Part 2

Hiến pháp quy định nhà nước đại diện cho toàn dân sở hữu và quản lý toàn bộ đất đai. Theo luật, việc sử dụng đất của các tổ chức tôn giáo phải phù hợp với luật đất đai và các nghị định có liên quan. Luật đất đai công nhận rằng các cơ sở tôn giáo và trường học tôn giáo đã được cấp phép có thể có quyền sử dụng đất và được giao đất hoặc cho thuê đất. Luật quy định các cơ sở tôn giáo đủ điều kiện được nhà nước bồi thường nếu đất của họ bị thu hồi vì mục đích công cộng. Luật cho phép ủy ban nhân dân cấp tỉnh thu hồi đất vì mục đích công cộng nhằm tạo điều kiện thuận lợi cho việc xây dựng các cơ sở tôn giáo. Theo luật, ủy ban nhân dân cấp tỉnh có thể cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất “lâu dài và ổn định” cho các cơ sở tôn giáo nếu họ được phép hoạt động, đất không có tranh chấp, và đất không phải có được từ việc nhận chuyển nhượng hoặc tặng cho sau ngày 1/7/2004.

Các cơ sở tôn giáo không được phép chuyển đổi, chuyển nhượng, cho thuê, tặng cho hoặc thế chấp quyền sử dụng đất của họ. Trong trường hợp có tranh chấp đất đai liên quan đến cơ sở tôn giáo, chủ tịch ủy ban nhân dân cấp tỉnh có thẩm quyền giải quyết tranh chấp. Các bên không đồng ý với quyết định của chủ tịch ủy ban nhân dân cấp tỉnh có quyền khiếu nại với Bộ trưởng Bộ Tài nguyên và Môi trường hoặc khởi kiện tại tòa án.

Trên thực tế, nếu một tổ chức tôn giáo chưa được công nhận, các thành viên của giáo đoàn có thể được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất dưới danh nghĩa cá nhân.

Việc cải tạo hoặc nâng cấp cơ sở tôn giáo thuộc sở hữu của tổ chức tôn giáo phải được thông báo cho chính quyền, mặc dù không nhất thiết phải có giấy phép, tùy thuộc vào mức độ cải tạo.

Chính phủ không cho phép giảng dạy tôn giáo trong các trường công lập và trường tư. Quy định cấm này cũng áp dụng đối với các trường tư do các tổ chức tôn giáo điều hành.

Luật có các quy định riêng đối với người nước ngoài cư trú hợp pháp ở Việt Nam được xin phép sinh hoạt tôn giáo, giảng dạy, tham dự các chương trình đào tạo tôn giáo trong nước, hoặc giảng đạo trong các cơ sở tôn giáo trong nước. Luật yêu cầu các tổ chức tôn giáo hoặc công dân Việt Nam phải được chính phủ cho phép trước khi đăng cai tổ chức hoặc tiến hành bất kỳ hoạt động tôn giáo nào liên quan đến tổ chức, cá nhân nước ngoài hoặc xuất cảnh ra nước ngoài. Pháp luật cũng quy định các điều kiện để người nước ngoài hoạt động tôn giáo ở Việt Nam, bao gồm những người tham gia bồi dưỡng tôn giáo, phong phẩm và tham gia ban lãnh đạo, được phép tiến hành các hoạt động của họ.

Việt Nam là thành viên của Công ước quốc tế về các quyền dân sự và chính trị.

