Part 9

La arbaristo do levigxis kaj proksimigxis al la pordo.

"Kio okazis?" li demandis kolere.

Kicxjo aliris kaj diris mistere:

"Sinjoro Floriano -- ah, Dio, sinjoro patro -- tre plendas...! Kaj li petas -- ke la sinjoro doktoro -- por mallonga momento --"

"Cxu iu bezonas helpon de kuracisto?" ekparolis la doktoro levigxante.

La arbaristo mallonge klarigis al li la malfelicxon de Floriano.

"Nu, ni vidos!" diris la doktoro. "Sed antauxe ni devas dedicxi ankoraux momenton al la infano..."

Turninte sin post cxi tiuj vortoj li proksimigxis al la infanlito en la malantauxon, serioze esplorante la infanon. Podhradský farinte signon per la mano, ke Kicxjo foriru, atendis, gxis Kicxjo malaperis. Sxtelirinte poste al la doktoro kaj haltinte proksimume tri pasxojn antaux la lito, senparole, sed kun la mieno de la plej maltrankvila scivolo sekvis la konduton de l' kuracisto.

"Kion vi opinias -- sinjoro doktoro -- nun?" demandis interrompe kaj mallauxtigite per la tremanta vocxo la arbaristo.

"Preskaux mi timas doni la duonan porcion da medikamento...," respondis la doktoro kun la glacia trankvilo. "La infano estas tute senfortigita -- gxi ne tusas ja plu... La gxenerala stato de la malsano estas tiel kriza, ke cxiumomente oni povas atendi la agonion..."

"Agonion?" ekgxemis malespere la arbaristo.

"Kuragxigxu, sinjoro arbaristo!" diris la doktoro: "Kaj se estas eble, mi petas, montru al mi afable, kie mi povus al la sinjoro adjunkto --"

La arbaristo rapide aliris al la tablo en la antauxo kaj prenis la lampon.

"Kaj se la infano estus atakata de la tuso," diris la doktoro kun la akcento, "sciigu min tuj pri tio!"

La arbaristo jese ekmovis la kapon.

Poste rapide li alpasxis kun la lampo al la pordo de l' koridoro, malfermis gxin kaj per la tremanta vocxo ekkriis en la koridoron:

"Kicxjo! Rapide lumigu la sxtuparon! Sinjoro doktoro!..."

Senparole eniris la kuracisto en la koridoron, el kiu eksonis la mallauxtigite rebruanta sono de liaj malproksimigxantaj pasxoj.

* * * * *

En la momento, kiam la arbaristo, staranta sur la sojlo de l' pordo kondukanta al la koridoro kaj turnita dorse al la cxambro, volis sin turni kaj reveni en la cxambron, malfermis iu staturo en malseka nigra vesto la pordon, kondukantan el la korto al la cxambro.

Forta malvarma trablovo turnis sin en la cxambro kaj momenton estis auxdata la forta pluvego pli klare, ol kiam la pordo estis fermita.

La staturo, englitinte tra la pordo, kiu en gxia mano knare ekbruis, pene gxin fermis kaj haltis apud gxi senmove, kvazaux konsiderante, cxu antauxeniri aux ne...

La arbaristo eksentinte la glacian trablovon, kiu tuj estingis al li la lampon en la mano, rapide sin turnis kaj brue fermis la pordon.

"Kio okazis? Kial tiu trablovo?" li murmuris, fikse rigardante la mallumon en la cxambro.

Alirinte singarde en la mallumo gxis la tablo kaj stariginte sur gxin la estingitan lampon, li iris singarde en la mallumo de l' tablo al la forno, kie sur la breto kusxis la alumetoj.

La alumeto en la mano de l' arbaristo ekflamis sole momenton, sed tamen cxe tiu mallonga ekflamo ekvidis Podhradský malklaran silueton de l' homa staturo apud la pordo.

"Kio estas tio? Iu estas cxi tie?" deglitis al li de l' lipoj kun la modera ekmiro, sed sentime.

Momenton li strecxe auxskultis, sed kiam neniu respondis, li ekkriis:

"Kiu estas cxi tie?"

Sed kiam denove neniu respondis, alpasxis la arbaristo al la tablo, ekbruligis alumeton kaj ne levinte ecx la kapon ekbruligis la lampon, starantan sur la tablo.

