Part 7

Caducar. = Pagpamólong ug pagbóhat sa oaláy húna húna, sa oalá húna hunáon ug maáyo, guícan sa pagcalóya ug sa hatáas ng̃a edad sa hingtúngdan ng̃a táuo. * Pagoalá sa gahóm sa mg̃a sugo ug mg̃a pagbaláod, tong̃ód cáy oalá gamíton ug oalá sogton cútob sa dógay na.

Caduco. = Tigúlang caáyo, oliánon. * Ang madalí matápus, matibáoas, ang díli madúgay. * Ang̃o ang̃óhon.

Caedizo. V. Cadente. * Ang guihólog pagtúyo ug guipacaíng̃on ng̃a oalá tuyóa.

Caer. = Holog, pocan, ambac. * V. Aplastar, aplastarse, y arruinarse algo, arruinar. * Arroz ú otro grano de cesto, salirse líquido de vasija. = Agas, yabó. * Hoja agostada, y aunque sea rama de árbol, arbusto ó planta. = Tagas, polac, lagas, latac, data. * Fruta. = Idem. * De bruces. = Socámod, dagpá. * De espaldas. = Hayang, haya, ticáy-ang. * Algo de las manos. = Botáoan. * Pelo, barbas, &c. = Ladot, lagdog.

Café. = Capé.

Cafetal. = Yota ng̃a guitámnan sa capé.

Cafetera. = Sodlánan ng̃a pagalotóan sa capé.

Cáfila. = Cadaghánan, catilíngban sa mg̃a táuo, sa mg̃a mananáp, con sa obán pa ng̃a mg̃a botang ng̃a managcasónod sónod.

Cafre. = Táuo ng̃a bodong caáyo, mabáng̃is ug mamomógos, sa daútan ug malágsot ng̃a batásan.

Cagaaceite. = Langgam. * Ang ta-i nía lanáhon man, ug máo caná ang guinicánan sa íang ng̃alan.

Cagachin. = Namóc ng̃a diótay.

Cágada. = Ta-i. * Bóhat ng̃a sinohí, ng̃a oalá macaígo sa guitúyo.

Cagadero. = Calibáng̃an, pamos-ónan.

Cagado. = Táuo ng̃a oaláy polós, sa diótay ng̃a cásing cásing ug mahadlócon sa oaláy hingtóngdan, taláoan.

Cagahierro. = Ta-i, tayá sa pothao.

Cagajon. = Ta-i sa caballo, sa burro, &c.

Cagalera. = Hibólos, calíbang.

Cagada de niño muy pequeño aun. = Camándag, igguit. * De raton, culebra y otros animales, reptíles y volátiles. = Iti.

Cagar. = Pagcalíbang, caólo. * En los calzones ó en las sayas. = Lopot, iggit.

Cagarruta. = Ta-i sa mg̃a carnero ug mg̃a canding.

Cagatorio. V. Cagadero.

Cagon. = Ang malíbang sa masóbsob, tigcalíbang, malibáng̃on.

Caida. = Pagcahólog, pagcapócan, pagcaámbac.

Caido. = Malóya, ang magasobó.

Caiman. = Boáya, balanghítao, balang̃ítao.

Caimiento. = Pagcalóya.

Cairel. = Bohócan, talagábong, tagbong.

Caja. = Caban, panonódlan sa bisan onsa.

Cajero. = Ang táuo ng̃a modáoat sa salapí sa mang̃a baláy sa mg̃a comerciante ug ang mobáyad sa mang̃a baláydon.

Cajista. = Ang táuo sa imprenta ng̃a macaípon ípon ug magahúsay sa mg̃a letras, sa paggáma sa mang̃a letras, sa paggáma sa mg̃a polong.

Cajon. = Panonódlan sa bisan onsa, honos, bálay bálay ng̃a papán ng̃a pagabaligyáan sa mg̃a calán-on.

Cal. = Apog.

Cala. = Ang tipac con pedazo ng̃a nacóha sa mang̃a bóng̃a sa pagtiláo niána. * Lóoc lóoc ng̃a diótay sa mg̃a baybáyon. * Bohó sa mg̃a dingding ng̃a cota sa pagsolóng sa ílang cabalágon, sa cadacóon nila, sa guibág-on. * V. Calilla.

Calabacera. = Tanóm.

Calabacero. = Ang nagbalígya sa mang̃a calabasa.

Calabacin. = Tabayág. * Calabasa ng̃a diótay.

Calabacino. = Tabayág. * Calabasa ng̃a ogá na ug ng̃a oalá nay solód, ng̃a maáyo pagasódlan sa vino, sa tobig, &c.

