Part 2

Thông tin về tôn giáo được ghi trên chứng minh thư nhân dân của công dân và sổ hộ khẩu. Một cá nhân hay hộ gia đình có thể từ chối ghi thông tin về tôn giáo của mình. Pháp luật cho phép cá nhân thay đổi thông tin về tôn giáo trên chứng minh thư thông qua một quy trình phức tạp.

Nghị định 92 quy định các điều kiện để người nước ngoài chuyên hoạt động tôn giáo ở Việt Nam, bao gồm những người tham gia bồi dưỡng tôn giáo, phong chức, phong phẩm và bổ nhiệm chức sắc. Các nhóm tôn giáo phải được Ban TGCP chấp thuận đối với một chức sắc tôn giáo không phải là công dân Việt Nam.

Động thái thực tế của chính phủ

Quyền tự do tôn giáo, tín ngưỡng được quy định trong Hiến pháp tiếp tục bị giải thích khác nhau và được bảo vệ một cách không thống nhất, đặc biệt là đối với các dân tộc thiểu số ở một số tỉnh khu vực Tây Nguyên và Tây Bắc. Chính quyền, nhất là ở cấp địa phương, tiếp tục hạn chế hoạt động của các nhóm tôn giáo chưa đăng ký, và thành viên của họ và các nhóm tôn giáo khác báo cáo rằng họ bị hành hung, sử dụng vũ lực quá mức, giam giữ, theo dõi, cản trở đi lại, từ chối cấp đăng ký và các yêu cầu xin phép khác và các hành động sách nhiễu khác. Nạn nhân thường báo cáo rằng họ nghi ngờ những người tấn công và theo dõi họ là cảnh sát mặc thường phục (dưới đây gọi là “các cá nhân mặc thường phục”). Tuy nhiên, ở một số khu vực, chính quyền địa phương ngầm chấp thuận hoạt động của các nhóm không có đăng ký, trong đó có một số hoạt động phúc lợi xã hội.

Chính phủ tuyên bố rằng sẽ tiếp tục giám sát hoạt động của một số nhóm tôn giáo do họ có hoạt động chính trị và viện dẫn điều khoản về an ninh quốc gia và đoàn kết dân tộc trong Hiến pháp và Bộ luật hình sự để bỏ qua các luật và quy định về tự do tôn giáo, trong đó có việc việc cản trở một số cuộc hội họp tôn giáo và ngăn chặn nỗ lực truyền đạo của các nhóm tôn giáo đối với một số nhóm dân tộc ở vùng biên giới được cho là nhạy cảm, bao gồm khu vực Tây Nguyên, Tây Bắc và một số tỉnh đồng bằng sông Cửu Long.

Theo báo cáo, chính quyền địa phương thành lập các ban chỉ đạo để thi hành chỉ thị của trung ương về ngăn cản sự phát triển của Đạo Dương Văn Mình. Các tín đồ cho biết một số người theo Đạo bị cảnh sát truy nã. Có báo cáo rằng hồi tháng 8, cảnh sát và các cán bộ Công an tỉnh Hà Giang đã bắt giữ và thẩm vấn tín đồ Đạo Dương Văn Mình là Ma Văn Pá sau khi anh ta gặp các quan chức của Hoa Kỳ.

Các mục sư hội thánh Mennonite ở các tỉnh Bình Dương, Gia Lai và thành phố Hồ Chí Minh báo cáo rằng cảnh sát, chính quyền địa phương và các cá nhân mặc thường phục đã đe dọa, sách nhiễu và hành hung những người đứng đầu hội thánh và thành viên giáo đoàn trong năm qua. Mục sư Nguyễn Hồng Quang báo cáo rằng cảnh sát đã bắt ngờ khám xét nhà ông ta trong một buổi lễ mừng năm mới hồi tháng 1, dẫn giải ông và các thành viên giáo đoàn đến đồn cảnh sát và sau đó hành hung họ. Vào tháng 3, ông Quang báo cáo rằng khoảng 20 cá nhân mặc thường phục đã đánh ông và ba người khác bằng ống kim loại khi họ cố gắng đến thăm một nhà thờ tại gia. Ông Quang trình bày rằng ông bị ép buộc phải rời bỏ nhiệm vụ mục sư do tiếp tục bị nhà chức trách sách nhiễu. Mục sư Nguyễn Mạnh Hùng báo cáo rằng cảnh sát thành phố Hồ Chí Minh đến nơi cư trú của ông vào tháng 6, tháng 7 và tháng 9, mỗi lần đều phá hoại tài sản và trong lần đến vào tháng 9 đã đe dọa gia đình ông.