Nur poste li ekrigardis al la pordo.

Efektive li ekvidis tie starantan staturon kaj mirigite, sed tamen sentime, li cedis unu pasxon.

Samtempe mallevigxis lia dekstra mano al la maldekstra kokso, kvazaux li volus ekkapti la cxasponardon kaj la maldekstran manon li metis por momento super la okulojn, por vidi pli bone. Sed tuj poste denove li elpasxis kaj preninte la revolveron, kusxantan sur la tablo, li tondre ekkriis:

"Kiu estas cxi tie? Kion vi volas?"

Nur nun li ekvidis, ke apud la pordo staras virino de meza kresko, havanta sur la kapo transjxetitan tute malsekan nigran mantelon, en kiu sxi estas tiel envolvita, ke oni vidas sole parton de la vizagxo kaj brilantajn nigrabluajn okulojn...

En tiu momento la virino, subite, kvazaux tamen sxi estus fine decidinta, dejxetis la mantelon kaj rektigxinte staris kiel statuo kun la kunmetitaj manoj kaj la mieno de l' kortusxanta, muta petego.

Podhradský, rekoninte sxin, cedis mirigite kaj kun la mieno de l' kolero kaj malamo surde ekkriis:

"Evelino!"

"Jes -- Evelino...," mallauxte kaj mole diris la virino per la tremanta vocxo.

La arbaristo, al kiu la apero de l' edzino de lia filo tuj klarigis cxiujn supozitajn halucinaciojn de liaj homoj, sed ankaux tiujn de l' doktoro, staris momenton senmove en la muta ekmiro, vidigante en la vizagxo fortan animan batalon.

Sed la delikata, petanta rigardo de l' virino iom post iom tamen komencis lin senarmigi.

La mieno de l' kolero kaj malamo, kiun vidigis lia vizagxo, kiam li rekonis Evelinon, cedis malrapide al la mieno de l' kompato.

"Pardonu, sinjoro patro!..." eksonis post kelka tempo malkuragxe kaj timeme la dolore tremanta vocxo de Evelino.

"Pardoni?" rediris duonkompate la arbaristo. "Mi ne scias, kion pardoni..."

"Pardonu!" sxi ripetis sxanceligxe kun la plej kortusxanta akcento de l' peto. "Kie estas -- Václav[15]?"

"Mia filo?" demandis surde la arbaristo.

"Mia --?" aldonis Evelino, sed ne sxi finis, cxar la arbaristo malafable interrompis sxin:

"Li ne estas cxi tie!"

"Tio estas tute neebla!" kontrauxdiris Evelino. "Dum tri tagoj kaj preskaux tri noktoj mi vagas en la arbaroj cxirkaux la cxasdomo, por kuniri kun Václav. Václav laux cxio dum la tri tagoj ne forlasis la cxasdomon, Václav estas cxi tie..."

La arbaristo respondis decide:

"Kaj se ecx li estus cxi tie -- laux kia rajto ci kuragxas transpasxi la sojlon de tiu cxi domo?"

"Pardonu!" ekgxemis dolore la edzino de Václav. "Mi alvenas kun la dispremita koro, malfelicxa, pentofaranta Magdaleno, por ke mi sur genuoj petu de Václav pardonon de mia peko..."

"Malfelicxulino!" ekkriis pasie la arbaristo; sed tuj li aldonis en la dolora tono:

"Kun Václav ci kuniros plu neniam!"

"Pro cxio, kio estis iam kara al vi, mi petas vin," insiste petegis Evelino, "venigu al mi Václav-on!... Aux almenaux diru al li, ke mi estas cxi tie -- ke mi revenas --."

"Mi ne povas."

"Cxu li estas malsana?"

"Ne estas. Sed la infano -- la infano malsanas --"

"Pro la kompato de Dio -- mia infano?" ekkriis Evelino malespere kaj sxia rigardo rondiris sovagxe en la cxambro.

Sed cxar de la loko, kie sxi jxus staris, sxi ne povis vidi en la malantauxo la infanliton, kiun kovris la paravento kaj la duone disigita pordokurteno, sxi denove tuj rekonsciigxis.

"Mi vidis ja gxin antauxhieraux de malproksime kelkajn fojojn. Gxi estis sana kaj fresxa..."