Calabaza. = Calabasa, bong̃a sa calabacera.

Calabazar. = Yota ng̃a guipogásan sa mang̃a calabasa.

Calabazote. = Matám-is sa calabasa.

Calabobos. = Olan ng̃a taílgbos, binabáye. Calabozaje. = Hinángtang, salapí ng̃a ibáyad sa guipreso sa magbalántay sa mang̃a preso, sa alguasil.

Calabozo. = Bilanggóan, lugar ng̃a malíg-on ug usáhay sa ilálom sa yota, ng̃a pagsódlan ug pagabilanggóan sa mg̃a táuo ng̃a guipreso tong̃ód sa dágcong salá.

Calabrote. = Pisi ng̃a dili dagcó caáyo, ug magamáy sa cable, ng̃a guinagámit sa mg̃a sacayán.

Calada. = Paglopád ng̃a matúlin caáyo sa mg̃a lánggam ng̃a manágit.

Calado. = Mang̃a paglabra ug paglíloc sa mg̃a tombága. * Pagbóhat sa mg̃a labra sa mg̃a panápton.

Calafate. = Manonolót.

Calafatear. = Pagsolót, dotdot.

Calaje. = Honus.

Calaluz. = Sacayán sa india.

Calamar. = Tabógoc, coguíta.

Calambre. = Binhod, banhod, quioi, quimay.

Calambruco. = Cáhoy sa España.

Calamento. = Tanóm.

Calamidad. = Calisód, cayógot, cagóol.

Calamite. = Baquí.

Cálamo. = Tolónggon maíng̃on sa plauta.

Calamocano. = Ang nahobóg hobóg, ang̃o ang̃óhon.

Calandrajo. = Ang tinábas ng̃a nabítay sa bisti sa táuo.

Calaña. = Gaoi, batásan.

Calar. = Honób, soyóp. * Togcad, toquib, habaló, sayod. * Olan, homod, basá.

Calavera. = Ang mg̃a bocóg sa olo, sa oalá nay onód, clavera. * Boang boang.

Calaverada. = Bóhat sa táuo ng̃a boang boang, ng̃a oalá húna honáon ug maáyo, bohat sa táuo ng̃a colang sa pagtáhod ug pagsógot.

Calcañar. = Ticúd, bool bool.

Calceta. = Bisti ng̃a isóol sa páa ug magatábon sa téil ug sa maong páa hasta sa tohod.

Calcetin. = Calceta hamóbo ng̃a moábot lámang sa bagtac.

Calcina. = Sinácot sa ápog ug sa mg̃a batong magamáy.

Calcinar. = Pagbálhin ug bisan onsa sa pagcaápog, sa pagcaáguen.

Cálculo. = Pagísip, paghúsay sa mg̃a cuenta, pagcuenta.

Caldear. = Pabagá sa puthao, caínit ng̃a dagcó sa adlao con sa caláyo, pagcaínit sa mg̃a baláy con sa yota, guícan sa caínit sa adlao con sa caláyo ba.

Caldera. = Caoa.

Calderería. = Baláy con lugar ng̃a pagabohátan ug pagabaligyáan sa mg̃a caoa.

Calderero. = Ang maghobóhat ug ang mobalígya sa mg̃a caoa.

Caldereta. = Solódlan, bolotáng̃an sa tóbig ng̃a bendito.

Calderilla. = Idem. * Ang salapí ng̃a tombága, ang mg̃a cuarta.

Caldero. = Caoa ng̃a diótay ng̃a guibotáng̃an sa duruhá ca caláptan con gálong gálong sa ng̃abil, sa bába, ug diha niána guícan ang lain ng̃a caláptan con gálong ng̃a dagcó, sa pagbítay sa máong caoa sa calayóhan con sa dapóg. * Timba.

Caldo. = Sabáo.

Caldoso. = Ang mg̃a calán-on ng̃a may dághan ng̃a sabáo, ang guisáboan caáyo.

Calducho. = Ang sabáo ng̃a guilabíhan ug oaláy lamí.

Calefaccion. = Pagcaínit.

Calefactorio. = Lugar ng̃a pagainítan sa mg̃a táuo.

Calendario. = Isípan, ilisípan, tuígan.

Calentador. = Sorlánan sa caláyo sa pagínit sa mang̃a habol sa higdáan sa tiempo sa túgnao, quiní mao ang usá ca panonódlan ng̃a tumbága ug malíng̃in ng̃a pagataclóban sa usá ca taclób sa tombága opód ng̃a guinabohó bohóan.

