Part 50

Er was weer overstrooming van werk bij Ouë Gerrit, en Kees had ’t bij Dirk gedaan gekregen, dat Ant mee plukken mocht. Eerst had z’n vrouw gevloekt en geraasd, dat ze bij die ketters, die vuiliken, geen stap doen zou. Maar met d’r zwanger lijf wou d’r niemand meer hebben in de haal. En ’t moest, moèst voor wat duiten, nou Wimpie al zwakker, meer versterkende middelen noodig had, veel meer dan anders. Ouë Gerrit had gegromd, voelde met dat roomsche tuig als zwaarder kruis en bijgeloof-ongeluk op z’n dak. Guurt, al verafschuwde zij Ant, kon ’t niets schelen en de jongens keken nauw naar schoonzus òm. Zoo kwam ’r wat meer verdiensten bij Kees. Toch zat Ant, met haat en wrok in ’r lijf, dichtgebeten mond van spraakloozen nijd, bessen en aardbeien te plukken. Dientje en Jansje d’r twee meisjes, die ze anders nooit ’n stap liet zetten, in huis bij Kees’ vaar, mochten in den ochtend helpen voor ’n prikje bij den Ouë, omdat ie hield van klein goed, dat niets vroeg en véél werkte, vooral meisjes. ’s Middags hurkten ze bij ’n ander tuinder in Duinkijk, voor ’t wieden van dahlia’s, heel jong nog, en voor de pluk.—

’t Weer was omgeslagen op ’t laatst van Juli. Veel regenbuien in zwaren ruisch neerstroomend, kletter-kakelden tusschen de bladeren en boomen; grauwe onrustige lage luchten verduisterden droef ’t Wierelandsch groen. Met schrik en beven loerde Ouë Gerrit naar z’n groote lap boonen en spersies. Daarin zat z’n bestaan voor dit jaar. Hij had vier millioen stuks te leveren aan de fabriek en ’n geweldige hoeveelheid noodig voor eigen verkoop nog op de groote stad. De vruchten, appelen, peertjes, bessen en frambozen konden ’m eigenlijk geen zier schelen. Dat was kleingoed. Maar nou, met den omdraai van ’t weer, vloekte ouë Gerrit omdat ie de vrucht van z’n boonen niet zag zetten en heel veel bloesem al verrotten.—Dag op dag bleef gure winderigheid snerpen, en gietbuien die eerst als drenkende lafenis op ’t heet-uitgedroogde land neergeruischt waren, hielden áán, angstiglijk en lang, dat den tuinders de schrik om ’t hart sloeg. Soms, tegen den avond kwam de zon even koekeloeren achter grauw gewolk, bleekte weer dampig weg, in nattig grijs. Bang verklonken vage stemmen over den oogst.—En Ouë Gerrit leek ’t bangst van allen, brandde zich aan z’n benauwing, die wurgender òpklom naar z’n strot.—Plots tegen eind Juli keerde ’t weer. Zon kwam luchten-nevel en zilver-dampig regengewolk doorgloeien, doorpoken met licht. En harder weer gromde de zwoeg rond.—

Ant, met ’r zwaar-zwanger lijf kroop tusschen de bedjes, zuchtte en kermde gesmoord, keek stroef en wrang-nijdig als Guurt of Piet d’r wat vroegen van de pluk. Met gift en haat in ’r, werkte ze bij dat tuig, dat nooit naar d’r Wimpie vroeg, nooit nog wat voor ’t schaap hadden meegegeven en voor de kinders, Dientje en Jansie, geen bakkie koffie overhadden.

