Part 67

Retrucar. = Pagsíbog sa malíng̃in sa sogál ng̃a guing̃álan ug billar, sa obos na miómpoc sa bongbong sa lamesa, ug pagómpoc pagbálos sa malíng̃in ng̃a magaómpoc ng̃a daan canía.

Retruque. = Pagcaómpoc pagbálos sa usá ca malíng̃in, sa sugál ng̃a guing̃álan ug billar, sa malíng̃in ng̃a nagaómpoc ng̃a daan canía.

Retumbante. = Ang nagacanógcog, ang nagaaling̃ísi, ang nagasolíao.

Retumbar. = Pagcanógcog, pagaling̃ísi, pagsíao, pagsolíao.

Retumbo. V. Retintin. * Calánog.

Retundir. = Pagtopóng sa mg̃a bató ng̃a igabúhat sa mg̃a cota, sa obos na ng̃a guipahaáng̃ay ug guipalíngcod. * Pagómpoc.

Reuma. V. Reumatismo.

Reumático. = Ang mobáti sa saquét ng̃a guing̃álan ug reuma.

Reumatismo. = Saquét ng̃a nahamótang sa caól-ol sa mg̃a cosóg ng̃a magabolobálhin balhin.

Reunion. = Pagcating̃ób, pagcatápoc, pagcatíp-oc, pagcatígom.

Reunir. = Paghiósa pagopód. * Ting̃ób, tip-oc, tapoc, tigum.

Revalidacion. = Paglíg-on, pagpamatúod sa bisan onsa.

Revalidar. = Paglíg-on pagmatúod sa bisan onsa.

Revecero. = Ang pagaólos olóson, ang pagapulíhan.

Reveedor. V. Revisor.

Revejecer. = Pagtigúlang sa masayó.

Revejecido. = Ang natigúlang sa pagcasayó.

Revelacion. = Pagcadayág sa bisan onsang camotoóran ng̃a tinágo.

Revelador. = Ang magadayág, ang magatúg-an sa anáa sa tinágo.

Revelamiento. V. Revelacion.

Revelar. = Pagdayág, pagtúg-an sa tacús unta ng̃a pagahilómon. * Pagdayág sa bisan onsang camatoóran.

Revendedera. V. Revendedor.

Revendedor. = Ang magabalígya sa bisan onsa ng̃a guipálit.

Revender. = Pagbalígya pagósob sa guipálit ng̃a daan.

Revenirse. = Pagconót, pagcópos sa bisan onsa sa mahínay hinay. * Pagpanós. * Pagoyón sa pagbóot sa lain.

Reventa. = Icadúhang pagbalígya sa bisan onsa.

Reventadero. = Lugar ng̃a malisód ng̃a pagaang̃átan. * Calisór, cabórlay ng̃a dagcó.

Reventar. = Pagbotó, pagtírlos, paghírlang. * Pagposá, sa mg̃a balod sa dagat sa baibáyon, sa mg̃a pangpang, &c. * Paggóa, pagtoróc, pagguítib sa mabáscog. * Pagíbog sa bisan onsa sa dagcóng cahídlao. * Pagbúhat sa masingcámot. * Pagbórlay, pagsámoc, pagaling̃ása.

Reventazon. = Pagcabotó. * Pagcaposá sa mang̃a balod sa dagat.

Reventon. = Idem. * Bang̃ílid, baquílid ng̃a nahándig, ng̃a tindog caáyo, ng̃a malisód ng̃a pagaang̃átan. * Calisód, cabilínggan ng̃a dagcó, cabórlay, dagcóng buhat.

Rever. = Pagsolóng pagopód.

Reververacion. = Pagcasoláo sa siga ng̃a magaíoag sa bisan onsa ng̃a mahínlo ug masínao caáyo.

Reververar. = Pagsuláo sa bisan onsang masínao caáyo.

Reverdecer. = Paglúnhao pagbág-o sa mg̃a tanóm ug sa mg̃a cohoy, paglángbo.

Reverdeciente. = Ang malúnhao.

Reverencia. = Catahóran, pagtáhod, catahá, pagábi abi. * Pagcadacó sa olo, pagcayócbo sa laoas, sa timáan sa pagtáhod. * Polong ng̃a icatáhod sa mg̃a Padreng religioso.

Reverenciable. = Talahóron.

Reverenciador. = Ang magatáhor, matahólon.

Reverencial. V. Reverenciable. * Ang magatáhod.

Reverenciar. = Pagtáhor, pagtahá. * Pagsíngba.

Reverendo. = Polong ng̃a ióna sa mg̃a ng̃alan sa mg̃a Padreng religioso, sa pagtáhor caníla. * Talahóron. * Táuo ng̃a maámbong, malígdong caáyo.

