Overbetuwsche novellen

Part 28

Chapter 284,265 wordsPublic domain

„O Sire Majesteit Die in heerlijkheid Met uwes gemalin En Sire’s kinderen Als zonen van Oranje, Die vochten tegen Spanje, Op ’t Loo en ien den Haag Gezeten zijt, welaan, Ten troon verheven vorst In goud en zij gedost, O vaar des vaderlands O spruit eens dooden thans O Konink Majesteit U zij mijn lier gewijd. De boer zaait rog en weit Maar uwe heerlijkheid Oogst lauwers, roem en glans. De mol die wroet en graaft De ezel zwoegt of slaapt Elk zingt zoo op zijn wijs; Maar komt een adjedant Die zeit de boer is dom Dan zeg ik ezel kom Eens op met jou verstand; Dan roep ik Majesteit Kom met uw heerlijkheid Ook eens bij Govert Ros En voor een groots bestaan Zeg jij is hij bekwaam En dichter is zijn lot, Zoo leef dan Koning vorst Ten troon nog lang gedost En met zijn krijgsgeluk En hoor wat ik je zeg Jaag alle ezels weg Een boer die heeft zijn nut.”

„Nou, dat was toch niet kienderachtig, en dat eigenste veers, jong, doar zou ie plezier van gehad hebben as ie ’t den keuning bij ’en woatersnood had kunne voorlêzen; moar ’en woatersnood was er ien de Bêtuw niet gekommen. Alêvel nou, as ie ’t den keuning stuurde.... joa met de krant er bij woar zien noam in sting! Jong! jong!

Ros gronnikte, en dan, dan lachte ie êfkes da’j ’et heuren kos.

Nou kiekt ie op.

Zie, doar geet ie noar ’en kleerkast; ’en laai trekt ie open; ’en witte doek kriegt ie er uut en vouwt ’em als ’en halsdoek.—Zóó, tweekeer geet de doek um den hals. Nou deftig ’en knoop er ien.—Hie kiekt in ’t spiegel. Harder lacht ie. Hoa....! Dichter-burgemeister! De heer Govert Ros!—Alles ien éénen oajem met Mejuffrouw Helena Braks. Hoa....! En wijzende naar den spiegel: Kiek, en dat bin ik. Dichter Burgemeester! Dat is die—die doar. ’t Steet ien de krant! Hoa!........ alles ien de krant!

Toen Ros ’en groot uur loater sliep, vast sliep, toen sloeg buuten in ’t essenhout de nachtegoal lieflik. Moar toen Ros ’s mergens wakker wier, en de krant onder ’t heufdkussen uuttrok, en er doadelik ienkeek, toen.... toen piepten en sjielpten de musschen en spreeuwen op ’t dak van geweld: Of ze hum uutsjielpten, dát zeien ze niet.

En dien zelfden morgen toog Bella Roel weer vroeg naar ’t melkland. ’En frissche wiend woei deur de locht, en koelde den gloed van heur wang, went gesloapen had ze niet. Toen ze de kolk veurbij goeng.... nee, toen keek ze niet noar de kolk, nee, went ze zag de witte bluumpkes afwêjen van de appel- en peerbooms langs den diek, en ze heurde nog ens de stem van heur lieve moeder ien den hemel: „Schrei niet um de bluumpkes die vallen, den oogst zal ’t goedmoaken.” En nog weer, heur trouwe vader: „Wês kloek en stark mien liefste kiend, zooas oe Moeder stark was, toen z’ alleen bleef ien kommer en ellend.”

Moar driemoal ien’t verloop van den ganschen zomer en ’t noajoar er bij, zag Bella Roel den jongen boer van ’t Hoenderveld.

De erste keer was ’t op ’en vroege mergen toen ze mee ien ’t heujland hielp.—Zie, doar gunds doar ree ie over den hoogen diek ien de fergon met twee peerden.—Zwarte Jan zat noast ’em. Govert had ’en hoed op; stads!—geen pet—en uut z’n das stakken oan weerskant spitswitte boorden, zóó dat ie zich niet drêjen kos of hie prikte zich eiges.