Động thái thực tế của chính phủ

Các tổ chức phi chính phủ và các tín đồ báo cáo các vụ việc cán bộ chính quyền hành hung các cá nhân thuộc các nhóm tôn giáo thiểu số, đặc biệt là người dân tộc thiểu số ở Tây Nguyên và Tây Bắc, mặc dù không rõ các vụ việc này có liên quan đến tôn giáo của họ hay không. Ở miền núi phía Bắc và Tây Bắc, các chức sắc tôn giáo đại diện cho cả các nhóm tôn giáo đã đăng ký và chưa đăng ký cho biết nhà chức trách tăng cường sử dụng các cách thức phi bạo lực hoặc ít hung hăng hơn, chẳng hạn, thỉnh thoảng gặp gỡ đại diện các tổ chức tôn giáo hoặc đe dọa hay xử phạt hành chính nhằm gây sức ép buộc họ tuân theo những yêu cầu của chính quyền, bao gồm việc đăng ký và chấm dứt hội họp bất hợp pháp. Vào ngày 3 tháng 7, chính quyền địa phương xã Bản Giang, huyện Tam Đường, tỉnh Lai Châu, đã phạt 21 tín đồ đạo Tin lành người H'mông đang tụ tập tại nhà nguyện tư gia để tham dự lễ Chúa Nhật, với tổng số tiền phạt là 15 triệu đồng (khoảng $640). Do tôn giáo, sắc tộc và chính trị thường có liên kết chặt chẽ với nhau, cho nên nhiều vụ việc rất khó để phân loại nếu chỉ dựa trên yếu tố tôn giáo.

Vào ngày 13 tháng 7, lực lượng công an đã xô xát với người dân địa phương, nhiều người trong số đó thuộc cộng đồng Công giáo. Những người này đã tìm cách ngăn cản việc phá dỡ một con đường tại xã Nghi Thuận, tỉnh Nghệ An. Lực lượng công an đã bắt giữ ít nhất 10 người biểu tình với cáo buộc "chống người thi hành công vụ" và "gây rối trật tự công cộng.” Những người biểu tình cho biết họ lo sợ rằng việc phá hủy con đường sẽ dẫn đến việc mở rộng một khu công nghiệp, và khu công nghiệp này sẽ lấn chiếm đất của giáo xứ. Chính quyền Nghệ An đã chia sẻ với báo chí rằng việc phá hủy con đường để phục vụ khu công nghiệp đã được thực hiện đúng quy trình, phục vụ lợi ích công cộng, và được sự ủng hộ mạnh mẽ của hầu hết người dân địa phương.

Vào tháng 5, chính quyền tỉnh Tuyên Quang đã kết án 15 người H'mông là tín đồ ủng hộ Dương Văn Mình từ hai đến bốn năm tù về tội "chống người thi hành công vụ” và “vi phạm quy định về bảo đảm an toàn tại nơi tập trung đông người.” Các nhà chức trách đã không cho phép những cá nhân này gặp gia đình của mình cho đến sau khi phiên tòa phúc thẩm của họ vào cuối tháng Bảy kết thúc. Khi những người này kháng cáo, chính quyền đã giảm án ba tháng cho những người này. Được biết, cơ quan chức năng đã gây áp lực buộc các bị cáo không thuê những luật sư do gia đình lựa chọn, mà yêu cầu họ thuê những luật sư do cơ quan chức năng chỉ định. Chính quyền đã giam giữ 41 tín đồ ủng hộ Dương Văn Mình trong tổng cộng 42 ngày từ năm 2021 đến năm 2022 tại các trung tâm cách ly COVID-19. Những người bị giam giữ cho biết lực lượng công an đã thẩm vấn họ trong nhiều giờ về các hoạt động tôn giáo, và ép buộc họ, bao gồm cả đánh đập dã man, từ bỏ sự ủng hộ của họ với nhóm Dương Văn Minh. Một số người cho biết công an “tra tấn” họ cho đến khi họ ký tên vào bản nhận tội và các văn bản khác tuyên bố từ bỏ đạo, và công an đe dọa sẽ kéo dài thời gian họ bị giữ tại cơ sở cách ly mà không được liên lạc với gia đình hay bạn bè nếu họ từ chối không ký. Ban TGCP (GCRA) cho biết chính phủ Việt Nam không coi nhóm Dương Văn Minh là một tổ chức tôn giáo, và một số thành viên của nhóm này đã vi phạm các luật liên quan đến xây dựng, bầu cử, thực thi công vụ của cán bộ, và các biện pháp kiểm soát đại dịch.

