Part 39

Ladrido. V. Ladra. * Pagcalíbac libac, pagcabótang botang sa isigcatáuo.

Ladrillado. = Salog ng̃a guibotáng̃an sa mg̃a ladriyo.

Ladrillal. = Lugar ng̃a pagabohátan ug pagalotóan sa mg̃a ladriyo.

Ladrillero. = Ang magbobóhat ug ang magabalígya sa mg̃a ladriyo.

Ladrillo. = Ladriyo, yota ng̃a minása sa pagcadágoay sa usá ca papán ng̃a diótay, ng̃a pagalotóon ug maáyo, ug may silbi sa pagbóhat sa mg̃a baláy, sa mang̃a Singbahán, sa mg̃a cota, &c.

Ladrilloso. = Ang maíng̃on sa ladriyo ug may color niána.

Ladron. = Caoatán, maninícas, mang̃ang̃áhas.

Ladronamente. = Sa hilom, sa tinágo, sa pagcatinágo.

Ladronera. = Lugar ng̃a pagatagóan ug pagadángpan sa mg̃a caoatán.

Ladronesco. = Ang nahatong̃ód sa mg̃a caoátan.

Ladronicio. V. Latrocinio.

Lagaña. = Motá.

Lagañoso. = Motáon.

Lagar. = Lugar ng̃a pagapígan sa mg̃a ubas arón gomóa ang dogá.

Lagarero. = Ang magabóhat sa lagar, sa pagpíga sa mg̃a ubas, mg̃a paras.

Lagarta. = Tocó ng̃a baye.

Lagartera. = Bohó ng̃a baláyan sa tocó.

Lagartero. = Langgam con mananáp ng̃a mocáon con magapatáy sa mg̃a tocó.

Lagartija. = Talóto, tiquí, tabíli.

Lagartijero. = Mananáp ng̃a mocáon sa mg̃a tiquí, talóto, tabíli.

Lagarto. = Tocó. * Haló. * Ibid. * Táuo ng̃a malaláng̃on tampalásan.

Lago. = Danao, lanao, lugar ng̃a tubígan.

Lagotear. = Pagálam alam sa bisan cansa, sa pagcóha sa guitúyo, sa guipanghináot.

Lagotería. = Pagcaálam alam.

Lagotero. = Parayégon, tigálam alam.

Lágrima. = Lohá.

Lagrimable. = Ang tacós ng̃a pagahilácan.

Lagrimal. = Himotáan.

Lagrimar. = Paghílac.

Lagrimoso. = Matá ng̃a poláhon guican sa saquét, ug tung̃ód ba cay mahilácon ang táuo ng̃a hingtóngdan. * Ang magapahílac. * V. Lagrimable. * Cahoy ug bisan onsa ng̃a pagatolóan sa dugá con sa tagoc.

Laguna. V. Lago.

Lagunajo. = Danao ng̃a diótay ng̃a mahabílin sa tubig sa ulan.

Lagunero. = Ang nahatong̃ód sa danao, sa lanao, sa tubígan.

Lagunoso. = Lugar, yota ng̃a guidaghánan sa mg̃a danao, mg̃a lanao.

Laical. = Ang nahatong̃ód sa mg̃a táuo ng̃a díli Padre.

Láico. = Ang díli Padre.

Laja. = Bató ng̃a halagpád ug mahínlo, pasil.

Lama. = Lalog ng̃a mahabílin sa mg̃a sorlánan ng̃a guisódlan sa tubig, sa vino, &c., sa pagcadógay.

Lambrija. = Limátoc.

Lamedal. = Lugar ng̃a guidaghánan sa pisac, sa lapoc.

Lamedor. = Tigtílap, ang nagatílap. * Pagcaálam alam sa salingcápao sa isigcatáuo ng̃a guicasóc-an ng̃a daan, ug ng̃a pagatagáan pa sa casocó.

Lamedura. = Pagcatílap, pagcahámoy.

Lamentable. = Masolóbon, ang tacós ng̃a pagabachóon ug pagahilácan.

Lamentador. = Ang nagabachó, ang nagahílac, ang nagaagólo.

Lamentablemente. = Sa pagcabachó, sa pagcaagólo, sa pagcahílac.

Lamentar. = Pagbachó, paghílac, pagagólo.

Lamentacion. = Pagcaagó, pagcaagoróy, pagcabachó, pagcahílac, pagcaagólo.

Lamento. V. Lamentacion.

Lamentoso. V. Lamentador.

Lameplatos. = Olítan.

Lamer. = Tilap, hamoy.

Lamido. = Ang nacóha coháan sa mahínay hinay, tong̃ód cay guigámit sa masóbsob.