"Kaj tamen la infano malsanas," aldonis malgxoje la arbaristo.

Evelino ekgxemis dolore:

"Ah, Dio, Dio -- do mia antauxsento tamen ne trompis min... Kiam proksimume antaux duonhoro mi ekvidis de la tri krucoj sur la senarba deklivo kalesxon alveturantan de l' urbo al la cxasdomo, mi ekpensis tuj, ke en tiel malfrua tempo nokta gxi povas esti sole kalesxo de l' kuracisto. Kaj kiam mi rememorigis min, ke Václav dum tri tagoj ne forlasis la cxasdomon, ekregis min terura antauxsento, ke estas li, kiu malsanas. Kaj kiel jam hieraux en la nokto, mi sxteleniris ankaux hodiaux -- antaux momento kun la morta timemo, ke iu hundo perfidos min per la bojado aux alimaniere, en la korton gxis la fenestro por tute konvinkigxi, se estos eble. Sed kiam el nenio, kion mi povis sekrete vidi tra la fenestro, mi povis konvinkigxi pri la vero, mi kuragxis fine --"

Evelino falis sur la genuojn kaj kunmetinte la manojn rigardis kun la mieno de plej kortusxanta muta peto la okulojn de l' arbaristo, kiuj subite ekbrilis de la kolero.

Ekkolerigxinta Podhradský por momento estis en embarasoj.

La muta peto de l' cxarma pentofarantino, kiel sxajnis, tamen senarmigis lin.

La mieno de l' pasiemo, kiun vidigis lia brune rugxigxinta vizagxo, jam jam transigxis en la mienon de l' eldevigita kompato.

Senvole li cedis rapide, sed tuj poste, sxajne senkauxze, denove ekflamis lia kolero.

Li elpasxis rapide kaj haltinte senpere apud Evelino, levis la dekstran manon por bati...

"Batu! Batu!" ekgxemis Evelino kun la senmezura sindoneco.

La pasiigxinta arbaristo, kvazaux embarasite denove cedis, kaj lia levita mano falis.

"Batu -- piedbatu min!" singultis Evelino en la plej forta animdoloro. "Faligu min kiel hundon kaj mallongigu tiamaniere miajn terurajn animturmentojn. Sed antauxe diru al mi, kie estas mia edzo?..."

"Plenumigxu cia peto!" respondis subite la arbaristo, preskaux kun la malvarma kategorieco. Kaj post la momento akre kaj severe li ordonis:

"Levigxu!"

Poste li trairis lauxlargxe la cxambron, kaj iom pli trankvile komencis la parolon, dirante:

"Se ci estus alveninta, Evelino, antauxhieraux aux hieraux aux almenaux hodiaux antauxvespere, eble -- pro la infano -- mi estus pardoninta cin... Sed nun -- nun la infano ne bezonas plu la patrinon..."

"Oh!" sxi ekgxemis malespere.

"Sed mi ne volas esti pli kruela, ol estis ci mem kontraux mia filo kaj la propra infano!" dauxrigis la arbaristo. "Mi ne volas jugxi cin sen la esploro. Mi volas doni al ci okazon, por senkulpigi cin."

Evelino, penante esti pli trankvila, diris mallauxte, duone por si:

"Evelino mensogis neniam..."

"Estas vere!" respondis la arbaristo, kiu tamen ekauxdis la vortojn. "Gxis nun oni ne kaptis sxin mensoganta. Sed tiun cxi fojon la sincera konfeso estos tamen malfacila al sxi... Parolu!"

Evelino pene sxanceliris al la segxo kaj falinte sur gxin, kovris la vizagxon per la ambaux manoj.

"Auxdu, Evelino," ekparolis li post kelke da sekundoj pli pacigxeme. "Cxiu, kiu nun vidus cin tiel dispremita, apenaux rezistus kompaton. Sed mi estas kaj restos koncerne cin la severa kaj justa jugxanto."

"Mi ne scias -- mankas al mi la vortoj...," komencis Evelino reveme. "Sed se mi devas la cxefan kauxzon de mia foriro almenaux montri, do mi ne trovas alian vorton, ol -- dankemon..."