Vào ngày 20 tháng 7, chính quyền đã kết án sáu người của Thiền am bên bờ vũ trụ, tên cũ là Tịnh thất Bồng Lai, từ ba đến năm năm tù vì tội “lạm dụng các quyền tự do dân chủ”. Tòa án xác định rằng các những người tại Thiền am bên bờ vũ trụ đã phỉ báng và vu khống một lãnh đạo cấp cao của Giáo hội Phật giáo Việt Nam, là Thượng tọa Thích Nhật Từ, cũng như xuyên tạc giáo lý của đạo Phật. Những người tại Thiền am bên bờ vũ trụ và luật sư của họ lập luận rằng bằng chứng được đưa ra tại phiên tòa được đưa ra mà không có bối cảnh cụ thể, và những người tại Thiền am bên bờ vũ trụ chưa bao giờ tuyên bố mình là Phật tử.

Trong quá trình điều tra, lực lượng công an đã xem xét các cáo buộc có nội dung rằng những người tại Thiền am bên bờ vũ trụ đã có hành vi loạn luân, sau khi một đài truyền hình địa phương phát sóng một bộ phim tài liệu khẳng định những đứa trẻ ở chùa không phải là trẻ mồ côi, mà thực sự đang sống với mẹ ruột của chúng trong khuôn viên của thiền am. Những người tại Thiền am bên bờ vũ trụ cho biết công an đã lấy mẫu DNA của người lớn và trẻ vị thành niên tại Thiền am tổng cộng ba lần mà không có sự đồng ý của họ. Những người này phủ nhận cáo buộc loạn luân, nói rằng các ni cô không có quan hệ huyết thống với những đứa trẻ, mà họ nhận nuôi những đứa trẻ để tạo điều kiện cấp giấy khai sinh, để những đứa trẻ này có thể đi học. Tính đến cuối năm đó, cảnh sát vẫn không thể xác nhận các báo cáo về tội loạn luân, mặc dù đã tiến hành một cuộc điều tra trong thời gian và ép thực hiện nhiều cuộc xét nghiệm ADN.

Một ni cô tại Thiền am bên bờ vũ trụ cho biết rằng công an xã đã buộc cô phải khám phụ khoa với một bác sĩ nam tại bệnh viện địa phương. Các luật sư của Thiền am bên bờ vũ trụ đã đệ đơn khiếu nại liên quan đến việc khám phụ khoa bắt buộc lên chính quyền cấp tỉnh và trung ương. Tuy nhiên chính quyền không đưa ra lời giải thích nào cho hành động này mà lại chuyển vụ việc lại cho công an địa phương để điều tra. Công an địa phương được cho là đã chỉ định một trong những cán bộ công an đã tham gia ép buộc ni cô này phải khám phụ khoa tiến hành thẩm vấn ni cô này về khiếu nại của mình. Ni cô này cho biết bản thân cảm thấy sợ hãi bởi sự có mặt của cán bộ công an này, và sợ phải trả lời các câu hỏi về khiếu nại của mình.

Ban TGCP cho biết cuộc điều tra đối với Thiền am bên bờ vũ trụ đã được thực hiện theo đúng quy định pháp luật, bao gồm cả việc xét nghiệm ADN, đồng thời bác bỏ các cáo buộc về hành vi sai trái của lực lượng công an.

Vào ngày 26 tháng 10, chính quyền địa phương tại xã Na Ngoi, huyện Kỳ Sơn, tỉnh Nghệ An, đã bắt giữ ba tín đồ đạo Tin lành người H'mông vì đã quay phim những người khác tại địa phương đang gặt lúa trên ruộng của những tín đồ này mà không được họ cho phép. Gia đình của những tín đồ bị giam giữ cho biết họ tin rằng chính quyền khuyến khích những người khác trong cộng đồng thực hiện việc quay phim. Tính đến cuối năm, chính quyền vẫn không thông báo cho các gia đình của những tín đồ này biết họ đang bị giam giữ ở đâu. Một chức sắc tôn giáo trong cộng đồng cho biết đã bị chính quyền địa phương đe dọa bắt giữ và tịch thu gia súc nếu ông không từ bỏ đức tin của mình. Vào tháng 8, chính quyền đã bắt giữ một nhà truyền đạo Tin lành người H'mông khi ông này đang trên đường về nhà sau khi tham gia một khóa đào tại tại tỉnh Điện Biên. Tại Nghệ An, hai cá nhân cho biết bản thân bị đe dọa sẽ bị bắt nếu không từ bỏ đạo Tin lành. Vào tháng Năm, chính quyền đã kết án Y Wô Niê, người dân tộc Ê Đê theo Thiên chúa giáo, bốn năm tù giam vì tội “lạm dụng các quyền tự do dân chủ”. Bằng chứng mà chính quyền đưa ra là người này đã tham gia khóa đào tạo trực tuyến về nhân quyền và tự do tôn giáo, gửi báo cáo về các vi phạm nhân quyền và tự do tôn giáo của Việt Nam cho các tổ chức quốc tế, và liên hệ với các quan chức ngoại giao.

