Part 35

Incidencia. = Ang moábot sa bisan onsang soguílon, con holosáyon, sa oalá paabóton.

Incidente. = Idem.

Incidir. = Pagpacasalá, pagsayóp.

Incienso. = Insienso, tagoc ng̃a masíhag, malálag ug mahomót con masónog na, guican sa cahoy ng̃a guing̃álan ug enebro.

Inciertamente. = Sa pagcadóha doha.

Incierto. = Ang díli matúod. * Ang díli malíg-on, ang oaláy calig-ónan. * Ang oalá hibalóan ug saydan.

Incineracion. = Pagabó sa bisan onsa.

Incinerar. = Pagsónog sa bisan onsa hasta ng̃a maágueu, maabó.

Incipiente. = Ang magasógor.

Incircunciso. = Ang oalá tolían.

Incircunscripto. = Ang díli mahalócop, mahasácop.

Incision. = Pagcasí-si, pagcaquísi.

Incisivo. = Ang macasí-si, macaquísi, macaábli, cay maháit.

Incisorio. = Idem.

Incitacion. = Pagcahópo. * Pagcaágda, pagsámbag.

Incitador. = Ang magahópo. * Ang magaáda, ang mosámbag.

Incitar. = Hopo. * Agda, sambag.

Incitativa. = Pagsógo sa mg̃a hocmánan ng̃a labí sa mg̃a hocmánan ng̃a sacop, arón magahócom sila ing̃on sa cataróng̃an.

Incitativo. V. Incitador.

Incivil. = Borong, ang díli maálam magatóbang sa isigcatáuo, boquídnon.

Inclemencia. = Pagcaoaláy pagpoáng̃od, pagcabáng̃is, pagcapíntas. * Cosóg, caísog sa tognao, sa olan, sa hang̃in.

Inclemente. = Ang oaláy pagpoáng̃od. * Mabáng̃is, mapíntas.

Inclinacion. = Pagcayobó, pagcayócbo. * Pagcadong̃ó, pagcadocó. * Paghigógma, pagpalángga sa bisan onsa.

Inclinar. = Pagtóang sa bisan onsa, pagtaquílid. * Pagárog sa loyo. * Pagsámbag sa bisan cansa, arón magabóhat con mamólong sa oalá húna hunáon. * Pagíng̃on ing̃on sa usá ca botang sa lain ng̃a butang. * Pagbóot, paghigógma, pagpalángga sa bisan cansa ug sa bisan onsa.

Ínclito. = Mahál, hamíli, halángdon, bilídhon.

Incluir. = Pagsolód, pagsácop sa usá ca botang sa lain ng̃a botang.

Inclusa. = Baláy ng̃a pagabatónan sa mg̃a báta ng̃a guibiáan ug guiáydan sa ilang mg̃a tigúlang sa diótay pa sila.

Inclusero. = Táuo ng̃a guibatónan sa inclusa.

Inclusion. = Pagcasácop sa usá ca botang sa lain.

Inclusivamente. = Sa pagcasácop.

Inclusive. = Polong ng̃a linatín: Idem.

Inclusivo. = Ang macasácop.

Incluyente. = Idem.

Incoativo. = Ang magaásoy sa sinógdan sa bisan onsa ug ang maong pagsógod.

Incobrable. = Ang dilí mahímo ng̃a panínglon, ang macóli baydan bisan ng̃a tinglon.

Incógnito. = Ang díli maíla, ang díli mahímo ng̃a pagaílhon.

Incognoscible. = Idem. * Ang malisód caáyo ng̃a hiílhan.

Incoherencia. = Pagcaoaláy caang̃áyan.

Íncola. = Molópio sa bisan onsang longsod.

Incolumidad. = Maáyong quinabóhi, pagcaoaláy saquít.

Incombustible. = Ang díli masónog, ang díli mahímo ng̃a sonógon.

Incombusto. = Ang oalá masónog.

Incomerciable. = Bisan onsa ng̃a díli mahímo ng̃a pagapatigayónan, ng̃a igapatigáyon, ang díli mahímo ng̃a igacomercio.

Incómodamente. = Sa pagcalisód.

Incomodar. = Pagsámoc, pagpalisór. * Pagsáquet saquet. * Pagpasucó, pagpapong̃ót.

Incomodidad. = Pagcalisód. * Pagcadáot. * Pagsáquet saquet.

Incómodo. = Ang macalisód, ang macasámoc.

