Vitruvii De architectura libri decem
Part 2
_p. 86, 11-12 _subtilitate--elegantia_ (G) ex hom._
_libri V_
_p. 107, 16 _trabes_ (G)._
_p. 112, 2 _sunt_ (G)._
_p. 122, 19 _autem_ (G)._
_p. 123, 5 _una_ (G)._
_libri VI_
_p. 140, 1 _cum_ (G)._
_p. 145, 28 _pinacothecas_ (G) ex hom._
_p. 148, 23 _in_ (G) ex hom._
_p. 151, 25 _a_ (G)._
_libri VII_
_p. 160, 5-6 _collecta--animad verti_ (GS^{c}) ex hom._
_p. 165, 7 _contestateque solidiscendo_ (G)._
_p. 165, 29 _se_ (G)._
_p. 169, 2 _materia_ (G)._
_p. 169, 21 _ita_ (G)._
_p. 173, 2 _nam pinguntur_ (G) ex hom._
_p. 179, 18 _si_ (EG)._
_libri VIII_
_p. 186, 8 _et stabiliores_ (G)._
_p. 199, 10 _e quibus ad unum_ (EG) ex hom._
_p. 199, 22 _ex qua_ (EG) ex hom._
_p. 200, 24 _aquam_ (EG)._
_p. 201, 1 _qua_ [lac. S]._
_p. 206, 14 _dextra ac sinistra cum librata_ (G) [lac. ES]._
_p. 211, 20 _et suaviorem_ (EG)._
_libri IX_
_p. 212, 5 _phithia_ (EG)._
_p. 217, 16 _itaque neque cum maxime sunt_ (EG) ex h._
_p. 219, 2 _et stellarum cursibus_ (EG) ex h._
_p. 221, 1-2 _iustum cursum. ita efficitur_ (EG) ex h._
_p. 225, 9 _luna--occidentem_ (EG) ex h._
_p. 228, 5 _ab eo_ (EG)._
_p. 229, 15 _est_ (EG)._
_p. 230, 6 _se adtollens reflectitur a_ (EG) ex h._
_p. 231, 13 _nodus_ (EG)._
_p. 233, 7 _et_ (EG)._
_libri X_
_p. 244, 8-9 _et transversariis--conligationibus_ (G) ex h._
_p. 255, 10 _alteram_ (G)._
_p. 264, 5 _et_ (EG)._
_p. 266, 12 _latitudine_ (G) [lac. S] ex h._
_p. 269, 21 _pedes_ (G)._
_p. 280, 20 _dignitate_ (EG)._
Contra quae omittuntur in Gudiano, habentur in H sqq., haec
_libri I_
{ _p. 13, 11 _ab_ (HS)._ { _p. 15, 27 _ea_ (HSG^{c})._ _(deficit E)_ { _p. 20, 23 _in_ (HS)._ { _p. 22, 22 _est_ (HS)._ { _p. 28, 20 _id_ (HS)._
_libri II_
{ _p. 38, 13 _perrumpit_ (HSG^{c})._ _(def. E)_ { _p. 51, 14 _inanibus_ (HSG^{c})._
_libri III_
{ _p. 71, 23 _in_ (HS)._ { _p. 72, 3 _si &trastylos facienda fuerit_ (HSG^{c}) ex hom._ { _p. 72, 11-12 _ipsarum--modulorum_ (HS) ex hom._ _(def. E)_ { _p. 74, 16-18 _earumque--septem_ (HSLG^{c}, om. etiam ~Pfvlch~) ex hom._ { _p. 77, 1 _ita_ (HS)._ { _p. 84, 26 _in_ (HS)._
_libri IV_
{ _p. 84, 18-20 _columnas--possent_ (HSG^{c})._ { _p. 87, 16 _praeter_ (HSG^{c})._ _(def. E)_ { _p. 93, 20 _habeat_ (HSG^{c})._ { _p. 100, 5 _columnas_ (HSG^{c})._
_libri V_
{ _p. 120, 6-8 _allelos linea--regione_ (HS) ex hom._ { _p. 122, 6 _incensum_ (HSG^{c})._ _(def. E)_ { _p. 125, 20 _tegulae_ (HSG^{c})._ { _p. 130, 9 _pilae_ (HSG^{c})._