Calentar. = Pagínit.

Calentarse ó secar algo al fuego. = Dangdang, panálang.

Calentura. = Hilánat.

Calenturiento. = Ang táuo ng̃a guiholohilántan.

Calera. = Horno ng̃a pagasonógan sa mg̃a bató ng̃a apógon, ng̃a boloháton ug ápog.

Calero. = Mang̃a bató ng̃a guitápoc ug guibotáng̃an sa mg̃a cáhoy sa pagbóhat sa ápog. * Ang táuo ng̃a magacóha sa mg̃a bató ng̃a boloháton ug ápog.

Calesa. = Coche ng̃a diótay sa usá lamang ca lingcodánan ng̃a guitabónau sa pánit, sa oaláy tábon sa atubáng̃an, ang guitóngtong sa duruhá ca cáhoy ug sa duruhá ca rueda.

Calesin. = Coche diótay pa sa calesa.

Caletre. = Húna húna, ilisípan sa táuo.

Calibre. = Ang pagcadagcó sa mg̃a bohó sa mang̃a lóthan, pagcadagcó sa mg̃a bala ng̃a isolód sa mg̃a lóthang.

Calidad. = Quinala, caogalíng̃on.

Calidísimo. = Ang maínit oyámot.

Cálido. = Ang maínit, ang macaínit.

Caliente. = Maínit.

Califa. = Dacong táuo sa mg̃a moro ng̃a ílis ni Mahoma, ponóan sa mg̃a moro, ílis ni Mahoma.

Califato. = Cahímtang sa pagcaponóan sa mg̃a moro ug ang pagcadúgay, ang túig, ang tiempo sa ílang pagcahócom, sa ílang pagcaponóan.

Calificar. = Pagásoy, pagtúg-an con maáyo ba con daútan ba ug bisan onsa ng̃a bóhat, polong con botang.

Calilla. = Mecha ng̃a binóhat sa sabon, lana, asín, &c., con ang tocóg ba sa tabaco ng̃a isóol ug isolód sa alaguían sa ta-i sa táuo ng̃a masaquéton, ng̃a díli macacalíbang, ug bale caná sa geringa.

Calina. = Gabon, alísng̃ao ng̃a nagáma sa tiempo ng̃a maínit caáyo.

Caliz. = Cális, vaso sa salapí con sa boláoan ng̃a pagabotáng̃an sa vino sa pagmisa sa mg̃a Padre.

Calizo. = Yota ng̃a guinatódcan sa mg̃a bató ng̃a apógon, yota ng̃a may sacot sa ápog.

Calma. = Linao.

Calmante. = Mang̃a tambal sa paghínay hinay sa mg̃a maól-ol, sa pagcóha sa cahápdos sa mg̃a samad ug sa mg̃a hobág.

Calmar. = Paglínao. * Paghínay hínay, pagarang adang.

Calmoso. = Tiempo, túig sa pagcalínao. * Dagat ng̃a mahósay, ng̃a mapoyó, ng̃a oaláy balód, bácat.

Calofriarse. = Pagtolotáquig, pagtógnao.

Calofrío. = Tolotáquig, tognao.

Calor. = Init, pagcaínit.

Calumnia. = Butang butang.

Calumniador. = Tigbótang bótang, mabótang botáng̃on.

Calumniar. = Pagbótang botang.

Calumniosamente. = Sa dagcong pagbótang bótang, sa pagcabótang botang.

Calurosamente. = Sa pagcaínit.

Caluroso. = Maínit.

Calva. = Caópao.

Calvario. = Buquid, lugar ng̃a guidóphan cang Jesucristo sa cruz.

Calvatrueno. = Caópao ng̃a nagalócop sa tibúoc ng̃a olo.

Calvez. = Pagcaópao.

Calvo. = Opáoon.

Calza. = Bistí ng̃a nagatábon sa páa.

Calzada. = Dalan ng̃a dagcó. * Embaldosada. = Dalan ng̃a quinotáan, ng̃a sinálgan sa mg̃a bató con mg̃a ladriyo.

Calzado. = Ng̃atanán ng̃a ipahaáng̃ay sa tíil, sapín, sinelas, &c. * Ng̃atanán ng̃a itábon sa páa, medias, calcetas. &c.

Calzadura. = Ang pagbísti sa sapín, &c.

Calzar. = Pagtábon sa tíil ug sa páa sa sapín, sa medias, &c., soob.

Calzo. = Bang̃il.

Calzon. = Calsones, saloál, salooál, de largo.