Lamiente. V. Lamedor.

Lámina. = Dahon dahon ng̃a manípis sa tombága, sa boláoan, &c. * Pothao, salapí, &c., ng̃a binácbac sa pagcanípis, &c., ng̃a linilócan con guipintálan sa bisan onsa.

Laminado. = Ang guidáyan dayánan sa mg̃a dahon dahon ng̃a manípis sa tombága, sa salapí, &c.

Laminar. = Pagtílap, paghámoy. * Pagólit.

Laminero. = Ang nagabácbac sa mg̃a tombága, boláoan, &c., sa pagbóhat sa mg̃a dahon dahon ng̃a manípis. * Olítan.

Lamiscar. = Pagtílap sa dagcóng caíbog ug sa madalí caáyo.

Lamoso. = Ang guilalógan, ang may lalog.

Lampacear. = Pagnósnos, pagbalónas sa mg̃a quilid ug sa mg̃a salog sa mg̃a sacayán.

Lámpara. = Ang siga ng̃a guican sa sogá. * Lamparahán, baso, sorlánan ng̃a pagabotáng̃an sa lana ug sa mecha ng̃a pagadagcótan. * Ang mansa sa lana ng̃a mahólog sa bisti.

Lamparero. = Ang magabántay sa mg̃a lamparahán, sa pagbó-bo sa lana ug sa pagdágcot caníla.

Lamparilla. = Lamparahán ng̃a diótay.

Lamparin. = Sorlánan sa tombága ng̃a pagabotáng̃an sa baso sa mg̃a lámpara sa mg̃a Singbahán.

Lamparista. V. Lamparero.

Lamparon. = Hobág ng̃a motóbo sa liog. * Mansa, boling ng̃a dagcó sa bisti.

Lampatan. = Tanóm con gamót ng̃a guican sa Guinharían sa mg̃a insic.

Lampazo. = Tanóm. * Gomon, ponpon sa lanot, &c., ng̃a icanósnos igahínis, icabalónas sa mg̃a quílid sa mg̃a sacayán ug sa mg̃a salog, mg̃a cubierta.

Lampiño. = Laláqui ng̃a oaláy bong̃ot, táuo ng̃a may diótay ng̃a bohóc.

Lampion. = Sogá sa lamparahán ng̃a dagcó.

Lampo. = Casólao, casílao, sogá, pagcagíla guila ng̃a moágui lamang ing̃on sa quilat.

Lampote. = Hinábol ng̃a potíon ng̃a molomabága ug molomasíhag.

Lamprea. = Isda sa dagat ug sa sobá.

Lamprehuela ó lampreilla. = Isda sa sobá.

Lampuga. = Isda sa mg̃a dagat sa España.

Lana. = Balahíbo sa mg̃a carnero. * Hinábol sa mg̃a balahíbo sa carnero.

Lanada. = Capandáyan sa pagnósnos ug paghínis sa mg̃a bohó sa mg̃a lothang: mao ang usá ca cahoy ng̃a guibotáng̃an sa usá ca tomóy sa panit sa carnero ng̃a liníquit, sa dapit sa góa ang balahíbo, con guiborbóran sa lanot, &c.

Lanar. = Mg̃a hayópan ng̃a may balahíbo ng̃a guing̃álan ug lana.

Lanaria. = Dagámi ng̃a icabónac sa balahíbo sa mg̃a carnero.

Lance. = Pagcabalíbag, pagcasalibáy, pagcatolód, pagcayábo. * Pagcatáctac sa mg̃a anod, mg̃a sahid, &c., sa pagpanágat. * Pagcasoríl, paghitábo, bisan onsang bohat ng̃a cating̃aláhan, hibólng̃an, masolóbon, ming̃áuon, &c. * Pagáoay, paglális lalis.

Lancear. = Pagsóntoc sa bangcao.

Lanceola. = Tanóm, dagámi.

Lancera. = Bolotáng̃an sa mg̃a bangcao.

Lancero. = Soldado ng̃a guisangcápan sa bangcao, sa pagáoay.

Lanceta. = Labaja ng̃a diótay ug matalínis caáyo ng̃a icalárlit, ng̃a igasangra.

Lancetada. = Pagsámad, pagcárlit sa lanseta ug ang maong samad.

Lancetazo. = Idem.

Lancetero. = Panonórlan sa mg̃a lanseta.

Lancha. = Bató ng̃a halagpád, manípis ug mahínlo. * Sacayán ng̃a diótay ng̃a pagagaóran, sa pagsácoat sa mg̃a sinípit, ug sa paghácot sa mg̃a lulan.

Lanchada. = Ang lulan ng̃a guilúlan sa macaúsa sa lancha.