_libri VI_
_p. 135, 19 _capillo_ (EHS)._ _p. 138, 20 (= E) _et_ (HS)._ { _p. 142, 17 _latum_ (HS^{1})._ { _p. 143, 30 _cum_ (HS)._ _(def. E)_ { _p. 148, 2 _in_ (HS)._ { _p. 154, 1 _opera constitui_ (HSG^{c}) ex hom._
_libri VII_
_(def. E)_ { _p. 165, 11 _ex spica_ (HSG^{c})._ { _p. 165, 17 _in_ (HS)._
_libri VIII_
_p. 185, 10 _in_ (HSE)._ _(def. E)_ _p. 186, 2 _ea_ (HS)._ _p. 189, 7 (= E) _et_ (HSG^{c})._ _p. 190, 20 _agger_ (EHSG^{c})._ _(def. E)_ { _p. 201, 13/14 _πημηνη--εμην_ (H) [lac. ES]. hic ep. v. 5 sic scribit G _ΡΑΜΗϹΗΚΑΙΔΥΡΗΙΤΗΓΗΝ_._ { _p. 207, 25 _ne minus longae_ (H) [lac. S]._
_libri IX_
_p. 223, 8 _ardere_ (EHS)._ _p. 229, 1 _supra--aquarii_ (EHSG^{c}) ex hom._ _p. 230, 25 (= E) _ad_ (HS)._ { _p. 236, 1 _rationes_ (HSG^{c})._ _(def. E)_ { _p. 239, 22 _significat_ (HSG^{c})._ { _p. 240, 12 _foramen per quod ex cas_ (HSG^{c})._
_libri X_
{ _p. 247, 8 _capite_ (HSG^{c})._ { _p. 247, 18 _est_ (HS)._ { _p. 256, 4 _se_ (HS)._ { _p. 256, 19 _ad_ (HS) ex hom._ _(def. E)_ { _p. 270, 12 _praeterquam--_ (p. 271, 2) _crassitudo_ { (HS--notatur quidem a pr. m. _ð_ in G, { sed deest supplementum ipsum) ex hom._ { _p. 271, 12-13 _scapos--XII K_ (HSG^{c})._ { _p. 272, 7 _ea_ (HSG^{c}) ex hom._ { _p. 273, 9 _iugis_ (HSG^{c})._ { _p. 274, 18 _autem_ (HS)._ _p. 281, 10 (= E) _&_ (HSG^{c})._
_quorum pleraque omisit ipse G, non is ex quo ductus fuit (cum E), sicut novas lacunas et proprias plurimas praebet S, locis circiter 80, quas tamen, praeter 20 mox supplevit S^{c}: in quo S hoc maxime mirum est quod de magnis illis lacunis librorum VIII (p. 200, 26-208, 25) et X (p. 258, 2-267, 21) in margine nihil (ne signo quidem _đ_ ut p. 77, 12) apposito[8] notatum est, cum ad manus essent et scribentium et corrigentium integra exemplaria. eae tales sunt ut dimidiorum fere quaternionum eius exemplaris ex quo descriptus fuerit S (non Harleiani qui plenus est sed eius simillimi aut gemelli) defectus significare videantur. quod cum ab ipso H manifesto pendeat S, equidem non concedo, quo vero casu factum sit, non explico._
[8] _similiter defecit corr. S p. 113, 22-24. 114, 14-16. cf. etiam p. 283, 5-7. item ad p. 70, 16. 91, 29. 92, 1 etc._
Duplices lectiones codicis Gudiani
_libri I_
_p. 6, 2 _uti canonicam_ H: _uti ꝉ canonicā_ (ex supra scripta lectione!) G, sed (eraso in textu _ꝉ_) supra G^{c} (solus) _ꝉ canorā_._
