Diccionario Español-Bisaya

Part 20

Chapter 203,581 wordsPublic domain

Encinar. = Boquid, solóp con lugar ng̃a guinatódcan sa mg̃a encina.

Encinta. = Babáyeng samcon, mabdos.

Encintar. = Pagdáyan dayan sa bisan onsa sa mang̃a cintas.

Enclaustrado. = Ang misolód ug ang guipasolód sa usá ca convento.

Enclavar. = Lansang, paglíg-on sa mg̃a lansang.

Enclavijar. = Paglang̃áquit sa usá ca botang sa lain ng̃a botang. * Pagtáod sa mg̃a clavija sa mg̃a tolónggon.

Enclenque. = Ang maloyáhon, masaquéton.

Enclocar. = Paglómlom.

Encobar. = Idem, pagcopóy sa mg̃a langgam, pagpoyó sa ibábao sa mg̃a itlog arón mapisó.

Encobrado. = Salapí, boláoan, &c., ng̃a may sacót sa tombága. * Ang may color sa tombága.

Encoger. = Coló, cocó, hiyac, ticóngcong, copos, ocnol, ocnoc. * Paglóya sa boot sa casing casing. * Pagólao, pagtálao. * Quipi, balólo, quibícob, balicótot.

Encogidamente. = Sa diótay ng̃a casing casing, sa catálao.

Encogido. = Ang matálao, ang maólao, ang mahádloc sa pagatóbang ug sa pagpamólong.

Encojar. = Piáng, quiang.

Encoladura. = Pagcapílit sa cola.

Encolamiento. = Idem.

Encolar. = Pagpílit sa bisan onsa sa cola, pilit, docot, tapot.

Encolerizar. = Pagpasocó, pagpaligótgot, pagpanoyó.

Encomendable. = Ang arang itógon.

Encomendar. = Togon, togyan.

Encomendero. = Ang guitógnan sa bisan onsa, ang guitogyánan.

Encomiador. = Ang magadáyeg.

Encomienda. = Togon. * Cahímtang ng̃a banságon ng̃a itógot sa Guinóong hari sa obán ng̃a mg̃a sacop nia sa timáan sa iang maáyong boot ug sa pagbálos sa mg̃a pahanóngdan. * Ang cruz ng̃a guidála sa mg̃a caballero ng̃a sináb-ong sa ilang bisti, ug ng̃a guitógot caníla sa Guinóong hari. * Pagdáyeg. * Dalángpan. * Pagcomostá, pagpang̃omostá.

Encomio. = Pagdáyeg.

Encompadrar. = Pagcógos, pagcódcod sa anac sa lain, sa pagbóñag ug pagpirma canía. * Paghigála, pagábian.

Enconamiento. = Pagcacalamáyo, pagcaínsoy, pagcahóbag sa mg̃a bahin sa laoas ng̃a nahasámad sa tonoc, con guipáac sa iró, sa laoa laoa, &c.

Enconar. = Calamáyo, insoy.

Encono. = Domót, daótan ng̃a pagbóot.

Enconoso. = Daótan, bisan onsa ng̃a macadáot. * Ang masáyon magadomót sa isigcatáuo.

Encontradamente. = Sa pagcabátoc.

Encontradizo. = Ang ihibálag. * Pagbólong sa bisan cansa arón ihibálag, bisan ng̃a pagaíngnon ng̃a oalá toyóon ang pagbólong, ang paghisógat.

Encontrado. = Bisan onsa ng̃a botang ng̃a atbang sa lain ng̃a botang.

Encontrar. = Sogat, tagbo, tabo, caplag, balag, quita. * Pagáoay, pagbíquil biquil sa mg̃a cabobót-on sa mg̃a táuo. * Díli pagóyon, dili pagáng̃ay sa mang̃a huna huna ug mg̃a pagbóot.

Encontron. = Pagcatumpálac, pagcadósmog, pagcadámag.

Encopetado. = Palábi labíbon, parayégon, ang magapagcadagcó.

Encorachar. = Paghípos sa sorlánan sa mg̃a manggad ng̃a ihátod sa bisan díin.

Encorajar. = Pagpaísog, pagpapong̃ót, pagpong̃ót.

Encorar. = Pagtábon, pagtáclob sa bisan onsa sa panit, pasolód ug bisan onsa sa solód sa usá ca panit.

Encorazado. = Ang guitabónan sa batong batong. * Ang guitabónan sa panit.

Encorchetar. = Pagtáod sa cao-it, sa sab-it.

Encordar. = Pagtáod sa mg̃a coldas sa mg̃a tolónggon. * Pagbáat, pagtácgos, sa maáyong pagbódbod, sa bisan onsa, sa mg̃a lobid, sa mg̃a pisi.