Incomparable. = Ang díli mahímo ng̃a pagadang̃áton. * Ang malisód ug macóli madáng̃at. * Ang díli catópng̃an, ang díli mahímo ng̃a ipanánglet, ang oaláy pananglétan, ang Dios.

Incomparablemente. = Sa oaláy pananglétan, sa oaláy sanglet.

Incompartible. = Ang díli mahímo ng̃a bahínon.

Incompasivo. = Ang coláng̃an sa colóoy.

Incompatibilidad. = Ang pagcalisód sa usá ca botang arón magdóol ug mahiósa sa lain ng̃a botang.

Incompatible. = Ang díli mahímo ng̃a mahiósa sa lain.

Incompetencia. = Pagcacólang sa gahóm.

Incompetente. = Ang díli macaígo. * Ang guibóhat con guipamólong sa díli maáyong horas.

Incompletamente. = Sa oaláy pagcatápus, pagcahóman, pagcahíngpit, pagcatibáoas.

Incompleto. = Ang oalá mahóman, mahíngpit. * Matibáoas.

Incomponible. = Ang díli mahímo ng̃a ayóhon.

Incomportable. = Ang díli mahímo ng̃a ilóbon, antósom.

Incomposibilidad. = Pagcadíli mahímo ng̃a ayóhon ang usá ca botang sa lain ng̃a botang.

Incomposicion. = Pagcadáot sa mg̃a bahin sa bisan onsa, pagcaoaláy pagcaáng̃ay.

Incomprensibilidad. = Pagcaoaláy pagcatóquib, pagcatógcal, pagcasábot, sa bisan onsa.

Incomprensible. = Ang díli mahímo ng̃a toquíbon, togcálon ug sabóton.

Incompuestamente. = Sa pagcagobót, sa oaláy pagcahósay.

Incomunicable. = Ang díli magaámbit ug ang díli pagaambítan sa lain.

Incomunicado. = Ang guidilían sa pagsólte, pagsoguílon ug sa pagsólat sa lain.

Inconcebible. = Ang díli mahímo ng̃a húna hunáon.

Inconciliable. = Ang díli mahímo ng̃a mahiósa.

Inconcino. = Ang nagóbot, ang oaláy cahosáyan.

Inconcusamente. = Sa pagcamatúod, sa pagcaoaláy duha duha.

Inconcuso. = Ang matúod, ang oaláy doha doha. * Ang malíg-on.

Inconducente. = Ang díli mahímo sa bisan onsa, ang oaláy polós.

Inconexion. = Pagcaoaláy paghiósa.

Inconfeso. = Ang saláan ng̃a díli boot magtóg-an sa iang salá.

Incongruamente. = Sa díli macaígo, sa díli motaláy.

Incongruencia. = Pagcadíli macaígo.

Incongruente. = Ang díli macaígo sa tuyo ng̃a hingtóngdan.

Incongruo. = Idem.

Inconmensurabilidad. = Pagcaoaláy socod, pagcaoaláy pagcasácop ug pagcalócop.

Inconmensurable. = Ang díli mahímo sacpon ug lucpon, ang oaláy catapósan.

Inconquistable. = Ang díli macóha, ang díli mahímo ng̃a coháon ug daugon sa gahóm sa mang̃a soldados ug sa mg̃a hing̃aníban. * Ang díli madáog, macábig ug mabóyoc sa mg̃a pagháng̃io ug pagpang̃amóyo.

Inconsecuencia. = Pagcaoaláy calig-ónan sa mg̃a polong ug sa mg̃a bohat.

Inconsideracion. = Pagcacólang sa maáyong paghúna húna.

Inconsideradamente. = Sa pagcaoaláy paghúna húna ng̃a maáyo.

Inconsiderado. = Bisan onsa ng̃a guibóhat ug guipamólong sa oalá huna hunáon ug palandóng̃on sa maáyo. * Táuo ng̃a díli magahúna húna ug magapalándong ug maáyo.

Inconsiguiente. = Ang oaláy calig-ónan sa iang mg̃a bohat cong mg̃a polong. * Ang díli masonód sa pagcaígo sa mg̃a guisóndan.

Inconsolable. = Ang díli mahímo ng̃a lipáyon, ang malisód ug macóli pagalipáyon, ang díli gayód malípay.

Inconsolablemente. = Sa oaláy calípay, sa pagcamíng̃ao.

Inconstancia. = Pagcaoaláy calig-ónan sa bisan onsa. * Pagcasáyon sa pagbálhin sa mg̃a húna húna sa mg̃a higála, &c.