_p. 8, 4 _prieni_ H (LP etc.): _primus v̲e̲l̲ ̲p̲r̲i̲e̲n̲i̲_ in ipso textu G (_primus_ S et qui punctis delevit _vel prieni_ G^{c}). cf. G ad p. 6, 2. 77, 21. S ad p. 257, 7. x ad p. 4, 23. 94, 1. 127, 25. 230, 2. 252, 25. 261, 15._
_p. 27, 12 _circlas_ H (LPflcv, _circias_ f^{c}): _cirtius_ G et (_circius_) S, sed in m. G^{c} _ī aꝉ cirglas_._
_libri II_
_p. 32, 8 _ꝉ si quis_ G^{c} (= HS)._
_p. 41, 1 _liacolorum_ H (SLPflc): _ꝉ iaculorū_ (hoc unum in ipso textu ut p. 6, 2 _vel canonicam_, retinuit) G (et inter lin. adscr. _ꝉ iaculorū_) S^{2} = Fav. p. 295, 14. totum locum (_uti signinum--recipit_) albo relicto om. v._
_p. 43, 21 _materia_ H(S^{c} etc.): _materie_ G, sed supra _ꝉ a_ G^{c} (_-⁅æ⁆_ S eraso _e_)._
_p. 44, 2 _edem oportunitatis_ H(flc), _eędem oportunitates_ Sf^{c} = _ęedem (_sic_) oportunitates_ v: _[uel eiusdē oportunitatis/e⟦t⟧ędem opportunitates]_ G (quod supra scripsit G^{c} nunc extat in uno L sic _eiusdē oportunitatis_)._
_p. 46, 2 _scalptos_ H(Lflc): _sculptos_ G(Sv), sed in m. G^{c} _ī aꝉ scalptos_._
_p. 49, 15 _otio_ H(Lflcv) et in ras. S: _octo_ G (et ante corr. S?, _ī aꝉ otiū_ in m. G^{c})._
_p. 56, 18 _sappinea_ H(Lflcv)S: _saprinea_ G (_ī aꝉ sappinea_ G^{c})._
_libri III_
_p. 71, 21 _estyli_ H(SLlcv): _eustili_ G (in m. _ꝉ es_ G^{c}, sed in m. S^{c} _ꝉ eustyli_)._
_p. 74, 1 _crassitudinis_ H(SLlcv): _crassitudini_ G, sed supra _ꝉ is_ G^{c}._
_p. 74, 5 _eae_ H (_hæ_ Lfl, _hę_ c, _heę_ S): _hae_ G, sed in m. G^{c} _ī aꝉ eę_ (hic _quod--aere_ albo relicto om. v)._
_p. 76, 25 _lysis_ H (Lflcv et in ras. S^{c}): _lapis_ G (et ante corr. S?), cui in marg. adscr. G^{c} _ī aꝉ lysis_._
_libri IV_
_p. 100, 17 _eum_ (_eū_ S) H(Sfv): _enī_ G (in m. _ī aꝉ eū_ G^{c})._
_p. 106, 17 _altitudinibus_ HG (etc.): _altitudinis_ solus S, unde in G supra adscr. _ꝉ is_ G^{c}._
_libri V_
_p. 129, 23 _munus_ H(SLflv, _minus_ ch): _minus_ G, sed in marg. G^{c} _ī aꝉ munus_._
_libri VI_
_p. 132, 8 _labidis_ HS etc.: _lapidis_ G (supra _ꝉ labidis_ G^{c}, qui tamen postea deleto _vel_ vitium sustulit)._
_p. 142, 2 _ad maioribus_ H (lcvf, om. _ad_ L, _ad maiora_ f^{c}): _ad maiores_ (ex falsa emendatione) G et S, sed in m. G^{c} _ī aꝉ maioribus_, item in m. S^{c} _ꝉ ibus_._
_p. 152, 12 _uti|le ventonus_ H (_utile ventonus_ fS, _uti. levent onus_ discernit L = v): _uti. Li|ventonus_ G, sed _uti‿le | ventonus_ G^{c}, qui praeterea inter columnas adscripsit _ī aꝉ uti | ventonꝰ_ (sic errans)._