Encordelar. = Pagbáat, paghógot, paghócot sa bisan onsa sa mg̃a pisi.

Encordonar. = Pagtáod, pagbótang sa mg̃a saguioálo, sa mg̃a cordon, sa bisan onsa.

Encorecer. = Pagtóbo sa panit sa mang̃a samad.

Encornadura. = Ang pagcabótang sa mg̃a song̃áy sa mg̃a mananáp ng̃a song̃áyan.

Encornudar. = Pagpacasalá sa babáye ng̃a miño. * Pagtoróc sa mg̃a song̃áy.

Encorozar. = Pagtáod, pagbisti sa bisan cansa sa calo calo ng̃a mang̃íl-ad, arón maólao.

Encorralar. = Pagábog, pagpasolód sa alad, sa toril, sa mg̃a hayópan.

Encortinar. = Pagtábil sa mg̃a solód, sa mg̃a cadalánan, &c.

Encorvada. = Pagcabóctot, pagcabalicó, pagcabalíquig, pagcasócong, pagcasóctot, pagcacóob, pagcaticóbo, pagcadóa, pagcadocó, pagcaticóco.

Encorvadura. = Idem.

Encorvamiento. = Idem.

Encorvar. = Boctot. * Balíquig, balicó, socong, soctot, coob, ticó, ticóbo, doa, docó. * Paglában, pagtábang, pagpalángga sa usa ca tauo labí ng̃a sa lain ng̃a tauo, sa oaláy cataróng̃an.

Encostradura. = Cogan.

Encovadura. = Pagsolód sa bisan onsa sa usa ca bohó con lang̃ob.

Encovar. = Idem. * Locop, sacop. * Tipíg. * Pagpahóbong sa bisan cansa.

Encrasar. = Pagespeso sa bisan onsa, sa tobig, sa vino, sa sabáo, &c.

Encrespador. = Capandáyan sa pagcólong sa bohóc.

Encrespadura. = Pagcacólong sa bohóc guican sa cahádloc, sa catálao, sa cacógmat.

Encrespar. = Colong. * Pagbálod ng̃a dagcó sa dagat. * Pagdagcó sa pagbíquil biquil sa mg̃a cabobót-on sa mg̃a táuo.

Encrestado. = Palábi balíhon.

Encrucijada. = Lugar ng̃a pagasogátan ug pagacóros corósan sa mg̃a dalan.

Encrudecer. = Pagpahílao sa bisan onsa. * Pagpasocó, pagpaligótgot.

Encruelecer. = Pagsámbag, pagpógos sa bisan cansa arón mabáng̃is sia ug mahímo ug mamomógos.

Encuadernar. = Pagípon, patíp-oc sa daghánan ng̃a mg̃a papel, ng̃a pagtahíon ug pagabotáng̃an sa sapáo. * Paghósay, pagpahigála sa mg̃a táuo ng̃a nanagáoay.

Encubar. = Pagsolód sa vino, sa aguardiente, sa soca, &c., sa mg̃a cuba. * Pagsolód sa mg̃a táuo ng̃a saláan oyámot sa usá ca coba, ubán sa usá ca manóc ng̃a laqui, usá ca amó ng̃a baye, usá ca iró ug usá co saoa, ug pagbalíbag caníla sa tobig.

Encubertar. = Pagtábon sa bisan onsa sa mg̃a panápton. * Pagtábon sa laoas sa bisan onsa ng̃a icaságang sa mg̃a pagbónal sa caáoay.

Encubierta. = Limbong, borhi.

Encubiertamente. = Sa pagcatinágo, sa limbong, sa pagcabódhi.

Encubridor. = Ang magatábon, ang díli magtóg-an sa hingbalóan, ang magacágon cagon sa mg̃a saláan. * Cagon cagon.

Encubrir. = Pagtábon, paghílom, díli pagtóg-an sa hingbalóan. * Pagcágon cagon.

Encuentro. V. Encontron. * Paghisógat, paghitágbo, paghitábo, pagcahibálag.

Encuitarse. = Pagyógot, pagmíng̃ao, pagsáquet.

Encumbrado. = Hatáas, halángdon.

Encumbramiento. = Pagcatáas, cataáson, guitáson.

Encumbrar. = Pagósoag, pagbótang sa itáas. * Paghátag sa bisan cansa sa maáyong dong̃og, tong̃ód sa cahímtang con opicio ng̃a mahál ug bilídhon. * Pagpalábi labi.

Encunar. = Pagcólan sa báta sa iang higdáan.