Lanchar. = Lugar ng̃a cabatóhan ng̃a pagacoháan sa mg̃a bató ng̃a halagpád, ng̃a mahínlo ug manípis.

Lando. = Coche sa opat ca lingcoránan.

Landre. = Losay, hobág. * Poyo poyo ng̃a guibótang sa ilálom sa mg̃a bisti ug sa tinágo.

Lanería. = Baláy ng̃a pagabaligyáan sa balahíbo sa mg̃a carnero.

Lanero. = Ang magapatigáyon sa pagpálit ug sa pagbalígya sa balahíbo sa mg̃a carnero. * Baláy ng̃a bolotáng̃an niána.

Langaruto. = Táuo ug bisan onsa ng̃a hatáas ug maníoang.

Langosta. = Dolon. * Ang macahórot ug macatibáoas sa bisan onsa. * De mar. = Amontáha.

Langostin. = Locton, apán.

Langostino. = Idem.

Langoston. = Mananáp ng̃a maíng̃on sa dolon.

Lánguidamente. = Sa pagcalúya, sa pagcaoaláy cosóg ug gahóm, sa pagcadíli macáscog.

Languidez ó languideza. = Calóya pagcacólang sa cosóg, sa gahóm.

Lánguido. = Maloyáhon, ang guicábsan sa gahóm, sa cosóg, ang díli macáscog. * Táuo sa diótay ng̃a casing casing.

Lanilla. = Ang balahíbo ng̃a diótay ug pino caáyo sa panápton, sa dapit sa nauong. * Hinábol sa balahíbo sa carnero ng̃a manípis uyámot.

Lanosidad. = Balobalahíbo ng̃a magamáy caáyo sa mg̃a dahon sa obán ng̃a mg̃a cahoy, sa mg̃a tanóm, sa mg̃a bong̃a, &c.

Lanoso. V. Lanudo.

Lanudo. = Ang may daghan ng̃a balahíbo ng̃a guing̃álan ug lana.

Lanuginoso. = Bisan onsa ng̃a may bolobalahíbo.

Lanza. = Bangcao. * Ang cahoy sa mg̃a coche ng̃a nahatalioála sa mg̃a mananáp ng̃a managgóyod niána.

Lanzadera. = Sicóhan, lansadera.

Lanzador. = Ang magasalibáy, magabalíbag, magatolód, magayábo.

Lanzamiento. = Pagcabalíbag, pagcasalibáy, pagcatolód, pagcayábo. * Pagcacóha sa bisan cansa sa yota, baláy, &c., ng̃a guiabáng̃an nia, guican sa pagbóot sa matúod ng̃a hocom.

Lanzar. = Balíbag, tolód, yabo. * Pagpagóa, pagpaháoa sa bisan cansa, sa bisan diin.

Lanzon. = Bangcao ng̃a hamóbo ug dagcó, mabága. * Fruta. = Buláhan.

Lapa. = Lauot ng̃a natolotibúoc sa ibábao sa mg̃a sorlánan ng̃a guisórlan sa bino, sa tubig, &c. * Quinháson. * Tanóm, dagámi.

Lapachar. = Cayanáng̃an ng̃a dagcó, lonáng̃an, calonáng̃an.

Lápade. = Quinháson.

Lapicero. = Capandáyan ng̃a pagabotáng̃an sa lápis, sa pagbárlis ug pagsúlat.

Lápida. = Batóng dagcó ug mahínlo caáyo ng̃a pagasolátan sa bisan onsang sulat.

Lapidario. = Ang nahatong̃ód sa mg̃a batóng mahál, ug sa mg̃a sulat ng̃a guisólat sa mg̃a bató. * Táuo ng̃a magasápsap sa mg̃a batóng mahál, ug magapatigáyon, magapálit ug magabalígya niána.

Lapídeo. = Bisan onsa sa bató ug ang nahatong̃ód niána.

Lapidificacion. = Pagcabálhin sa bisan onsa sa bató, pagcabató.

Lapidoso. V. Lapídeo.

Lapila. = Tanóm, dagámi.

Lapizlázuli. = Bató ng̃a asul ng̃a maníndot caáyo ng̃a magáhi pa sa guing̃álan ug mármol.

Lápiz. = Lápis, dagoay sa bató ng̃a mahómoc ug maítom, ng̃a maáyo sa pagsólat ug pagbárlis con pagpíntal.

Lapizar. = Ang lugar ng̃a pagcoháan sa lápis.

Lapo. = Pagcabónal, pagcalambós sa cahoy, sa sogcod con sa espada ba ng̃a tinaquílid.