"Dankemon?" rediris surprizite la arbaristo. "Jes, patro -- dankemon, aux se vi volas, subitan ekflamon de l' stranga, nekomprenebla, neesplorebla kaj samtempe nerezistebla sento, kiu ekregis mian tutan estajxon kaj kiu ne estis malsimila al la sento de l' dankemo..."

"Ci parolas enigmojn!" intermetis la arbaristo, ne povante rezisti ian malklaran impreson.

"Dankemon, senfinan dankemon al la homo, al kiu mi sxuldas mian spiritan regeneracion," dauxrigis Evelino; "al la homo, kiun mi antauxe amis pasie kaj kies memoro estos cxiam sankta al mi; al la homo kun la sendifekta karaktero, malofta talento kaj profunda sento, kiu faris el mi tion, kio mi jxus estas: virinon kun la senantauxjugxa auxtopsio pri la mondo, virinon, kiun vi, patro, antauxe amis tiel arde."

"Cxesu!" intermetis la arbaristo severe. "Cxu ci volas fari lauxdindan virton el la plej peka faro, kiun oni povas pensi pri la edzino kaj patrino?"

"Ne, patro! Sed diru mem -- cxu vi trovis cxe mi dum tiu tuta tempo, dum kiu mi vivis kun vi sub unu tegmento, almenaux unu solan eraron, pro kiu vi povus min almenaux nur patre admoni?

Cxu mi ne estis sincera kaj varme amanta edzino de via filo?

Cxu mi ne estis afabla kaj bona patrino de mia infano?

Cxu mi ne estis, patro, tiu bofilino, al kiu antauxe vi mem konfesis multajn fojojn, ke sxi kreis paradizon el via malgaja solejo kaj malgxoja hejmo?"

"Estas vere; mi ne povas kontrauxstari ciajn vortojn!" jesis la arbaristo iom surprizite. "Sed tamen ci perfidis senhonte edzon kaj cian infanon."

"Ne, patro! Mi ne perfidis ilin! Via filo sciis pri la senmezura ofero, kiun mi faris pro dankemo..."

"Ne, ne, tio ne estas ebla!"

"Kaj tamen estas tiel!" dauxrigis Evelino. "Via filo ne estis kaj ne estas viro antauxjugxa. Nia reciproka interrilato estis tiel pura, tiel natura, ke inter ni ne estis ecx la ombro de l' mensogo kaj malsincereco. Kaj kiel mi konis vian filon kaj lian pasintajxon, tiel ankaux li konis la mian kaj min mem gxis la plej sekretaj anguloj de l' animo.

Kaj pro tio li sole povas kaj scias taksi senantauxjugxe la faron, kiu laux la jugxo de l' mondo estas nepardonebla peko; sed laux lia propra jugxo gxi ne estas kaj ne povas esti io alia, ol la tute natura kaj pro tio la necesa sekvo de mia estajxo kaj gxia pasintajxo -- aux, se li tamen malgraux tio volus jugxi laux la ekzemplo de l' mondo, sole la negrava eraro."

"Kredu," rimarkigis malice la arbaristo, kiam Evelino eksilentis por momento, "ke la pli bonan senkulpigon de l' peko ecx la diablo ne scius elpensi!"

"Kaj tamen, patro, cxio estas tiel simpla kaj natura!" dauxrigis Evelino. "Certe vi memoras ja ankoraux, ke mi rakontis ankaux al vi sentrompe vere kaj sincere mian pasintajxon. Mi estis, kiel vi scias, filino de tiel nomata pli altranga familio oficista, ricevinta la kutiman tradician edukon. En la deksesa jaro estis al mi la tasko de l' homo kaj sekve ankaux tiu de l' edzino kaj patrino la plej sekreta mistero -- gxis subite, tute okaze, mi renkontis junan homon... Kaj en mia animo komencis tagigxi..."

"Mi scias, mi scias!" jesis la arbaristo.

"Vi scias, patro, ke unuavide li sxajnis studento kiel cent aliaj, sed lia karaktero estis tiel neriprocxinda, lia koro tiel pura kaj lia spirito tiel milde pripensema -- unuvorte, li estis viro, kiun mi amis kun la tuta ardo de mia animo kaj kiu ripetis ankaux mian amon...

Kaj cxion cxi sciis kaj scias, patro, ankaux via filo.