Ngày 26/7, theo báo cáo, các cá nhân mặc thường phục đã hành hung và đe dọa các chức sắc Hội thánh Tin lành Việt Nam Miền Bắc khi họ đến thăm một nhà thờ tại gia ở xã Lộc Ninh, thành phố Đồng Hới, tỉnh Quảng Bình. Các báo cáo cho thấy nhà chức trách cấp tỉnh tìm cách giải tán nhà thờ tại gia và cảnh sát địa phương chứng kiến vụ hành hung nhưng đã không can thiệp. Trước khi đến thăm, các chức sắc Hội thánh Tin lành Việt Nam Miền Bắc đã được sự cho phép của Ban Tôn giáo tỉnh.

Vào tháng 3 và tháng 4, một mục sư của Hội Truyền giáo Cơ đốc Việt Nam báo cáo rằng các cá nhân mặc thường phục ở thành phố Đà Nẵng đã tìm cách hăm dọa các tín đồ không được tham dự nghi lễ bằng những lời đe dọa và hành hung. Mục sư nói rằng hội thánh đã vài lần cố gắng đăng ký với chính quyền thành phố trong những năm gần đây nhưng không thành công.

Chính quyền địa phương và trung ương tiếp tục nhằm vào người H’mông ở Tây Bắc, bao gồm các tỉnh Tuyên Quang, Cao Bằng, Bắc Cạn và Thái Nguyên, phủ nhận Đạo Dương Văn Mình với các tín đồ ủng hộ việc đơn giản hóa tang lễ truyền thống của người H’mông và phá bỏ tất cả các nhà đòn là các nhà công cộng được dùng làm nơi tổ chức các nghi thức tang lễ. Ngày 6/2, theo báo cáo, cảnh sát mặc đồng phục và các cá nhân mặc thường phục đã phá bỏ một nhà đòn nhỏ ở làng Khuổi Vin, tỉnh Cao Bằng và đốt tất cả các đồ tang lễ trong đó. Báo cáo cho biết 7 dân làng bị hành hung khi cố gắng ngăn cản hoặc quay phim hành động của nhà chức trách. Tín đồ Đạo Dương Văn Mình cho biết đây là lần thứ năm chính quyền địa phương phá bỏ nhà đòn ở làng này.

Vào tháng 10, một nhà sư thuộc Giáo hội Phật giáo Việt Nam Thống nhất không được chính phủ công nhận báo cáo rằng nhà chức trách địa phương và cảnh sát tỉnh Bà Rịa Vũng Tàu đã phá bỏ một ngôi chùa mà giáo đoàn của ông đang xây dựng. Nhà sư cho biết khi các tín đồ phản đối, cảnh sát địa phương đã sử dụng lựu đạn hơi cay và hành hung một người bằng gậy batoong khiến anh ta phải nhập viện.

Vào tháng 2, các tín đồ người dân tộc H’mông của các hội thánh Tin lành ở huyện Điện Biên Đông, tỉnh Điện Biên báo cáo rằng nhà chức trách địa phương ép họ bỏ đạo. Họ cho biết nhà chức trách địa phương cùng với các thành viên gia đình không theo đạo Tin lành đã xé kinh thánh, thu giữ và phá hủy tài sản của các tín đồ và hành hung các tín đồ. Theo báo cáo, nhà chức trách địa phương đã trục xuất một số người theo đạo Thiên Chúa ra khỏi làng. Cho đến cuối năm, chưa có cuộc điều tra chính thức nào về hành động của nhà chức trách địa phương.