Theo báo cáo, chính quyền địa phương ở một số khu vực thuộc Tây Nguyên hăm dọa và đe dọa dùng bạo lực đối với thành viên một số nhóm Tin lành chưa đăng ký vì họ đã báo cáo về các vi phạm nhân quyền với các tổ chức quốc tế, hoặc cố gắng buộc thành viên các nhóm này từ bỏ đạo hoặc gia nhập một tổ chức tôn giáo đã được cấp đăng ký. Ví dụ, ba tín đồ đạo Cơ đốc là người dân tộc thiểu số cho biết đã bị công an tỉnh Đắk Lắk triệu tập, bắt giữ và phạt tiền vào tháng 5 và tháng 6 vì họ đã điều tra về việc đăng ký tôn giáo, kỷ niệm Ngày Tự do Tôn giáo Quốc tế năm 2021, và liên lạc với các tổ chức phi chính phủ về tự do tôn giáo quốc tế.

Theo báo cáo, các cán bộ chính quyền ở nhiều nơi trên cả nước tiếp tục giám sát, thẩm vấn, giam giữ tùy tiện và phân biệt đối xử đối với một số cá nhân, ít nhất một phần vì lý do tín ngưỡng, tôn giáo của họ. Đa số nạn nhân trong các vụ việc được báo cáo là thành viên các nhóm tôn giáo chưa đăng ký tham gia vào các hoạt động vận động chính trị hoặc nhân quyền hoặc có liên hệ với các tổ chức, cá nhân ở nước ngoài công khai chỉ trích chính quyền. Có một số báo cáo về việc nhà chức trách địa phương ngăn cấm, cắt ngang các sự kiện tập trung, tịch thu ấn phẩm của nhiều nhóm tôn giáo Trong số này bao gồm những tổ chức lâu đời như Giáo hội Công giáo, những tổ chức ít được biết đến và chưa đăng ký như Phật Giáo Hòa Hảo Thuần túy ở An Giang, Nhất Quán Đạo ở Thừa Thiên Huế, Hội Thánh Chúa Kitô ở Đắk Lắk và Phú Yên, và Pháp Luân Công ở Lâm Đồng, cũng như các phong trào tôn giáo mới như Đảng Hoàng Thiên Cách Mạng Thế Giới Đại Đồng tại Đồng Nai và Bình Phước, Tâm linh Hồ Chí Minh và Long Hoa Di Lạc ở tỉnh Vĩnh Phúc, và Thiền am bên bờ vũ trụ tại tỉnh Long An.

Trong năm qua, lực lượng công an ở hai tỉnh Lâm Đồng và Bình Dương đã ngăn cản các buổi tụ họp của các học viên Pháp Luân Công, tịch thu ấn phẩm cùng các vật dụng khác của những người này.

Công an địa phương đã triệu tập một số học viên Pháp Luân Công đến đồn để thẩm vấn hoặc phạt tiền họ. Vào ngày 13 tháng 2, công an huyện Cư Mgar, tỉnh Đắk Lắk, đã phạt bốn học viên Pháp Luân Công vì phát tán các ấn phẩm bất hợp pháp. Vào tháng 4 và tháng 5, nhiều học viên Pháp Luân Công tại Quảng trường Lâm Viên, Đà Lạt, cho biết các cán bộ đảm bảo an ninh tại địa phương đã can thiệp vào buổi tập của họ, đôi lúc còn lăng mạ và tấn công họ. Mặc dù các cán bộ đảm bảo an ninh địa phương đã chấm dứt hành vi sách nhiễu này sau khi các học viên khiếu nại với công an tỉnh và Bộ Công an, họ cho biết các cá nhân mặc thường phục vẫn tiếp tục can thiệp.