Reverendas. = Pagtógot sa mg̃a ponóan arón pagaoldináhan ang ilang mg̃a socop sa bisan cansang obispo.

Reverente. V. Reverenciador.

Reversible. = Ang arang ipahaóli sa pagcabótang ng̃a daan.

Reversion. = Pagcabálic, pagcaóli sa bisan onsa sa pagcabótang ng̃a daan.

Reverso. V. Revés.

Reverter. = Paggóa sa bisan onsa sa lugar ng̃a guibotáng̃an.

Revés. = Licód. * Casáquet, calisód, cayógot. * Pagcabálhin sa gaoi.

Revesa. = Pagcabórhi.

Revesado. = Cundátan. * Suquíhan, masinocólon. * Ang malisód pagasabóton, pagatogcálon.

Revesar. = Pagóli, pagbálic sa quináon, pagsúca.

Revesino. = Sugál sa baraja.

Revestir. = Pagsápao sa mg̃a bisti. * Paglíg-on sa mg̃a cota, sa pagcadúgang sa apog ug sa mang̃a bató. * Pagpalábi labi, pagparáyeg.

Revezar. = Pagílis, pagólos.

Revez. = Pagcaílis, pagcaólos, pagcapúli.

Reviejo. = Ang sang̃á ng̃a daótan sa mg̃a cahoy. * Ang tigúlang na caáyo, ang dáan uyámot.

Reviernes. = Tagsa sa pipíto ca viernes ng̃a sonód sa Pasco sa pagcabúhi usáb sa atong Guinóong Jesucristo.

Revisar. V. Rever.

Revision. = Pagcahíling.

Revista. = Pagcahíling pagósob sa bisan onsa.

Revisor. = Ang magasolóng, ang magahíling sa dagcóng cacógui.

Revisoria. = Opicio, cahímtang sa pagcarevisor.

Revista. = Icadúhang pagsolóng, paghíling sa dagcóng cacúgui. * Icadúhang pagbása sa mg̃a capolong̃ánan. * Pagcahíling ug pagpaquigsáyod sa isip sa mang̃a soldados, sa ilang mg̃a bisti, &c.

Revistar. = Paghíling, pagquigsáyod sa isip ug sa ng̃atanán ng̃a nahatong̃ód sa mg̃a soldados.

Revivificar. = Paghátag sa cosóg, sa gahóm.

Revivir. = Pagbúhi pagósob. * Pagbálic, pagóli sa iang boot sa hingcaoád-an sa iang mg̃a balatían, sa napúgdao. * Pagbág-o sa bisan onsa.

Revocable. = Ang arang isíbog.

Revocablemente. = Sa pagcabótang ng̃a mahímo unta ng̃a isíbog.

Revocacion. = Pagcaópod, pagcasíbog sa sentensia, &c.

Revocador. = Ang magasíbog. * Ang panday sa cota ng̃a magatápot sa apog sa mg̃a pared, sa mang̃a bongbong.

Revocadura. V. Revoque.

Revocante. = Ang magapasíbog.

Revocar. = Pagósob, pagsíbog sa mg̃a paghócom, &c. * Pagsámbag sa bisan cansa arón díli magabúhat sa guihúna húna. * Pagbólit sa mg̃a bongbong, sa mg̃a pared, sa apog con sa yeso. * Pagómpoc.

Revoco. V. Revoque.

Revolar. = Paglupár ng̃a icadúha. * V. Revolotear. * Paglágueu sa caoatán sa pagcaámbac sa mang̃a talambóan con sa cota.

Revolcadero. = Calonáng̃an, caliguílan.

Revolcarse. = Liguid, lonáng.

Revolear. V. Revolotear.

Revolotear. = Paglupád lupád sa pagcalibót.

Revoloteo. = Pagcalupád lupád sa pagcalibót, sa pagcalicó licó.

Revoltillo. = Cadaghánan sa bisan onsa ng̃a nagobót, ng̃a nasácot sa oaláy cahosáyan. * Pagcabóloc.

Revolton. = Olod ng̃a magadáot sa mg̃a dajon sa mg̃a tanúm.

Revoltoso. = Cundátan. * Suquíhan, masinocólon.

Revolucion. = Pagcasácot, pagcacótao. * Pagcalícos, pagcalibót. * Pagcabóloc, pagcaálsa. * Pagcabálhin sa pagcabútang sa bisan onsa.

Revolucionario. = Ang nahatong̃ód sa pagcaálsa. * Ang suquíhan, masinocólon sa mg̃a ponóan. * Ang pang̃ólo sa obán ng̃a mg̃a táuo, arón manóqui sa mang̃a ponóan.