In woede en stomheid kroop ze, akkerbed na akkerbed af.—

Tegen acht uur op den avond, vergoudde de stille aardbeihoek in paradijselijken glans. Fijne geurige zomerdampen nevelden òp, van den eindeloozen akkerkring rondom, floersig en vochtig van glansen met ’t onderbroken zicht op de verte van àl groen gehaag en zonnige elzensingeltjes. Zonnedaal verjongleerde z’n roode toortsen, tooverig vuur en goudrag tusschen ’t avondgroen, en gloed bloedde over den hurk van plukkers en pluksters, verspreid rond de bedden.—

Ouë Gerrit joeg òp omdat ze hèm joegen. Kees werkte op ’n doodstil punt, tegen ’n weibrok áán met Dirk, tusschen de kruisbessen. Achter hem stonden wat bedden uitgeschoten aspersie in brand, ’n goud-roode donzige wonderwolk, waar ’t heilige zacht-vurige licht doorheen webde ragste glanzen. De lage wolk gloeide al rooder, dwars door de schaduw-lengte der bewegende kerels, die er omheen sjouwden met verduisterende gebaren.

Gehurkt voor de doornige kruisbessenstruiken, ristte Kees de goudgele vruchtjes naar zich toe.—’n Klein mager, stakkerig meisje van tien hielp plukken en de mandjes opkoppen,—

—Hoeveul stoan d’r in de bak? vroeg Kees, diep-stemmig in de avondstilte.

—Tien.... twintig.... dertig.... acht-en dertig mandjes, telde ’t kindje.

—Nog vaiftien, dan is ’t daan,.... goan jai d’r nou moar an de besse.. pluk d’r mooie.... veertig mandjes.... of wacht! help d’r nog rais twee hier.

’t Kind, goudkrullig kopje, met smoezige wangetjes, morsig als van ’n vuil elastiek popje, luisterde naar Dirk, stond in gewilligen stand klaar, om daadlijk te doen wat ’r gezegd werd.—Van bessenhoek kwam Piet aanstappen.

—Bin je ’r t’met hier?.. ké’ jai de klaine misse?.... f’rdomd aa’s je d’r nie vast veul ferder mee komp aa’s mit ’n knoap! Die loâje je t’met ieder keer in de staik! Da là d’r aige omkoope.... feur ’n kwartje.... ’n dubbeltje per dag meer.

—En gain drommel dá’ hullie beskiete.... wrokte Dirk mee,—aa’s luie meroakels in de son.. die loope d’r puur de heule dag op de kantjes.... Nou.. moar de maid ken d’r Kees nog nie misse.... so mot t’r nog veertig besse-mande plukke t’met.

—Aauuw! pijnschreeuwde ’t kindje plots, ’r hand in den mond versabbelend.

—Wà’ nou? hai je je aige weer prikt? paa’s d’r dan òp! jai ken vast gain bloed misse.... zei Kees norsch.

Goud krullekopje bleef met pijnverwrongen gezichtje ’r vingers bezuigen, terwijl Kees, tegenover haar, aan anderen struik, in ritsige scheuren de goudene vruchtjes met kromhakende toppen naar zich toe trok. Z’n groote handen woelden tusschen de dicht saamgegroeide naaldscherpe doornen, of ie geen pijn voèlde. Soms angelden vijf doorns te gelijk z’n knuist en pols in, dat ’t bloed langs z’n handen sijpelde. Maar dóór werkte ie, zonder klacht, zonder z’n grijpklauw zelfs af te vegen. ’t Meisje huilde van pijn. Van drie kanten tusschen ’r vingertjes, had ze wonden in ’r handje gescheurd, en telkens wou ze angstig voor ’t rood, ’r bloed stelpen en inzuigen. Heviger brandden de vleeschscheurtjes en bangelijk ritste ze’r nieuwe kruisbessen af, schurend weer langs de doornhaken, bevend dat ze de wondjes verder zou inscheuren.—

—Nou maid! nou moar àn de oalbesse, dan nep je gain stekels hee!.. moar denk ’r an... nie van de loàge f’rdieping, die binne d’r nou fuilsandig van de raige die teuge de grond spat hep!