Theo báo cáo của tổ chức phi chính phủ Ủy ban cứu người vượt biển (BPSOS), trong năm qua có ít nhất 95 vụ việc mà trong đó, công an địa phương đã triệu tập, thẩm vấn, sách nhiễu hoặc đe dọa các thành viên của Hội thánh Tin lành Đấng Christ (một nhóm chưa đăng ký), Hội Truyền giảng phúc âm, Hội thánh Đề Ga Quốc tế, và các hội thánh tư gia, tại đồn cảnh sát địa phương hoặc nơi cư trú của người dân. BPSOS cho biết trong một số trường hợp, công an địa phương ép các cá nhân đến trình diện đồn công an và sau đó thẩm vấn họ trong nhiều giờ trước khi thả họ ra mà không khởi tố. Theo báo cáo, nhà chức trách yêu cầu họ chấm dứt mối liên hệ với các nhóm tôn giáo chưa đăng ký và không được cung cấp các báo cáo có tính chất “tiêu cực” cho các tổ chức quốc tế. Trong một số trường hợp, công an địa phương yêu cầu một số tín đồ tôn giáo xin phép nhà chức trách trước khi đi ra khỏi xã của họ.

Một thành viên của Hội thánh Đề Ga Quốc tế ở tỉnh Gia Lai cho biết trong năm qua, anh này đã bị công an thẩm vấn, giam giữ và đánh đập nhiều lần trong khi chính quyền liên tục yêu cầu anh này từ bỏ hội thánh của mình. Anh này cho biết vào tháng 8, cảnh sát đã đốt Kinh thánh và các tài liệu tôn giáo khác của anh này và đặt than hồng lên mặt anh. Anh này cũng cho biết lực lượng công an đã treo anh ta lên trần nhà và đánh anh ta bằng gậy trong nhiều giờ.

Vào tháng 6, công an tỉnh Đắk Lắk đã bắt giữ và thẩm vấn ba tín đồ đạo Cơ đốc là người dân tộc thiểu số sau khi họ yêu cầu chính quyền địa phương cung cấp thông tin về cách đăng ký hợp pháp cho hội thánh tư gia của họ.

Vào tháng 7, công an đã giam giữ và thẩm vấn Nguyễn Xuân Mai, thành viên Phật giáo Cao Đài Thuần Túy năm 1926, sau khi bà trở về từ Hội nghị Thượng đỉnh tự do tôn giáo quốc tế tại thủ đô Washington. Bà Mai cho biết công an và các nhân viên an ninh sân bay đã khám xét, giam giữ và thẩm vấn bà tại sân bay trong sáu giờ. Trong thời gian đó họ lấy điện thoại di động của bà, kiểm tra tin nhắn, in ra tất cả các email và buộc bà phải ký vào các tài liệu nói rằng mình sẽ không liên lạc với các tổ chức quốc tế, sau đó mới trả tự do cho bà.

Vào tháng 11, người sáng lập Phật giáo Ân Đàn Đại Đạo Phan Văn Thu đã chết trong Trại giam Gia Trung ở tỉnh Gia Lai khi đang thụ án chung thân vì các tội danh về an ninh quốc gia liên quan đến các hoạt động tôn giáo. Gia đình ông Thu cho biết chính quyền từ chối cung cấp chăm sóc y tế thích hợp và không đáp ứng đầy đủ các yêu cầu điều trị của ông Thu.