Encurtir. = Paggámos sa mg̃a sile ug bisan onsa ng̃a otána, paghólom sa soca.

Enchancletar. = Pagsinelás, pagbísti sa mg̃a sapín sa díli isóol ang tiil dapit sa ticód.

Encharcarse. = Pagtóbig, pagdánao sa bisan onsang lugar, paglónop.

Endeble. = Malóya, ang oalay cosóg ug gahóm, mahóyang.

Endecha. = Pagcanta ng̃a ming̃áuon caáyo ng̃a ang̃ay lamang sa mg̃a hintúngdan sa mg̃a minatáy.

Endechar. = Pagcanta ug mamíng̃ao caáyo sa pagdómdom sa mg̃a minatáy. * Pagyógot, paggóol, pagsobó, pagmíng̃ao.

Endemoniado. = Guiyáoa yaoáan, ang guisódlan sa yaoa. * Táuo ng̃a daótan oyámot, ng̃a macadáot sa obán.

Endentado. = Bisan onsa ng̃a may ng̃ipon, guinting guinting.

Endentar. = Pagpahaáng̃ay sa usá ca botang sa lain ng̃a botang.

Endentecer. = Pagsógod sa pagtoróc sa ng̃ipon.

Enderezadamente. = Sa pagcaláctod, sa pagtól-id.

Enderezado. = Ang macapólos, ang moáng̃ay.

Enderezador. = Ang maálam maghópot, magalíma sa baláy, ug ang macasóhay sa díli maáyo, sa nagobót.

Enderezamiento. = Pagcatól-id, pagcatános sa nabalíquig.

Enderezar. = Tol-id, tanos, lactod. * Paghópot, pagalíma ug maáyo sa bisan onsa. * Paghósay sa nabóloc, sa nagobót. * Pagsáoay, pagbárlong. * Pagándam, pagtagána. * Pagdáyan dayan. * Pagtóyo sa bisan onsa. * Toyod, toihácao, toyhad. * Libárot, baliácag.

Endiablada. = Dola ng̃a pagaboháton sa mg̃a táuo ng̃a nagacayáoa sila sa ilang pagbistí, nanagbóloc ug nagabánha sila caáyo.

Endiabladamente. = Sa pagcadaótan, sa pagcang̃íl-ad.

Endiablado. = Malágsot, daótan, mang̃íl-ad oyámot, ang macadáot.

Endiosamiento. = Pagpalábi labi, pagparáyeg ng̃a labí sa casaráng̃an.

Endiosar. = Pagbótang, pagíla sa bisan cansa sa pagcadios. * V. el anterior.

Endoblado. = Hayop, nati ng̃a magasóso sa iang mahán ug sa lain carnero ng̃a baye.

Endosar. = Paghátag sa lain sa papel ng̃a mahál, arón modáoat sa salapí ng̃a guisólat sa maong papel.

Endrina. = Sirioelas ng̃a ihálas, sa España.

Endrino. = Cahoy ng̃a mobóng̃a sa sirioelas ng̃a ihálas.

Endulzar. = Pagtám-is sa bisan onsa. * Pagpatigáyon arón mahímo ng̃a antóson ang mg̃a calisdánan ug mg̃a cahágo.

Endurar. = Paghínay hinay sa paggasto, pagdolodagínot. * Pagántos, pagáco, pagílob. * Pagbáyan bayan sa bisan onsa ng̃a quinahánglan ng̃a pagboháton.

Endurecer. = Paggáhi, pagpatíga, pagpaquínol sa bisan onsa. * Pagpabáscog sa laoas arón dili padáog sa pagbóhat, sa mg̃a cahágo ug mg̃a calisdánan. * Pagpasocó, pagpaligótgot. * Pagbáng̃is, pagáyad sa pagpoáng̃od, sa calóoy.

Endurecimiento. = Pagcagáhi. * Pagcabáng̃is, pagcaoaláy calóoy.

Enebrar aguja. = Tanóg.

Enemiga. = Domót, daótan ng̃a pagbóot.

Enemigamente. = Sa pagcadaótan ng̃a bóot, sa domót.

Enemigo. = Aoay, caáoay, contra, batoc. * Ang may daótan ng̃a pagbóot sa isigcatáuo con sa isigcaíng̃on.

Enemistad. = Daótan ng̃a bóot, pagcaáoay, díli pagóyon, díli pagáng̃ay sa mg̃a cabobót-on sa mang̃a táuo, cabíquil sa boot.

Enemistarse. = Pagáoay.

Energía. = Pagcasingcámot, pagbóhat sa bisan onsa sa tinóyo caáyo.