_libri VII_
_p. 164, 2 _eae_ H (_ea_ S, _eę_ S^{c}): _hę_ G ut Lflc, sed supra _ꝉ eę_ G^{c}._
_p. 166, 13 _tum tomices sparto_ H(SLflcv): _tum tonices sparto_ G, sed in marg. _ī aꝉ tomices_ G^{c}._
_p. 167, 4 _in hisq;_ H (f, _que_ sic Sv): _In his | qu[ꝉ ę/o]_ G (= _quę_ G^{c}, ut _in his quę_ Llc)._
_p. 172, 5 _aequibus finibis_ H (_aequib; finibus_ L, _equibus finibus_ Sflvc): _equib; finiis_ G, sed in marg. _ī aꝉ finibus_ G^{c}._
_p. 172, 18 _megalo graphiam_ H(SL): _melago graphiā_ G (ut lcvf ex P), sed G^{c} copulae lineolam add. (ut L) et adscripsit in margine _ī aꝉ megalo_._
_libri VIII_
_p. 188, 5 _fructus_ H(Lflc, inde _fluctus_ sua coniectura male S, ut v): _ructus_ recte EG, sed in marg. G^{c} _ī aꝉ fructus_._
_p. 190, 15 _conchis_ H (Lflcv, _ch[⊣/o]nchis_ sic S): _colchys_ recte EG, sed _[ꝉc̄/co]lchys_ i. e. _vel con_ supra G^{c}_.
_libri IX_
_p. 217, 24 _pectoribus_ H(SLflcv) = E: _corporibus_ suo errore (ut v. 17) G, sed supra G^{c} _ī aꝉ pectoribus_._
_p. 222, 15 _divinationibus_ H(SLflc): _divinitatibus_ EG (et ita v), sed G^{c} supra _ī aꝉ divinationib;_, ut S (ex EG) in marg. ipse scripsit _ꝉ divinitatibꝰ_._
_p. 230, 22 _nostrum_ H(L = _n̅r̅m̅_ v) G, sed supra _rostrum_ G^{c} (non tamquam ex _aꝉ._ sed ex manifesta correctura = S et lc, item f^{c})._
_p. 237, 22 _instituit_ H(SLPflcv): _instruxit_ G, sed supra G^{c} _ī aꝉ instituit_._
_libri X_
_p. 250, 7 _bacculis_ H(SLPflc sed f^{c} _baculis_): _buculis_ G (= v), sed in marg. G^{c} _ī aꝉ baculis_._
_p. 250, 16 _trientes_ H(LPflcv, _triantas_ S): _trientes_ etiam G, sed G^{c} in marg. _ꝉ_ (sic = _vel_, non _ī aꝉ_, ut olim edidi) _trahentes_ (ex sua fortasse coniectura)._
_p. 258, 4 _dicidantur_ H(Pflcv, _decidantur_ Lf^{c}, lac. in S): _ividantur_ G, sed G^{c} in marg. _ī aꝉ dicidantur_._
_p. 258, 16 _in qua prima_ H(SLPflcv): _inprima qua_ G, sed G^{c} in marg. _ī aꝉ in qua prima_._
_p. 274, 4 _CXX_ H(SLPflcv): _CXXX_ G, sed supra G^{c} _ī aꝉ XX_._
_p. 274, 5 _XXIII_ H(SLPflcv): _XIII._ G, sed supra G^{c} _ī aꝉ XXIII_._
_p. 276, 15; _intercardinatis_ H(SLPflcv): _inter ordinatis_ G, sed supra _or_ G^{c} _ꝉ car_, contra S^{c} in marg. _ꝉ ordinatis_._
_p. 281, 13 _magna facta_ H(LPflcv): _magnificata_ EG, sed G^{c} in marg. _ī aꝉ magna facta_._
* * * * *
Page XX
Appendicula codicum Vitruvii Harleiani Leidensis (Escorialensis) Scletstatensis.