Helpstertje was uit ’r hurk òpgestaan. Haar gezichtje krampte nòg smartelijk van pijn en ’r bloedende vingertjes beplukte en zoog ze af, onder ’t luisteren.—

Langs de struikbosjes kruisbessen die flonkergoud gloeiden in avondschijn, prachtig en vochtig als lichtbolletjes, overal tusschen ’t groen, wrong ze d’r mager karkasje, schoof ze, telkens ’r vastgehaakt rokje lospeuterend, in ongeduld vóórt, naar de rooie bessen, die zwaar betrost glansden in glazuur lachje van prachtrood.—

Den bak sjouwde ’r Kees na, volgeplukt met slanke mandjes kruisbessen en ertusschen ’n nieuw soort groen-paarsige, als groote glazen stuiters, spiralig bekleurd van binnen.—En de goudfelle zonnige knikkertjes er naast, in kleinere slofjes.—

Zachte zomeravonddamp waasde over de tuinderij. Elke hoek goudde òp in rood wazigen zonneglans. De omgewerkte grond, vol gras, onkruid en gewas, verschemerde zacht toovervuur onder de vruchtboompjes en rond de lage kronkel-stille stammetjes vervloeide ’n lichtend rag, aureolenglans.—

Telkens uit anderen hoek in den stikvol beplanten tuin dook ’n werker òp, goud-rood overgloeid, gereedschappen in de bronzen wroethanden gekneld. Ouë Gerrit scharrelde met spa en hark onder de pruim- en appelboompjes. Hij kroop half onder ’t lage getak door, dat àl bukkend, ’n stuk van z’n blauwen kiel in den rooden avondbrand vervlamde, dan weer z’n baardzilver overgoot in wondren glans. De roodgegloeide struiken en vruchtstammetjes onder z’n voeten sidderden in den heiligen val van avondgloed.

Overal voelde de Ouë zich vastgehaakt, tusschen brandend, getwijg en takkronkels. Maar overal wou ie bijzijn in ’t late uur, om te weten of er wel gewerkt wier. Aan de Beek was ie al voor ’n uur geweest en daar had ie ’n vent weggestuurd, die ’n kwartier na het schoft nog had staan smoken.—Nijdiger nog werkte ie zich tusschen de struiken en vruchttakken door, en telkens sterker gloeide áán z’n zilveren kop en rompblauw in den rooden gloed van zonnedaal, die daar wonderen bleef onder ’t laag takgekronkel, tusschen fijne stammetjes en avond-beglansd gras.—

—Hee, hoho! sain jullie doar bai de bèsse? schreeuwde ie de landstilte in, hij zelf nog gekneld tusschen de enge paadjes van gestruik en boompjes, een hand vast aan rood-begloeide stronk. Geen antwoord klonk terug. Harder schreeuwde ie, z’n lijf meer opgeheven.

—Joa! klonk zangerig en wijd uit de verte Kees’ stem, vol en diep.—

Klein Dientje, Kees dochtertje, zat aan de bessen, met ’t goud bekrulde huilebalkje naast ’r geknield, toen ’r grootvader voorbijklompte.

—Hoho! Bai de korrels afknaipe maide en pèrs jullie nie!

Het kind, gehurkt in goudgloei van avondschijn, vóór de zacht-betoorste boompjes, keek òp, half geschrikt van ouë Gerrit’s stem, omdat grootvader d’r bijna nooit zelf aansprak.

—Je sussie.... is d’r an de oarebaie!.. en aa’s je murrege bai de fint van Duinwaik mot, hoef je hier nie meèr te komme.. eén boas.... of gain boas!.... hoho!.... en aa’s je kloar bent.... viere en vaife en nie genog.... dan vroag je oome Dirk.... of d’r feur f’oàfud nog wâ sain mot.. huhu! nie an je foader! denk k’r an! aêrs kè’ je wel ophoepele.... veur joù.... tien aere!.... hoho! En murrege mi de son pirsint! en dan doalik an de swàrte besse.... de swarte.. dè swàrte, f’rstoan?