Revolvedero. = Lugar ng̃a pagasacótan, ng̃a pagacutáoan sa bisan onsa.

Revolvedor. = Ang magacútao, ang magasácot.

Revolver. = Cutao, sacót. * Log-ó. * Pagbórbor, paglíquit, pagpótus. * Paglíng̃i, paglíng̃io, pagbalilíquid. * Pagcúndat. * Pagálsa, pagsócol sa mg̃a ponóan. * Pagsíbog sa dalan ng̃a linácoan ng̃a daan. * Paghúna húna ug maáyo. * Pagtúyoc, paglíso, paglícos, paglibót. * Pagtaquílid, paglíso sa nagahígda. * Pagláin, pagdáot sa tiempo. * Pagcasalá sa laláqui ug sa babáye. * Pagbíquil sa mg̃a cabobót-on, pagsámbag arón magacaáoay ang mg̃a táuo.

Revolvimiento. = Pagcasácot, pagcacútao, pagcalog-ó. * Pagcabórbor, pagcalíquet, pagcalíquin, pagcapótus.

Revoque. = Pagbólit sa apog con sa yeso sa mang̃a bongbong, sa mg̃a pared.

Revuelco. = Pagcalíguid, pagcalonáng.

Revuelo. = Pagcalupád ng̃a icadúha sa mg̃a langgam. * Pagcatúyoc sa paglupád. * De. = Sa madalí, sa malágmit.

Revuelta. = Pagcatúyoc, pagcalíso, pagcalibót ng̃a icadúha. * Pagcaálsa, pagcasócol sa mg̃a ponóan. * Pagcabálhin sa húna húna. * Pagcaáoay, pagcalális lalis.

Revueltamente. = Sa pagcasácot, sa oaláy cahusáyan.

Revuelto. = Cundátan. * Ang malisód pagasabóton ug pagcatogcálon.

Rey. = Hari. * Magbalátay, ang magabántay sa mang̃a baboy. * Táuo ng̃a malólot.

Reyerta. = Pagcaáoay, pagcalális lalis.

Reyezuelo. = Dato, ponóan. * Langgam. * Hari hari.

Rezado. = Pagpang̃ádye sa mg̃a Padre.

Rezador. = Tigpang̃ádye, ang mang̃ádye caáyo.

Rezagante. = Ang nahabílin sa oláhi.

Rezagar. = Pagbílin sa oláhi. * Pagbáyan bayan sa bisan onsang buhat.

Rezar. = Pagpang̃ádye. * Pagbagólbol, pagbagótbot.

Rezelador. = Ang mataháp, matahápon.

Rezelamiento. = Catáhap pagcatáhap.

Rezelo. = Idem.

Rezeloso. V. Rezelador.

Rezno. = Tanóm.

Rezo. = Pang̃adyéon. * Pagpang̃ádye sa mg̃a Padre.

Rezongador. = Tigbagólbol, tigbagótbot.

Rezongar. = Bagólbol, bagótbot.

Rezongon. V. Rezongador.

Rezumadero. = Bisan onsa ng̃a mahonób. * Ang lugar ng̃a pagahonóban. * Ang guitigúman sa nahonób.

Rezumarse. = Paghonób, pagágui sa tubig, sa bino, &c., sa surlánan.

RI

Ria. = Ang bahin sa subá ng̃a harúul sa dagat.

Riada. = Baháng dagcó, pagcalonóp.

Riachuelo. = Subáng diótay.

Riatillo. = Idem.

Ribadoquin. = Calaínan sa luthang.

Ribaldería. = Batásan sa tampalásan.

Ribazo. = Ogdo, yota ng̃a may pagcahanáyhay ng̃a diótay.

Ribeldo. = Tampalásan.

Ribera. = Baybáyon sa dagat ug sa subá.

Ribereño. = Ang nahatong̃ód sa mg̃a baybáyon, sa mg̃a daplin sa dagat ug sa subá.

Riberico. = Mg̃a hayúpan ng̃a díli magabálhin sa lugar ng̃a pagacán-an nila.

Ribero. = Ogdo ng̃a magáma sa mg̃a bogsoc ug sa mg̃a sagbot.

Ribete. = Pinicó sa daplin sa mg̃a sirsid sa mg̃a panápton. * Bisan onsa ng̃a nadúgang sa bisan diin. * Bilit, quiquim.

Ribetear. = Pagpílo sa mg̃a sirsir sa mg̃a panápton.

Ricacho. V. Ricazo.

Ricadueña. = Babáye ng̃a asáoa sa dagcóng táuo, sa arunáhan.

Ricaembra. = Idem.

Ricahombría. = Polong ng̃a guicahing̃álan, niádtong tiempo, sa mg̃a dagcóng táuo sa España.