Calzoncillos. = Salooál, ng̃a hamóbo ug halagpád ng̃a ibísti sa ilálom sa mg̃a calsones.

Callacallando. = Sa pagcahílom, sa tinágo.

Calladas. (á las). = Idem.

Calladamente. = Idem.

Callado. = Mahilómon.

Callandico, to. = Sa mahínay, sa pagcahónghong, sa pagcahalaoáhao.

Callar. = Hilóm.

Calle. V. Calzada.

Callear. = Pagbóhat sa dálan sa mg̃a tanáman, sa mg̃a cabalánan.

Callejear. = Paglacát sa masóbsob sa mg̃a cadalánan sa oaláy tóyo, pagsódoy sódoy, paglíbod líbod.

Callejero. = Hilacáo, lomalacát, tíglacat, tigsódoy sódoy, maglalacáo, maglíbod líbod.

Callejon. = Dalan ng̃a hatáas ug haíctin.

Callejuela. = Idem, dalan ng̃a nagacúrus sa ubán ng̃a mg̃a dalan, ug nabalábag.

Callo. = Cobal, lopac.

Callosidad. = Pagcacóbal quinobálan, linopácan.

Calloso. = Idem.

Cama. = Higdáan.

Camada. = Ang mg̃a anac ng̃atanán, sa usá ca pagánac, sa iró, sa mg̃a lobo, mg̃a conejo, &c.

Camal. = Ang pisi ng̃a igahócot sa mg̃a mananáp.

Camaleon. = Mananáp maíng̃on íng̃on sa toco. * Ang paglacát nía mahínay caáyo, ug nabolobálhin ang color nía somála sa lugar ng̃a pagalácoan nía.

Camamila. = Rosas de papel, rosas del Japon, mansaniya.

Camándula. = Cuentas con rosario sa usá con sa toló ca tinagpólo.

Camandulero. = Táuo ng̃a tampalásan ug bacácon.

Cámara. = Lasalas, solód ng̃a labíng maáyo sa mang̃a cabaláyan. * Ang solód ng̃a pagsódlan lamang sa mang̃a dágcong táuo sa mg̃a baláy sa mg̃a hari. * Ang mg̃a solód sa dapit sa olín sa mg̃a sacayán. * Hocmánan ng̃a labí ug alaguían sa mg̃a pagbóot ug mg̃a sógo sa hari. * Ang tá-i sa táuo.

Cámaras de sangre. = Calíbang sa dugó, hibólos, caólo, pagcaótol.

Camarada. = Obán, caobán. * Ang mg̃a táuo ng̃a nagalóon, nagaípon ug pinoy-ánan. * Ang mg̃a táuo ng̃a nagasálo síla sa pagcáon.

Camaraje. = Abang sa solód ng̃a guisódlan ug guitipígan sa trigo, humáy, maís, &c.

Camaranchon. = Paga.

Camarera. = Ang babáye ng̃a labíng talahóron ng̃a nagaalágad sa mg̃a baláy sa mg̃a dagcong táuo. * Ang babáye ng̃a labíng maámbong ug gahóman ng̃a nagasílbi ug nagaalágad sa haring babáye con sa asáoa sa hari.

Camarería. = Ang cahímtang sa pagcacamarera.

Camarero. = Ang laláqui sa pagcabótang ng̃a guiíng̃on na cadón, sa tong̃ód sa camarera.

Camarilla. = Catilíngban sa mg̃a dágcong táuo sa baláy sa hari.

Camarin. = Solód ng̃a guidáyan dayánan ug maáyo sa licód sa mg̃a altal, ng̃a pagabotáng̃an sa bisan ónsang santósa con sa mg̃a hias sa mg̃a Singbahán. * Camálig.

Camarista. = Dágcong táuo sa hocmánan ng̃a labí sa hari. * V. Camarera.

Camaron. = Olang, handilític, banágan, oyábang.

Camarote. = Solód, higdáan dapit sa olín sa mang̃a sacayán.

Camasquince. = Táuo ng̃a mahilábot sa díli íang catongdánan, mahilabtánon.

Camastro. = Higdáan sa mg̃a pobres.

Camastron. = Malaláng̃on ng̃a mang̃íta sa mg̃a cahigayónan sa pagtúman sa íang cabobót-on.

Cambiable. = Ang árang itagílis, itagáilo, ibáilo.

Cambiamiento. = Pagcabálhin, pagcatagáilo.

Cambiante. = Ang magatagílis, ang magabáilo.

Cambiar. = Ilis, tagílis, baylo, poli, sobli.