(1) Uncia caerae colligit in fusura aeris uncias VIII et denarios XVI, aeris cypri uncias VIIII et denarium I, stagni uncias VII et denarios XVII, argenti uncias X et denarios XII, plumbi libram I et denarios VI, auri libram et uncias VII et denarios VIII. 5
(2) ~De ponderibus.~ Calculus est ciceris grana duo, et est quarta pars oboli. quattuor calculi obolum reddunt. duo oboli scrupulum faciunt. tres scripuli dragmam complent. dragma scripulus et obolus quadrantem efficiunt. duo quadrantes statera faciunt. duo stateres unciam reddunt. unciae 10 XII libram efficiunt. librae LXXII talentum faciunt. a quibusdam, CXX libras talentum faciunt.
(3) ~De liquidis.~ Coclear habet dimidiam dragmam, id est scripulus et obolus. cocleares tres conclam faciunt. conclae VIII ciatum reddunt. ciati VIIII eminam efficiunt. eminae 15 II sextarium complent. sextarii VI congium reddunt. congia IIII modium implent. modius unus et semis urnam faciunt. urnae duae amphoram complent. urnae III cadum, id est artabam. modii XV gomor reddunt. gomor duo chorum faciunt.
_c. 1 excerptum est ex initio fragmenti notissimi_ De mensura caerae et metalli in operibus fusilibus (_quod extat etiam in cod. Scletst. f. 38_).
2 cipri untias VIII (_sic_) & d. _S_ (& _om. HL_).
3 XVII: _sic HLS_ (XVI. _legitur vitio typ. ed. pr. p. IX_). | A[r/n]genti _sic L_.
5 _hucusque H (mutilus). reliqua dant LeS._
_c. 2 = Hultsch, Metrolog. scriptor. rel. II p. 132 (no. 135, 26-34) e cod. Mutin. s. XIII (cf. p. XXII)._
7 Quatuor _S_. | oboli reddunt _S_.
8 scripulū _S_.
10 staterā (_sic_) _LS_.
11 duodecim _S_. | a quibusdam C. X. X. libras t. f. _om. (sed in marg. sic suppl.) S_.
_c. 3 = Hultsch l. c. no. 135, 35-45._
14 obulus _S_.
15 ciatū reddunt. ciati VIIII (_sic LS_): _om. Mut._
16 Congiū … Congia .IIII. _LS_: conzum … conzia tria (_vulg._) _Mutin._
18 anphorā _L_, amforā _S_. | artabū _LS_.
19 Modia XV _LS_: modii XIV _Mut._
* * * * *
Page XXI
(4) Scripuli XVIII faciunt unciam. medietas dragmae est scripulus et obolus. hoc debet pensare coclear.
(5) ~confectio dialthaeas calastica recipit haec~.… troclitis libram I S, faeni graeci eminam, lini seminis eminam. haec omnia infundis per triduum in aquae sextariis VIII 5 in vaso aeneo. post haec tam diu coquis donec siccentur. deinde colas fortiter et pensas de suco ipso libras II, olei libras II, et mittis in cacabum et coquis ad ignes lentos et semper agitas, donec sucus consumatur et solus oleus remaneat. sic iterum colas et mittis oleum in cacabum mundum et ponis ad 10 focum. addis cerae libram I, colophoniae libram I, galbani optimi ÷ IIII. conficis, uteris. facit enim ad multa et non solum podagricis sed et duricias viscerum habentibus. et quartanarios in stomacho imposita medetur, et si quae sunt duritiae solvit. et ad omnes inflationes stomachi <facit>, et 15 non solum inflationes curat, verum etiam ventris constrictionem quamvis antiquissimam sine aliquo labore ita solvit et temperat ut mirum sit. antiquissima squibala resolvit et macronosiam e stomacho discutit.
(6) ~Tinctio vitri pratini.~ Tere vitrum bene, limas 20 aeramen mundum et mittes in libra de vitro aeramen ÷ III et coques per dies tres. ~Alia tinctio.~ Teres vitrum bene, mittes per libram aeramen uncias II, alumen aegyptium ÷ I, et decoques per dies tres. ~Alia lactei coloris.~ In libra mittes
1 XVIII. (_sic_) _LS_ (_pro_ XXIIII).
2 obulus _S qui om._ coclear. _idem om. (quod seq. in Le) c. 5._
_c. 5 ex Antidotario (om. S)._ Conf dialtea calisticū _L_ (_cf._ To dialtheas _Th. Pr. p. 375, 3_).