Chính phủ đã công nhận 38 tổ chức tôn giáo, trong đó 36 tổ chức được công nhận đầy đủ. 38 tổ chức tôn giáo này thuộc 14 tôn giáo theo phân loại của chính phủ. 14 tôn giáo đó là: Phật giáo, Hồi giáo, Bahai, Công giáo, Tin lành, Mặc môn, Hòa Hảo, Cao Đài, Bửu Sơn Kỳ Hương, Tịnh Độ Cư Sĩ Phật Hội, Tứ Ân Hiếu Nghĩa, Phật Đường Nam Tông Minh Sư Đạo, Minh Lý Đạo Tam Tông Miếu và đạo Bà la môn Khơ me. Các hệ phái thuộc mỗi tôn giáo này phải làm thủ tục đăng ký và/hoặc công nhận riêng.

Cả các nhóm tôn giáo đã đăng ký và chưa đăng ký đều cho biết các cơ quan nhà nước đôi khi không trả lời hồ sơ đăng ký hoặc đề nghị chấp thuận hoạt động tôn giáo trong đúng thời hạn do luật quy định, hoặc hoàn toàn không trả lời. Một số nhóm báo cáo rằng họ khiếu nại thành công quyết định của địa phương lên cấp cao hơn thông qua các kênh không chính thức.

Vài trăm giáo đoàn thuộc Hội thánh Tin lành Việt Nam Miền Bắc vẫn đang tiếp tục chờ chính quyền trả lời về hồ sơ đăng ký địa điểm tụ họp ở địa phương của họ, mặc dù đã quá thời hạn theo quy định của Nghị định 92. Theo báo cáo, các cán bộ chính quyền hiếm khi tuân thủ đúng quy định về thời hạn trả lời, nếu họ có trả lời, và thường không nêu rõ lý do từ chối. Các nhà chức trách thường giải thích việc trì hoãn và từ chối là do người nộp hồ sơ không khai đúng các mẫu hoặc không cung cấp đầy đủ thông tin. Chính quyền địa phương cũng thường nêu ra các quan ngại chung chung về an ninh, như mất ổn định chính trị hoặc tiềm ẩn khả năng xung đột giữa các tín đồ của các đạo truyền thống hoặc của dân tộc đã tồn tại lâu đời với các hệ phái Thiên Chúa giáo mới. Một số hội thánh Tin lành tại gia cho biết chính quyền địa phương đã sử dụng các yêu cầu đăng ký để sách nhiễu các tín đồ và gây sức ép đối với các nhóm tôn giáo để chấm dứt hoạt động tôn giáo.

Các chức sắc của Hội thánh Tin lành Việt Nam Miền Nam cho biết chính quyền địa phương ở một số tỉnh khu vực Tây Nguyên yêu cầu các chi hội nhỏ, với khoảng 100 tín đồ , phải sát nhập với nhau thành các nhóm lớn hơn lên đến 1.500 người để có thể được đăng ký chính thức. Các lãnh đạo hội thánh coi yêu cầu trên là không hợp lý, cho rằng nhiều chi hội có tín đồ là các nhóm dân tộc thiểu số với ngôn ngữ riêng và các hoạt động thờ cúng khác biệt. Địa hình đồi núi và cơ sở hạ tầng thiếu thốn ở vùng cao nguyên nông thôn đã khiến cho nhiều hội thánh trực thuộc Hội thánh Tin lành Việt Nam Miền Nam không đủ số lượng tín đồ tối thiểu theo quy định để đăng ký ở địa phương.

Một số nhóm Tin lành đã đăng ký và chưa đăng ký báo cáo rằng nhà chức trách địa phương gây sức ép buộc các chi hội mới phải liên kết với các chi hội hiện có hoặc với các hệ phái khác đã được chấp nhận. Trong ít nhất một vụ việc được báo cáo lại, nhà chức trách đã đề nghị sẽ công nhận cho một chi hội ở mức độ cao hơn nếu ban lãnh đạo của hội thánh này hợp tác hơn với chính quyền.