Ricamente. = Sa pagcamahál. * Sa pagcadághan. * Sa pagcaarunáhan.

Ricazo. = Arunáhan, salapían, dato caáyo.

Ricial. = Yota ng̃a guitámnan sa cumpay sa mg̃a mananáp.

Rico. = Táuo sa mahál, hamíli, ug sa bilírhon ng̃a guinicánan. * Salapían, salapiánon, arunáhan, dato. * Maáyo, malalím.

Ricohombre. = Dagcóng táuo sa canhing tiempo.

Ridículamente. = Sa pagcabótang ng̃a hing̃alatáoan.

Ridiculez. = Polong con buhat ng̃a díli macaígo, ng̃a tacús ng̃a pagacatáoan. * Pagcacúti cuti sa gaoi.

Ridiculizar. = Pagtámay, pagyúbit.

Ridículo. = Ang lain caáyo, ang hing̃alatáuan. * Bisan onsa ng̃a oaláy bale caáyo, ng̃a oaláy pulús, ng̃a tacús ng̃a pasipád-an.

Ridiculoso. = Idem.

Riego. = Pagcabó-bo.

Riel. = Liguid, pinótol ng̃a holohatáas sa buláoan con salapí ng̃a baol pa.

Rielera. = Capandáyan sa puthao ng̃a bohóan, ng̃a pagabo-bóan sa salapí, sa buláoan, &c., ng̃a tinúnao, sa pagbúhat sa mg̃a liguid.

Rienda. = Corea, cordon, pisi ng̃a guihocót sa preno sa mg̃a cabayo, &c., ng̃a pagacáptan sa magacabayo sa pagpogóng caníla. * Pagcabántay, pagcapogóng sa mg̃a polong ug sa mg̃a buhat.

Riente. = Ang magacatáoa, hing̃atáua, comalatáoa, tigcatáoa.

Riesgo. = Catáhap, catahápan sa icadáot.

Rieto. V. Reto.

Rifa. = Pagcaáoay, pagcalális lalis. * Pagcaripa.

Rifador. = Ang nagaripa.

Rifadura. = Pagcaguísi sa mg̃a layág sa mg̃a sacayán.

Rifar. = Pagáoay, paglális lalis. * Pagripa. * Pagguísi sa mg̃a layág sa mg̃a sacayán.

Rifirrafe. = Pagcalális lalis ng̃a diótay, ng̃a agui lamang.

Rígidamente. = Sa hinogtánay gayúd.

Rigidez. = Pagcagáhi.

Rígido. = Magáhi. * Matinumánon ng̃a hingpit.

Rigor. = Pagcaháit sa tugnao. * Pagcatúman ng̃a hogót caáyo. * Cagáhi sa gaoi.

Rigorosamente. V. Rígidamente.

Rigoroso. V. Riguroso.

Riguridad. V. Rigor.

Rigurosamente. V. Rígidamente.

Riguroso. = Maháit, magáhi, matinumánon ng̃a guilabíhan ug hogót caáyo.

Rija. = Samad ng̃a diótay sa calimotáo sa mg̃a matá. * Pagcaáoay, pagcagobót.

Rijador. V. Rijoso.

Rijo. = Pagcaólag.

Rijoso. = Ang naándam sa pagáoay, maquigaoáyon. * Cundátan.

Rimar. = Pagbólong. * Pagpaquigásoy, pagsósi, pagpaquigsáyod.

Rimbombante. = Ang nagacanógcog.

Rimbombar. = Pagcanógcog.

Rimbombo. = Pagcacanógcog.

Rimero. = Tapoc, ogdo.

Rincon. = Sooc. * Lugar sa hilit, lugar ng̃a tinágo, baláy ng̃a caugalíng̃on sa tagsa tagsa.

Rinconada. = Sooc, sam-oc.

Ringonera. = Lamesang diótay ng̃a ipahaáng̃ay sa mg̃a sooc sa mg̃a solód sa mg̃a baláy.

Ringla. V. Ringlera.

Ringle. = Idem.

Ringlera. = Pagcataláy, pagcataláytay.

Ringlero. = Barlis ng̃a paganóntan sa mg̃a báta ng̃a nanagtóon sa pagsúlat.

Ringonrango. = Dayan dayan ng̃a guilabíhan, ng̃a díli quinahánglan, sa mg̃a sulat ug sa bisan diin.

Rinoceronte. = Mananáp sa opát ca tiil sa África ug sa Asia.

Riña. = Pagcaáoay, pagcalális lalis.

Riñon. = Amimíslon. * Ang solód sa yota ug sa bisan onsang lugar.

Riñonada. = Panit panit sa sebo, ang tamboc ng̃a nagapótus sa mg̃a amimíslon.