4. ≣roclites _i. e._ myrrae troglodytidis _vel_ -ditis _Th. Pr. ind. p. 546._ | liƀ. [IS/∕∕∕∕∕] · fenugrecu . emina . lini¦semen . emina _sic cod._
5 haec omnia: _multas species (et eam ipsam unde nomen) ab initio neglectas esse ostendit Escorial., qui post_ recipit haec _sic incipit_ Euisci radices … (_SB. 112, 180_). | ꝑtriduo _L_. | aqua .SS. VIII. L.
7 ipsos _L_. | oleo liƀ _L_.
8 ignis lent⟦o⟧ſ (_cum lac._) _L_.
9 soluſ oleuſ _sic L._
10 in cacabo mundo _L_ (_sed supra_ in cacabū).
11 galbano optimo ē | IIII _sic L._ | colofoniae _L_ (_sc._ resinae).
12 multas _L_.
13 sed & ad d. _L_. | & ad qu. _L_.
18 antiquissimas squibalas _L cf. Theod. ind. p. 542. 534 et Simon Jan. s. v._ | magron⁅o⁆‿sia _L_.
19 aestomacho _L_.
20 _sequentia scribo, ut leguntur in LS. c. 6 = Exc. (post Mappam) Scletst. f. 43^{b}._
22 tincto _L_.
23 ae(ę _S_)gyptia _sic LS_ (aluminis ęgyptii _Exc._).
24 lactis _S_. | In libra m. st.--dies II _haec in marg. suppl. L, qui in textu om. rubr. sequentem_ T. S. _eamque verbis ad quae pertinet postponit (item in seqq.). recta servavit S._
* * * * *
Page XXII
stagni ÷ III et decoques per dies II. ~Tinctio sanguinea.~ In libra mittes cinnabarin ÷ III et decoques dies duos. ~Tinctio rubea.~ In libra vitri triti psimithin ÷ II et coques dies sex. ~Tinctio alithini.~ Absque igne tinctum. ungues subtiles vitria et ungues dracontea anamemigmenis, et fiet sicut 5 rubea.
(7) ~Crisocolon.~ In omnia calcu cecaumenu ÷ I, saponis olei solidos III, calcitarii solidum I. ista commisces. primo teres calcu cecaumenu utiliter ad pulverem, et calcitarin semotim, et commisces cum sapone et quantum necesse fuerit <aqua> 10 ipsum crisocolon. ~Aliud crisocolon.~ Calcu cecaumenu libram I, alumen solidos duo. ~Crisocolon.~ Aurum commixtum cum argento vivo. et post haec intrat in caliclum, et ardet ipsum argentum vivum. et post tolles aurum et teres in mortario munditer donec fiet pulvis, et commiscis illum cum 15 sapone ex oleo quantum suscipit coctio crisocolli.
(8) ~Argenti gluten.~ Argenti partes II et aeramen partem I. ~Alia. argenti gluten.~ Argentum mixtum cum argento vivo. et pones in ignem donec desiccetur. et post haec teris utiliter donec fiat pulvis et tum miscis cum sapone et aqua 20 quod sufficit. ~Aeramenti gluten.~ Aeramen libram I, plumbi libras II commisces. solves primum aeramen, deinde mittes plumbum et commisces in unum. ~Stagni gluten.~ Stagni partes II et plumbi unam. ~Petrae gluten.~ Marmoris albi
2 cinnabarin _L_, -rī _S_. | dies II. _S_.
3 [v/ḅ]itri _L_. | psimitu _S_.
4 un[u/ge̦]s _L^{c}_.
5 vitrea _Exc._
6 robea _LS_.
_c. 7 = Exc. Scl. f. 15^{b}_ (confectio crisocollæ).