Derk van De Eendenkooi wist wel woar dat noar toe most. Noar stad. Doar goeng ie tegenwoordig krek alle doag’ met Jan noar toe, went ze woaren er doende um al zien gedichten ekfetief te drukken. Jan had dat veur achthonderd gulden geakkerdierd, moar dan mosten ook al die exemplaren met gouwe letters buutenop uut de pers kommen, krek as van de dichters ien stad, en eenige nog mooier veur den Keuning ien Den Hoag en voorts veur de menisters en de govverneur van Oarem!

Zie, doar ree ie! Govert Ros.—Bella leunde op de hark, en keek ’em noa.—Toen ie uut ’t gezicht was toen gleejen heur oogen gunds over de weilanden, die allemoal van Ros woaren, moar woar ze geen volk tussen de heuj-oppers zag, alschoon ’et heuj toch krek als hier diende geburgen te worden umdat er verandering van weer oan de locht was.

Bella keek nóg ens noar den kant woar Ros verdween, en nóg ens over zien heujvelden, en—ze schepte diep oajem, en toog weer oan ’t wark.

De tweede keer dat Bella Govert-boer zag, dat was ’en heele boel loater, op ’en karmisoavend ien September, toen Govert veur ’t erst met Leene Braks oan den erm ien ’t pebliek langs de kroamen kuierde.

De jongens oan de koekblokken keken-um, en lachten. Ros was ien ’t spiksplinternei, en alles neimodisch deur Limpers de darpskleermoaker noar ’en ekfetieve modeploat van zestien joar vroeger, gesneejen en gemoakt. De jas was rejoal lang—’en verrel over de knie; soepjees had ie onder de leerzen: ’en wit vest had ie oan—’t zeggen liep umdat ie geheurd had dat Voader Tollens ien ’t bosch bij Rotterdam óók ien ’t wit goeng.—Nou, de jongens lachten; geen wonder, went boer Ros had ’en knêvel loate stoan, en ’t gekste was nog dat ie vergêten had um uut z’n ooren de zilveren ringkes te doen, die toch niet pasten onder den glimmend zieden hoed en de spitse boorden.

De jongens lachten en wezen naar de bovenste verdieping.

Bella lachte niet.—Ze stond achter ’t zeil van ’en koekkroam. En Ros—zonder dat ie Bella zag—bij ’en Neurenberger speulkroam.

Zie, Leene Braks had ’en zwart zieden japon oan; en rood lient op hoed en gemoed. Moar, heur gezicht was ook rood. Ze keek zoo schuchter, asof ze bang was dat iemand heur vragen zou van ’t een of ander; en van de okkoazie—ge weet wel.

Bella zag Govert: moar hij zag hoar niet. En Ros vroeg noar ’en handharmonikoa, went hie wou de schoone kunsten ien de hand warken. Keuning Doaved speulde ook op de harp, zeidie; en ’en oogenblikske loater vroeg ie oan den koopman: of ie wel wiest met wie ie de eer had te sprêken?—„Nee;” zei de koopman. Ros hoalde toen uut den achterzak van z’n lange jas ’en buukske met gruunen umslag en gouwe letters d’r op—hie had er altied bij zich—en gaf ’et den koopman met dichtgeknepen oogen, en sprak:

„Nou weet ie veurgoed met wie da’j de eer hebt te sprêken.”

„Ja kind,” zei de kramer tot een klein meisje, terwijl hij meteen het exemplaar, getiteld: Kleibloesems en Vruchten aannam: „Ja dat vogeltje kost ’en stooter; a’j d’r van onder op drukt dan zingt ’et.”

’t Kind drukte. ’t Vogeltje mauwde.

„Net ’en kat!” zei het kind, en liep lachende heen.

Govert zag Bella niet.—En Bella? Bella Roel gieng noar huus; en toen ze thuus op haar bovenkämerke was, en ’en halfuur lang met de kin ien de hand veur ’t kleine venster ien de locht had zitte kieken, toen sprong ze op, en proatte bij zich eiges: Moar as z’em dan gek moaken, gek: Mot ik dát oanzien.... dát!?—O goeje God, joa. Wat kon ze!—Ze most ’et!