Rio. = Subá, cadaghánan sa bisan onsa.

Riolada. = Pagcating̃ób ng̃a dong̃an sa daghánan ng̃a mg̃a butang.

Riostra. = Salagúnting ng̃a magapogóng sa usá ca halígue.

Ripia. = Papán ng̃a manípis ng̃a baol pa.

Ripiar. = Pagtámbac.

Ripio. = Ang nahabílin ng̃a bia sa mg̃a buhat sa mg̃a baláy, mg̃a Singbahán, &c., mg̃a pinótol ng̃a cahoy, mg̃a sinápsap, mang̃a bató, mang̃a tesa ng̃a boong, &c., &c.

Riqueza. = Pagcadághan sa catigayónan. * Sa manggar, sa mg̃a hayúpan, sa salapí, &c. * Puhónan.

Risa. = Catáoa, taoa.

Risada. V. Risotada.

Risco. = Pangpang.

Riscoso. = Capangpáng̃an.

Risibilidad. = Gahóm sa pagcatáoa: ang̃ay lamang sa mg̃a táuo.

Risible. = Táuo, cay arang sia magcatáoa ug buot.

Risiblemente. = Sa pagcabótang ng̃a hing̃alatáoan.

Risotada. = Pagcatalírhay.

Ríspido. = Maháit.

Ristra. = Tinóhog sa mg̃a siboyas ug mg̃a ajos. * Pagcataláy, pagcasonód sonód sa mg̃a botang.

Risueño. = Cataoáon, macatáuon, mahing̃alatáuon, matáoa.

Rita. = Polong ng̃a igatáoag sa mg̃a baquero sa mg̃a hayúpan ng̃a guibantáyan nila.

Rito. = Batásan. * Tolománon.

Ritual. = Libro ng̃a guisolátan sa mg̃a tolománon sa Singbahán. * Ang nahatong̃ód sa mg̃a tolománon sa bisan onsa.

Rival. = Ang magaílog sa lain sa bisan onsa ng̃a guipanghináot.

Rivalidad. = Pagcaílog.

Rivalizar. V. Competir.

Rivera. V. Arroyo.

Riza. = Pagcadáot, pagcagobá, pagcaláglag.

Rizado. = Cadaghánan sa mg̃a conót.

Rizal. V. Ricial.

Rizar. = Pagcólong. * Pagconót.

Rizo. = Pagcacólong sa bohóc, bohóc ng̃a quinólong.

RO

Ro. = Polong ng̃a icabóa sa mg̃a bátang diótay.

Roano. = Cabayo ng̃a guisinambágan sa balahíbo ng̃a molomaputí ug bolobulágao.

Rob. = Dugá sa mg̃a bong̃a ng̃a sináctan sa dugós con sa asúcal ug linóto hasta ng̃a mahágcot hagcot.

Robada. = Cadacóon sa yota ng̃a pagatámnan, sa Nabarra.

Robador. = Ang mang̃áoat, caoatán.

Robaliza. = Isda.

Róbalo. = Isda.

Robar. = Pagpang̃áoat, pagticás, pagcáhas. * Pagtában sa mg̃a babáye. * Pagcáncan sa mg̃a subá sa yota sa caduúlan. * Pagcúha sa maáyong buot sa isigcatáuo. * Pagbótang sa ubán ng̃a mg̃a dahon sa baraja sa mg̃a táuo ng̃a nanagsugál, ug pagcúha sa lain ng̃a dahon sa maong baraja.

Robin. = Tayá sa mg̃a tumbága.

Robladero. = Lansang ng̃a masáyon pagabalícon ug pagapicóon.

Robladura. = Pagcabálic pagcapicó sa lansang, &c.

Roblar. = Pagbálic, pagpicó sa tomóy sa lansang, &c.

Roble. = Cahoy sa España. * Bisan onsa ng̃a magáhi.

Robledal. = Lugar ng̃a guidaghánan sa mg̃a roble.

Robledo. = Idem.

Roblizo. = Malíg-on, matíga, magáhi.

Roblon. = Lansang ng̃a pagabalícan ug pagapicóan sa tomóy.

Robo. = Pagcapang̃áoat, pagcaticás, pagcacáhas, quináoat. * Pagcatában sa mg̃a babáye. * Pagcacóha sa mg̃a dahon sa baraja, sa tapoc. * Socod sa trigo, &c., sa Nabarra.

Roboracion. = Pagcacosóg, pagcalíg-on.

Roborante. = Ang magapacosóg, ang magapalíg-on.

Roborar. = Pagpacosóg, paglíg-on.

Roborativo. V. Roborador.

Robra. = Calig-ónan sa bisan onsa ng̃a guipálit.