Kindje knikte, angstiglijk òpstarend d’r kopje. De blauwe oogjes goudlichtend, bleven kijken naar grootvaders mooien zilverbaard; ze hoorde z’n stemmebrom maar half en d’r naarstige handjes plukten dóór, de glanzende bessentrosjes in ’r mandje volschietend, vlug en plezierig,—

Kees reuzigde voorbij op ’n nauw graspaadje bij greppel, vlak langs jonge koolen. Weer versjouwde ie drie bakken met kruisen rooie bessen naar den dorsch. Z’n klompen klotsten zacht, dwars door de aarbeibedden. Aan den achteringang zat z’n vrouw nog te plukken, met drie meisjes en Piet, ieder aan ’n regel, krommig-ingebukt of gehurkt, tusschen de nauwe paadjes. Avondlucht azuurde in prachtblauw kuisch en doodstil, schoon-geveegd van wolkjes, in glansenvloed.—Zon straalde lager, in al wonder tooverrood op den stillen aardbeihoek, op de hurkende kindertjes en werkers. De groenende bedjes vlamden zacht, en de rooie vruchtjes glansden en geurden zoetelijk bedwelmend. En over de kruipende werkers weefde en fonkelde uit, één rag, goud-glanzend web, gespannen van akkerhoek tot akkerhoek, omlichtend handen, gezichten en kleeren, in tooverzachte vurigheid.—

Ant kòn niet meer. Haar zwangere zwelbuik hamerde en trilde van leven. In de laatste maand, nog twintig dagen, en ’t kind wàs ’r. Haar rug brandde van heete pijn. Heel stil was ze naar ’t eind van haar aardbeiregel gekropen, vlak bij ’n brok haag, waar ’n appelboom laag-takkig kromde. Daar moest ze heen, om zich op de been te zetten. Want schamen deed ze zich voor de jolige nestjes van meisjes om hulp te roepen, te vragen om steun, of haar op te trekken van den grond.—’t Was ’n lange zware dag arbeid geweest, veel te lang, voelde ze zelf heel goed, en ze verlangde dòl naar Wimpie, hevig en gejaagd. Ze had ’m gezeid, dat de drukte van den haal niet zoo heel lang meer zou duren, en dat ze met vader samen thuis zou zijn. Hij had zwakjes in z’n handen geklapt, gejuicht en met z’n zandzakken tegen ’t achterend van z’n ledikantje gestommeld, zoo koortsig vroolijk voelde ie zich in z’n beenen.—En als ze’n half uurtje vroeger thuis kwam, juichte ie sterker, overrompelde hij ’r met zoenen.—

Nou wou ze òpstaan, maar ze kòn niet. Op ’t eind van ’t aardbeibed, greep ze in stumperige onbeholpenheid naar ’t krom-gegroeide dikke appelstammetje, probeerde zich zuchtend en hijgend op d’r beenen te hijschen. Maar ’t ging niet. Even van den grond opgesjort, voelde ze haar armen slap en kramp-trekkerig in den pols. En met ’n smak, in klammen uitgloei van zweet op ’r hoofd, viel ze weer terug op de aarde, tusschen de bedjes, duizelig en aèmechtig. Kermend was ze ingezakt, dat de kinders àchter en vóór d’r kruipend omkeken, opschrikten, en dwars over de bedjes naar Ant toeschoten.

—Is d’r ’n ongeluk, vrouw Hassel? vroeg één bezorgd.

—Se’l d’r man hoale.. riep ’n ander ontsteld!

—Is boas Piet ’r nie? o nee.... die is d’r bai de kruisbesse....

—Niks gedoan!.. maissies ikke bin.. d’r.. tug soo el.. lèndig moe.... hee? hijgde Ant’s stem uit ’t gras,.... kaik!.. wees jullie d’r ais.. tuikige koo.... ters.... en nne.. trek.. vrouw Hassel.... erais op bain,.. hee?.. dâ.. se t’met stoan!