Larario. = Lugar ng̃a guitagána niádtong tiempo sa mg̃a dioatáhan, sa pagsíngba sa ilang mg̃a dios dios ng̃a guing̃alánan nila ug dios dios sa baláy.

Lardear. = Pagdíhog sa bisan onsa sa tamboc sa baboy.

Lardo. = Tamboc sa baboy. * Ang tamboc con sebo sa mg̃a mananáp.

Lardon. = Ang sumpay ng̃a ibótang sa dapling sa mg̃a sulat ng̃a guinasáoay na sa pagimprenta. * Papel ng̃a diótay ng̃a mahatóngtong sa ibábao sa mg̃a molde, sa mg̃a marca, sa imprenta, ug ng̃a macaólang ng̃a maíla ang obán ng̃a mg̃a polong ng̃a inimprenta, sa papel ng̃a guimarcáhan.

Lardoso. = Bolíng̃on, ang guidíhog sa tamboc sa baboy.

Láres. = Ang mg̃a dios dios ng̃a guihúna huna sa mg̃a dioatáhan ng̃a caráan ng̃a nanaghópot ug nanagbántay sa caogalíng̃on ng̃a baláy. * Baláy ng̃a caogalíng̃on.

Largamente. = Sa pagcatúman, sa paghíngpit. * Sa pagcadághan. * Sa pagcalólot. * Sa pagcadúgay.

Largar. = Pagbóhi, pagtángtang. * Paglóag sa mahínay hinay. * Pagócal sa natápot, sa nadócot, sa nahapílit. * Pagbóclar sa bisan onsa, sa mg̃a layág sa mg̃a sacayán, sa mg̃a bandela, &c. * Pagóli, pagoalá sa bisan cansa sa madalí, sa dili madúgay.

Largo. = Hatáas. * Malólot, homalátag, maghahátag. * Halagpád, magnáyon.

Largor. = Pagcatáas.

Largueado. = Ang binórcan sa mg̃a bariles.

Largueza. = Pagcatáas, cahitáson, guitáson.

Larguirucho. = Táuo ug bisan onsa ng̃a hatáas ug maníoang, manípis.

Largura. V. Largueza.

Lárice. = Cahoy.

Larva. V. Disfraz. * Pagcabótang sa obán ng̃a mg̃a mananáp ng̃a magamáy, sa pagcadágoay sa olor, sa oalá pa maíla ang ilang mg̃a olo, mg̃a paa ug obán pang mg̃a bahin sa ilang laoas. * Ng̃alan ng̃a guipanghátag, niádtong tiempo, sa mg̃a dioatáhan sa mg̃a calág sa mg̃a táuo ng̃a daótan, ng̃a nang̃amatáy sila sa ahát ng̃a camatáyon.

Lascar. = Pagbóhi, paglóag sa mahínay hinay.

Lascivamente. = Sa pagcaólag, sa pagcaláo-ay, sa caólag.

Lascivia. = Caólag, pagcaláo-ay.

Lascivo. = Maólag, moláo-ay. * Ang nahatong̃ód sa caólag. * Cahoy con tanóm ng̃a malónhao, malángbo.

Laserpicio. = Tanóm ng̃a italámbal.

Lasitud. = Pagcalúya, pagcacápoy, pagcabórlay, pagcacólang sa gahóm ug sa cosóg.

Laso. = Malúya, ang guicápoy, guibórlay, guicotás, ang guicábsan, ug guicoláng̃an sa cosóg ug sa gahóm, ang dili macáscog.

Lastar. = Pagbáyad sa mg̃a otang ug sa mg̃a salá sa lain.

Lástima. = Pagcalóoy, pagcahinóclog, pagcapoáng̃od. * Pagcaagó, pagcaagoróy, pagcabachó, pagcaagólo.

Lastimar. = Pagsámar, pagtólpoc. * Paglóoy, paghinóclog, pagpoáng̃od. * Pagdáot sa dong̃og sa isigcatáuo. * Pagagó, pagagoróy, pagbachó, pagagólo.

Lastimero. = Ang tacós ng̃a caloóyan, pagahinoclógan, ng̃a pagabotáng̃an sa pagpoáng̃od.

Lastimosamente. = Sa pagcalóoy sa pagcamacalolóoy.

Lastimoso. V. Lastimero.

Lasto. = Solat ng̃a guihátag sa nagabáyad tong̃ód sa lain, arón macapaníng̃il sia sa matúod ng̃a otáng̃an.

Lastra. = Bató ng̃a halagpád ug maholohínlo.

Lastrar. = Paglólan sa mg̃a bató con bisan onsang lulan ng̃a mabóg-at sa iláom sa mg̃a lolan ng̃a magáan sa mg̃a sacayán, arón malíg-on sila sa layág. * Pagpalíg-on sa bisan onsa sa pagbótang sa mg̃a mabóg-at.

