Part 153

VĂCO, as, avi, atum, are, n. _Être libre_, _inoccupé_, _oisif_. SYN. Nihil ago, cesso, otium habeo, otium est, otiosus sum. )( Sum occupatus. USUS: 1. Dii administratione rerum humanarum non vacant. A curis, negotiis, molestiis vacare. 2. Liberum est, vacuum est, _être libre_, _exempt_. Nullum mihi tempus a negotiis vacat. Culpa vacat is jocus. 3. Otium est, _avoir le temps_, _le loisir_. Si vacarit, adero. Nec consulibus vacabat id negotium agere, nec senatui rem urgere. Hannibali operæ non erat legationes audire, nec vacabat dissidentes componere. 4. Operam do, navo, _s’occuper d’une chose, y vaquer_. Philosophiæ vacare.

VĂCŬĬTAS, ātis, f. _Exemption_, _absence_, _défaut de_. SYN. Cessatio, quies. USUS: Vacuitas a doloribus, angoribus, molestiis. Vacuitas doloris, ægritudinis. Scis quam perturbationem obitus consulis, quam cupiditatem vacuitas (quod vulgus sede vacante dicit) injiciat.

VĂCŬUS, a, ŭum, cum abl. _vel_ ab et abl. _vel_ gen. _Vide_, _libre_. SYN. Inanis, exhaustus, nudus, jejunus. )( Plenus, occupatus. USUS: 1. Vacuum bonis forum. Nullum tempus vacuum habes. Domus vacua. Solum ab humano cultu purum ac vacuum. 2. Minime occupatus, _libre de travail_, _sans occupation_. Aures vacuas præbere alicui. Animum vacuum ad litteras afferre. Cum vacuus fuero, scribam ad te. 3. Liber, expers, _libre_. Animus curis vacuus. Locus a turba, a periculo vacuus. Scelere vacuus et integer. Animus per somnum sensibus vacuus.

VĂDĬMŌNĬUM, ĭi, n. _En t. de droit: promesse, engagement pris, moyennant caution de paraître en justice à certain jour_. SYN. Sponsio sistendi se in judicio ad certum diem. USUS: Vadimonium Siculi Syracusas promittunt, faciunt, constituunt. Nemo erat qui vadimonium concipere posset. Vadimonium mihi cum illo nullum est. Venit Romam, vadimonium sistit, obit. Vadimonium differre, _ajourner le terme_, _remettre la cause_, _deserere_, _ne pas comparaître_, _faire défaut_, missum facere, _se désister_.

VĀDO, is, ere, n. _Aller_. SYN. Eo, iter facio, ingredior. USUS: Vadebam ad eum postridie, _le lendemain je me rendais chez lui_. Cf. Eo.

VĂDOR, aria, atus sum, ari, d. _T. de jurisprud., obliger qqn à comparaître en justice, en lui faisant donner caution_. SYN. In jus voco. USUS: Si me vadari vis, promitto; in jus vocas, sequor; judicium postulas, non recuso. Hic hominem non vadatur, ita sine vadimonio disceditur, _celui-ci ne forme point alors de demande d’assignation, ainsi l’on se sépare sans ajournement de part ni d’autre_.

VĂDŌSUS, a, um, _Qui a beaucoup de gués_, _guéable_. SYN. Vadum habens, qua transiri pedibus potest.

VĂDUM, i, n. _Gué_, _bas-fond_. USUS: 1. Vadum tentare equites jussit. 2. TRANSL. _En sûreté_, _hors de danger_. Res in vado est, in tuto. Emersit e vadis oratio scopulosque est prætervecta.

VÆ! exclamatio doloris, _Malheur!_ _hélas!_ USUS: Væ misero mihi cum herus domum redierit!

VĂFER, fra, frum, _Fin_, _rusé_, _adroit_, _intelligent_. SYN. Callidus, astutus, veterator. Cf. Astutus.

VĂFRĒ, _Adroitement_, _finement_. SYN. Callide, malitiose.

VĂGĒ, _Au loin_, _de côté et d’autre_. SYN. Disperse. USUS: Res vage disjectæ et sparsæ.

VĀGĪNA, æ, f. _Gaîne_, _fourreau d’une épée_. SYN. Gladii theca. USUS: Gladium e vagina educere, _tirer le glaive du fourreau_. In vaginam recondere, _remettre l’épée au fourreau_.

VĀGĬO, is, ĭi _vel_ īvi, ītum, ire, n. _Vagir_ _crier_. SYN. Ejulo, infantum more ploro. USUS: Ut ex hac ætate repuerascam et in cunis vagiam, _de me reporter de la vieillesse aux jours de mon enfance et de crier dans un berceau_.