Enérgicamente. = Sa minatúod, sa tinóyo, sa masingcámot.

Enérgico. = Ang magabóhat sa minatúod, sa tinóyo caáyo, sa masingcámot.

Energúmeno. = Táuo ng̃a guisódlan sa yaoa.

Enero. = Enero, ang nahaónang bolan sa tagsa ca túig.

Enervar. = Pagmalóya, pagcóha sa cosóg, sa gahóm.

Enfadadizo. = Táuo ng̃a masáyon masocó, manoyó, mabaláca.

Enfadar. = Socó, panoyó, baláca, aquig.

Enfado. = Casocó, caligótgot, caáquig, pagpanoyó cabaláca.

Enfadoso. = Ang macasocó, macapanoyó, macaligótgot.

Enfaldar. = Paghípos, paglólho sa mg̃a saya, quimon, oas oas.

Enfardar. = Pagbóhat sa mg̃a pardo, sa mg̃a potus, pagpótus.

Enfardelador. = Ang nagabáat sa mg̃a potus sa paglólan sa mg̃a sacayán.

Enfardeladura. = Paghípos sa mg̃a manggad sa mg̃a fardo, sa mg̃a potús. * Pagpótus.

Enfardelar. = Pagpótus, paggáma sa mg̃a pardo.

Enfático. = Polong ng̃a may hintóngdan ng̃a dagcó, ug ang táuo ng̃a mamólong sa maong polong, ng̃a may tuyong dagcó.

Enfermar. = Saquét, pagmalóya.

Enfermedad. = Casaquét, caól-ol, calúya.

Enfermería. = Baláy con lugar ng̃a pagabotáng̃an ug pagahipósan sa mang̃a masaquét.

Enfermero. = Táuo ng̃a magabántay, magahópot ug magaalíma sa mg̃a masaquét. * Lugar ng̃a salaquétan. * Malóya.

Enfervorizar. = Pagpaísog.

Enfielar. = Pagtárong sa mg̃a timbáng̃an, songcad.

Enfilar. = Pagtaláy, pagtaláytay.

Enfitéusis. = Paghátag sa usá ca táuo sa lain ng̃a táuo sa iyang yota, sa baláy, &c., arón baydan sia sa salapí ng̃a guisabótan nila, ug arón macóha sa polós sa baláy, sa yota, &c., ang táuo ng̃a nagaábang.

Enfiteuta. = Ang táuo ng̃a may catongdánan sa pagbáyad sa abang sa yota, sa baláy, &c., ng̃a guiabáng̃an nia sa tagía ng̃a nagapaábang canía.

Enfitéutico. = Bisan onsa ng̃a guipaábang sa lain.

Enflaquecer. = Pagníoang, paglóya.

Enflaquecidamente. = Sa pagcaníoang, sa pagcalóya.

Enflaquecimiento. = Caníoang, calóya.

Enflechado. = Ang bosog ng̃a guitaólan sa paná.

Enfrascar. = Pagbótang sa vino, sa tobig, &c., sa mg̃a frasco, sa mg̃a boteya. * Paglacát, pagtála sa mg̃a casolópan. * Pagbóhat sa bisan onsa sa tinóyo caáyo, sa masingcámot.

Enfrenador. = Ang magatáod sa preno sa mg̃a mananáp.

Enfrenar. = Pagtáod, pagpatáng̃ag sa preno sa mg̃a mananáp.

Enfrente. = Sa atobáng̃an, sa atbang.

Enfriadera. = Sorlánan ng̃a pagabognáoan sa bisan onsa ng̃a ilímnon.

Enfriadero. = Lugar ng̃a pagabognáoan sa bisan onsa.

Enfriador. = Idem. * Ang magapabógnao ug macabógnao.

Enfriamiento. = Pagcabógnao.

Enfriar. = Bognao, tognao. * Paginádlao.

Enfundar. = Pagsolód sa bisan onsa sa iang punda, sa iang postánan. * Pagponó, pagdásoc.

Enfurecer. = Socó, ligótgot, baláca, panoyó, pagpalábi labi. * Paghorós sa hang̃in, paggobót, pagbálod ng̃a dagcó sa dagat.

Enfurruñarse. = Socó, baláca, bagólbol, bagótbot.

Engace. = Pagcalang̃áquit sa usá ca botang sa lain ng̃a botang.

Engaitador. = Bacácon, malilímbong, malimbóng̃on.

Engaitar. = Pagálam alam sa bisan cansa, pagpógos canía sa mg̃a polong ng̃a malómo, arón magabóhat sa díli onta boot magbóhat.