De drie helpertjes met hun roodbevlekte aardbeihandjes sprongen ieder aan ’n kant, en heschen met sterken span van lijfjes, in hijg en blaas, zwaarlijvige Ant weer overeind, die zacht zuchtte en van ’r voorhoofd al meer benauwingszweet afgutste. Eerst nog waggelde ze, voelde ze’n verdoovende matheid en prikkelende pijn razen in d’r verstramde beenen en gloeifel kneushitte priemen in d’r stuit. Haar knieën knakkerden en ’r kuiten beefden.—

Van af drie uur in den gloeimiddag had ze aan één stuk geplukt, gehurkt gezeten. Nou voelde ze haar beenen en dijen aan heete brei gebrand, verkneusd, tegen haar rokken opschuren.—De helpertjes keken ’r áán, met angstoogjes en meelijmondjes. Ze zagen Ant’s gezicht verzuchten in één smoor van pijn; en de buik geweldig in zwel vóóruit, ademde en leefde zwaar als ’n apart wezen, aan ’r vastgekneld.—Nou most ze nog wel ’n uur op stap. Ja ze wist wel, dat ze te veel gewerkt had,.. maar ’t most, mòst voor d’r Wimpie. Waar anders ’t versterkende voedsel van daan, en hoe konden ze wat krijgen voor den werkeloozen winter, als noù, nou niet wat van ’t achterstallige betaald wier?—Nou weer ’n uur op stap, naar huis. Kees had ze zien voorbijdraven. Hij had ’r toegeschreeuwd, dat ie nog naar de Haven most lossen en oplaaien, dat ’t wel elf uur zou worden eer ie klaar was.

Dientje en Jansie mosten nog helpen in den dorsch, de mandjes aangeven.

Moederziel alleen, half dood, stapte Ant den avondweg òp, langs ’t stille uitgloeiende duin, naar d’r huis, waar Wimpie, op háár en Kees smachtend-stom wachtte, wachtte en vroom staarde op z’n Jezusbeeldje en palmtakje, van z’n bedplankje afgehaald en vóór ’m gezet; verbangd tusschen de halfblinde, loerige vrouw Rams, en den stommen, pruimpjes uitspuitenden grootvader.—

III.

Volgenden dag scheen de zon weer fèl. Ouë Gerrit was aan ’t frambozen plukken, met Piet en twee helpertjes. Tusschen de nauwe struiken hurkte de Ouë, stram en ingebukt vóór de frambozen, één voor één de vruchten in de mandjes stapelend.—Boven z’n zilverbaard, die in kronkelig zijïge karteltjes, tusschen takkengewirwar òpschemerde, bloeiden de frambozen, rozepurperend, bedauwd met ’n adem van dof paarsrood, vochtig en donzig. Achter Ouë’s hielen, rijden mandjes in zonnevlam, wonderteer doorglansd van licht. Zoeter dan aardbei geurden ze rond, als rozendroom van sprookjes-prinsesje. Rondom, in de lucht vervloeide ’n teere geur van rozenzoet, wáár de mandjes stonden.

—Heé Ouë, je ben d’r in màin regel, nou soek jai d’r de mooie uit, en ikke hou ’t kriel!

—Hoho!.... da skaint t’met soo!.... d’r binne....

—Nou.. set jai d’r op haide ook rais de blommetjes buite!.. moar ikke seg ie.... daa’t soekwerrekie is.. da’ rooit na’ niks? d’r binne nie-en-veul....

—Nou Piet aa’s jai d’r da rais an de swarte besse gong,.. ke’k vast ’n mooie prais moake! hoho! ikke ken d’r laifere soo veul ’k wil.. eenmoal andermoal.. aa’s d’r nie g’nog binne.. koop ’k vàst bai op de hoàfe f’noàfed....

—Daa’s fain werk Ouë, jai f’rkoopt hullie an de oàpetaik hee?.. en sullie stooke hullie hee? of hep je hullie weer feur de ferbriek!

—Nou dà’ sit nog.... ikke hep se pattekelier!.. en.. en feur de f’briek òòk.... hoho!.... kaik? tug mooie woar hee? pronkte Ouë Gerrit ’n mandje pracht-frambozen in ’t zonlicht heffend, dat ’r roodpaars dauwlicht overheen huiverde in vloeiende glansen.—

—’t Is d’r fain werk! t’met al de vurige, de vuile loà’je sitte, hoonde Piet weer, die ’t niet verkroppen kon dat de Ouë in zijn regel zat te plukken.—

—Daa’s glad-en-al mis maa’n! De vuile hep ikke hier ampart! huhu! tug ’n f’rvloekt slecht joar! alles is d’r te loat! t’mèt hep je de kerremis’ en kaik!.. die boone rais? se komme paa’s kaike! hoho! en nerriges nog ’n skepseltje an van fesoen.. da je d’r plukke kèn!