En de darde keer dat Bella hum zag. Luuster:

’t Was ien October, nacht, stikduuster. Bella sliep niet, went, over drie doagen dan zou ’t wêzen; ge weet wel van Govert en Leene Braks.—’t Zeggen was gewêst dat er zwoarigheid tegen heurluu trouwerij had bestoan, umdat Govert zóó vremd en wonderboar handelde da’j denken zoudt dat ’t ien ’t heufd niet pluus bij ’em was; althans, hie zou ’en stuk bij den notoaris hebbe wille teikenen, woarbij ie Jan Braks, Zwarte Jan, veur z’n heele lêven tot z’n secretoaris benuumde „met den uutkeer doarveur,” zoo had ie gezeid, „van z’n halve koninkrijk.”—Och, dat halve koninkrijk—had Jan gegronnikt—dat was moar ’en oarigheidje van den boer; zie, hier stond ’t bêter beschreven.—De notoaris had ’et gezien, moar van onderteikenen was toch niks iengekommen, en, ’t oarigheidje was oarigheidje gebleven.

Alêvel, wat er ook van Goverts verstand wier geproat, zóóveul was zeker, dat ’t overmergen wêzen zou, van hum en Leene.

En Bella lei nou te bed, en, as ze uut ’t bed noar de donkere glimp van ’t roam leit te kieken—went sloapen dat kan ze niet—zie, dan is ’t krek asof ze rooje slengskes en ook somtieds ’en rosse gloed veur d’oogen kriegt.—Och, bij ’t noar bed goan toen is ze nog êfkes kienderachtig gewêst; en nou, van ’t lange kieken ien ’t duuster, niewoar?—Alêvel.... was dat verbeilding....? Starker tuurt ze. Die slengskes....? Die rosse gloed....? Nee zie, die gloed is buuten; gunds ien de richting van ’t Hoenderveld.

In één oogwenk is Bella het bed uut.

Weer tuurt en tuurt ze.... En: „Joa, God, zoo is ’t!”

Ien ’t zelfde oogenblik het ze wat kleeren oan ’t lief:

„Op! Op!!” roept ze: „Brand ien ’t darp. Brand op ’t Hoenderveld!”

Eer nog iemand op de hofstee De Eendenkooi kon gereed zijn, was Bella al ter deure uit op weg naar ’t Hoenderveld. De nacht was donker en koud. Het dorp sliep. Er waakte geen Wacht. Die kwam eerst met November.

Toen de dichter Ros er van ’t zomer voor zorgde dat zijn: Kleibloesems en Vruchten werden verduurzaamd; toen lette boer Ros niet op ’t avondrood, of op ’t roepen van den koekoek, of op de slakken om te weten of ze kropen met zand of ’en streujken op den steert.—’t Letste heuj dat ien ’t darp wier binnengehoald was ’t natte heuj van den dichter van ’t Hoenderveld.—En toen? Ien de bargen was ’t geloajen en broeiig hadden de heujbargen wel geroken, moar—geen mins docht er giesteroavond oan dat de broei zoo stark was.

Ge weet ’t, as ’t zoo arg broeit ienwendig, da’s verrotting, en as ’t op z’n strafst kumt dan sleet er de vlam uut.—Da’s ’t verhoalje van ’t helsche vuur misschien.

En o God! de vlam sloeg nou den heujbarg uut met geweld; en tussen den heujbarg en ’t roam van Goverts sloapkoamer is krek zooveul breedte dat er ’en kar kan stoan moar ook niks meer.

Bella op de bloote vuut’—wat schêlt ’t hoar—is ’t erf van Govert opgevlogen.

Alles is er in diepe rust. Alleen de vlam is wakker, en uut den barg spitst ie de tong noar ’t vensterluuk woarachter de dichter sloapt.

Bella beukt op de deur der hofstee.—De honden blaffen binnen en buuten. „Brand, brand!” roept Bella.

—De kalkoenen beginnen te schoateren, en de hoan krêjt van geweld; alêvel de minsen doarbinnen droomen wel dat er onroad is, moar blieven sloapen.

Ien ’t eind doar geet ’en bovenluuk open. En gunds, zie, deur ’t hek, doar kommen ze ook al oan met lanteerns en emmers en slangen en hoaken en ’k weet niet wat.