Engalanar. = Pagtahóm, pagdáyan dayan sa bisan onsa, pagányag, pagníndot.

Engallado. = Matól-id, matárong.

Enganchador. = Ang magacáo-it sa bisan onsa.

Enganchamiento. = Pagcacáo-it. * Ang salapí ng̃a ihátag sa bisan cansa, arón mosolód sa pagcasoldados.

Enganchar. = Pagcóha sa bisan onsa sa cao-it. * Pagálam alam sa bisan cansa, arón mosolód sa pagcasoldados, ug arón magabóhat sa lain ng̃a bohat.

Enganche. V. Enganchamiento.

Engañabobos. = Ang bacácon, ang magalímbong sa mg̃a táuo ng̃a cabos, ng̃a oaláy quinaádman.

Engañadizo. = Ang masáyon masayóp, ang masáyon limbóng̃an.

Engañador. = Bacácon, ang magalímbong, ang magaólo olo.

Engañante. = Idem.

Engañar. = Paglímbong, pagólo olo. * Pagsayóp, pagpasayóp.

Engañifa. = Limbong ng̃a guipacaíng̃on ng̃a macapólos.

Engaño. = Bacac, limbong. * Sayóp.

Engañosamente. = Sa bacac, sa limbong. * Sa pagcasayóp.

Engañoso. = Ang macalímbong. * Ang magapasayóp.

Engarabatar. V. Enganchar hasta pagálam. * V. Encorvar.

Engarabitarse. = Pagsáca sa itáas.

Engarbarse. = Pagtógdong, pagbátog sa mg̃a langgam sa mg̃a lugar ng̃a labíng hatáas.

Engarbullarse. = Sacót, boloc, gobót.

Engarce. = Pagcatóhog.

Engargantar. = Pagsolód sa bisan onsa sa totónlan.

Engaritar. = Paglíg-on sa mg̃a cota sa pagbóhat sa mg̃a lantáoan, mg̃a baluarte, &c.

Engarrafar. = Pagcóbot, pagcóyot, pagcópot sa mabáscog sa bisan onsa.

Engarzador. = Ang magatóhog.

Engarzar. = Pagtóhog.

Engastar. = Paglobóng sa mg̃a batóng mahál, sa mg̃a motia, &c., sa salapí, sa boláoan, &c.

Engatado. = Táuo ng̃a tampalásan, caoatán, maninicás, mang̃ang̃áhas.

Engatar. = Pagálam alam sa paglímbong.

Engatusar. = Pagálam alam sa pagdáng̃at sa guitóyo.

Engazar. V. Engarzar.

Engendrador. = Ang magalioat, ang magapasámcom. * Ang magagáma, macahímo ug magabóhat sa bisan onsa.

Engendrante. = Idem.

Engendrar. = Paglíoat sa isigcaíng̃on. * Pagbóhat, paggáma, paghimo.

Engendro. = Ang báta con mananáp sa dihá pa sa tian sa inahán. * Táuo con mananáp ng̃a guiánac sa díli hingpit. * Báta ng̃a condátan, sa daótan ng̃a batásan, sa malágsot ng̃a cagaoían.

Engibar. = Pagbóctot sa bisan cansa.

Engolfar. = Pagsolód sa sacayán sa dagcóng lauod.

Engolondrinarse. = Pagpalábi labi.

Engolosinarse. = Pagánad sa bisan onsa. * Paghigógma, pagíbog, pagpanghináot.

Engolletado. = Palábi labíhon.

Engolletarse. V. Engolondrinarse.

Engomar. = Pagdíhog sa tagoc sa bisan onsa.

Engordar. = Pagtámboc, pagsópang. * Pagláming sa mg̃a mananáp.

Engorro. = Samoc, casamócan, caoláng̃an.

Engorroso. = Ang macasámoc, ang macaólang.

Engrandecer. = Pagpadagcó, pagsómpay sa bisan onsa. * Pagdáyeg. * Pagósoag sa bisan cansa, tong̃ód sa opicio con cahímtang ng̃a ihátag canía.

Engrandecimiento. = Pagcadagcó, pagcatáas.

Engranerar. = Paghípos sa homáy, sa maís, &c., sa pensa, sa pananódlan, sa tangcal.

Engranujarse. = Pagtoróc sa mg̃a hobág, mg̃a talóbig, mg̃a gasdi.

Engrasar. = Pagbótang sa tamboc sa bisan onsa. * Pagdíhog sa tamboc.

Engredar. = Pagdíhog sa bisan onsa sa yota ng̃a guing̃álan ug greda.

Engreimiento. = Pagpalábi labi. * Pagcaáng̃ay sa laoas. * Pagdáyan dayan sa bisti.