Kiam mi konatigxis kun li, mi konfesis al li tute sincere mian pasintajxon. Mi diris al li ankaux, ke nin disigis la situacio sociala.

Kaj kiam poste via filo, kiun mi arde ekamis, proponis al mi la manon, mi ne kasxis antaux li la eblan krizon: nome, se la objekto de mia unua amo, kvankam post la jaroj, aperus denove antaux mi, ke sendube malfacile mi rezistus la ekflamon de la plej forta, plej varma sento, aux la ekflamon de l' peka pasio --"

"Kaj kiam fine tio okazis," intermetis denove pli riprocxe kaj pasie la arbaristo, "ci neniigis ciajn sanktajn devojn de l' edzino kaj patrino kaj forkuris kun la amatacxo! En la brakoj de l' amato ci plenmezure trinkis la pokalon da peka volupto --"

"Ne, patro, ne!" kontrauxstaris Evelino. "Mi ne disigxis kun via solejo kaj kun vi cxiuj sensente, sed post la kruela, senmezura batalo inter du devoj: inter la simpla devo de l' edzino kaj patrino kaj la mistere nerezistebla devo ne farigxi maldanka al la viro iam tiel freneze amata kaj nun tiel senmezure malfelicxa..."

"En la pasinta auxtuno, dum la lastaj cxasoj," konfesis plie sincere Evelino, "li estis inter la invititoj. Unuan fojon kaj denove okaze mi renkontis lin sola apud tri krucoj sur la senarba deklivo kaj mi konfesas, ke tiu cxi unua renkonto naskis en mi multe pli malfortan eksciton de l' sento, ol mi timis.

Sed post la intersxangxo de kelkaj vortoj ekregis min febra maltrankvilo. En mia iama amato mi rekonis viron sxajne tute sanan korpe, sed malsanan anime.

La iam plej malcedema, plej batalema spirito, kiu ne timis provojn, solvi problemojn plej enigmajn, vidigis turmentan, senfortigan premitecon kaj bedauxrindan lacecon.

Anstataux homo, iam sopiranta la lumon plej brilan, la veron plej senantauxjugxan, staris antaux mi homo vundita en la interno de l' animo, homo, kies tuta estajxo estis rompita, unu el tiuj bedauxrindaj, en la konvulsioj de l' prudento kaj sento, dolore kurbigxantaj animoj, kiuj en la labirinto de l' enigmoj trovas nenian elirejon, kiuj trovas savon en nenio, ol en la eterna trankvilo, kiun donas al ili sole -- la tombo...

Kaj kiam mi rememorigis min, kiel malofta kaj promesplena talento de tiu bedauxrinda viro estis jam preskaux tute neniigita de la malfavoro de l' cirkonstancoj; kiam mi rememorigis min, kion mi sxuldas al tiu homo kaj kiam mi ekkonis, ke li ankoraux nun amas min kiel min amis antauxe, tiam elsaltis el la hxaoso de l' sentoj, kiuj ekregis min, la sento de l' senmezura kompato...

Kaj pli frue, ol mi atendis, trakuris mian animon la nerezistebla penso: ke estas mia devo, provi, se estos eble, la animan resanigon de l' homo, tiel talenta kaj samtempe tiel bedauxrinda...

Tiel kaj neniel alie, patro," finis Evelino sian konfeson, "okazis --"

"Ke ci forkuris el la hejmo," intermetis moke la arbaristo, "kaj provis... Kaj cia provo," li aldonis en la tono pli moka, "sendube sukcesis -- cxu ne vere?"

Evelino turnis malgxoje la kapon.

"Kaj cxu ci volas per cxi tiu nekredebla fablo sankcii cian teruran kulpon kiel la plej puran virton?" dauxrigis la arbaristo, kiu la lastajn vortojn auxskultis sxajne trankvile kun la krucitaj manoj.

"Vi agas maljuste kontraux mi, patro, se vi konjektas, ke mi volas kiel ajn senkulpigi mian faron," senkulpigis sin Evelino per la tono kaj la motivoj cxiam pli konvinkaj. "Mi scias kaj konfesas, ke en la nerezistebla atako de l' sento de l' dankemo kaj la unua amo subite denove ekflaminta mi pekis kontraux miaj devoj de l' edzino kaj patrino.