Cambio. = Pagcatagílis, pagcabáilo, pagcatagáilo. * Pagdáoat sa salapí sa usá ca longsod ug pagdála sa láin ng̃a longsod tong̃ód sa sóhol ng̃a pagasabótan. * Pagsócli sa salapíng tibóoc, sa pisos, sa caháte, &c., sa salapíng dógmoc, sa sicápat, sa mg̃a sicaoálo con sa mg̃a cuartas.

Cambista. = Ang táuo ng̃a modáoat sa salapí sa usá ca longsod ug magadála sa láin ng̃a longsod, tong̃ód sa sóhol.

Cambray. = Panápton ng̃a manípis ug pino.

Camello. = Mananáp ng̃a dagcó ug hatáas.

Camero. = Magbobóhat sa mg̃a bítay bítay sa mg̃a catre ug mg̃a higdáan. * Ang nagapaábang sa mg̃a higdáan ug mg̃a catre.

Camilia. = Doyan.

Caminador. = Ang nagalacát, ang nagabiaje.

Caminante. = Idem.

Caminar. = Lacát, lacáo. * Por montes ó laderas. = Taláytay, tagáytay. * V. Andar, todos.

Caminata. = Paglacáo ng̃a hatáas.

Camino. V. Calzada.

Camisa. = Sinína, en Iloilo, bado, bayo.

Camisola. = Bísti, ng̃a hatáas sa panápton ng̃a manípis, ng̃a ibísti sa ibábao sa sinína.

Camison. = Sinína ng̃a dagcó ug hatáas.

Camorra. = Pagáoay, paglális lális, pagsolosóqui.

Camorrista. = Táuo ng̃a magaáoay sa masóbsob sa oaláy hingtúngdan, táuo ng̃a madalí saquétan.

Camote. = Camote.

Campamento. = Paghónong, pagpoyó, paghóay sa mang̃a soldados. * Yota con lugar ng̃a guihonóng̃an sa mang̃a soldados.

Campana. = Ling̃ánay. * Bisaya y de moros. = Agong mangmang.

Campanada. V. Badajada.

Campanario. = Lantáoan, ilíhan ng̃a guibotáng̃an sa mg̃a ling̃ánay.

Campanear. = Pagbágting sa mg̃a ling̃ánay.

Campaneo. = Pagbágting sa mg̃a ling̃ánay sa masóbsob.

Campanero. = Magbobóhat sa mg̃a ling̃ánay. * Mababágting sa mg̃a ling̃ánay.

Campanilla. = Campaniya. * Gallillo. = Campana.

Campante. = Ang nagalabí, nagalabáo sa ubán, ang magasíha.

Campanudo. = Bisti sa mg̃a babáye ng̃a dagcó ug halagpád. * Pagpamólong ng̃a palábi labíhon, matámay tamáyon.

Campaña. = Datág, patag. * Túig ng̃a pagadogáyan sa mg̃a soldados sa pagpang̃óbat sa ílang mg̃a caáoay. * Pagcadógay sa mg̃a sacayán ng̃a andam sa pagáoay, cutub sa pagguícan sa pondóhan hasta sa pagdónggo pagopód.

Campar. = Paglabí, paglabáo sa obán, pagsíha.

Campear. = Pagsódoy sa mg̃a yota, paghíling, pagtimáan con may caáoay con oalá ba.

Campeon. = Táuo ng̃a nagabóhat sa mg̃a bóhat ng̃a cating̃aláhan, dalayégon ug hibólng̃an sa pagpang̃óbat, maíng̃on sa guibóhat ni anhing Padre Pascual Ibañez ni Sta. Filomena sa pagpang̃óbat sa Sólog, ug ang ubán pang mg̃a soldados.

Campero. = Bisan onsa ng̃a anáa sa dáyag, sa díli magsalípod, sa oaláy pagasalípdan. * Ang magbalántay sa mg̃a tanáman.

Campiña. = Yota ng̃a halagpád, ng̃a datág caáyo.

Campo. = Banua ng̃a patag.

Camuesa. = Bong̃a ng̃a malalím caáyo, sa España.

Camueso. = Cáhoy ng̃a magabóng̃a sa mg̃a camuesa. * Táuo ng̃a hong̃og ug oaláy quinaádman, obós.

Canal. = Saoang, bong̃álos.

Canalon. = Sandayóng.

Canalla. = Mg̃a táuo ng̃a tampalásan, sa mang̃íl-ad ng̃a batásan, matámas tamáson.

Canana. = Panonódlan sa mg̃a cartuchos ng̃a ponó sa pólvora.