7 In omnıa _L(e)_, In om̅ı̅a _S_ (_om. Exc._). | sapone (-nis _Exc._) olei(-ea _S_) _LS_.
8 commiscens _LS_.
9 calcuc.--(11) crisocollum _S et Exc_.: _om. L_. | utiliter pulver _S_. | calcitar insemotim _S_ (calcitarı[v/ụ̄] semotim _Exc._).
10 commiscens _S_, -ce _Exc._ | aqua _Exc._: _om. S_. | 11 ipsu crisoclon _S_, ad ipsum criso collum _Exc._
12 alum̄ soꝉ. II. _S_, aluminis soꝉ II _Exc._ | Item criso collon _Exc. corr._
13 argentu vibu _ante corr. L_.
14 et post haec intrat in caliclū _LS_: mittitur in calido _Exc._
_c. 8 seq. ib. in Exc. f. 15^{b}, ubi_ Argiri confectio _cum suprascr. corr._ I̅t̅ argenti gluten.
17 heramen (_semper_) _L_, ęram̄ _S_.
18 cū argentum vibum _L_.
19 siccetur _S et ante corr. Exc_. | teris _L_: turris _S_.
21 quod _LS_: quantum _Exc._ | Heramenti g. _L_, Ęr. g. _S, ut corr. Exc. supra_ Calcocollae confectio.
22 commiscens solvens _L_
23 commisceṇ̇s _L_. | Stagnicollae confectio _Exc._ (_ubi supra_ gluten _corr._).
24 Conf. lithocollae _Exc._ (_ubi supra corr._ Petrae gluten).
* * * * *
Page XXIII
trito pulvere tolles ictiocollon ÷ I, taurocollon ÷ I et mittes cum aqua. commixta coques et dum bullierit mittes pulverem marmoris et facies gluten marmoris. ~Petrae gluten.~ Ictiocollon ÷ II, casei gluten ÷ II. et mittes ex ipso pulvere marmoris, sicut superius. ~Ligni~ autem ~gluten~. taurocollon semotim, 5 ictiocollon semotim glutat. aurum autem et argentum, sicut superius docuimus in exaurata.
(9) ~Compositio brondisino.~ aeraminis partes duas, plumbi unam, stagni unam.
(10) ~Compositio cinnabarin~ alithinis et mundissimae 10 ex argenti vivi et sulfuris vivi urina munda partem unam, argenti vivi partes duas, et ipsa mundissima. tolles ampullam fortem et sine fumo, qui et calorem sufferet. sulfur tritum et admixtum argento vivo mittes in ampulla non plena minus habente uncias II. quod si maior erit, et tres uncias minus 15 habeat. et mixta exagita. et facies fornacem minorem vitriarii, ut ampullam large capiat, et dimittes locum unde ampulla ingrediatur, et divides cannas, et inde incendes fornacem. dimittes et alias fenestras minores, unde exalet flamma in circuitu ampullae. signum autem coctionis hoc est. dum 20 videris ubi minus habet ampulla porfirizonta fumum et colorem facientem ut cinnabarin, desines succendere. leviter autem succendes, ne ex multo incendio ampulla crepet. et dum percoctum fuerit, dimittes eam refrigidare.
(11) ~Lulax~ id est indica compositio. larin ÷ II, vitrioli 25
1 tritū pulverē(-re _S_) _LS_. | yctio(yccio- _S_)collon _LS_.
3 facis _L_. | Lithocolla. Item alia _Exc._
5 Ligna _LS_. | glut≣ _L_, glutat _S, ubi Exc._ Ligni autem gluten <glutat _sic add. corr._> _cf. xylocollam Diosc._
6 gluten(-en _in ras._). aurum autem _L_ (_ubi_ glutat _Exc._), Glutat aū aurū _S_.
_c. 9 = Exc. f. 22_.
8 brondisino _L_, -sono _S_ (brundisii _Exc._).
9 plumbi una ⁛ stagni una _L_ (_et sine p. S_).
_c. 10 = Exc. f. 22_.