Robramiento. = Pagcalíg-on sa guipálit.

Robrar. = Pagbóhat sa papel ng̃a sinolátan sa pagcalíg-on sa guipálit.

Robustamente. = Sa calig-ónan, sa cosóg.

Robustez. = Cosóg, calig-ónan.

Robusto. = Cosgon, cosógon, mang̃osóg. * Malíg-on. * Táuo sa dagcóng hosóg, sa maáyong quinabúhi, maáyong laoas.

Roca. = Bató ng̃a magáhi caáyo, pangpang, bisan onsa ng̃a magáhi, malíg-on.

Rocadero. = Olo olo sa galíng̃an ng̃a pagaborbóran sa loli. * Calo calo ng̃a icalíg-on sa loli ng̃a guibórbor sa galíng̃an.

Rocalla. = Cadaghánan sa mg̃a batóng magamáy. * Mg̃a cuentas sa salamín, ng̃a igabúhat sa mg̃a rosario.

Roce. V. Fricacion. * Pagcaháplos. * Pagcahigála.

Rociada. = Pagcasáblig. * Pagcacátag. * Pagcalíbac libac. * Pagcacasabá.

Rociadera. V. Regadera.

Rociado. = Ang nahomód sa ton-og, sa yamog.

Rociador. = Capandáyan sa pagsáblig sa panápton.

Rociadura. = Pagcasáblig.

Rociamiento. = Idem.

Rociar. = Paghólog sa yota sa ton-og, sa yamog, sa ulan ng̃a magamáy caáyo. * Pagsáblig.

Rocin. = Cabayo ng̃a molomalágsot.

Rocinal. = Ang nahatong̃ód sa mg̃a rocin.

Rocinante. V. Rocin.

Rocío. = Yamog, ton-og. * Ulan ng̃a díli madúgay ng̃a muágui lang. * Pagcasáblig.

Roda. = Cahoy ng̃a dagcó ug balicó ng̃a catapúsan sa mg̃a ulín sa mg̃a sacayán.

Rodaballo. = Isda ng̃a molomalíng̃in. * Táuo ng̃a malaláng̃on.

Rodada. = Timáan ng̃a mahabílin sa guiaguían sa mg̃a rueda.

Rodadero. = Ang masáyon magalíguid, magatúyoc.

Rodadizo. = Idem.

Rodado. = Balahíbo sa mg̃a cabayo ng̃a sinambágan sa color ng̃a maítom ug bulágao con molomaputí.

Rodador. = Ang magalíguid.

Rodadura. = Pagcalíguid, pagcatúyoc.

Rodaja. = Malíng̃in ng̃a diótay.

Rodaje. = Cadaghánan sa mg̃a malíng̃in.

Rodante. = Ang magalíguid, ang magatúyoc.

Rodapié. = Panápton ng̃a guitáod sa libót sa mang̃a catre sa mg̃a higdáan, arón díli madayág ang mg̃a tiil. * Piníntal sa mg̃a baláy, sa mg̃a Singbahán, &c., ng̃a harúul sa yota, harúul sa salog. * Papán ng̃a ibótang sa mg̃a balcon, arón díli madayág ug díli maquíta onta ang mg̃a tiil ug mg̃a paa sa mg̃a táuo ng̃a manámbo.

Rodar. = Palíguid, pagtúyoc, paglíso. * Paghólog sa hatáas caáyo. * Pagíbog, pagpanghináot sa bisan onsa. * Pagsonód sonód sa mg̃a butang.

Rodeador. = Ang magatúyoc, ang magalibót, ang magalícos.

Rodear. = Pagtúyoc, paglíso, paglibót. * Paglicó licó.

Rodela. = Tamíng.

Rodelero. = Ang magaáoay sa tamíng. * Olitáo ng̃a cundátan, ng̃a magasúroy soroy sa gabíy ng̃a sangcap sa hing̃aníban ug sa tamíng.

Rodeo. = Pagcalibót, pagcatúyoc, pagcalícos, pagcalíso. * Pagcalicó licó. * Pagcabáyan bayan. * Pagcabalíbad, calaguéuan arón díli onta itúg-an ang matúod. * Catilíngban sa mg̃a caoatán.

Rodero. = Ang nahatong̃ód sa mg̃a malíng̃in.

Rodete. = Capandáyan ng̃a malíng̃in ug lopiac ng̃a apil sa mg̃a bahin sa mg̃a máquina. * Pinángco. * Malíng̃in sa panápton, ng̃a ibútang sa olo, arón pagatongtóng̃an sa bisan onsa ng̃a guilócdo.

Rodilla. = Tohod. * Noog sa pagpáhid sa salog, sa mg̃a pinggan, &c.