Inconstante. = Ang oaláy calig-ónan, ang díli madógay sa maong pagcabótang. * Ang masáyon magabía sa mg̃a húna húna, sa mg̃a abian, &c., ng̃a daan.

Inconstantemente. = Sa pagcaoaláy calig-ónan.

Inconstruible. = Ang díli mahímo ng̃a boháton.

Inconsútil. = Ang oaláy tinahían, maíng̃on sa sinína sa atong Guinóong Jesucristo.

Incontable. = Ang díli mahímo ng̃a isípon, ang macóli ug malisód ihápon.

Incontaminado. = Ang oalá tacdan.

Incontestable. = Ang díli mahímo ng̃a pagabotáng̃an sa mg̃a doha duha.

Incontinencia. = Pagcaoaláy pagpogóng sa mg̃a cailíbgon, pagcaólag, pagcaláo-ay. * Saquét ng̃a nahamótang sa pagíhi sa masóbsob.

Incontinente. = Ang díli magapogóng sa mg̃a cailíbgon. * Táuo ng̃a maólag, maláo-ay.

Incontinentemente. = Sa pagcaoaláy pagpogóng. * V. Incontinenti.

Incontinenti. = Guiláyon, dihá dihá, carón gayód, carón carón, sa madalí caáyo.

Incontrastable. V. Inconquistable é Incontestable.

Incontrovertible. V. Incontestable. * Ang matúod oyámot.

Inconvencible. = Ang díli padáog, ang díli mahímo ng̃a daugon sa mg̃a pagsámbag.

Inconveniencia. = Pagcasámoc, pagcalisód. * Pagcaoaláy caang̃áyan.

Inconveniente. = Ang díli ang̃ay, ang díli oyon. * Casámoc, caoláng̃an, cacolían.

Inconversable. = Ang díli mahímo ng̃a pagasoguilánan ug doólan tong̃ód sa iang gaoi ng̃a maísog, tong̃ód sa iang pagcabórong.

Inconvertible. = Ang díli mahímo ng̃a mabálhin sa lain ng̃a pagcabótang.

Incordio. = Hobág sa bolog ng̃a guican sa saquét ng̃a guing̃álan ug gálico.

Incorporacion. = Pagcahiósa.

Incorporar. = Paghiósa, pagtíp-oc. * Paglíngcod sa nagahígda.

Incorpóreo. = Ang díli laoas, ang oaláy laoas.

Incorreccion. = Pagcaoaláy pagsáoay.

Incorrecto. = Ang oalá saoáyon, ang díli pasáoay.

Incorregibilidad. V. Incorreccion. * Pagcagáhi sa húna húna, sa cásing cásing, pagcadáyon, pagparáyon sa húna húna ng̃a daótan, sa mg̃a bohat ug sa batásan ng̃a mang̃íl-ad.

Incorrupcion. = Pagcabótang sa bisan onsa ng̃a oalá madonót. * Pagcaólay sa quinabóhi ug sa batásan.

Incorruptamente. = Sa oaláy pagcadonót.

Incorruptibilidad. = Pagcaoaláy pagcadonót.

Incorruptible. = Ang díli madonót, ang díli mahímo ng̃a sorlan sa pagcadonót. * Ang malisód ug macóli ng̃a pagadaótan.

Incorrupto. = Ang oalá madonót ug madáot, ang oalá madobóc. * Babáye ng̃a olay, bog-os, ng̃a oalá pahilábtan sa laláqui.

Increado. = Ang oalá boháton.

Incredibilidad. = Pagcadíli mahímo ng̃a pagatoóhan ug bisan onsa.

Incredulidad. = Pagcalisód sa pagtóo sa bisan onsa. * Pagcacólang, pagcaoaláy. Pagtóo sa mg̃a toloóhan sa mg̃a cristianos.

Incrédulo. = Ang díli mutóo sa guinadóng̃og nía, ug labí pa sa mg̃a toloóhan sa mg̃a binoñágan. * Ang malisód ug macóli mutóo.

Increible. = Ang díli mahímo ng̃a pagatoóhan.

Increpacion. = Pagcabárlong, pagcasáoay, casabá ng̃a mabáscog ug maháit.

Increpador. = Ang magasáoay, ang magabárlong, ang mocasabá, ang magaáoay.

Increpar. = Saoay, barlong, sabá, aoay.

Incruento. = Ang mabóhat sa oaláy dogó ng̃a maágas: quining polong macaígo sa santos ng̃a Paghálad sa misa.