Engreir. = Paghátag sa bisan cansa sa cahigayónan arón magapalábi labi, arón tomóbag sa mg̃a masíngcang polong. * Pagparáyeg ng̃a guilabíhan. * Pagdáyan dayan sa maáyo sa laoas ug sa mg̃a bisti.

Engrescar. = Pagpaáoay sa obán.

Engrosar. = Pagdagcó sa bisan onsa, pagdághan, pagdógang. * Pagtámboc, pagsópang.

Engrudar. = Pagdíhog, paghílog sa bisan onsa sa atóle.

Engrudo. = Atóle.

Enguijarrar. = Pagpahaáng̃ay sa mg̃a batóng malíng̃in sa mg̃a cadalánan.

Enguizgar. = Paghópo, pagsámbag.

Engullir. = Paglámoy.

Engurruñarse. = Pagmíng̃ao, pagsobó.

Enharinar. = Pagtábon, pagdíhog sa bisan onsa sa binócboc.

Enhastiar. = Pagsóm-ol. * Pagaling̃ása. * Pagpasocó.

Enhebrar. = Pagtóhog sa hilo, sa igagáma, &c., sa matá sa dagom. * Pagsómpay sa mg̃a soguílon ug sa mg̃a casangpotánan. * Tanód, tanóg.

Enhenar. = Pagtábon sa bisan onsa sa dagámi ng̃a laya.

Enhervolar. = Pagbótang sa hiló sa bisan díin, pagdíhog, sa mg̃a cales, mg̃a bangcao, &c., sa mg̃a dogá sa mg̃a cahoy ug tanóm ng̃a macahiló.

Enhestar. = Pagósoag, pagbáng̃on, pagpatíndog sa bisan onsa.

Enhilar. V. Enhebrar. * Pagtóhog. * Paghósay ug maáyo sa mg̃a polong ng̃a ibótang sa mg̃a solat, somála sa tuyo sa nagasólat. * Pagpatigáyon sa maáyo arón macóha ug madáng̃at ang guitúyo.

Enhornar. = Pagsolód sa bisan onsa sa horno arón malóto.

Enhuerar. = Pagpabáog sa mg̃a itlog.

Enigma. = Tigmo, baláybay.

Enigmático. = Ang malisód sabóton ug toquíbon.

Enjabonar. = Pagcasába sa mg̃a polong ng̃a maháit.

Enjalbegar. = Pagpotí sa mg̃a bongbong sa apog, sa yeso con sa yota ng̃a patíon.

Enjambre. = Pagcadághan, cadaghánan sa mg̃a putiócan con sa bisan onsa.

Enjarciar. = Pagtáod, pagbótang sa mg̃a jarcia, sa mg̃a pisi ng̃a icalíg-on sa mg̃a talároc sa mang̃a sacayán.

Enjaular. = Pagbilánggo, pagsolód sa bisan cansa sa jalua, sa solód sa tangcal.

Enjergar. = Pagsógor ug pagdáyon sa bisan onsa ng̃a holosáyon.

Enjoyar. = Pagdáyan dayan sa bisan onsa sa mang̃a hias. * Paglobóng sa mg̃a motia ug mg̃a batóng mahál sa salapí, sa boláoan, &c.

Enjuagadientes. = Ang tubig ng̃a isolód sa bába ng̃a ilimógmog.

Enjuagadura. = Pagcahógas. * Hinógas.

Enjuagar. = Limógmog. * Log-ó, hináonao, hilimasáo, sao sao, hogas. * Honal.

Enjuagatorio. = Pagcalimógmog. * Pagcahógas, pagcalog-ó, pagcahináonao, pagcasáo sao. * Pagcahónal.

Enjuague. = Tubig, vino, &c., ng̃a icalimógmog, igahógas, icalog-ó, ihónal. * Pagpatigáyon sa hilóm, sa tinágo, arón madáng̃at ang tuyo ng̃a guihóna húna. * Ang vaso ug ang iang sanggáan ng̃a guitagána sa paglimógmog.

Enjugador. = Ang nagamalá, nagaogá, nagadángdang, nagadángca.

Enjugar. = Malá, ogá. * Dangdang, dangca. * Pagpáhid sa sing̃ót sa mg̃a lohá, con sa tobig ng̃a guican sa olan, sa pagcalígo, &c.

Enjuiciar. = Paghósay sa mg̃a hocmánan sa bisan onsa, arón pagahócman samála sa cataróng̃an, paghócom, pagsentencia.

Enjulio. = Cahoy ng̃a malíng̃in ng̃a guibalábag, ug ng̃a pagabodbóran sa holog sa mg̃a haláblan ug sa hinábol na, borbódan.