Rodillada. V. Rodillazo. * Pagcalóhor sa usá ca tohod.

Rodillazo. = Pocpoc ng̃a guipócpoc sa tohod.

Rodillera. = Bisan onsa ng̃a ibútang sa pagdáyan dayan sa mg̃a tohod. * Tupac ng̃a ibútang sa mg̃a calson, &c., sa tong̃ód sa mg̃a tohod.

Rodillero. = Ang nahatong̃ód sa mg̃a tohod.

Rodillo. = Danglag, latang. * Batóng dagcó ug malíng̃in, ng̃a ipalíguid sa pagdásoc sa yota.

Rodilludo. = Ang may dagcóng mg̃a tohod.

Rododafne. = Tanóm, adelpa.

Rodimiel. = Sacót sa mg̃a bolac, sa mg̃a rosa ug sa dogós.

Rodrigar. = Pagbótang sa mg̃a tocó sa mg̃a paras ug sa mg̃a cahoy.

Rodrigazon. = Túig ng̃a igabútang sa mg̃a tocó.

Rodrigon. = Tocó, soláy ng̃a ibútang sa mg̃a paras ug sa mg̃a cahoy, sa pagpogóng sa mg̃a sang̃á ug sa mg̃a balágon arón díli onta mang̃abalí.

Roedor. = Ang magacótcot, hing̃ótcot, tigcótcot.

Roedura. = Pagcacótcot. * Ang quinótcot.

Roela. = Tipac sa buláoan con sa salapí sa dagoay sa usá ca panácsan.

Roer. = Cotcot, quitquit, quibquib, obob. * Pagcágod, pagcóha sa mahínay hinay sa bisan onsa. * Pagpasáquet, paglisód, paggóol.

Roete. = Bino sa dugá sa mg̃a granada, ng̃a italámbal.

Rogacion. = Pagcaámpo, pagcapang̃áyo, pagcapang̃amúyo, pagpang̃aliópo. * Procesion ng̃a pang̃adyéan sa mg̃a letanías.

Rogador. = Ang magaámpo, ang mang̃adyé, ang mang̃amúyo, ang mang̃aliópo, ang mang̃áyo.

Rogante. = Idem.

Rogar. = Pagampó, pagpang̃áyo, pagpang̃amúyo, pagpang̃aliópo, pagháng̃io. * Paghúna húna, pagpalándong.

Rogativa. = Procesion ng̃a guisúgo sa mg̃a ponóan, sa pagpang̃áyo sa Dios ug sa pagháng̃io sa iang mg̃a calóoy.

Rogatito. V. Rogador.

Roido. = Talamáyon, diótay caáyo.

Rojear. = Pagíng̃on sa color ng̃a bolágao, mapolá.

Rojez. = Color ng̃a bulágao, mapolá.

Rojizo. = Idem.

Rojo. = Mapolá, bulágao.

Rojura. V. Rojez.

Rol. = Listáhan, padron.

Roldana. = Malíng̃in ng̃a guibútang sa si-si sa mg̃a moton, ug ng̃a pagadalagánan sa mg̃a pisi.

Rolde. = Alírong sa mg̃a táuo.

Rollar. = Paglíquit, paglácon, pagbórbor, pagpótus.

Rollete. V. Rollo.

Rollizo. = Malíng̃in. * Táuo ng̃a matámboc, supang.

Rollo. = Liguid. * Bisan onsa ng̃a hatáas ug malíng̃in. * Bató sa tubig ng̃a hatáas ug malíng̃in.

Romadizarse. = Pagsíp-on.

Romadizo. = Sip-on.

Romana. = Timbáng̃an.

Romanador. = Dila dila sa timbáng̃an.

Romance. = Pinamólong sa mg̃a catsila, sa mg̃a castellano. * Balac.

Romancear. = Paghúar sa pinamólong sa mg̃a castellano sa sulat con sa pinamólong ng̃a lain.

Romancero. = Ang magacanta ug magabúhat sa mg̃a balac.

Romanear. = Pagtímbang sa romana.

Romaneo. = Pagcatímbang sa romana.

Romanero. = Dila dila sa timbáng̃an.

Romano. = Ang natáuo sa Roma. * Ang nahatong̃ód sa Roma. * Ng̃alan ng̃a guicahing̃álan sa mg̃a iríng ng̃a guibarlísan pagbalábag sa balahíbo sa mg̃a barlis ng̃a maítom ug bolobulágao.

Romanzon. = Balac ng̃a hatáas.

Romanza. = Tanóm, dagámi.

Romeraje. V. Peregrinacion.

Romeral. = Lugar ng̃a guidaghánan sa mg̃a romero.

Romería. V. Peregrinacion.

Romero. V. Peregrino. * Tanóm, romero. * Isda.