Incrustar. = Pagcatábon sa mg̃a salog sa mg̃a dahon ng̃a manípis sa boláoan, &c.

Incubacion. = Pagcalómlom sa mg̃a manóc ug sa obán pang mg̃a langgam sa mg̃a itlog.

Íncubo. = Ang yaoa ng̃a magapacalaláqui ug macasalá sa babáye.

Inculcar. = Pagdóol caáyo, pagsígpit, paggóot, paghagóot sa mg̃a botang. * Pagósob osob, pagópod opod sa bisan onsa ng̃a guipamólong. * Pagdáyon sa guihúna húna.

Inculpable. = Ang oaláy salá, ang díli mahímo ng̃a pagasang̃ílan.

Inculpablemente. = Sa pagcaoaláy salá.

Inculpacion. = Pagcasáng̃il.

Inculpadamente. V. Inculpablemente.

Inculpado. V. Inculpable.

Inculpar. = Pagsáng̃il. * Pagtúg-an.

Inculto. = Táuo ng̃a borong, boquírnon, cabos, ng̃a oaláy quinaárman. * Yota ng̃a oalá pagabohátan. * Pagpamólong, oáli, &c., ng̃a díli maáyo ng̃a patalinghógon.

Incumbencia. = Catongdánan.

Incumbir. = Pagígo sa bisan onsa sa ilálom sa gahóm con sa catongdánan sa bisan cansa.

Incurable. = Ang díli mahímo ng̃a tambálon, ang malisód ug macóli matámbal, ang oaláy tambal ug sompa.

Incuria. = Pagcaoaláy cacógui.

Incurioso. = Ang díli macógui, ang díli magabántay ug magaalíma sa bisan onsa ng̃a caogalíng̃on.

Incurrir. = Pagbóhat sa mg̃a salá. * Pagsácop sa castigo ng̃a tacós sa mg̃a pahanóngdan.

Incursion. V. Correría.

Indagacion. = Pagpaquigásoy, pagpaquigsáyor, pagcasósi, pagsóquit, pagcasócna.

Indagar. = Sayor, asoy, sosi, socna, soquit, cotána.

Indebidamente. = Sa pagcadíli mao, sa pagcaoaláy cataróng̃an.

Indebido. = Ang díli maáyo ng̃a boháton.

Indecencia. = Pagcahúgao, pagcahílas, pagcang̃íl-ad, pagcaláo-ay.

Indecente. = Mang̃íl-ad, mahúgao, maláo-ay, mahílas.

Indecentemente. V. Indecorosamente.

Indecible. = Ang díli mahímo ng̃a ingnon ug iásoy.

Indecision. = Pagcainálang alang sa pagbóhat con sa pagpamólong sa bisan onsa.

Indeciso. = Ang guiálang aláng̃an sa pagbóhat con sa pagpamólong sa bisan onsa, ang díli mahanáyac, ang nagadúha doha.

Indecoro. V. Indecencia.

Indecorosamente. = Sa pagcang̃íl-ad, sa pagcaláo-ay, sa díli maáyo, sa pagcahógao, sa pagcaoaláy caólao.

Indecoroso. V. Indecente.

Indefectible. = Ang may pagcamáo gayód. * Ang díli mahímo ng̃a maoalá.

Indefectiblemente. = Sa matúod gayód, matúod tuod.

Indefensable. = Ang díli mahímo ng̃a labánan, ng̃a papagatabáng̃an.

Indefenso. = Ang oaláy paglában, ang oaláy manlalában, magtatábang.

Indeficiente. V. Indefectible.

Indefinible. = Ang díli mahímo ng̃a asóyon ug saydan ug maáyo.

Indefinidamente. = Sa oaláy pagcaásoy ug pagcasáyod.

Indefinido. = Ang oalá asóyon ug maáyo. * Ang oaláy cocotoban ng̃a guiíla.

Indefinito. = Ang oaláy catapósan.

Indeleble. = Ang díli mahímo ng̃a panáson, quiáson. * Ang díli maoalá.

Indeleblemente. = Sa pagcadíli mapánas.

Indeliberacion. = Pagcacólang, pagcaoaláy húna húna, salabótan.

Indeliberado. = Ang guibóhat con guipamólong sa oalá húna hunáon ug maáyo.

Indemne. = Ang nahagáoas sa bisan onsang cadáot.

Indemnidad. = Pagcasáad sa bisan cansa ng̃a díli sia pagadaóton.