Lastre. = Bató ng̃a manípis ug ng̃a dili maáyo caáyo, ng̃a anáa sa ibábao sa lugar ng̃a pagacoháan sa mg̃a batóng maáyo ug magáhi. * Ang mg̃a bató ug bisan onsang lulan ng̃a ibótang sa ilálom con sa pondo, sa bodega, sa mg̃a sacayán, arón malíg-on sila sa paglayág na, ug arón dili onta mang̃acolób. * Caboótan, boot, salabótan.

Lasun. = Isda.

Lata. = Tagsa ca cahoy ng̃a hatáas ug baol pa, ng̃a icabóhat sa mg̃a salog, sa mg̃a cubierta sa mg̃a sacayán, sa mg̃a atóp, &c. * Sorlánan sa hoja de lata.

Latamente. = Sa pagtaás.

Lataz. = Mananáp sa opát ca teel, sa América ug sa Asia.

Lateral. = Ang anáa sa luyo, sa quilid sa bisan onsa. * Ang dili guican sa pagcaláctud.

Lateranense. = Ang nahatong̃ód sa Singbahán ni san Juan de Letran sa Roma.

Latido. = Pagcaquíbot quibot sa casing casing, sa pulso, &c., sa mg̃a táuo ug sa mg̃a mananáp. * Pagcang̃ót ng̃ot sa mg̃a hobág.

Latiente. = Ang magaquíbot quibot.

Latigazo. = Pagbónal, paglámbos sa pisi, sa espada ng̃a tinaquílid, sa cahoy, &c. * Pagcahápli. * Pagtonóg sa tomóy sa pisi sa látigo. * Pagcadáot sa bisan cansa ng̃a táuo sa oalá huna hunáon ug paabóton, ug hasta ang pagcasabá.

Látigo. = Ihalámpac sa panit con sa pisi ng̃a icahámpac ug icabónal sa mg̃a mananáp. * Pisi ng̃a igabítay sa timbáng̃an ug ng̃a icabáat sa buot ng̃a pagatimbáng̃on. * Ang pisi ng̃a icahógot sa cincha, sa bacos sa mg̃a mananáp.

Latiguear. = Paghápli, pagtonóg sa látigo.

Latiguera. = Pisi ng̃a icalíg-on ug igahógot sa bacos, sa cincha sa mg̃a mananáp.

Latiguero. = Ang magabóhat, ang macagáma, magbobóhat sa mg̃a látigo.

Latin. = Pinamólong ng̃a linatín.

Latinajo. = Polong sa linatín ng̃a salicoáoot.

Latinamente. = Sa pagcalinatín, sa linatín.

Latinear. = Pagsácot sa mg̃a polong ng̃a linatín sa lain ng̃a pinamólong.

Latinidad. V. Latin.

Latinismo. = Pagpamólong ng̃a ang̃ay sa pinamólong ng̃a linatín.

Latino. = Ang maálam mamólong sa linatín. * Ang nahatong̃ód sa pinamólong ng̃a linatín.

Latir. = Pagquíbot quibot, pagólpot sa bisan onsa, sa pulso, sa casing casing, &c. * Pagng̃ót ng̃ot sa mg̃a hobág.

Latitante. = Ang natágo, nahóbong.

Latitud. = Pagcalapád, calápdon. * Pagcadagcó sa usá ca Guinharían, provincia, longsod, &c. * Pagcahalayó sa usá ca lugar sa equinocial, sa pagísip sa mg̃a grados sa hingtóngdan ng̃a meridiano.

Latitudinal. = Ang dagcó sa pagcalapád.

Lato. = Halagpád, dagcó.

Laton. = Tombága ng̃a malálag.

Latonero. = Ang magabóhat sa bisan onsa, sa laton.

Latría (culto de). = Pagsíngba ng̃a ang̃ay ug nahatong̃ód lamang sa Dios.

Latrocinio. = Pagcacáoat, batásan sa pagcáoat.

Laud. = Tolónggon ng̃a may coldas. * Sacayán ng̃a diótay, hatáas ug haíctin.

Laudable. = Ang tacós ng̃a dayégon.

Laudablemente. = Sa pagcadáyeg. * Sa pagcaáyo.

Láudano. = Opio, anfion, bolígot, bodígot ng̃a inólay.

Laudatorio. = Ang magadáyeg, ang may pagdáyeg.

Laude. = Bató ng̃a itábon sa mg̃a lobóng, sa mg̃a lobng̃ánan.