Theo nhiều giám mục Công giáo, các giáo xứ ở vùng sâu vùng xa với đa số giáo dân là người dân tộc thiểu số gặp khó khăn trong việc đăng ký và vấp phải sự thực thi pháp luật không đồng đều, thiếu nhất quán và thiếu trách nhiệm của chính quyền tỉnh. Ở tỉnh Kon Tum thuộc Tây Nguyên, một linh mục cho biết vào tháng 1, chính quyền địa phương đã lên kế hoạch phá bỏ một nhà thờ tại gia không có đăng ký. Linh mục này nói rằng chính quyền đã chùn tay trước sự biểu tình phản đối của hơn 1000 giáo dân vào ngày dự định phá bỏ nhà thờ. Vào tháng 3, giới chức sắc Công giáo công bố một tài liệu nội bộ của lãnh đạo tỉnh Kon Tum chỉ đạo nhà chức trách địa phương đóng cửa 22 nhà thờ tại gia chưa đăng ký. Vào tháng 9, giới chức sắc Công giáo cho biết nhà chức trách tỉnh Kon Tum tạm dừng kế hoạch và tiến hành đối thoại với nhà thờ về việc xây dựng nơi thờ tự mới.

Một số nhóm Phật giáo, Tin lành, Cao Đài và Hòa Hảo không thuộc một tổ chức tôn giáo đã được công nhận hoặc đăng ký nào và cũng không làm thủ tục đăng ký hay đề nghị công nhận. Các nhóm Phật giáo, Cao Đài, Hòa Hảo và Thiên Chúa giáo chưa được đăng ký thường xuyên báo cáo rằng một số nhà chức trách cấp tỉnh lợi dụng các quy định pháp luật về đăng ký ở địa phương để gây sức ép, đe dọa, cưỡng đoạt tài sản, sách nhiễu và hành hung các tín đồ của họ.

Một số lượng đáng kể các nhóm tôn giáo đã đăng ký báo cáo rằng khả năng họ được hội họp công khai để cầu nguyện đã được cải thiện trong những năm gần đây. Ví dụ, hai tổ chức Tin lành lớn nhất báo cáo rằng họ được tự do hơn trong việc tổ chức các hoạt động tôn giáo, trong đó có các lớp đào tạo mục sư. Tuy nhiên, chính phủ tiếp tục yêu cầu các nhóm tôn giáo đăng ký trước các hoạt động của họ và sử dụng yêu cầu này để ngăn cản và hạn chế việc tham gia vào các nhóm tôn giáo chưa đăng ký, bao gồm các nhóm Phật giáo, Tin lành, Cao Đài và Hòa Hảo không được công nhận.

Vào tháng 3, ban lãnh đạo chùa An Cư ở Đà Nẵng thuộc Giáo hội Phật giáo Việt Nam Thống nhất không được chính phủ công nhận cho biết các cá nhân mặc thường phục đã ngăn cản các tín đồ tham dự một lễ cúng rằm bằng cách rải kín đinh trên các con đường vào chùa.

Các tín đồ tôn giáo, đặc biệt là thành viên của các tổ chức chưa làm thủ tục đăng ký hoặc chưa được cấp đăng ký, tiếp tục báo cáo họ bị các cán bộ an ninh địa phương đe dọa về việc tham dự các nghi lễ tôn giáo. Trong một số trường hợp, cán bộ địa phương đã buộc giải tán các cuộc hội họp trong nhà thờ, khuyên giải hoặc yêu cầu các nhóm hạn chế phạm vi hoặc nội dung các buổi lễ quan trọng, đóng cửa các nhà thờ tại gia chưa đăng ký, hoặc gây sức ép để các cá nhân bỏ đạo và chấm dứt hoạt động tôn giáo.

Thành viên của Hội đồng Liên Tôn báo cáo rằng cảnh sát tỉnh Thừa Thiên Huế đã ngăn cản 10 thành viên hội đồng tham dự một sự kiện hồi tháng 3 tôn vinh nhà nước Việt Nam Cộng Hòa trước đây tại chùa Phước Thành. Hội đồng này bao gồm đại diện của các nhóm Phật giáo, Tin lành, Hòa Hảo và Cao Đài không được chính phủ công nhận cho biết cảnh sát đã đe dọa phái đoàn, ép chủ một nhà khách ở địa phương đuổi họ ra khỏi nhà, và tịch thu giấy phép lái xe và giấy tờ tùy thân của các lái xe của họ. Vào ngày dự định diễn ra buổi lễ, theo báo cáo có khoảng 40-50 người, trong đó có cảnh sát, đã bao vây ngôi chùa.