Indemnizacion. = Pagcabáyad sa mg̃a cadáot ng̃a guibóhat sa bisan cansa.

Indemnizar. = Pagbáyad sa mg̃a cadáot ng̃a guibóhat.

Independencia. = Pagcaoaláy ponóan ng̃a hiílhan. * Pagbóot ng̃a caogalíng̃on.

Independiente. = Ang oaláy ponóan, ang díli sacop sa lain, ang magabóot sa iang caogalíng̃on. * Sa caogalíng̃on ng̃a pagbóot. * Sa pagcaoaláy ponóan.

Indescribible. = Ang díli mahímo ng̃a isayód ug iásoy.

Indesignable. = Ang díli mahímo ng̃a timaánan.

Indestructible. = Ang díli mahímo ng̃a gobon ug laglágon.

Indeterminable. V. Indeliberado.

Indeterminacion. = Pagcadúha duha. * V. Indeliberacion.

Indeterminadamente. = Sa pagcadúha doha, sa oaláy pagcahanáyac.

Indeterminado. = Ang oalá pa iásoy, ang oalá pa isógo. * Ang oalá pa mahanáyac, ang nagadóha doha.

Indevocion. = Pagcacólang sa pagámpo.

Indevoto. = Ang díli maampóon. * Ang díli mahagógma sa bisan cansa.

Indiana. = Panápton ng̃a piníntal sa luyo lamang, sa nauong lang.

Indiano. = Ang natáuo, ug ang natong̃ód sa Indias. * Ang táuo ng̃a guican sa Indias.

Indicacion. = Pagpasábot sa mg̃a timáan.

Indicante. = Ang magapasábot sa mg̃a timáan.

Indicar. = Pagpasábot sa mg̃a timáan.

Indicativo. V. Indicante.

Indiccion. = Pagtáoag sa bisan cansa sa mg̃a junta, sa mg̃a catilíngban, sa mg̃a cabildóhan. * Pagcadógay, cadogáyan sa tagsa ca napólo ug limá ca túig.

Índice. = Timáan sa bisan onsa. * Listáhan sa mang̃a libro sa mg̃a bahin nila ug sa bisan onsa. * Ang pothao, boláoan, &c., ng̃a magatórlo sa horas sa mg̃a horásan. * Torlo ng̃a itolórlo. * Listáhan sa mg̃a libro ng̃a dinilí, ng̃a guidilí sa pagbása.

Indiciar. = Pagíla sa saláan tong̃ód sa mg̃a timáan.

Indicio. = Bisan onsang timáan.

Índico. = Ang nahatong̃ód, sa India.

Indiferencia. = Pagcaálang alang sa boot, sa oaláy osáb pagáyad sa bisan onsa ug sa bisan cansa.

Indiferente. = Ang díli mabóyoc sa luyo ug sa luyo. * Ang oaláy sapayán ng̃a boháton ug ng̃a díli boháton.

Indiferentemente. = Sa pagcaoaláy pagpíli.

Indígena. = Ang natáuo con molópio sa Guinharían, sa provincia con sa longsod ng̃a guihisgótan.

Indigencia. = Pagcaháng̃ol, pagcacólang sa quinahánglan sa pagcáon sa pagbísti, &c.

Indigente. = Hang̃ol, ang coláng̃an ang guicábsan sa quinahánglan sa pagcabóhi, sa cabohían.

Indigestible. = Ang díli mahílis sa cotó cotó.

Indigestion. = Pagcaoaláy pagcahílis sa mg̃a quináon sa cotó cotó.

Indigesto. V. Indigestible. * Ang mabóloc, ang nagobót, ang díli mahósay. * Táuo sa malisód ug maháit ng̃a cagaoían.

Indignacion. = Casocó, capong̃ót, caáquig, panoyó.

Indignamente. = Sa pagcadaótan, sa díli maáyo, sa pagcadíli tacós.

Indignante. = Ang masocó, ug ang magapasocó.

Indignar. = Socó, panoyó, pong̃ót, aquig.

Indignidad. = Pagcadíli tacós, pacaoaláy pahanóngdan. * Bohat ng̃a daótan, ng̃a díli ang̃ay.

Indigno. = Ang díli tacós, ang oaláy pahanóngdan. * V. Indignidad desde bohat.

Índigo. = Tagom.

Indiligencia. = Pagcacólang, pacaoaláy cacógui.