Canape. = Lincodánan ng̃a maáyo ng̃a may sandígan.

Canario. = Langgam ng̃a matahóm, sa mamíng̃ao ug maáyong tíng̃og, sa España.

Canas. = Oban.

Canasta. = Alát, bocág, tacópes, batólan.

Canastillo. = Alát, bocág, &c., ng̃a diótay, tagácan.

Canasto. V. Canasta.

Cancel. = Ganháan sa mg̃a Singbahán ug sa mang̃a solód.

Cancelar. = Pagcóha sa gahóm ug sa bali sa mang̃a camatoódan.

Cancelaria. = Hocmánan sa Roma ng̃a mao ang alaguían sa mg̃a pagtógot ug mg̃a pagpanghing̃alóoy sa Santos ng̃a Papa.

Cancer. = Hobág ng̃a daótan caáyo ng̃a macamatáy con díli ugáling toltólan sa ígong támbal.

Cancerarse. = Pagbáti sa cancer.

Cancion. = Sones, pagcanta, paggóya góya.

Candado. = Candaro, yaoíhan ng̃a dili pirme sa mang̃a tacop.

Candela. = Candela.

Candelabro. = Candelero ng̃a dagcó ng̃a arang botáng̃an ug taólan sa dághan ng̃a mg̃a candela con sugá.

Candelaria. = Piesta sa paghátod, sa pagpatóngha, sa pagpaquíta ni María Santísima sa íang Santos ng̃a Anac sa Singbahán sa Jerusalém. * Piesta sa pagólay ni María Santísima.

Candeleria. = Baláy con lugar ng̃a pagabohátan ug pagbaligyáan sa mg̃a candela.

Candelero. = Candelero, sanggáan sa mang̃a candela, bolotáng̃an, tolpócan sa mg̃a candela.

Candelica. = Calilla ng̃a batáas sa panápton ng̃a pino ng̃a liníquit, ang guihílog sa talo ug sa obán ng̃a mg̃a sacót, ng̃a guinagámit sa mg̃a mananámbal sa pagtámbal sa mg̃a táuo ng̃a mobáti sila sa alaguían sa íhi.

Candente. = Tombága ng̃a guibága.

Cándidamente. = Sa pagcapótong.

Candidato. = Ang nagapatigáyon sa pagdáoat sa hatáas ng̃a opicio con cahímtang.

Candidez. = Caputí. * Pagcapótong sa húna húna.

Cándido. = Táuo ng̃a pótong.

Candiel. = Calán-on con ilímnon ng̃a nagáma sa vino ng̃a maísog ug maáyo, ng̃a pagasáctan sa ítlog ug sa asúcal ng̃a mapotí, ng̃a pagalotóon sa batidól hasta ng̃a magabóla ug maáyo. * Socolate plamenco.

Candil. = Lamparahán, cándil.

Candilada. = Ang lana ng̃a mahodót sa lamparahán hasta sa pagcaponó.

Candileja. V. Candil.

Candilon. = Cándil ng̃a dagcó.

Candonga. = Pagólo olo sa isigcatáo, pagdáyeg canía sa paglímbog canía, pagtíao sa isigcatáo, pagsólog sólog canía sa masóbsob, sa canónay. * Paño ng̃a itáod ug isáblay sa mg̃a babáyeng bisáya sa abága, sa pagtábon sa doghan.

Candongo. = Táuo ug parayégon. * Táuo ng̃a maálam magpatigáyon sa paglícay sa bohat, tapólan, maólo olóhon.

Candor. = Capotí ng̃a dagcó. * Pagcaólay, pagcapótong pagcahúsay, pagcaháoan sa bóot, sa húna húna.

Candoroso. = Ang maháoan sa bóot, ang táuong pótong.

Canela. = Canila.

Canelo. = Cahoy ng̃a pagacoháan sa canela, ng̃a mao ang icadúhang pánit nía, ang pánit sa itálom.

Canelon. = Matam-is ng̃a tibúoc, magahí ug hatáas, ng̃a nagalibót, nagasápao, ug guilóbng̃an sa usá ca sihá ng̃a diótay ug manípis sa canela. * Ang tubig ng̃a tibóoc guican sa catúgnao, ng̃a naholohatáas ug molomalíng̃in. * Ang mg̃a tomóy sa mg̃a saplina, sa mg̃a ihalámpac. * Ang mg̃a bítay bítay sa boláoan con sa salapí ng̃a tinóyoc tóyoc ug guican sa mg̃a golpe con sa mg̃a saretera ng̃a guitáod sa mg̃a soldados sa abága.