En ’t klotst doargunder op klompen; en ’t roept en schrauwt. En ’t vee loeit ien den bongerd. En de honden roazen jankend, met den neus’ ien de locht. En ’t woater knettert al ien den brand; moar de heujbarg sleet twee armen vuurs uit, die de hoeve ien gloed zetten.—En ’t vuur lacht um ’t woater en stêkt er al sissend z’n gluujende tong tegen uut.—Luuster, nou bromt ook de brandklok.

En binnen de opkamer, Goverts slaapvertrek? Ros sliep er.... Nee.... hie zat er noast Keuning Soalemo op ’en troon, net as er ien den ploatenbiebel sting; en Ros speulde op ’en trom.... bom bam, bam bom—’t was de brandklok doarbuuten—altied deur bam bom, bom bam bom.... veur ’t plezier van Keuning Soalemo.—En de zon scheen fel—gluujend fel; moar hie kon toch oan Keuning Soalemo z’n gedicht Op den Keuning van Holland veurdroagen. ’t Was ’t erste uut de Kleibloesems en Vruchten.

En Keuning Soalemo, en al ’t volk, dat al gedurig onder ’t lêzen had gejubeld—altied met de Turksche trom er tusschen—ze hadden toen ’t uut was, losgebroken, met ’en geweld asof ze ’t heele kastêl—went ze woaren ien ’en kastêl met piloaren, net as ien den prentenbiebel sting—asof ze ’t kastêl met den troon en alles ten onderstboven schupten; jong, zoo’n lêven!—En Goverts noam hadden ze gegild; en gebeukt op de piloaren; moar ’en ander dan hie eiges sloeg nou de trom: luuster, veel starker: boem bam boem bam....

Zie Leene en Jan stonden gunds ielk op één been boven op ’en kolom met ’en soabel ien de hand’ en ’en tulleband op ’t heufd. Zie, en ienéns wieren ze zoo rood as vuur, en ’t donderde overal; en de bliksem schoot, en de trom sloeg moar altied deur; en.... O God! ienéns smakte Keuning Soalemo van den troon, en, Ros met ’em mee.

Govert ontwaakte: Woar was ie? Wat was er?—Deur ’en benauwden damp zag ie nou gloedrooje randen flikkeren um ’t venster, en de halve moantjes ien ’t midden, goud-rood as ’en felle oavendzon.

Wat, wát was er!? Heur, ’t gilt: „Ros, wor wakker! Op! Brand!” En op d’eigen stond krakte de deur met donderend geweld, en stormden twee mansluu de kamer ien.

’t Was Goverts manier dat ie ’s oavends de grendels van binnen dichtstreek veur venster en deur, went dóár ien ’t kammenet doar had ie z’n geld ien. Alzoo, die buuten woaren hadden de deur motte stormloopen en brêken. Nou grepen ze den boer bij den erm en riepen:

„Ien Godsnoam, kom mee; ’t beschot van de bedstee steet al ien gloed!”

Govert was nog sloap-suf, went.... niewoar, keuning Soalemo.... en.... ’t kastêl, en.... luuster moar, hier sloeg toch de trom nog: boem bam.... En zie, doar was Jan de secretoaris ook. Joawel! Ros wreef zich de oogen: „Brand!? wát brand!?” roept ie: „’t Is werm ien ’t Oost en keuning Soalemo....!”

Weinige oogenblikken later terwijl Govert door de forsche hand van zijn bouwknecht was buiten gebracht, stond de slaapkamer in lichtelaaie.—Maar toch waren Ros en zijn bouwknecht niet de laatsten in ’t vertrek geweest.

Geen seconde was er voor Zwarte Jan te verliezen. Hij heeft Ros met den bouwknecht in den rook zien verdwijnen. Hoa! ’t brêkiezer het ie nog ien de hand. Behalve de specie lee doar ien dat groote kammenet wel veur anderhalve ton oan alderlei pampier. De secretoaris wist ’et! Hoe was ’t meuglik dat Ros dat alles vergêten kon. Jan vergat ’et niet: Lienks ien de loai.... Krak krak! Harrejee!

Wezenloos, als versuft zat de jonge boer van ’t Hoenderveld buiten tusschen eenig uitgedragen huisraad neer, terwijl de vreeselijk door den wind gesarde vlammen, steeds woester om zich heen grepen.