Sed krom la devoj, kiuj devenas de la firmaj rilatoj socialaj, ni virinoj havas ankoraux naturajn devojn de l' spirito kaj la koro, kiujn rezisti estas tiel malfacile ofte ankaux neeble, kiel batali kontraux la nesxangxeblaj legxoj de l' naturo.

Estas vere -- ke ekzistas ankaux virinoj, kiuj rezistis en la plej delogaj situacioj, kion unuj nomas virto, la aliaj heroeco. Sed ili ne estas pravaj.

La devoj de l' spirito kaj la koro estis cxe la edzinoj kaj patrinoj, kiuj sukcesis tion fari, jam de longe dispremitaj de la devoj konveniencaj[16]. Ilia iama amo estis jam longe estingigxinta, aux gxian lokon estis okupinta -- la malamo. Tiuj do povas facile rezisti...

Sed cxe mi, patro, estis tute male. Mi amis la viron de mia unua amo kaj ankaux estante edzino de via filo amas lin kun la tuta ardo de mia koro --"

"Kaj pro tio ci oferis," intermetis moke la arbaristo, "la legxan edzon kaj cian propran infanon, por ke ci povu trankviligi cian voluptemon --?"

"Ah, patro, patro -- ne sxiru mian dispremitan koron per la moka ironio de sensenteco!" petegis Evelino cxiam pli pasie. "La senmezura doloro, kiu mordas mian koron kaj ne cxesos gxin mordi gxis la fino de la vivo, estas pli ol la plej kruela puno pro tio, ke mi ne rezistis la plej fortan kaj la plej nerezisteblan devon, kiu ordonis al mi, ke mi oferu min... Mi faris tiun oferon esperante, ke mi savos tiun viron de la pereo, kaj dume --"

"Kiam la amatacxo forpusxis kaj forjxetis cin," intermetis la arbaristo kun la mallauxtigata moka rido, "ci alvenas, por denove ruze ensxteligxi en la koron de l' trompita, perfidita edzo --"

"Ne, ne, patro!" defendis sin Evelino cxiom pli pasie kaj tamen kun la kortusxanta konvinko. "Mi alvenas, por fari sinceran konfeson al mia edzo, por peti sur la genuoj pardonon de mia granda peko kaj ankaux permeson, ke mi povu denove farigxi patrino de lia kaj mia ido... Kaj kredu, patro, se anstataux vi auxskultus min via filo Václav --"

"Václav ne povas cin pardoni!" respondis serioze la arbaristo kaj kun la dolora ekscito li aldonis: "Václav estas -- mortinta!"

"Mortinta?" ripetis Evelino apatie, kvazaux sxi ne komprenus la sencon de l' vorto.

"Kaj cxu ci ecx ne ektremos?" ekparolis Podhradský severe.

"Mia Václav -- vi diras, patro -- mia Václav, estas -- mortinta?" demandis Evelino ne kredante kaj tamen kvazaux sxi estus jam almenaux duone kompreninta.

"En la tombejo de Doubrava[17] ci trovos lian tombon..." eksonis la respondo en la tono eliranta kvazaux el la tombo.

"Oh," ekgxemis Evelino malespere kaj levigxinte sxi rigardis cxirkauxe, kvazaux antauxsentante teruran katastrofon.

"Pro la kompato de Dio -- patro!" sxi ekriis en la plej forta atako de l' doloro, starante rektigxinte kaj senmove kvazaux rigida.

"Jes, cxi tie per la kuglo de tiu cxi revolvero li traboris al si la kapon," finis la arbaristo per la simplaj vortoj la priskribon de l' terura katastrofo. "Kaj lia sango gxis nun ne estas forigita de la tablo... Rigardu!"

"Li estas mortinta!" ekriis Evelino per la vocxo tiel sovagxa, ke ankaux la arbaristo eksentis froston.

Sxia vizagxo vidigis senmezuran malesperon. Sxi falis kvazaux senfortigita sur la segxon, sed post la momento sxi denove levigxis kaj kun la forta, sed dolora pasiemo demandis:

"Kaj la infano? Kie estas mia infano?"

La arbaristo sxanceligxis ankoraux momenton rekte respondi, sed kiam la mieno de Evelino vidigis la doloron plej grandan, li montris per la mano la malantauxon kaj surde aldonis:

"Gxi mortas."