Laudes. = Pang̃adyéon sa mg̃a Padre ng̃a sonód sa maitines.

Launa. = Dahon dahon sa tombága, tombága ng̃a binácbac sa pagcanípis ug halagpád.

Láurea. = Porong porong ng̃a pagaboháton sa mg̃a sang̃á sa cahoy ng̃a guing̃álan ug laurel.

Laurear. = Pagpórong porong sa porong porong sa laurel.

Laurel. = Cahoy sa España: ang iang mg̃a dahon mahomót caáyo ug magámit sa panácot sa escabeche ug sa mg̃a guinisál. * Porong popong. * Balos.

Laurente. = Ang usá sa mg̃a táuo ng̃a magabóhat sa baláy ng̃a pagabohátan sa papel.

Laureola. = Tanóm ng̃a italámbal. * V. Láurea.

Lauro. = Pagdáyeg, paghimáya ng̃a guican sa mg̃a bohat ng̃a bantógon ug cating̃aláhan.

Lauroceraso. = Cahoy ng̃a diótay ug matahóm.

Lava. = Ang tombága, pothao, mg̃a bató, &c., ng̃a guisóca sa mg̃a bolcan ug ng̃a magabahá maíng̃on sa usá ca sobá ng̃a caláyo.

Lavacaras. = Táuo ng̃a tigálam alam.

Lavadero. = Lugar ng̃a pagabonácan.

Lavado. V. Lavadura.

Lavador. = Ang magabónac, ang magalába. * Capandáyan sa pothao ng̃a malíng̃in sa paghógas ug pagnósnos sa mg̃a bohó sa mg̃a lothang, mg̃a pusil, &c.

Lavadura. = Pagcabúnac. * V. Enjuagadura y Enjuagatorio.

Lavamanos. = Ang sorlánan sa túbig sa paghunáo sa mg̃a camót, panghonáoan.

Lavamiento. V. Lavadura.

Lavanco. = Langgam.

Lavandera. = Babáye ng̃a magbobónac.

Lavandero. = Laláqui ng̃a magbobónac, ng̃a magabónac.

Lavar. = Pagbúnac. * V. Enjuagar. * La cara. = Hilámos. * Las manos. = Honáo. * Los pies. = Basá, pagpahamitíis. * Limpiar heridas con algun líquido. = Honal.

Lavativa. V. Jeringa.

Lavatorio. V. Lavadura. * Pagcahógas sa mg̃a ponóan sa Singbahán sa tiil sa mg̃a pobres, sa pagdómdom ug pagsúmay sa guibúhat ni Jesucristo sa iang mg̃a guintón-an. * Pagcahunáo sa Padre ng̃a magamisa sa iang mg̃a todlo sa obos na nia guiándam ang calis.

Lavazas. = Ang túbig ng̃a guibínlan sa hugao sa guibonácan, hinógas.

Lave. = Pagcadólang sa boláoan, &c., ng̃a sináctan pa sa yota.

Laxacion. = Pagcalóag, pagcahómoc.

Laxamiento. = Idem.

Laxante. = Ang magapahómoc.

Laxar. = Pagpahómoc, pagcóha sa pagcagáhi sa bisan onsa.

Laxativo. V. Laxante.

Laxo. = Ang mahómoc, ang hicaoád-an sa pagcagáhi.

Laya. = Calaínan. * Capandáyan sa pothao, sa pagbóhat ug sa pagcútao sa yota.

Layador. = Ang magabúhat sa yota, sa laya.

Layar. = Pagbúhat sa yota, sa laya.

Lazada. = Binaló. * V. Lazo.

Lazareto. = Lugar sa goa, sa gaoas sa mg̃a longsod, ng̃a guitagána arón managpoyó dihá sa pila ca aldao ang mg̃a táuo ng̃a guican sa mg̃a longsod ng̃a guicatahápan ng̃a may saquét, salot.

Lazarillo. = Báta ng̃a nagaágac sa botá.

Lazarino. = Ang mobáti sa saquét sa baláhac, balahácon. * Ang mobáti sa saquét ng̃a guing̃álan ug Lázaro, lasaróhon.

Lázaro. = Saquét ng̃a guing̃álan ni S. Lázaro.

Lazo. V. Lazada. * Pinónpon sa mg̃a sintas ng̃a binaló balóan, ng̃a icadáyan dayan sa bisan onsa. * Bisan onsang dayan dayan ng̃a liníloc sa bató, sa tombága, &c., ng̃a maíng̃on sa dagoay sa mg̃a binaló sa mg̃a sintas. * Limbong pagcalaláng. * Pagcahiósa, pagcacaobánan. * Catungdánan.