’t Werd ontzettend, dat vuur. Ook de tweede hooiberg was door den eerste in laaie vlam gezet. ’t Gekraak binnen de hoeve: ’t Gerakkel der pannen: ’t Gesis en geknap van spek aan balken en in schoorsteen; ’t ontploffen van eenig buskruit, ’twelk de kast waar het inlag deed uiteenslaan; dit alles, vermengd met den naren brul- en janktoon der dieren en het geschreeuw der toegestroomde helpers en kijkers, ’t moest wel in ’t hart grijpen.—En dan, rood was alles! Rood de appelbongerd gunds; rood de donkere hemel—helsch ien vuur—en ’en rood geflikker was ’t mee op al die gezichten, ook op ’t geloat van Govert, dat nog altied as wezenloos stond, als verlamd deur den schrik.

En zoo, zóó zag Bella hum veur den darden keer.

Moar kiek, ienéns vliegt de jonge boer uut de bedwelming op; ze hadden hum gevroagd: Woar z’n geld lee. Ze zouwen ’t nog zien te redden as ’t ien ’t achterhuus was....?—Zie nou vliegt ie overeind, en springt half op een stoel, en half op een neergeworpen klaptafel. Zijn oogen fonkelden akelig, vuurrood in den gloed van den fellen brand.—En luuster.... nou gilt ie, terwijl ie ’t rooie peerdedek, dat z’em straks over de schouders sloegen, vast um zich heer klemt:

„Begriep ie dan niet woar mien schat brandt!? Helpt! helpt! ’t Vuur vliegt er op oan! Helpt! Ze branden! Al de zeuventig banden Kleibloesems en Vruchten branden! Help minsen, helpt!”

Met akelig krijschenden kreet het laatste herhalende, springt Ros vooruit en over de hindernissen heen; werpt twee mannen ter zij, die hem weerhouden willen: „Vort, vort! Zie je niet dat ik de keuninklike dichter bin!?”

O God, dat mot z’n dood wêzen! As roazend vliegt ie ’et brandende huus in. Joa roazend, krankzinnig is ie, wel zeker. Wie zal ter redding meevliegen in dien helschen gloed!? Niemand, nee! Heur, ’en dikke stroal woater sist ’em noa; nog een; en nog een! Alêvel wat zal ’t boaten!

„O Heere, Heere!” roept Leene Braks: „de arme gekke mins!”

„Stil, geen nood meer!” fluustert Jan: „Hier Leene, hier he’k den oap. Loat hie moar zuuken, de gekke mins!”

Alêvel, op d’eigen stond trilt Zwarte Jan deur al zien lêjen.

Wie houdt ’em vast ien den erm as ’en knieptang....?

Wie dondert hum in ’t oor: dat de dief noar den toren mot....?

Steet ie doar de neie burgemeister, de stotteroar....? Moar gekscheren is ’t niet.... en, wat ie ook spartelt—de veldwachter kumt er nog bij—vort mot ie, vort, noar den toren!

Moar de erme gekke mins?—Joa ’t is nou zeker wat allang ’t geproat was, erme Govert-boer!—Roazend mot ie wel wêzen. ’t Brandend stuk hout, dat ien de huusgang noast ’em neersmakt, ziet ie niet. Den smook en damp en gloed hie markt en vuult ze niet. Doar gunds ien z’n stedeerkoamer, boven ’t melkhuus, doar liggen ze, de zeuventig banden! Zou dan de schat van zien harsens ien damp vergoan! Zou keuning Soalemo ien de hand hebben geklapt as Jehova niet wou dat zulke bloesems en vruchten, krek as de Psalmen en ’t Hooglied, ien den biebel kwammen, en de dichter eiges op ’en troon van goud, met ’en harp ien de hand, krek as keuning Doaved boven op ’t urgel ien de kark?

Vort! geen nood! Dat vuur doar, da’s ’t Dichtervuur!—Moar ’t vuur sleet hum ien ’t oangezicht.—Hie heurt ’t sissen van zien hoaren. Hie vuult....

Nee, vort mot ie! Redden zien schat!