Kun terura ekkrio sxi levigxis kiel morte vundita leonino kaj volis kuri en la malantauxon.

"Halt'! Nek unu pasxon!" tondre ekkriis brutale la arbaristo, barinte al sxi la vojon.

"Kompaton! Kompaton!" sxi petegis kun la plenda malespero etendante la manojn. "Pro cxio, kio estis al vi, patro, iam plej kara...," sxi balbutis kaj volis denove kuri en la malantauxon.

Sed la arbaristo brutale forpusxis sxin kaj preninte la revolveron de la tablo apud la fenestro direktis gxin al Evelino.

"Nek unu pasxon," li tondre ekriis kun la plej maldelikata brutaleco, "se ci ne volas, ke ankaux mi faru mortigon..."

En muta malespero sxi sxanceliris returne. "Por ci la infano estas -- mortinta!" li aldonis surde mallevinte la manon kun la revolvero.

En tiu momento en la koridoro eksonis bruo de personoj, malsuprenirantaj la sxtuparon kaj mallauxtigataj vocxoj.

Post la pordo eksonis la vocxo de Kicxjo:

"Cxi tien, sinjoro doktoro -- mi petas... cxi tien -- dekstren!"

"Ah, la doktoro revenas!" ekparolis la arbaristo kaj rapide turnis sin al Evelino.

"Alvenas fremda homo," li diris kun la akcento sur la vorto »fremda« kaj kun la patosa imperativo aldonis:

"Kaj tial -- silentu!... Cxu ci komprenas?"

Podhradský volis iri renkonte al la revenanta doktoro, sed apenaux li faris unu pasxon, malfermigxis la pordo kaj Kicxjo, enlasinte la doktoron, portantan sian mankonfreton, en la cxambron, senparole fermis denove la pordon.

Nur nun ekiris ankaux Podhradský.

La kuracisto, ne rigardinte cxirkauxe, metis la kofreton sur la lokon, kie gxi antauxe staris kaj tuj raportis:

"La vundo de l' sinjoro adjunkto ne estas dangxera. Sole malgranda degrato de la hauxto, sed tamen suficxe dolora..."

Sed kiam fine li ekrigardis la arbariston, li ne povis nerimarki lian nenormalan staton.

"Kio estas, sinjoro arbaristo?" li demandis kun modera nuanco de l' zorgemo ekrigardinte al la malantauxo.

"Cxu nia malgranda paciento --?"

Kaj kiam li faris unu pasxon al la malantauxo, li ekvidis la virinon post la arbaristo.

"Pardonu, sinjoro arbaristo!" li diris senkulpigante sin. "Ni ne estas solaj... Vi havas ja viziton..."

"Jes, viziton --," ripetis la arbaristo kvazaux en embarasoj.

En tiu momento Evelino mallevis la manojn, per kiuj sxi estis kovrinta la vizagxon.

"Milena!"[18] ekkriis mallauxtigite la kuracisto kaj rapide aliris al sxi.

"Cxu vi konas Evelinon?" demandis mirigite la arbaristo.

"Evelinon? Ne!" respondis la doktoro. "Sxi estas Milena de mia filo..."

"De via filo?" ripetis la arbaristo estante treege surprizita kaj ne povante ekregi sin li turnis sin kun pasia severeco al Evelino:

"Malfelicxulino! Cxu ci kauxzis ankaux la morton de filo de la doktoro? Parolu!"

Evelino, levigxinte kun la strecxo de cxiuj siaj fortoj, per la malklara kaj tamen tremanta vocxo respondis unue al la doktoro:

"Mia nomo ne estas Milena, sinjoro doktoro, sed Evelino... Sole via filo min nomis Milena..."

"Jes, jes!" konsentis la doktoro.

"Kaj mi," aldonis Evelino kun la malkuragxa senespero, "ne kauxzis -- la morton de via filo --"

"Mi scias, mi scias --" diris la doktoro. "Kaj -- mi scias ankaux, kion vi faris por li... Kaj pro tio," li aldonis kun la kortusxanta dankemo, "akceptu por la senekzempla ofero, kiun vi faris por li en la lastaj tagoj de lia vivo, almenaux nun, kiam ni neatendite renkontas unu la alian, mian plej sinceran dankon!..."

Poste li premis sxian manon.