Vào tháng 4, báo chí và các tín đồ Cao Đài độc lập cho hay nhà chức trách địa phương ở tỉnh Phú Yên đã san bằng một thánh thất của Cao Đài độc lập bất chấp sự phản đối của các tín đồ địa phương. Vào tháng 5, nhóm Cao Đài Nhơn Sanh độc lập báo cáo rằng nhà chức trách địa phương và các tín đồ Cao Đài được chính phủ công nhận đã ngăn cản họ tổ chức một hội nghị ở thánh địa Tây Ninh, dùng sức mạnh ngăn không cho họ vào bên trong và vẩy sơn vào họ. Nhóm Cao Đài độc lập không xin phép chính thức để tổ chức hội nghị. Vào tháng 9, theo báo cáo, nhà chức trách ở sân bay Tân Sơn Nhất thành phố Hồ Chí Minh đã tịch thu hộ chiếu của Chánh trị sự Cao Đài Hứa Phi và ngăn không cho ông xuất cảnh để dự một hội nghị về tự do tôn giáo.

Những người thực hành Pháp Luân Công báo cáo vào tháng 8 và tháng 10 rằng nhà chức trách thành phố Hồ Chí Minh và cảnh sát mặc thường phục đã ngăn cản họ sinh hoạt đạo trong một công viên địa phương, đôi khi đe dọa, bật nhạc lớn, hoặc hành hung các tín đồ.

Chính quyền tiếp tục từ chối không cho tù nhân và người bị tạm giam quyền cầu nguyện, mặc dù về nguyên tắc Hiến pháp bảo đảm quyền của tù nhân được thực hành tín ngưỡng của họ. Các thành viên gia đình cho biết các quản giáo ngăn cản Mục sư Tin lành Nguyễn Công Chính cầu nguyện và đọc kinh thánh. Tuy nhiên, một số tù nhân được phép đọc kinh thánh và thực hành tín ngưỡng khi đang bị giam giữ.

Nhà chức trách thành phố Hồ Chí Minh tiếp tục thương lượng với ban lãnh đạo Chùa Liên Trì thuộc Giáo hội Phật giáo Việt Nam Thống nhất không được chính phủ công nhận cũng như một nhà thờ Công giáo và nữ tu viện ở khu vực lân cận để giải phóng mặt bằng tạo điều kiện cho việc thực hiện một dự án phát triển đô thị. Ban lãnh đạo của chùa và nhà thờ nói trên cho biết nhà chức trách lấy cớ là quy hoạch lại đô thị để buộc họ di dời và san phẳng các tòa nhà. Cả hai bên báo cáo rằng chính quyền địa phương đề xuất bồi thường và cung cấp địa điểm thay thế, mặc dù các tổ chức tôn giáo trên nói rằng số tiền bồi thường là không đủ và các địa điểm thay thế do chính quyền đề xuất lại ở những khu vực xa xôi. Trụ trì chùa, Hòa thượng Thích Không Tánh tiếp tục công bố các phát ngôn chỉ trích sự hạn chế của chính phủ đối với các tổ chức tôn giáo.

Mặc dù pháp luật cấm xuất bản các tài liệu tôn giáo bởi nhà xuất bản phi chính phủ, trên thực tế, một số nhà xuất bản tư nhân không được cấp phép vẫn in ấn và phát hành không chính thức các kinh sách tôn giáo mà không bị chính phủ can thiệp.

Trong tháng 9, các tình nguyện viên nhóm Công giáo Sách cho Giáo xứ cho biết cảnh sát sách nhiễu họ bằng cách xử phạt vi phạm giao thông và liên tục khám xét tài sản của họ khi họ đang thành lập các thư viện miễn phí ở huyện Con Cuông, tỉnh Nghệ An.