Romi ó Romin. = Dulao, asafran.

Romo. V. Obtuso. * Pislat, pislong, pisláton, táuo sa diótay ng̃a ilong.

Rompecoches. = Panápton ng̃a mabága sa balahíbo sa mg̃a carnero.

Rompedera. = Paló, bacbac sa mg̃a mananálsal sa pagbúhat sa mg̃a bohó sa puthao.

Rompedero. = Ang masáyon mabóong ug mabalí.

Rompedor. = Táuo ng̃a magaguísi caáyo sa mg̃a bisti.

Rompedura. V. Rotura.

Romper. = Pagbóong, pagbalí, pagtípac, pagtípic. * Pagguísi. * Pagcágod caáyo. * Pagdáro sa nahaóna pa sa yota. * Pagbohó. * Pogbócad sa mg̃a bulac. * Pagtoróc, pagguítib sa mg̃a tanóm ug sa mg̃a cahoy. * Pagtalápas, paglípas sa mg̃a catungdánan.

Rompiente. = Hunásan, tacot ng̃a pagapusáan sa mg̃a balod sa dagat.

Rompimiento. = Pagcabóong, pagcabalí. * Pagcadáro pagóna sa yota. * Pagcaáoay, pagcabíquil biquil sa mg̃a cabobót-on.

Ron. = Aguardiente ng̃a magáma sa asúcar.

Ronca. = Pagcahólot, pagcahomót ng̃a guican sa pagcaándac. * Calaínan sa hing̃aníban.

Roncador. = Ang magahagóc. * Isda.

Roncamente. = Sa pagcabáol. * Sa pagcaoaláy abi abi.

Roncar. = Hagóc. * Paghólot, paghómot sa pagcaándac.

Ronce. = Polong ng̃a icaálam alam, igaógay ogay.

Roncear. = Pagbáyan bayan. * Pagálam alam, pagógay ogay. * Pagcaoláhi sa sacayán ng̃a moábay sa ubán.

Roncería. = Pagcabáyan bayan, pagcatápol, pagcatacá. * Pagcaálam alam, pagcaógay ogay. * Pagcabóg-at sa mang̃a sacayán.

Roncero. = Madugáyon, matalác-on. * Ang magaálam alam, ang magaógay ogay. * Sacayán ng̃a mabóg-at, ng̃a oaláy tulin.

Ronco. = Ang napagáo.

Roncha. = Labhag. * Lapáca, dopáng. * Labod. * Limbong sa pagcúha sa salapí sa isigcatáuo. * Higos ng̃a malíng̃in sa bisan onsa.

Ronchar. = Paglábhag, pagdopáng, paglábod.

Ronchon. V. Roncha.

Ronda. = Pagcasóroy soroy. * Cadaghánan sa mg̃a táuo ng̃a nanagsóroy soroy sa pagbántay. * Sogál sa baraja.

Rondador. = Ang magasóroy soroy.

Rondar. = Pagsóroy soroy sa gabíy sa pagbántay sa longsod. * Paglibót, paglíso liso, pagtúyoc.

Rondí ó Rondiz. = Nauong ng̃a labíng dagcó sa mg̃a batóng mahál.

Rondin. = Pagcabántay sa usá ca cabo sa mg̃a soldados, sa gabíy sa libót sa mg̃a cota, sa pagsolóng ug paghíling sa ubán ng̃a mg̃a bantay, arón managtúman sa ilang mg̃a catungdánan.

Rondon (de). = Sa oaláy catáhap ug cahádloc.

Ronquear. = Pagpagáo.

Ronquedad. = Pagcapagáo.

Ronquera. = Idem.

Ronquido. = Pacahagóc.

Ronza (á la). = Paglíguid sa usá ca sacayán dapit sa guiguicánan sa hang̃in.

Ronzal. = Pisi ng̃a guibútang sa liog sa mg̃a mananáp, sa paghocót caníla sa calán-an con sa lain ng̃a lugar.

Ronzar. = Pagósap sa bisan onsa ng̃a magáhi. * Paglíhoc, pagóyog sa bisan onsang mabúg-at, sa pagtábang sa mg̃a liguat.

Roña. = Nuca. * Dalícdic, daqui. * Limbong, laláng. * Hugao, buling ng̃a nadocót caáyo. * Cadáot. * Pagcadaútan sa batásan ng̃a magatacód sa ubán.

Roñería. = Limbong, pagcalaláng. * Pagcadaguínot. * Pagcahúgao.

Roñoso. = Nucáon, dalicdícon. * Hugáoan, bulíng̃on. * Malaláng̃on, malimbóng̃on. * Hicáoan, daguinótan.

Ropa. = Panápton, bisti.