Indio. = Ang natáuo ug molópio sa Indias. * Ang may color ng̃a asúl.

Indirecta. = Sambíng̃ay.

Indirectamente. = Sa pagcasambíng̃ay, sa pagcasalingcápao.

Indirecto. = Ang magalicó, ang díli lactod.

Indisciplina. = Pagcacólang sa pagtoón sa batásan.

Indisciplinante. = Ang díli mahímo ng̃a saoáyon, ang malisód ug macóli pagatoónan, pagatodlóan, pagbatasánan.

Indisciplinado. = Ang coláng̃an sa pagtóon, sa pagtódlo, sa batásan, ang soquíhan, masinocólon.

Indiscrecion. = Pagcaoaláy salabótan.

Indiscreto. = Ang magabóhat ug mamólong sa oaláy salabótan, sa oalá húna hunáon.

Indisoluble. = Ang díli mahímo ng̃a pogabolágon ug pagabarbáron.

Indisolublemente. = Sa pagcadíli mabólag, mahóbad ug mabárbar.

Indispensable. = Ang díli mahímo ng̃a pasailóon. * Ang quinahánglan ng̃a boháton gayúd.

Indispensablemente. = Sa linogsánay gayúd. * Sa dagcóng quinahánglan gayód.

Indisponer. = Pagcóha sa mg̃a quinahánglan ug sa mg̃a pagándam sa pagbóhat sa bisan onsa, pagpabíquil sa mg̃a cabobót-on. * Pagbáti sa bisan onsang saquét, pagsáquet saquét.

Indisposicion. = Pagcaoalá sa mg̃a quinahánglan sa bisan onsa. * Pagcasáquet saquét.

Indispuesto. = Ang masáquet saquét.

Indisputable. V. Incontestable.

Indisputablemente. = Sa oaláy duha doha.

Indistinguible. = Ang malisód ug macóli ng̃a pagaílhan. * Ang dilí mahímo ng̃a quít-on, ang dilí masáyor, maásoy.

Indistintamente. = Sa pagcaabánil, sa oaláy pagpíli.

Indistinto. = Ang maíng̃on ug magsáma sa lain ng̃a botang, ang díli macaláin lain. * Ang dilí madayág, masáyor, maásoy caáyo.

Individual. = Ang caogalíng̃on sa tagsa tagsa. * Ang labing mahál ug bantógon sa bisan onsa.

Individualidad. = Timáan ng̃a caogalíng̃on ug onay sa mg̃a botang, ng̃a magacaláin lain caníla sa obán ng̃a isigcaíng̃on.

Individualmente. = Sa timáan ng̃a caogalíng̃on. * Sa paghiósa ng̃a hingpit.

Individuar. = Pagásoy sa bisan onsa sa pagcalináin lain.

Individuo. = Individual. * Ang díli mabáhin, ang díli mabólag ug magaláin. * Usá ca buoc.

Indivisamente. = Sa oaláy pagcabólag, pagcabáhin.

Indivisibilidad. = Pagcadíli mahímo ng̃a pagabolágon ug bahínon ang usá ca botang sa lain ng̃a botang.

Indivisible. = Ang díli mahímo ng̃a bolágon ug bahínon.

Indivisiblemente. V. Indivisamente.

Indiviso. = Ang oalá mabólag.

Indócil. = Ang soquíhan, ang masinocólon.

Indocilidad. = Pagcasóqui, pagcasócol.

Indocto. = Ang díli maálam, ang coláng̃an sa quinaádman.

Índole. = Gaoi, cagaoían ng̃a onay ug caogalíng̃on.

Indolencia. = Pacaoaláy pagcatándog sa húna húna. * Catacá, Pagcaoaláy cacógui.

Indolente. = Táuo ng̃a díli pagatandógan sa húna húna. * Matalác-on, tapólan.

Indomable. = Ang díli mahímo ng̃a aghópon, pagaándon ug pagtanólon. * Ihaláson.

Indomado. = Ang oalá aghópon ug pagaándon. * Ang oalá ponggon.

Indomesticable. V. Indomable.

Indoméstico. V. Indomado.

Indómito. = Idem.

Indubitable. = Ang díli arang pagadóha doháon.

Indubitablemente. = Sa oaláy doha doha, sa matúod gayúd.

Indubitadamente. = Idem.

Induccion. = Pagcahópo, pagcasámbag.

Inducidor. = Ang magahópo, magasámbag.

Inducir. = Hopo. * Sambag, tambag.

Inductivo. V. Inducidor.