LE

Leal. = Maáyong amigos, matárong, matinománon, masinógton. * Mananáp ng̃a tanód, aghop.

Lealmente. = Sa pagcatárong, sa inamigos gayúd, sa pagcamatinománon, sa pagcamasinógton.

Lealtad. = Pagcatárong, pagcasógot, pagcatóman. * Pagcahinang̃óp. * Pagcahigógma sa mg̃a mananáp sa nagahópot ug nagapacáon caníla, sa ilang mg̃a tagía.

Lebrato. = Mananáp ng̃a guing̃álan ug liebre, ng̃a nati, diótay pa.

Lebrel. = Calaínan sa iró, maáyo sa pagpang̃áyam sa mg̃a liebre.

Lebrela. = Iró ng̃a lebrel, baye.

Lebrero. = Iró ng̃a maáyo sa pagpang̃áyam sa mg̃a liebre.

Lebrillo. = Pasong, sorlánan sa túbig, &c., ng̃a malíng̃in, ng̃a pagabonácan sa panápton, pagahogásan sa mg̃a tiil, &c.

Lebron. = Liebre ng̃a dagcó. * Táuo ng̃a maharlócon, taláoan.

Lebruno. = Ang nahatong̃ód ug ang maíng̃on sa liebre.

Leccion. = Pagtolón-an. * Mg̃a polong ng̃a quinóha sa santos ng̃a Sulat. * Bisan onsa ng̃a guitóon sa magtotóon sa iang mg̃a guintón-an arón saológon nila. * Pagcaoáli, pagcasámbag, pagcatámbag. * Bisan onsang pananglétan ug mg̃a catalágman.

Leccionario. = Libro sa coro ng̃a sinolátan sa mang̃a pagtolón-an con leccion ng̃a pagabasáhon con pagacantáhon dihá.

Leccionista. = Ang magtotóon ng̃a moádto sa mg̃a baláy sa pagtóon sa mg̃a guintón-an.

Lectisternio. = Pagsíngba sa mg̃a dioatáhan sa mg̃a dios dios ng̃a bacácon, sa pagsalámat caníla con sa pagpaquigtábang caníla.

Lectivo. = Arlao ng̃a guitagána sa mg̃a escolahán, sa mg̃a Universidad, sa pagtóon sa mg̃a guintón-an.

Lector. = Ang nagabása. * Bomalása, magbabása. * Ang magtotóon sa pilosopía, sa teología, &c., sa mg̃a caparían. * Ang táuo ng̃a tong̃ód sa pagodenal canía nagatórlo ug nagatóon, niádtong tiempo, sa mg̃a táuo ng̃a pagaboñágan.

Lectorado. = Ang icadóha ca pagolden sa mg̃a pagolden ng̃a guing̃álan ug diótay.

Lectoral. = Ang usá sa mg̃a opicio sa mg̃a canónigo sa mg̃a Singbahán ng̃a Catedral, canónigo ng̃a guing̃álan ug lectoral, ug may catongdánan sa pagtóon ug pagásoy sa santos ng̃a Sulat.

Lectoría. = Opicio, cahímtang sa pagcalector sa mg̃a caparían.

Lectura. = Pagbása. * Bisan onsa ng̃a guitórlo, guitóon ug guiásoy, sa mg̃a escolahán, sa mg̃a magtotóon.

Lechada. = Minása sa apog con sa yeso lamang, con sa apog ng̃a sináctan sa balás. * Minása sa mang̃a panápton ng̃a icabóhat sa papel.

Lechal. = Ang mananáp ng̃a magasóso pa. * Ang cahoy con tanóm ng̃a may dogá maíng̃on sa gatas.

Lechar. = Idem. * Babáye con baye ng̃a gatasán, ng̃a may gatas sa iang soso.

Leche. = Gatas. * Ang dugá ng̃a mapotí sa obán ng̃a mg̃a tanóm ug mg̃a cahoy.

Lechera. = Sorlánan sa gatas.

Lechería. = Lugar, baláy ng̃a pagabaligyáan sa gatas.

Lechero. = Ang magabalígya sa gatas. * Gatasán.

Lecheron. = Sorlánan sa gatas sa pagpagátas sa mg̃a mananáp.

Lechetrezna. = Tanóm.

Lechigada. = Cadaghánan sa mg̃a mananáp ng̃a guican sa usá lamang ca pagánac. * Cadaghánan sa mg̃a táuo sa usá ca opicio, sa maong batásan.

Lechin. = Como el siguiente.

Lechino. = Hobág ng̃a motóbo sa panit sa mg̃a cabayo, mg̃a calabáo, &c. * Cadaghánan sa mg̃a hílo ng̃a liníquit liquit, ng̃a isolód sa mg̃a mananámbal sa mg̃a samad.