10 ἀληθινῆϲ mundissimę _LS_: mundi spume a. v. _Exc._
11 vi[v/b]i _L_. | sulphuris _S_. | urina munda _om. Exc._ | parte una _S_.
12 tollens _LS_ (tolle _Exc._).
13 qui & _sic LS_ (quia et calor est _Exc._). | sufferịt _L_, -rit _ante corr._ (-ret) _S_. | sulfhur _L_, sulphur _S_.
14 vi[v/b]o _L_. | mittis _LS_. | ampula _L_, ampullā n̄ plenv^{s} _S_.
15 ÷ II _LS_. | tres ÷ _LS_.
17 dimittis _LS_. | ampullam(-ā _S_) _LS_ (-la _Exc._).
18 devides _ante corr. L_.
19 demittes _L_. | flamina _S_.
21 calorem _LS_.
22 desinis _S_.
23 ampullę crepat _LS_.
_c. 11 sequitur etiam in Exc. f. 22^{b}_ quomodo componatur lulax i. indicū.
25 Ludax _S_. | indico _S et ante corr. L_. | iarin _hic L_.
* * * * *
Page XXIV
mundi ÷ IIII, alumen aegyptium ÷ II, guatu ÷ II, ipsum autem guatum semotim pisa munditer, larin vero et vitriolum et alumen in unum. et tolles saponem ex oleo sine calce dimidiam unciam, et commisces in ipsa tres species. post quod pisas, commisces diligenter secundo cum sapone. et deinde 5 tolles guatu pisatum ut oportet, et commisces et ipsum cum supra dictis speciebus, et defricas diligenter. diem unam requiescere.
confectio eius haec est. tolles urinam mundam libram I, et ipsum despumatum et commixtum cum ipsa sis species. 10
~Specierum et ponderum atque colorum sumpta ex phisicis probamenta finiunt. Amen.~ <ΘΕΟΥ ΔΟΞΙΑϹ. Compos voti factus sum qui cognoverim quae sint in structuris et aedificiis adservanda.>
(12) ~De rosato.~ 15
Quinque libras rosae pridie purgatae in vini veteris X sextariis mergis, et obstringit. a dies X despumati mellis libras adicies, et uteris.
~De oleo liliacio.~ Per olei libras singulas dena lilia curabis infundere, et vas vitreum quadraginta diebus locare 20 sub divo.
~De oleo roseo.~ In olei libras singulas rosae purgatae singulas uncias mittis, et VII diebus in sole suspendis et luna.
~De rodomeli.~ In suci rosae sextariis singulis libras 25 singulas mellis admisces, et diebus XL sub sole suspendis.
1 (_et_ 2) gautu _S_ (_ubi_ uuatum _bis Exc._ = herba isatis _cf. Anecd. II, 117_).
2 guatū _L_. | semitim _S_. | pisa _L_: ipsa _S_.
3 sine calce _LS_: sine salē _Exc._
4 in ipsa: ipsas _Exc._
5 pisas _L_: ipsas _S_
6 guatu pisatū _L_, gaittu (_hic_) pisatu _S_ (_ubi_ guuatum _Exc._).
8 _sic_ (_om._ dimittes, _quod habent Exc._) _LS_.
9 _sic (om. rubrica) sine lac. LS (item Exc.)_. | urina munda librā I _L_, ur. mundo libra I _S_.
10 ipso di(e _S_)spumatum (-u _S_) _LS_. | cum ipsa sis species (_sic pro_ ipsas ispecies) _etiam Escor._, cum ipsas species _S_.
11 collorum … phicis _S_.
12-14 _haec solus (sic) add. S_ (θεῷ δόξα _etc., om. ut Leid., etiam Escor._).
13 coguerim (_sic_) _S_.
_c. 12 ex Palladio (in m. Maio extr. VI, 13-16)._
16 Quinque _L_: Quibus _S_.
17 _pro_ et post triginta dies X … (!).
19 Per _om. S_. | dena¦lilia _L_, denallia _S_.
23 septem _S_.
25 De rodo meli _L_, De rodo melle _S_.
26 ex (d.) _S_.
* * * * *
Page XXV