Indudable. V. Indubitable.

Indudablemente. V. Indubitablemente.

Indulgencia. = Pagcasáyon sa pagpasáilo sa mg̃a salá, sa mg̃a sayóp, ug sa pagtógot sa mang̃a calóoy. * Pagtógot sa Santos ng̃a Papa sa pagpasaílo sa mg̃a baláidon sa purgatorio, tong̃ód sa mg̃a salá.

Indulgente. = Ang masáyon magapasáilo sa mg̃a salá, ug magatógot sa mg̃a calóoy.

Indultar. = Pagpasáilo sa bisan cansa sa baláydon tong̃ód sa iang salá. * Pagpagáoas sa bisan onsang tolománon con catongdánan.

Indulto. = Pagtógot sa bisan onsa. * Pagpasáilo sa mang̃a baláydon sa mg̃a salá. * Pagpagáoas sa pagtúman sa catongdánan onta.

Industria. = Quinaárman, caálam, laláng, pagcabátir.

Industriar. = Pagtóon, pagtórlo.

Industriosamente. = Sa caálam, sa laláng, sa pagcabátir.

Industrioso. = Ang maálam, batid.

Inebreativo. = Ang macahobóg.

Inedia. = Pagcalóya sa bisan cansa cay oalá comáon ug moínom cutub sa dugay dugay.

Inédito. = Bisan onsa ng̃a guisólat ug oalá pa mabántog.

Inefabilidad. = Pagcadíli mahímo ng̃a iásoy ug bisan onsa sa mg̃a polong.

Inefable. = Ang díli mahímo ng̃a iásoy sa mg̃a polong.

Ineficacia. = Pagcacólang sa gahóm, sa cosóg, sa cacógui.

Ineficaz. = Ang díli macahímo, ang oaláy gahóm ug cosóg.

Ineficazmente. = Sa pagcadíli macahímo, sa pacaoaláy cosóg ug gahóm.

Inélegante. = Ang díli ang̃áyan, ang oaláy caang̃áyan.

Inenarrable. V. Inefable.

Ineptamente. = Sa pagcaoaláy polós.

Ineptitud. = Pagcaoaláy polós.

Inepto. = Ang oaláy polós.

Inequívoco. = Ang oaláy duha doha.

Inercia. = Pagcalúya, calóya. * Catacá, catápol.

Inerrable. = Ang díli mahímo ng̃a saypon.

Inerrante. = Ang mapoyó, ang díli malíhoc.

Inerte. = Malóya, tapólan, matalác-on.

Inescrutable. = Ang díli mahímo ng̃a toquíbon, togcálon ug sabóton.

Inescudriñable. = Idem.

Inesperadamente. = Sa oalá huláton, paabóton, sa calit, sa coláhao.

Inesperado. = Idem.

Inestimabilidad. = Pagcadíli mahímo ng̃a pagabílhon ug higogmáon ug bisan onsa, ing̃on sa ang̃ay ug tacús onta.

Inestimable. = Ang díli mahímo ng̃a pagabílhon ug higogmáon ing̃on sa tacús ug ang̃ay. * Ang díli cabílhan.

Inestimado. = Ang oalá pa pagabotáng̃an sa bili.

Inevitable. = Ang díli mahímo ng̃a pagapónggan, ang moábot gayód.

Inexactitud. = Pagcaoaláy pagtúman ug pagcahíngpit. * Ang díli maíng̃on.

Inexacto. = Ang coláng̃an sa pagcatóman ug pagcahíngpit.

Inexcusable. V. Inevitable. * Ang díli mahímo ng̃a ibalíbad.

Inexcusablemente. = Sa oaláy balíbar.

Inexausto. = Ang díli mahorót, ang díli maíti, matíti.

Inexistente. = Ang oaláy pagcamáo, ang díli mao.

Inexorable. = Ang díli mabóyoc ug mamahómoc sa mang̃a pagámpo ug mg̃a pagháng̃io. * Ang díli macóha sa hang̃io.

Inexorablemente. = Sa minatúod gayód, sa oaláy pagcasíbog sibog sa húna húna, sa polong ng̃a guisógo.

Inexperiencia. = Pagcaoaláy pagcaánad.

Inexperto. = Ang oalá maánad.

Inexpiable. = Ang díli mahímo ng̃a baydan.

Inexplicable. = Ang díli mahímo ng̃a isáyod ug iásoy.

Inexpugnable. V. Inconquistable.