Canje. = Pagbáilo, pagtagílis sa preso sa usá ca Guinharían sa preso sa lain ng̃a Guinharían.

Canjear. = Idem.

Canjilon. = Sodlánan sa tombága, sa yota, &c., sa pagbótang sa vino, tobig, &c., bang̃a.

Cangrejo. = Olang, ománg, casag, langbay, asbao, calas calas, mang̃iláuod, alagócoy, catang, layágay, calodlóng̃an, locob locob, &c. * Alimáng̃o, &c.

Canícula. = Bitoon sa timáan sa lang̃it ng̃a guing̃álan ug can mayor.

Canijo. = Masaquéton, maloyáhon, maníoang.

Canilla. = Bitíis, tol-an. * Balíchao. * Ang pinótol ng̃a bagácay, tangbo, &c., ng̃a pagaborbódan sa maghahábol sa hilo, seda, &c., ng̃a ihólog sa iang pagahabólon, ug ng̃a ipahaáng̃ay sa lanzadera. * Sandadayóng ng̃a diótay ug hamóbo ng̃a itáod sa bohó sa bariles, sa táryao, &c., ng̃a alaguían sa vino, lana, tobig, &c.

Canillero. = Ang bohó sa bariles, táryao, ng̃a pagataólan ug pagasop-ótan sa canílla.

Canina. = Tá-i sa iró.

Caninamente. = Sa pagcabáng̃is, sa dagcóan uyámot ng̃a casocó ug capong̃ót.

Caninero. = Ang nagapólot ug nagadagínot sa tá-i sa mg̃a iró sa pagcórti sa mg̃a pánit.

Caninez. = Caíbog ng̃a guilabíhan sa pagcáon.

Cano. = Obánon, obánan.

Canóa. = Balóto.

Canoero. = Ang nagapiloto, ang nagaolín sa balóto.

Canon. = Tolománon ng̃a guigáma sa mg̃a ponóan sa Singbahán sa ilang mg̃a pagcabildo, ug mg̃a concilio, ng̃a nahatong̃ód sa santos ng̃a Pagtóo ug sa boloháton sa mg̃a cristianos. * Listáhan sa mg̃a libro ng̃a sinolátan sa santos ng̃a Súlat. * Abang ng̃a ibáyad sa táuo ng̃a nagabóhat ug nacacóha sa pólos sa yota, sa tagía sa maong yota.

Canonesa. = Babáye ng̃a mopoyó sa mg̃a baláy sa mg̃a binócot, ápan díli sía pagahíctan sa mg̃a pagsáad ng̃a dagcó sa pagsógot, sa pagcacastos ug sa pagcapobres.

Canonical. = Ang canhic canónigo.

Canónicamente. = Ang moáng̃ay sa mg̃a tolománon sa santa Iglesia.

Canonicato. V. Canonjía.

Canónico. = V. Canónicamente. * Ang mang̃a libro sa santos ng̃a Sólat.

Canónigo. = Ang Padre ng̃a may opicio sa mg̃a Singbahán ng̃a catedral.

Canonista. = Táuo ng̃a quinaadmánon sa tong̃ód sa mg̃a tolománon sa Singbahán.

Canonizable. = Ang táuo ng̃a tacós ng̃a ilhan sía sa pagcasantos.

Canonizacion. = Ang pagtúg-an ug pagbaláod sa Santos ng̃a Papa sa pagcasantos sa bisan cansang táuo ng̃a sa bóhi pa sía nagaalágad sa hingpit sa Dios.

Canonizar. = Idem.

Canonjía. = Cahímtang sa mg̃a Padre ng̃a guing̃ánlan ug canónigo.

Canoro. = Pagcasáyod, pagcaáng̃ay ug pagcamíng̃ao sa ting̃og sa mg̃a lánggam.

Cansadamente. = Sa pagcabódlay, sa pagcasámoc, sa pagcacápoy.

Cansadísimo. = Ang guibódlay, ang guicápoy caáyo.

Cansado. = Ang guibódlay, ang guicápoy, ang mahínay hínay, ang guicótas. * Táuo ng̃a samócan.

Cansancio. = Cabódlay, pagcacápoy, pagcacótas.

Cansar, cansarse. = Bodlay, capoy.

Cantable. = Calantáhon, golóya, goyáon.

Cantaleta. = Casabá, banha sa mg̃a tíng̃og ug mg̃a tolónggon. * Pagópod ópod sa máong mg̃a pólong, sa pagyóbit sa isigcatáuo. * Pagsónglog, pagsóol-sóol, pagsólog sólog, pagtíao.