Chính phủ tiếp tục hạn chế số lượng chủng sinh tại các chủng viện Công giáo và Tin lành ở mức mà theo lãnh đạo nhà thờ và hội thánh là không đủ đáp ứng nhu cầu. Tuy nhiên, giới chức sắc Công giáo và Tin lành cho biết số lượng chủng sinh được phép đăng ký đã tăng lên so với các năm trước.

Các nhóm Công giáo, Tin lành, đạo Hồi, Baha’i và đạo Phật được phép đào tạo tôn giáo cho các tín đồ tại cơ sở của họ. Học sinh tiếp tục tham gia các khóa tu mùa hè, giảng dạy về triết lý Phật giáo cơ bản, được tổ chức ở các chùa trên cả nước. Vào tháng 8, chính phủ chấp thuận thành lập Học viện Công giáo Việt Nam mà lãnh đạo Giáo hội hy vọng sẽ là cơ sở đào tạo của tổ chức tôn giáo được cấp bằng đầu tiên ở Việt Nam.

Người Thượng ở Tây Nguyên cho biết chính phủ tiếp tục giám sát, thẩm vấn và phân biệt đối xử đối với họ, một phần là do những nghi ngờ họ có liên hệ với các tổ chức Tin lành gắn với các tổ chức chính trị ly khai. Vào tháng 3, tháng 4 và tháng 5, các phương tiện truyền thông của nhà nước đăng tải một loạt bài viết can ngăn công dân không liên hệ với Tin lành Đề Ga, một nhóm Tin lành của người Thượng. Trong năm qua, một số người Thượng cũng báo cáo rằng chính quyền địa phương thu giữ đất của họ và không cho họ hưởng các dịch vụ xã hội một phần vì lý do tín ngưỡng tôn giáo của họ. Trong một số trường hợp, người Thượng nói rằng do tiếp tục bị đàn áp về xã hội và tôn giáo nên họ phải trốn chạy sang Campuchia. Do vấn đề tôn giáo và dân tộc thường có mối liên hệ chặt chẽ với nhau, khó có thể cho rằng nhiều vụ việc xảy ra chỉ vì lý do tôn giáo. Các nhà hoạt động nhân quyền báo cáo rằng cảnh sát mặc thường phục theo dõi chặt chẽ tín đồ Hòa Hảo đồng thời là nhà hoạt động nhân quyền Nguyễn Bắc Truyển và gia đình ông trong suốt năm qua. Vào tháng 8, ông Truyển cho biết cảnh sát ngăn không cho ông ra khỏi nhà để đi gặp các cán bộ nước ngoài. Các nhà hoạt động khác báo cáo rằng cảnh sát địa phương ở tỉnh An Giang theo dõi chặt chẽ các nhà hoạt động theo đạo Hòa Hảo là bà Mai Thị Dung và ông Võ Văn Bửu sau khi bà Dung được ra tù vào tháng 4.

Hai nhà sư, cả hai đều là thành viên của Giáo hội Phật giáo Việt Nam đã được chính phủ công nhận, báo cáo rằng nhà chức trách địa phương sách nhiễu họ và các tăng ni ở chùa của họ ở tỉnh Bắc Giang và Hà Nội. Họ cho biết việc sách nhiễu bao gồm các hành động hăm dọa tăng ni, đuổi các chức sắc, chức việc ra khỏi chùa, các cá nhân mặc thường phục xông vào chùa, phá hủy tài sản của nhà chùa và lấy trộm tiền công đức của dân làng.

Các nhà hoạt động xã hội báo cáo rằng cảnh sát tiếp tục sách nhiễu các thành viên gia đình của mục sư Tin lành Nguyễn Công Chính đang bị tù giam, chẳng hạn như ngăn cản họ tiếp khách đến thăm, đuổi họ ra khỏi nhà, đặt họ dưới sự giám sát chặt chẽ, tịch thu và phá hủy tài sản cá nhân của họ. Việc hạn chế đi lại của gia đình đôi khi đã ngăn cản bốn người con của mục sư Chính đến trường.