Inextinguible. = Ang díli mapálong. * Ang díli mahóman, matápus, ang madúgay uyámot.

Infacetismo. = Ang oaláy caang̃áyan sa pagpamólong ug sa pagsólat.

Infacundo. = Ang guicábsan sa mg̃a polong sa iang pagsoguílon. * Táuo sa diótay ng̃a mg̃a polong, mahilómon.

Infalibilidad. = Pagcadíli mahímo sa paglímbong ug ng̃a pagalimbóng̃an.

Infalible. = Ang díli mahímo ng̃a magalímbong ug ng̃a pagalimbóng̃an. * Matúod, sa oaláy doha doha.

Infaliblemente. = Sa pagcamatúod gayód, sa oaláy duha duha.

Infamacion. = Pagcacóha sa dong̃og, pagpacaólao.

Infamador. = Ang magapacaólao, ang magadáot ug magacóha sa dong̃og.

Infamante. = Idem.

Infamar. = Pagcóha, pagdáot sa dong̃og, sa maáyong ng̃alan, pagpacaólao.

Infamativo. V. Infamador.

Infamatorio. = Idem.

Infame. = Ang oaláy dong̃og ng̃a maáyo, daótan, mang̃íl-ad, talamáyon, tacós ng̃a pasipád-an.

Infamemente. = Sa pagcadaótan, sa pagcang̃íl-ad.

Infamia. = Pagcacólang sa maáyong dong̃og. * Bohat ng̃a daótan, malágsot, mang̃íl-ad, pagcatampálas.

Infancia. = Pagcabótang, edad sa mg̃a báta hasta sa icapíto ca túig cutub sa ilang pagcaboótan, hasta sa pagsógod sa ilang boot. * Pagcasógod sa bisan onsa.

Infando. = Ang mang̃íl-ad uyámot. * Ang díli tacós ng̃a pagahisgótan.

Infanta. = Ang báta ng̃a babáye ng̃a oalá pa omábot sa icapíto ca túig. * Bisan quinsa sa mg̃a anac ng̃a babáye, sa guintiayónan, sa mg̃a hari, ug bisan quinsa sa mg̃a asáoa sa mg̃a anac ng̃a laláqui sa hari.

Infantado. = Ang yota ng̃a hingsácpan sa pagcatagía sa mg̃a anac sa mg̃a hari.

Infante. = Ang báta ng̃a laláqui ng̃a oalá pa omábot sa icapíto ca túig. * Bisan quinsa sa mg̃a anac ng̃a laláqui, sa guintiayónan, sa mg̃a hari, ng̃a sonód sa pang̃ánay. * Ang soldado ng̃a oaláy cabayo.

Infantería. = Ang mg̃a soldados ng̃a oaláy mg̃a cabayo.

Infanticida. = Mamomonó sa mg̃a bátang diótay.

Infanticidio. = Pagcabonó, pagpatáy sa bisan cansang bátang diótay.

Infantil. = Ang nahatong̃ód sa edad sa pagcaoalá pay boot sa mg̃a báta.

Infanzon. = Táuo ng̃a mahál ng̃a guipagáoas sa hari sa mg̃a bohis, sa mg̃a tampo, ug sa obán pang mg̃a tolománon sa mg̃a guinsacópan.

Infanzonado. = Ang nahatong̃ód ug onay sa dagcóng táuo ng̃a infanzon.

Infanzonazgo. = Ang yota ng̃a caogalíng̃on ug ng̃a hingsácpan sa gahóm sa infanzon.

Infanzonía. = Pagcabótang, cahímtang sa infanzon.

Infatigable. V. Incansable.

Infatigablemente. V. Incansablemente.

Infatuar. = Pagpabóang sa bisan cansa.

Infaustamente. = Sa pagcalisód, sa pagcaanógon, sa pagcaaláot, sa pagcagóol.

Infausto. = Anógon, aláot. * Ang guicalísdan, guicayógtan.

Infaccion. = Pagcatacód.

Infectar. V. Inficionar.

Infectivo. = Ang matácod, ang magapatacód.

Infecto. = Ang guitácdan.

Infecundidad. = Pagcalángday. * Pagcaoaláy pagbóng̃a, cacolían ng̃a magaólang sa pagbóng̃a sa mg̃a cahoy ug mg̃a tanóm, ug sa pagpang̃ánac sa mg̃a táuo ug sa mg̃a mananáp.

Infecundo. = Ang díli mobóng̃a. * Ang díli macagánac, macaglíoat.