—Brom jai teuge sint Jan! blai da’ tie d’r weust is! de sjèlotjes binne d’r krek uit! Ook nie te bestig! Is aldegoar ’n rooi noa niks!... en de rooie kool f’rvloekt! En nou.. hai je d’r nog spruitkool loate sette tusschen vaif regels boone! Sel main d’r ’n stelletje worre.—

Piet kregel, liep dwars door ’n hoek leeggeplukte zoete fransjes, naar de zwarte bessen. Kees stond er al te plukken. Zwart-blauwig glansden de vruchtjes als kraaienvoedsel, struikerig en verward, benauwenden stank uitdampend.—

—Ikkom je d’r ’n pootje hellepe hee? Dirk is in de loate doppers,.... wortele.... binne tog t’met daan!

—Soo? docht wel, daa’t ie nog nuwe portie soait had!

—Daa’s net! t’jonge... doar lait ’n lekker hoekie wind hier! Sel d’r bloase hebbe f’murge, toen Ant d’r hier plukt hept. Se waa’s d’r ook soo meroakels koud, dat ’t waif hep stoan bibbere aa’s ’n koors hee? Se hep d’r de heule murrege mit main jas anloope! Op ’t pad hebbe se d’r aige naskraiuwt: Lamme Krelis! làmme Krelis!

Kees zweeg. Z’n wijf kon ’m geen zier schelen. Woest was ie op ’r dikke buik. Hij had ’r wel plat willen trappen, want telkens zag ie ’r z’n eigen stomheid in, z’n vuile stomheid. Stom nijdig plukte ie door, maar Piet wou praten.

—Nou, da’ sel main ’n godsliefeheer skele! of je àchter of veur ’n singel lait.... lait mi plukke.. En dan mi’ soo’n guur end wailand veur je lampies! daa’s alle-jesis-koud! En aa’s je vaif uur achter mekoar plukt hep, mò’ je rais kaike wa’ je hep.... puur niks meer aa’s ’n poar mandjes!

—Joa... aa’s je soafes stopt, soek je vast noà wá’ je daan hep!

—Nou, je bint t’r nou op kommende waige hee?.... Moar ikke mot d’r nog ’n dot plukke! de Ouë is d’r puur tuureluurs van, nou die soo feul kwait kèn aa’s tie wil!

Stil ’n poos bleven de kerels doorkruipen, ritselend in de struiken, afknijpend de zwartgloeiende vruchtjes, ze bij trossen smakkend in groote blanke sloffen voor hen uit, op ’t stovende reuk-bedrenkte gras. Rond ze heen, in struik en teelt onder vruchtboomen en hagen, gloeide middagzon. ’t Groen stroomde lichtglans af, zilverig, goudvlammig en fijn beschaduwdoezeld in al andren gloei, tegen ’t licht. Onder de dichtgegroepte vruchtboomen lommerde ’t koel als in ’n kreupelboschje. Enkele in hoogen uitgroei waaierden wat kronkeltakken uit, betrost met appeltjes, zacht rose blozend als warm gestoeide kinderkopjes. Overal onder getwijg, groen en rozerood, vlekte vruchtglans tegen doorschemerend luchtblauw, takkenprieel in zware dracht van vruchten, die vergoudden in vloed van zonnevuur. Kleintjes zwollen de vruchtjes áán, dof, tintwarm en pastelteer. Vlak bij den mossigen stam verdrongen ze elkaar om licht en lucht. Wat takken, harpig uitgebogen, goud-groenden in zonnejool en appeltjes gloeiden dáár in glanzenden wasem. In wilderen uitgroei stonden de pereboomen, bronzig-dof bevrucht en de pruimen, donker voldragen, groen als groote olijven. Op naakten hoek tegen luchtblauw in, stronkigde vlak vóór Kees, op woest onkruid-plekje, één appelboompje, smal en tenger-rank voorover gebogen, luisterend naar de zoemende zomer-geruchten.