Cũng như các năm trước, đức Tăng thống Giáo hội Phật giáo Việt Nam Thống nhất Thích Quảng Độ báo cáo rằng nhà chức trách chỉ cho phép ông rời Thanh Minh Thiền viện nơi ông cư trú để kiểm tra sức khỏe hàng quý. Các chức sắc khác của Giáo hội Phật giáo Việt Nam Thống nhất cho biết chính phủ tiếp tục theo dõi hoạt động và hạn chế việc đi lại của họ, mặc dù họ có thể gặp một số nhà ngoại giao nước ngoài, đến thăm các thành viên khác của Giáo hội và giữ liên lạc với các cộng sự ở hải ngoại. Vào tháng 8, tín đồ Giáo hội Phật giáo Việt Nam Thống nhất Lê Công Cầu cho biết cơ quan an ninh hàng không ở tỉnh Thừa Thiên Huế ngăn không cho ông bay vào thành phố Hồ Chí Minh để gặp Trợ lý Ngoại trưởng Hoa Kỳ phụ trách các vấn đề Dân chủ, Nhân quyền và Lao động.

Vào tháng 10, các tín đồ Hòa Hảo độc lập cho biết nhà chức trách ở tỉnh Đồng Tháp ngăn không cho họ đến thăm nhà hoạt động theo đạo Hòa Hảo là Dương Thị Tròn sau khi bà được ra tù. Các tín đồ nói rằng cảnh sát yêu cầu gia đình bà Tròn không được tổ chức tụ tập vào những ngày trước khi bà được phóng thích.

Vào tháng 7, các giáo sĩ Công giáo báo cáo rằng các cá nhân không rõ lai lịch và trùm mặt nạ đã ném đá, gạch và mắm tôm vào nơi cư trú của linh mục Công giáo Phan Văn Lợi ở Huế, theo họ những hành động này là nhằm trả đũa cho hoạt động vận động nhân quyền và tự do tôn giáo của ông. Theo báo cáo, các cá nhân mặc thường phục đã sách nhiễu ông vào tháng 3 trong cuộc gặp giữa ông với một chức sắc Phật giáo. Mặc dù các giáo sĩ Công giáo báo cáo sự việc này cho nhà chức trách địa phương, nhưng cảnh sát đã không tiến hành điều tra.

Các thành viên Hội thánh báo cáo rằng nhà chức trách thành phố Hồ Chí Minh tiếp tục giữ hộ chiếu của mục sư Phạm Đình Nhẫn, người đứng đầu Hội thánh Tin lành Liên hiệp Truyền giáo là tổ chức chưa đăng ký, hộ chiếu này bị tịch thu lần đầu từ năm 2013. Họ nói rằng nhà chức trách cho phép ông đi ra nước ngoài vì việc cá nhân nhưng tịch thu hộ chiếu sau mỗi chuyến đi.

Các chức sắc của một số hệ phái Tin lành chưa đăng ký tiếp tục báo cáo rằng nhà chức trách địa phương ở Tây Nguyên phân biệt đối xử đối với các tín đồ của họ, đe dọa loại trừ họ ra khỏi các chương trình phúc lợi xã hội của nhà nước nếu các tín đồ không bỏ đạo.

Các nhóm Tin lành và Công giáo báo cáo rằng tiếp tục có những hạn chế hoặc cấm đoán các nhóm tôn giáo vận hành các cơ sở y tế và giáo dục như bệnh viện và các trường học của giáo xứ. Các đại diện Công giáo nói rằng chính phủ từ chối trao trả các bệnh viện, phòng khám và trường học đã thu giữ của Giáo hội Công giáo trong những thập kỷ qua.

Trong một số trường hợp, chính quyền địa phương cho phép các tổ chức tôn giáo cung cấp các dịch vụ xã hội. Ví dụ, ở Hà Nội, các quan chức thành phố cho phép các hội thánh Tin lành tại gia vận hành các trung tâm cai nghiện ma túy.

Hầu hết các đại diện của các nhóm tôn giáo đã đăng ký báo cáo rằng việc là thành viên của một nhóm tôn giáo nhìn chung không gây bất lợi nghiêm trọng cho các cá nhân trong đời sống dân sự, kinh tế và thế tục ngoài nhà nước, mặc dù một số chức sắc tôn giáo nói rằng các chính sách không chính thức của Đảng Cộng sản Việt Nam (Đảng CSVN) và chính phủ đã cản trở sự thăng tiến của các tín đồ tôn giáo trong các tổ chức đó. Lý lịch chính thức của bốn nhà lãnh đạo cao nhất của Đảng CSVN đều ghi rằng họ không theo một tôn giáo nào.