Lecho. = Higdáan sa mg̃a táuo. * Casangcápan, lantay ng̃a guisandígan sa mg̃a caráan ng̃a táuo sa ilang pagcáon. * Balaháan sa mg̃a sobá. * Cadaghánan sa bisan onsa ng̃a guilóngtor longtod. * Ang nauong sa usá ca bató ng̃a pagalingcóran ug pagaang̃áyan sa lain ng̃a bató.

Lechon. = Bactin, baboy ng̃a mogasóso pa, baboy ng̃a dagcó na. * Táuo ng̃a hugáoan, bolíng̃on.

Lechona. = Baboy ng̃a baye. * Babáye ng̃a bolíng̃on, hugáoan, mahámos.

Lechoso. = Tanóm con cahoy ng̃a may dugá maíng̃on sa gatas, sa pagcapotí.

Lechuga. = Tanóm ng̃a maáyo sa pagbóhat sa ensalada.

Lechugado. = Ang may dagoay sa dahon sa lechuga.

Lechuguino. = Cadaghánan sa mg̃a lechuga ng̃a diótay pa, sa oalá pa ilálin, itanóm. * Ang báta ng̃a magapacadagcóng táuo sa iang pagatóbang sa mang̃a babáye, ug ang maganonót sa bag-ong batásan sa iang pagbistí.

Lechuza. = Bucao. * Caoatán ng̃a mang̃áoat sa gabíy.

Lechuzo. = Táuo ng̃a sinógo sa pagpógos sa iang isigcaíng̃on. * Táuo ng̃a magapanigíng̃on sa bucao sa iang ting̃og, sa iang paglacát sa gabíy.

Ledamente. = Sa calípay, sa paghimáya.

Ledo. = Malipáyon, mahimayáon, táuo sa maáyong boot.

Ledro. = Táuo ng̃a tacós ng̃a pasipád-an.

Leer. = Basá. * Pagtóon sa mg̃a magtotóon sa bisan onsang quinaárman sa cadaigánan. * Pagsábot, pagtágna sa húna húna sa isigcatáuo, sa tung̃ód sa mg̃a timáan sa goa, ng̃a ipaquíta sa gaoas.

Lega. = Monja, binócot ng̃a nahagáoas sa catongdánan sa pagátang sa coro.

Legacía. = Opicio, cahímtang sa pagcalegado. * Ang togon ng̃a guitógon sa usá ca legado. * Sinógo. * Ang yota sa Guinharían con sa provincia ng̃a pagatománan sa sinogó, sa legado, sa iang catungdánan. * Túig ng̃a pagadugáyan sa catongdánan sa legado, sa sinógo.

Legacion. = Idem.

Legado. = Ang hatag ng̃a guibílin, sa bisan cansa, sa guibóhat ug testamento. * Sinógo ng̃a guisúgo sa Santos ng̃a Papa sa bisan cansang hari, con sa mg̃a hari sa maong Santos ng̃a Papa, sa pagsábot ug paghúsay sa bisan onsa.

Legajo. = Bináat, baat sa mg̃a papeles ng̃a oalá ibótang sa pagcadágoay sa libro.

Legal. = Ang guisógo sa batásan ug ang̃ay niána. * Táuo ng̃a matinumánon ng̃a hingpit sa mg̃a catungdánan ng̃a caugalíng̃on.

Legalidad. = Pagcatúman ng̃a hingpit ug matúod sa caugalíng̃on ng̃a catungdánan.

Legalizacion. = Paghátag sa gahúm sa mg̃a sulat sa mg̃a camatoódan, pagmátuod sa ilang pagcabále.

Legalizar. = Idem.

Legalmente. = Ing̃on sa batásan, sa mg̃a leyes. * Sa pagcaáyo, sa pagcaboótan.

Legamente. = Sa oaláy quinaárman.

Légamo. = Pisac, lapoc ng̃a mahágcot, ang tamboc sa ubán ng̃a mg̃a yota.

Legamoso. = Ang may lapoc, pisac ng̃a mahágcot.

Legaña. = Mutá.

Legañoso. = Mutáon.

Legar. = Pagbílin sa usá ca táuo sa lain ng̃a táuo sa bisan onsang hatag, sa iang testamento. * Pagsógo sa bisang cansa, arón matúman ug bisan onsang tugon.

Legatario. = Táuo ng̃a guibínlan sa lain sa bisang onsang hatag sa testamento.

Legible. = Ang arang basáhon.

Legion. = Tapoc sa mg̃a soldados sa canhing tiempo. * Cadaghánan sa mg̃a táuo, sa mg̃a yaoa, &c.