Cantar. = Pagcanta, paggóya góya. * Las aves. = Honi honi, agómod. * Para entretener á niños. = Holó, bo-á, hi-a. * La lechuza. = Caocao, bocáocao. * Los que reman, &c. = Holó, salóma.

Cántara. = Bang̃a.

Cantarera. = Ang tongtóng̃an sa mg̃a bang̃a.

Cantárida. = Lang̃ao ng̃a malónhao ng̃a pagabolálon ug maáyo ug dodocdócon: quining binócboc maísog caáyo ug magalábtog, magalótob, magapabítlig ug magalibótoy sa báhin sa láoas ng̃a pagabotáng̃an ug pagdapátan.

Cantarillo. = Bang̃a ng̃a diótay.

Cantarin. = Ang nagacolocanta sa masóbsob, ang nagacanta sa mg̃a dóla.

Cántaro. V. Cántara.

Cantatriz. V. Cantarin.

Cantazo. = Pagbonó sa bató.

Cantera. = Yota con lugar ng̃a pagacoháan ug pagacalían sa mg̃a bató.

Cantería. = Quinaádman sa pagsáp ap sa mg̃a bató ng̃a boloháton sa mg̃a cota.

Cantero. = Tigsápsap, somalápsap, ang nagasápsap sa mg̃a bató.

Cántico. = Paggóya góya, pagdáyeg sa Dios sa pagsómay sa obán ng̃a mg̃a salmos sa santos ng̃a Solat.

Cantidad. = Pagcadagcó, pagcabóg-at ug socod sa bisan onsa. * Bahin ng̃a dolodagcó sa bisan onsa. * Idológan sa pagponó sa bisan onsa ng̃a colang sa usá ca pagísip sa salapí.

Cantillo, to. = Bató ng̃a diótay.

Cantimplora. = Solódlan, panonódlan ng̃a tombága, sa tíngga con sa salapí, ng̃a pagabognáoan sa tobig.

Cantina. = Lugar sa ilálom sa yota ng̃a pagatipígan sa vino sa gasto sa matagádlao sa baláy. * Lugar, tiendahán ng̃a pagabaligyáan sa vino ug sa mg̃a calán-on. * Sodlánan sa mg̃a ilímnon ug sa mg̃a calán-on sa balon sa magalacát.

Cantinela. V. Cantaleta.

Cantinero. = Ang magbalántay ug ang magabalígya sa mg̃a ilímnon.

Canto. = Bató. * Ang pagcanta ug paggóya góya. * Ang daplin sa bisan onsa ng̃a díli panápton.

Canton. = Guinharían, longsod.

Cantonada. = Pagyóbit, pagtíao sa isigcatáuo, pagtistis.

Cantonera. = Tombága, pothao, salapí, &c., ng̃a ipahaáng̃ay sa mg̃a dáplin ug mg̃a esquina sa mg̃a lamesa, mg̃a solatánan, &c., arón malíg-on.

Cantor. = Cantores, ang comalánta, ang nagagóya góya.

Caña alta y gruesa. = Caoáyan, botong. * Como las de pescar. = Bagácay. * Especie de carrizo. = Tangbo. * Dulce. = Tobó, pinalína. * De timon. = Caling. * Para guardar agua, vino, &c. = Sagob, soquí, paligalón, caó-it. * (Pedazo de) para guardar cualquier cosa. = Sogong, longgánan, lolónggan. * Maciza, sin agujero. = Balocáoi.

Cañada. = Sapa, oálog, yota ng̃a calang sa talioála sa dohá ca boquid.

Cañafístola. = Canyapístola, baláyon, capichola.

Cañal. = Alad, lúgar ng̃a guilibótan sa caoáyan con sa bagácay, bongsod.

Cáñama. = Tampo.

Cañamar. = Yota ng̃a guitámnan sa cáñamo.

Cáñamo. = Tanóm ng̃a pagacoháan sa mg̃a lugas ng̃a maíng̃on íng̃on sa lánot ng̃a guing̃álan osáb ug cáñamo.

Cañamon. = Ang bong̃a ug bínhi sa cáñamo.

Cañaveral. = Caoayánan, yota ng̃a guitobóan sa mang̃a caoáyan, ug mg̃a bagácay.

Cañaverero. = Ang nagabalígya sa mg̃a caoáyan, ug mg̃a bagácay.

Cañazo. = Pagbónal ng̃a guibónal sa caoáyan.

Cañería. = Sandayóng ng̃a pagaaguían sa tobig.

Cañizo. = Langcápan, palágpag.