Nhiều người theo các tôn giáo khác nhau giữ các vị trí trong chính quyền địa phương và cấp tỉnh và có đại diện trong Quốc hội. Nhiều tổ chức tôn giáo đã được công nhận như Giáo hội Phật giáo Việt Nam cũng như các chức sắc, chức việc và tín đồ tôn giáo là thành viên của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, một tập hợp các tổ chức gắn với chính phủ dưới sự lãnh đạo của Đảng CSVN. Các quan chức chính phủ cấp cao gửi thiệp chúc mừng và đến thăm các nhà thờ vào dịp lễ Giáng Sinh và Phục Sinh và tham dự các hoạt động của Đại lễ Phật đản Vesak kỷ niệm ngày sinh của Đức Phật.

Theo báo cáo của các nhóm tôn giáo, chính quyền địa phương đôi khi ngăn cản các cá nhân thay đổi thông tin về tôn giáo trên chứng minh thư nhân dân. Vào tháng 12, Chính phủ công bố sẽ bắt đầu cấp một loại chứng minh thư mới mà không ghi thông tin về tôn giáo trên đó.

Phần III. Tình hình tôn trọng tự do tôn giáo của xã hội

Những người theo Đạo Dương Văn Mình, chủ yếu là người dân tộc H’mông, cho hay một số căng thẳng với những người H’mông khác mà thực hành nghi lễ chôn cất truyền thống khác với họ.

Có một số báo cáo cho thấy các thành viên gia đình không theo đạo Thiên Chúa tham gia vào việc sách nhiễu những người theo đạo Thiên Chúa. Vào tháng 2, các thành viên người dân tộc H’mông của các hội thánh Tin lành ở huyện Điện Biên Đông, tỉnh Điện Biên cho biết các nhà chức trách địa phương, cùng với các thành viên gia đình không theo đạo Tin lành, đã xé kinh thánh, thu giữ, phá hủy tài sản của các tín đồ và hành hung các tín đồ.

Phần IV. Chính sách của Chính phủ Hoa Kỳ

Tổng thống và Ngoại trưởng Hoa Kỳ trong các cuộc gặp với các quan chức chính phủ cấp cao của Việt Nam đã kêu gọi tiếp tục cải thiện tự do tôn giáo. Các quan chức cấp cao khác của Hoa Kỳ sang thăm Việt Nam đã bày tỏ những quan ngại về tự do tôn giáo trong các cuộc gặp của họ với các quan chức chính phủ và đại diện xã hội dân sự. Trợ lý Ngoại trưởng Hoa Kỳ phụ trách các vấn đề Dân chủ, Nhân quyền và Lao động và Đại sứ lưu động về Tự do tôn giáo quốc tế đã thảo luận các quan ngại về tự do tôn giáo với các quan chức chính phủ Việt Nam tại cuộc Đối thoại nhân quyền Hoa Kỳ – Việt Nam vào tháng 5, và đã lên vùng Tây Bắc để thảo luận về tự do tôn giáo với các quan chức địa phương và nhiều nhóm tôn giáo đã đăng ký và chưa đăng ký, trong đó có các nhóm với thành viên là người dân tộc thiểu số. Vào một chuyến thăm khác hồi tháng 8, Trợ lý Ngoại trưởng Hoa Kỳ phụ trách các vấn đề Dân chủ, Nhân quyền và Lao động đã kêu gọi cải thiện tự do tôn giáo trong luật và trên thực tiễn. Các quan chức cấp cao của Hoa Kỳ đã gửi cho các nhà lãnh đạo chính phủ Việt Nam bản khuyến nghị sửa đổi dự thảo Luật tín ngưỡng, tôn giáo để đạo luật này phù hợp với Hiến pháp và các cam kết quốc tế của Việt Nam về bảo vệ tự do tôn giáo.