Enjundia. = Tamboc sa mg̃a langgam ug sa obán ng̃a mg̃a mananáp.

Enjundioso. = Ang may daghánan ng̃a tamboc.

Enjunque. = Ang lulan ng̃a mabóg-at ng̃a ipahamótang sa ilálom sa obán ng̃a mg̃a lolan sa mang̃a sacayán.

Enjutez. = Pagcamalá, pagcaogá.

Enjuto. = Maníoang, manípis.

Enlace. = Pagcalang̃áquit, pagcahiósa, pagcacaobánan. * Pagcamíño.

Enlaciar. = Paglayá sa bisan onsa.

Enladrillado. = Salog con dalan ng̃a guibotáng̃an ug guipaang̃áyan sa mg̃a ladriyo.

Enladrillar. = Pagtáod, pagáng̃ay sa mg̃a dalan ug mg̃a salog sa mg̃a ladriyo.

Enlazable. = Ang masáyon malang̃áquit.

Enlazamiento. V. Enlace.

Enlazar. = Paglang̃áquit, pagbáat sa usá ca botang sa lain ng̃a botang.

Enlenzar. = Pagsápao sa panápton ng̃a potíon sa mang̃a bohat sa cahoy, sa pagtábon sa mg̃a lotac.

Enligarse. = Pagpílit sa langgam sa guibótang arón mapílit sia.

Enlodadura. = Pagcahógao sa yánang, sa yota, sa lapoc.

Enlodar. = Pagdíhog, paghílog sa bisan onsa sa pisac, sa lapoc, sa yota ng̃a mahágcot.

Enloquecer. = Pagbóang, pagoalá sa boot. * Pagóndang sa pagbóng̃a sa mg̃a cahoy.

Enloquecimiento. = Pagcabóang pagcaoalá sa boot.

Enlosado. = Salog ng̃a guibotáng̃an sa mang̃a bató ng̃a guisápsap ug guipadápat ug maáyo.

Enlosar. = Pagtábon, pagsápao sa bisan onsang lugar sa mg̃a bató ng̃a guipadápat ug maáyo.

Enlucir. = Pagpotí sa mg̃a bongbong sa apog con sa yeso. * Paghínis, pagpasínao sa salapí, sa mang̃a hing̃aníban, &c.

Enlustrecer. = Idem, desde paghínis.

Enlutar. = Pagbaláta.

Enllentecer. = Pagpahómoc sa bisan onsa.

Enmaderamiento. = Bisan onsa ng̃a bohat sa cahoy, ug ang bohat ng̃a guitabónan sa mg̃a cahoy con mang̃a papán.

Enmaderar. = Pagtáod sa mg̃a cahoy ng̃a quinahánglan sa mg̃a atóp sa mg̃a baláy, mg̃a Singbahán, mang̃a cota, &c.

Enmagrecer. = Pagpaníoang sa bisan cansa, pagoalá sa catámboc.

Enmantar. = Paghábol, pagtábon sa habol sa bisan onsa. * Pagyógot, pagmíng̃ao, pagsobó.

Enmarañar. = Gobót, boloc, sacót.

Enmararse. = Pagbólag sa sacayán sa pilio ug pagdólong sa lauod.

Enmaridar. = Pagbána, pagmíño sa babáye, pagdáoat sa bana.

Enmarillecerse. = Paglálag, paglospád, paglopsád.

Enmaromar. = Pagbáat sa bisan onsa sa mg̃a pisi, sa mg̃a lobid ng̃a dagcó.

Enmascarar. = Pagtábon sa nauong, sa nauong nauong ng̃a binóhat sa panápton, sa papel, &c.

Enmelar. = Paghílog, pagdíhog sa bisan onsa da dogos. * Paggáma sa dogos sa mg̃a patiócan. * Pagtám-is sa bisan onsa.

Enmendacion. = Pagcasáoay, pagcabárlong.

Enmendadamente. = Sa pagcahíngpit, sa pagcatóman, sa pagcaígo.

Enmendador. = Ang nagasáoay, ang nagabárlong.

Enmendar. = Barlong, saoay.

Enmienda. V. Enmendacion.

Enmocecer. = Pagbálic sa cosóg sa pagcabáta.

Enmohecer. = Pagagóp-op.

Enmollecer. = Pagpahómoc.

Enmudecer. = Pagpahílom, paghílom, díli pagtíng̃og, pagmáma, pagoalá sa ting̃og.

Ennoblecer. = Pagbóhat sa dagcong táuo sa bisan cansa, paghamíli. * Paghátag sa maáyong dong̃og ug ng̃alan.