Đây là năm thứ tư liên tiếp chính quyền không công nhận bất kỳ tổ chức tôn giáo mới nào. Nhiều nhóm tôn giáo chưa đăng ký tiếp tục báo cáo rằng việc đăng ký sinh hoạt tôn giáo với chính quyền địa phương vẫn còn khó khăn. Một số nhóm tôn giáo đã hoạt động lâu năm và đã được công nhận như Giáo hội Công giáo cho biết họ gặp những thách thức trong việc cố gắng xin thành lập các giáo xứ mới ở miền núi Tây Bắc. Các nhóm tôn giáo đã đăng ký và chưa đăng ký tiếp tục cho biết các cơ quan nhà nước đôi khi không trả lời hồ sơ đăng ký hoặc đề nghị chấp thuận sinh hoạt tôn giáo trong đúng thời hạn do luật quy định, nếu có trả lời, và thường không nêu rõ lý do từ chối hồ sơ theo như luật yêu cầu.

Trong các trường hợp khác, có nhóm tôn giáo không biết việc họ đã được cấp đăng ký sinh hoạt tôn giáo ở địa phương. Theo báo cáo, một số chính quyền địa phương yêu cầu cung cấp các tài liệu và thông tin ngoài những gì luật quy định. Một số chức sắc tôn giáo cho biết nhà chức trách đôi khi đòi quà hối lộ để chấp thuận hồ sơ dễ hơn.

Ban TGCP cho biết, tính đến cuối năm, chính quyền đã cấp hơn 3.700 đăng ký sinh hoạt tôn giáo tập trung (điểm nhóm) trên cả nước, trong đó có 67 đăng ký cho người nước ngoài cư trú hợp pháp tại Việt Nam. Ban TGCP không báo cáo số liệu thống kê cấp tỉnh. Bộ Công an ước tính có khoảng 70 nhóm Tin lành với gần 200.000 thành viên hoạt động bên ngoài khuôn khổ pháp lý của Luật Tín ngưỡng, tôn giáo. Các nhóm này không làm thủ tục và cũng không được cấp giấy chứng nhận đăng ký hay công nhận trong năm qua.

Luật quy định những nhóm tôn giáo chưa đăng ký phải có địa điểm hợp pháp để sinh hoạt tôn giáo tập trung thì mới đủ điều kiện đăng ký. Nhiều chức sắc tôn giáo cho biết họ không thể xin được giấy chứng nhận chứng minh rằng họ có địa điểm hợp pháp, vì các nhóm tôn giáo chưa đăng ký không thể mua hoặc thuê tài sản. Có báo cáo cho biết chính quyền đã tác động tới các chủ sở hữu tài sản hoặc văn phòng công chứng để khiến các nhóm tôn giáo chưa đăng ký không thể tìm được địa điểm hợp pháp hay xin được giấy xác nhận họ có địa điểm hợp pháp. . Do các rào cản pháp lý và hành chính đối với việc mua hoặc thuê tài sản dưới danh nghĩa của các nhóm tôn giáo, đã có báo cáo về việc các nhóm tôn giáo mua hoặc thuê tài sản dưới danh nghĩa cá nhân của các thành viên trong nhóm, để lách luật hay các quy định này.

Các nhà chức trách thường giải thích việc trì hoãn và từ chối là do người nộp hồ sơ không khai đúng các mẫu hoặc không cung cấp đầy đủ thông tin. Nhiều nhóm tôn giáo nói rằng quy trình đăng ký các điểm nhóm hoặc thông báo hoạt động ở các địa điểm mới hoặc địa điểm ở vùng sâu vùng xa là đặc biệt khó khăn. Một số nhóm tôn giáo báo cáo rằng chính quyền hối thúc họ đăng ký là tổ chức trực thuộc của các nhóm tôn giáo đã được công nhận thay vì đăng ký với tư cách là nhóm tôn giáo mới.

Cán bộ Ban TGCP cho biết chính quyền hỗ trợ các nhóm tôn giáo chưa đăng ký trong việc thực hiện các thủ tục hành chính bắt buộc để được đăng ký, sử dụng các tính năng như cổng thông tin điện tử có tính tương tác trên trang web của Ban TGCP cho phép các tổ chức tôn giáo theo dõi tình trạng hồ sơ đã nộp của họ. Tuy nhiên, Ban TGCP thừa nhận rằng cổng thông tin đã không tỏ ra hữu ích với các nhóm tôn giáo ở vùng sâu vùng xa do họ thường thiếu kỹ năng công nghệ để sử dụng các mẫu hồ sơ điện tử do chính quyền cung cấp. Ban TGCP tiếp tục cung cấp các khóa đào tạo ở cấp tỉnh để tạo thuận lợi cho việc đăng ký ở địa phương của các nhóm tôn giáo.