Alêvel, nog êfkes blieft ie stoan.—Ziet ie goed....? Steet doar, doar gunds ien ’t luuk van ’t melkkelder.... den Engel Goabriël?—Zal die hum helpen?—Nee! Jehova eiges mot ’em bijstoan. De hits gluujt te stark; de oajem.... Alêvel Vort, vort! Zien schat mot ie redden! Vort!

En, de brandende koamer wil ie invliegen. Erme krankzinnige mins!—Moar zie, de Engel Goabriël—heelegoar ien wit gewoad—kumt veuruut:

„Hier gauw! Kom mee!” roept ie wenkend: „’k Heb den schat al gered! Zie. Kom mee Govert Ros?”

En Ros? Joa, zoo is ’t! De engel het de Kleibloesems en Vruchten zeker geburgen toen Govert eiges nog bij Soalemo was. Kiek moar: Ien den grooten zak doar het ie al de exemploaren bijeen. En Goddank dat den Engel hum ’en anderen weg wiest; went, vanwoar Govert straks noar binnen kwiem, sloeg ’t vuur nou met heele balken kroakend en spattend neer.... En de oajem.... en ’t gevuul........

„Hier, hier!” riep den Engel Goabriël. En met Ros oan de hand vloog ie de keldertrappen van ’t melkhuus af.—En doar? Joa, de borst wier er minder beklemd. En straks op ’en oanrecht geklauterd, en dan ’t kleine losstoande keldervenster uutgeklommen, zin ze buuten, buuten! Goddank!

En Ros, as ie doar steet en oakelik rondziet, is ’t zeker, dan oajemt ie ruimer! Moar o God, die pien overal; en ’t suust ’em deur ’t heufd, en hie zakt ien de knie, en hie smakt....

Nee, ge begriept ’t; ’t was Bella die ’em ’t erst mee opving en steunde. Heur inval, um oan den achterkant van ’t huus deur ’t kleine roam van ’t melkkelder noar binnen te goan, en hum met ’en zak vol boonen die ze vond—echte kleivruchten—te lokken, die inval had hum ’t lêven gered. Eh och, ze kos ’et niet loaten, straks zonk ze noast hum op de knieën neer, en dankte God: en ’en troan blonk ien heur eug: O goeje hemel! den erme krankzinnige Ros!

Er is een nacht, een sombere nacht gevallen over ’t leven van den boer van ’t Hoenderveld. Schrikkelijke pijnen heeft hij geleden. En, toen ze voorbij waren... och, toen duurde de nacht toch voort.

Nee, hie was niemeer woar ie vroeger lêfde. Heel andere minsen zag ie rondom zich, in ’en groot huus ien stad; veul vremds, veul droevigs. En, geen korn, of weiveld zag ie hier; noch koeien of schoap’; en de forsche rozen niet in den hof; en ook niet.... den Engel Goabriël....!? Watblief? Wie was dat.... de Engel Goabriël?

„Stil Govert Ros, ge bint nog zwak en verward; moar luuster. De kleibloesems en vruchten ze kommen uut den grond en oan de boomen niewoar? En de boer is geen Keuning, niewoar?”

„Nee, nee!”

„En de boer die zien wark loat verloopen, en dicht en meint dat ie dichter is....”

„Nee, nee! Moar den Engel Goabriël dan? Zou die, zou dat....? Joa, die was er toch gewêst, niewoar....? Dat was zij. Zij.... Belleke!.... Joa!!!”

En zoo, zóó is dan langzoam, heel langzoam de zon weer oan den hemel gekommen.

’t Was op ’en oavend, ’en groot joar loater.

Veur de nei opgebouwde hoeve ’t Hoenderveld zoaten er twee, alleen met z’n beien, ien ’t kamperfoeliepriëel. De zon ging lieflik onder, glanzend over de gelpe weit en peerse kleevervelden. En ’t kamperfoelie rook.... o zoo zuut.... Zóó zuut da’j—ge weet wel!

Nou ’t was dan ook liefde in ’t priëel, reine klinkkloare liefde!

Met heur erm om zien hals, kuste ’t wiefke den lieven man, nou heel uut zich eiges.

En Ros? Hie vlocht zien hand met die van Bella ineen; en dan met de andere hand gestrekt naar de rosse akkers:

„Dat zin de echte kleibloesems en vruchten, mien beste wiefke.”