Enojadamente. = Sa casocó, sa cabaláca, sa pagpanoyó.

Enojadizo. = Ang madalí masocó, mabaláca, manoyó.

Enojar. = Pagpasocó, pagpanoyó.

Enojo. = Casocó, pagpanoyó, cabaláca, capong̃ót.

Enojosamente. V. Enojadamente.

Enojoso. = Ang nacasocó.

Enorme. = Dagcóan oyámot, dagcúay.

Enormemente. = Sa pagcadagcó.

Enormidad. = Cadagcó, cadacóon ng̃a guilabíhan.

Enquiciar. = Pagtáod, pagbótang, pagpahaáng̃ay sa tacop, sa talambóan, sa iang quicióhan, sa pagalisóan nia.

Enquillotrarse. = Pagpadáyeg, pagpalábi labi. * Paghigógma, pagmoral sa babáye.

Enramada. = Pagdáyan dáyan ng̃a pagaboháton sa mg̃a sang̃á sa mg̃a cahoy, atop atop ng̃a pagatocólan sa mg̃a sang̃á sa mg̃a cahoy, arón landóng̃an ug bisan onsang lugar.

Enramar. = Pagdáyan dayan sa bisan onsa lugar sa mg̃a sang̃á sa mg̃a cahoy.

Enranciarse. = Pagpán-os, pagbánghao.

Enrastrar. = Pagtóhog sa bisan onsa.

Enredadera. = Balágon.

Enredador. = Condatán, táuo ng̃a malíhoc caáyo, ng̃a díli maálam magpoyó, ng̃a díli mahamótang. * Táuo ug bacácon, ng̃a magadála dala sa luyo ug sa luyo sa mg̃a soguílon, arón managáoay ang obán ng̃a mg̃a táuo, tabían.

Enredar. = Pagtáctac sa mg̃a sahid, sa mg̃a anod, ug sa obán pa ng̃a mg̃a panagátan, sa dagat con sa mg̃a sobá. * Paggobót, pagbóloc, pagsácot. * Pagcóndat, pagósic, pagdóla. * Pagdála dala sa mang̃a soguílon arón managáoay ang mg̃a táuo. * Paglisód, pagólang, pagbótang sa mg̃a cacolían sa bisan onsa ng̃a pagaboháton ug pagahosáyon. * V. Amancebarse.

Enredo. = Cagobót, cabóloc, pagcasácot. * Pagcacóndat, pagcaósic, pagcadóla. * Bacac sa pagpabíquil biquil sa mg̃a cabobót-on sa mg̃a táuo. * Calisód, cacolían, caoláng̃an.

Enredoso. = Ang may cacolían, ang guibotáng̃an sa mg̃a caoláng̃an, sa mg̃a casamócan.

Enrehojar. = Pagbóhat sa mg̃a dahon ng̃a manípis sa talo ng̃a pagapotíon.

Enrejado. V. Celosía.

Enrejar. = Paglibót pagálar sa mg̃a cahoy, mang̃a caoáyan con mg̃a pothao sa bisan onsang lugar.

Enriquecedor. = Ang magapaaronáhan sa lain.

Enriquecer. = Pagpaaronáhan sa bisan cansa, pagpatigáyon, paglában, pagtábang canía arón masalapían sía. * Pagbóhat ug maáyo, pagpang̃íta sa masingcámot, arón motóbo ang pohónan, ang salapí. * Pagdáyan dayan, pagdógang sa pagcamahál.

Enriscado. = Lugar ng̃a cabatóhan, capangpáng̃an.

Enriscar. = Pagbótang sa bisan onsa sa hatáas caáyo. * Pagsolód sa bisan cansa sa lugar ng̃a cabatóhan ug capangpáng̃an.

Enristrar. = Pagándam sa bangcao sa pagsámar, sa pagsóntoc, sa pagsócol. * Paglacát sa bisan díin sa dalan ng̃a lactod. * Pagtóltol, pagtóman sa bisan onsa ng̃a macóli onta ng̃a pagatoltólan ug pagatománon.

Enristre. = Pagholót sa bangcao.

Enrizamiento. = Pagcacólong.

Enrobrescido. = Ang matíga ug malíg-on caáyo.

Enrobustecer. = Pagpadagcó, pagpalíg-on, pagpasópang, pagpacosóg sa bisan onsa.

Enrodar. = Pagcastigo sa saláan sa pagbalí canía sa mg̃a bocóg sa mg̃a bocton ug sa mg̃a paa.

Enrodelado. = Ang guisangcápan sa calásag, ang nang̃alásag.