En rondom vervloeide de geur van doorstoofde gouden vruchtenhofjes, zèlf behageld van rozeroode wang-appeltjes, nog gesmoord in groeigloed. Afgevallen peertjes en appeltjes verwurmden bleekgroen en gelig, overal verwaaid en uitgestrooid onder de boompjes in ’t heet-geschroeide gras en onkruid, tusschen koolen en zoete fransjes.

Piet, met triestig gebaar wees naar ’n pruimeboom.

—Kaik Kees, wà vol die stoan hee? aa’s t’ie moar nie ’t weggetje naimt van sàin doar op ’t hoekie! die gladekker! bai de biete main ik! die hep tug puur sain aige dood draigt hee! snó’f’rjenne! da hai je d’r puur nooit sien! die hep ’r sóó veul had dá’ tie nie raip hep kenne worde hee? t’jong ’n skoon sicht da’ waa’s.. da hep je d’r vast nooit sien!

Er ruischte weer stilte in den tuin en boomblaren windsuizelden golf-zacht.—

Kees plukte door, sjouwde de volle bakken naar den dorsch, waar al ’t marktgoed, buiten zonnebroei opgestapeld stond. Op elkaar tegen stal áán, op groep en voorgang, dromden de kisten met versche sla, dopperszakken, aardbei-vrucht, frambozen, roode en gouden bessen; één feest van kleur, saamgebroeid met zweet, ùit zonnelaai naar koelenschouw en dorsch gedragen.—Door den tuin klonk zangerig gejoel en jeugd-jubel van kinderstemmen; meisjes die meeplukten en meesjouwden. Dirk was van ’t peenbossen naar de snijboonen gesjòkt, hurkte tusschen d’enge wanden van hoog goud-groen, die poortten als ’n hal van lommerlicht op ’t pad, waar de zon goud schroot over uitgescherfd had, rijzen en latten in gloei verglinsterend.—

—Aa’s wai dá’ weertje nou d’r moar houê, riep ouë Gerrit in ’t voorbij gaan tegen Dirk.

—Nou op haide smoor je van de hitte en strak-en-an bibber je van de kou.... hee.. Ouë!.. set rais ’n kerel an de andaifie hee! Mot nou skoffele! Sel’k d’r sellefers wel de bolletjes opknappè!

Gewroet van laat-zomersche drukte woelde rond in Wiereland en Duinkijk. Het haventje, op marktdagen, daverde en mokerde vol van woel en klank. In alle hoeken schreeuwden en sjacherden de koopers weer met duizenden kilo’s roode bessen, zwarte, gouden en paarse; frambozen en aardbei, in zoetrookige geuren, verwasemend door de groenten. De Haven lag volgestort van nieuwen kleurbrand en vruchten.—De groentekarren, in d’r frisschen uitbouw van sla en wortelen, bakken en manden, ratelden áán, hortten weg, als steeg er weer razernij van mid-zomerschen uitvoer en pluk. Vóórklank van boonentijd weerschalde er, boonentijd die in den helleroes van kermis had moeten vallen. Maar van alle kant werd er geraasd op de Haven, dat ’t leelijke weer van half Juli den boel had bedorven, dat ’t gek-laat zou worden, nou met de boonepluk.

Wiereland koortste weer in fellen zomerbrand en zonnelaai. Zeegasten stormden áán, iederen dag meer, en ’n woelige kinderbende, meisjes, prachtig bekleurd met roode en blanke japonnetjes, cier- en stroo-hoeden stoeiden rond. Moedertjes jong, met bloei-bloemige mousselientjes, teêre krepjes en neteldoek-blank, in dartele cier, kuierden met parasols statig tusschen de schooierige plukkertjes van Wiereland; stedeke-kinders, die stil afgunstig ’t vakantie-jolende stadsvolkje van rijkaards begluurde. ’n Por van moeders en broers in hun ribben en gauw hurkten ze weer neer, de verbrande tronietjes naar de heete aarde gebukt, plukkend van knie op knie, in beestigen zwoeg, àl voort.—