Trong một số trường hợp, nhà chức trách địa phương sách nhiễu thành viên các chi hội địa phương chưa đăng ký. Đã có nhiều báo cáo về sự sách nhiễu như vậy từ các tín đồ đạo Cơ đốc là người dân tộc thiểu số thuộc các giáo hội độc lập như Hội thánh Tin lành Đấng Christ, Hội Truyền giảng phúc âm và hội thánh tư gia độc lập ở Đắk Lắk và Phú Yên. Nhiều báo cáo cho biết chính quyền đã triệu tập các thành viên của các hội thánh không đăng ký đến đồn công an. Tại đây, họ bị công an yêu cầu rời bỏ các hội thánh không đăng ký để gia nhập Hội thánh Tin lành Việt Nam - Miền Nam do nhà nước hậu thuẫn.

Các Kitô hữu là người dân tộc thiểu số cũng cho biết công an đã ngăn cản họ tụ tập trong các sự kiện tôn giáo quan trọng, hoặc buộc họ phải tháo đồ trang trí cho lễ Giáng sinh. Công an được cho là đã hạn chế việc di chuyển của các Kitô hữu này khi một phái đoàn quốc tế đến thăm Việt Nam. Hội thánh Tin lành Việt Nam - Miền Bắc báo cáo rằng việc công nhận các chi hội địa phương của tổ chức này vẫn còn tốn nhiều thời gian, mặc dù nhiều chi hội đã hoạt động ổn định trong nhiều năm mà không có sự xác nhận chính thức về hồ sơ đăng ký của họ, và từ góc độ của họ thì họ hoàn toàn đáp ứng các điều kiện để được đăng ký. Hội thánh Tin lành Việt Nam - Miền Bắc cho biết, trong số 1.300 hội thánh địa phương và điểm nhóm, chính quyền đã công nhận 42 hội thánh địa phương và cấp đăng ký cho 800 điểm nhóm, tăng 19 hội thánh địa phương và 300 điểm nhóm so với năm trước. Hội thánh Tin lành Việt Nam - Miền Bắc cũng cho biết bản thân gặp khó khăn trong việc đăng ký điểm nhóm với chính quyền địa phương ở hai tỉnh Nghệ An và Điện Biên.

Trong năm, Liên hữu Tin lành Báp-tít Việt Nam đã nộp khoảng 40 yêu cầu đăng ký sinh hoạt tôn giáo tập trung ở các tỉnh miền núi phía Bắc, nhưng rất ít trong số đó được chấp thuận, mặc dù Giáo hội đã cố gắng tạo điều kiện thuận lợi cho các đơn đăng ký địa phương bằng cách chuyển các đơn đăng ký thông qua lãnh đạo giáo hội đến Ban TGCP tại Hà Nội. Liên hữu Tin lành Báp-tít Việt Nam cho biết đã gặp nhiều khó khăn trong việc đăng ký tại các tỉnh Sơn La, Lào Cai, Điện Biên và Yên Bái. Mặc dù không được đăng ký, nhiều điểm nhóm trong số này vẫn có thể tiến hành các hoạt động tôn giáo tập trung mà không gặp vấn đề gì.

Chính quyền yêu cầu hầu hết, nếu không phải là tất cả, các hồ sơ đăng ký hoạt động tôn giáo hoặc xin công nhận tổ chức tôn giáo phải thể hiện trong hồ sơ khẩu hiệu nêu rõ tổ chức tôn giáo sẽ hòa hợp với dân tộc và phục vụ nhân dân Việt Nam. Ví dụ, Giáo hội Công giáo sử dụng khẩu hiệu “sống phúc âm giữa lòng dân tộc” còn Giáo hội Phật giáo Việt Nam sử dụng khẩu hiệu “đạo pháp, dân tộc và chủ nghĩa xã hội”. Các nhóm tôn giáo tiếp tục phổ biến công khai các khẩu hiệu này sau khi được cấp đăng ký và được công nhận.