En zij, noa ’en knikske:

„Heur Govert, hoe mooi dat de nachtegoal sleet.”

En Govert met zachte stem:

„En de musch, hie spielt en piet niemeer, umdat—niewoar m’n engel—umdat ie begriept, dat toch ’en wies mins”—hie kust hoar,—„met ’en gek mins niet lêven en kan.”

’T HART OP DE VÊLUW.

Phu! zoo gluujend was ’t ien doagen niet gewêst. Wie over den Rien voer—van de Bêtuw noar de Vêluw, of andersum—die most, as mins, al z’n verstand gebruuken om niet over den rand van ’t bootje as ’en rot ien ’t water te springen, went die zon.... neemoar die zon, ze stak as ’en noald! Wiend? Zelfs geen onneuzel trekske liep er over ’t woater.

As Bram Oarends, uit de Bêtuw, niet zoo arg verliefd was gewêst, dan zou ’t hum zeker berouwd hebben dat ie zich met zóó’n hits noar de Vêluw liet overzetten.—Brams voader zei giesteren da’j van zoo’n hits heelegoar versmelten kos, krek as ’en keers deur de vlam.—Nee, gekheid! Alêvel, ’t is toch gluujend op den Rien.

Bram streupte de mouwen van zien Zundagsche jas op, en sliert de beie hand tot over de polsen deur ’t woater. Moar wat helpt ’et! ’t Water is zoo werm dat de boars d’r wel goar ien mot wêzen.—Phu! wat ’en hits!

Nou, ’t lupt op ’en eind; de boot kumt ’t kribhout al noader. Teun de veerknecht zeit: „Goddank!” Bram griept ’en tak van ’t rieshout oan den Vêluwschen oever; zeit: „G’endag soam!” en stapt dan de boot uut.

Teun de veerknecht brendt zich bijkans de vingers oan den ketting van ’t oakske dat ie vastleit; kruupt onder ’en wilgeboom; bloast tegen de knoas’—’t klein gediert’—dat ’em ien de oog’ wil vliegen, en gluurt toch Bram noa; Bram, die nou al gunder oan ’t eind van de wei, de zwoare eikenloan ienstapt, woaronder ’t zwart ziet, arg lommerig-duuster, met kleine glimpscheutjes van de zon d’r deurheer.

Teun kiekt ’em noa, en gronnikt met ’en bezonderen gloed ien ’t oog. Hie weet er meer van! Bram Oarends het niet zwiegen kunnen. Bram het ’en liefke op ’t Hoog. Moar sjuut! d’r kos niks van ienkommen; went, a’j zooas Brams voader groote gloas’ ien oe hofstee, en dik duiten ien ’t kammenet het zitten, dan zu’j ’en erm kiend van ’en tolboas toch krek zoomin oanzien as ’en verloopen schoenzool.

—Alêvel, wat schêlt ’t mien, denkt Teun, en kiekt nog lilliker: ’t Geval is er veur mien niet te slechter um. Aldat Oarends en de vrouw ’t goedvonden; Nolleke Janssen zal in ielk geval as roazend wêzen. Van kiends af oan woaren Bram en Nolleke oan mêkoare toegezeid. De Janssens en Oarends zin altied koek en ei.—Joa, Nolleke zal schuumen van kwoadheid; en ikke...... Wel deksels ding! doar was hum en knoaske vlak ien ’t oog gevlogen; hie drukte ’t dood, en ’t beet hum ien ’t oog.—Zu’k duuvels gediert’!

’En klein bietje loater kwam Teunes hoastig onder den wilg uut, en stapte weer de boot ien.—’t Woater liep ’em met heele stroal’ langs de hoaren, went hie roeide zoo hard as hie kos noar de Bêtuw weerum, veul harder dan straks met Bram noar de Vêluw.

Teun had ’en adee gekregen; ’en ienval, sekuur! Hie zou ’en brief schrieven op den noam van ’en ander.

Toen ie straks thuus en op zien kämerke kwiem, toen nam ie uut de loai van z’n loaitoafel, ’en gruune portefeuille; scheurde ’en blad er uit, en schreef met potlood:

„Mejuffer Nolleke Janssen!