Theo các chức sắc tôn giáo địa phương, chính quyền tiếp tục áp đặt một cấu trúc quản lý chặt chẽ từ phía trên đối với các tổ chức tôn giáo. Theo các đại diện cộng đồng tôn giáo, nhà chức trách thích sử dụng cấu trúc hai cấp từ trên xuống dưới nhằm kiểm soát tốt hơn tổ chức tôn giáo và các tổ chức tôn giáo trực thuộc thông qua cơ cấu quản lý nội bộ của tổ chức tôn giáo.

Theo một số giám mục Công giáo, các giáo xứ ở vùng sâu vùng xa hoặc đa số giáo dân là người dân tộc thiểu số tiếp tục gặp khó khăn trong việc đăng ký với chính quyền cấp tỉnh do việc áp dụng pháp luật thiếu nhất quán. Các chức sắc Công giáo báo cáo rằng các khu vực thường gặp phải những vấn đề khó khăn nhất là Tây Nguyên (Gia Lai, Đăk Lăk, Đăk Nông, Kon Tum, Lâm Đồng) và Tây Bắc, bao gồm các tỉnh Hòa Bình, Sơn La, Lào Cai và Yên Bái.

Theo các chức sắc tôn giáo ở địa phương, các nhóm Tin lành cũng gặp phải sự giải thích và thực thi pháp luật không nhất quán của chính quyền khi nỗ lực đăng ký các chi hội địa phương và điểm nhóm. Chẳng hạn, nhà chức trách địa phương ở tỉnh Điện Biên tiếp tục từ chối hồ sơ đăng ký của một điểm nhóm thuộc Hội thánh Tin lành Ngũ tuần độc lập ở xã Noong Luống, huyện Điện Biên, tỉnh Điện Biên, với lý do điểm nhóm này trực thuộc một nhóm tôn giáo chưa đăng ký. Tuy nhiên, lãnh đạo của nhóm Tin lành Ngũ tuần trên nói rằng luật không yêu cầu một nhóm tôn giáo ở địa phương phải trực thuộc một tổ chức tôn giáo đã được công nhận thì mới được cấp đăng ký sinh hoạt. Vị lãnh đạo này cũng lưu ý rằng các thành viên đã thực hành tín ngưỡng của họ tại điểm nhóm này trong gần 30 năm và bắt đầu nộp hồ sơ đăng ký vào tháng 4 năm 2017. Chính quyền tỉnh Điện Biên cũng từ chối cấp đăng ký cho một nhóm có tên là Hội thánh Phúc Âm Ngũ Tuần Người Việt với lý do giáo lý của nhóm này không khác biệt so với giáo lý của Giáo hội Phúc Âm Ngũ Tuần Việt Nam, một tổ chức tôn giáo đã được công nhận.

Đã có báo cáo về việc chính quyền địa phương yêu cầu các nhóm tôn giáo xin đăng ký phải nộp danh sách và tiểu sử tất cả các thành viên của nhóm. Các chức sắc tôn giáo bày tỏ lo ngại rằng các danh sách này, vốn không hề được pháp luật yêu cầu phải nộp, sẽ được sử dụng để nhắm vào các thành viên nhằm mục đích quấy rối hoặc hạn chế khả năng thu nạp thành viên mới của các nhóm này trong tương lai. Một mục sư thuật lại rằng khi ông đang cố gắng đăng ký một điểm nhóm mới cho hội thánh của mình, chính quyền địa phương đã yêu cầu mục sự này nộp danh sách các thành viên của hội thánh. Mục sư này sau đó mới biết rằng công an đã tới gặp các thành viên của hội thánh, khiến những người khác không muốn tham gia vào hội thánh của ông.

Liên hữu Tin lành Baptist Việt Nam báo cáo rằng chính quyền không cấp đăng ký cho các chi hội mới ở địa phương ở Thanh Hóa, Hà Nội, Hải Phòng, Quảng Ninh, Hải Dương và miền núi Tây Bắc.