VĂGOR, aris, atus sum, ari, d. _Aller ça et là_, _errer_, _mener une vie errante_. SYN. Evagor, passim volito, erro. ADV. Late, libere; longe, passim. PHRAS. Hinc et illinc vagatur, _il erre ça et là_. Urbe tota volitat; huc illuc oberrat; huc illuc multiplici et erratico passu circumfertur; perpetuis erroribus circumagitur; huc illuc incerto pede fertur; vitam vagam prosequitur. USUS: Homines fusi per agros ac dispersi bestiarum more vagabantur, _les hommes erraient dans les champs à la manière des bêtes_. Ne vagari et errare cogatur oratio in tam immenso campo. Animus errore vagatur. Ejus crudelitas per omnes ætates et ordines; ejus nomen latissime vagatur. Cf. Erro.

VĂGUS, a, um, _Errant_, _vagabond_; _flottant_, _agité_, _etc._ SYN. Errans, inconstans, incertus; dispersus. )( Stabilis. USUS: Errans et vaga sententia. Vitam inopem vagamque prosequitur. Vagus et exul erat. Vaga ac volubilis fortuna, _la fortune inconstante et volage_.

VALDE, _Fortement_, _fort_, _beaucoup_, _grandement_, _excessivement_. SYN. Vehementer, admodum, majorem _vel_ mirum in modum, egregie, non mediocriter, perquam, sane quam, impense, magnifice, graviter, inprimis, etiam atque etiam, mirifice, mirum quantum, supra vulgarem modum; sic ut nihil supra; sic ut nihil magis. PHRAS. 1. Valde doctus est, _il est très savant_. Sane quam eruditus; insigniter doctus est; incredibile quam doctus sit; doctus ita ut qui maxime; quantum nemo unquam; ut nemo magis; satis superque, bene, multum eruditus; admirandum in modum, oppido, magnopere, impendio litteratus. 2. Valde te rogo, _je vous en supplie_. Summa contentione, sic ut majori cura petere non possim; summe, majorem in modum, vehementissime, quam possum maxime te oro atque ob testor. USUS: Aliquid valde affirmare. Valde vehementerque gaudeo. Suos valde amat, quam paucos habet. Cf. Enixe.

VĂLE, _Adieu_, _porte-toi bien_. SYN. Fac, operam da, cura ut valeas.

VĂLENS, entis, gen. omn. _Fort_, _vigoureux_, _robuste_. SYN. Robustus, fortis, firmus, validus, potens; sanus. )( Imbecillus. USUS: 1. Robustus, valens, audax satelles. Olim ita firma et valens hæc civitas. Valens dialecticus. 2. Sanus, _bien portant_. Malo te sero valentem, quam semper imbecillum videre. Cf. Robustus, Potens.

VĂLĔO, es, ui, ĭtum, ere, n. _Pouvoir_, _valoir_, _avoir de l’influence_; _être fort_, _vigoureux_. SYN. Possum, polleo, potens sum, momentum affero; vim, vires, auctoritatem, pondus, momentum habeo; aliquo loco _vel_ numero sum apud aliquem; sanus sum, belle habeo. ADV. Augustius, belle, minus, bene, etiam atque etiam in posterum, parum, maxime, melius, multum, non minimum, omnino, optime, deterius, plane, plurimum, perinde, proprie, recte. PHRAS. 1. Multum valet apud omnes, _il a une grande influence sur tout le monde_. Largiter apud omnes potest; nomen ejus apud omnes est amplissimum plurimumque potest; plurimum momenti habet ejus auctoritas; magna est ejus vis, gravissima auctoritas apud populum; magno apud omnes loco est; locum tenet, obtinet non vulgarem; quo loco, quo numero illum habeant omnes, haud facile dixero. Cf. Gratia, Locus. 2. Parum vales in curia, _votre autorité a peu de poids dans le sénat_. Obsolevit tua auctoritas; vacillat, jacet, friget, cecidit tua auctoritas; auctoritatem tuam æmuli infregerunt, exterminarunt; nullius est momenti, nullius ponderis, quod tibi videtur; nulla aut tenui est auctoritate, nullus es; vanum est auxilium tuum; nullo apud senatum loco es; nullo in numero haberis. USUS: 1. Opibus, armis, potentia, pecunia, gratia, auctoritate, ingenio permultum valet. Hoc ad beate vivendum permultum valet. Metus ad omnes valuit. Ignarus quid virtus valeret. Sulpicius plus quam ego apud te valere videtur. 2. Recte habeo, belle habeo, meliuscule mihi est, recte mihi est, rectissime sunt apud me omnia, secunda valetudine utor, _être bien portant_, _être en santé_, _en bonne santé_. Si vales, bene est: ego quidem valeo. 3. Salutantis supremum, _adieu, porte-toi bien_. Valete desideria mea, valete. Vale, mi Tiro, vale, vale et salve. 4. Respuentis aliquid, _loin de moi!_ _nargue de!_ _foin de!_ Tribuni isti, si nulla patriæ caritate tenentur, valeant cum suis illis legibus. Si talis est DEUS ut nulla hominum caritate teneatur, valeat, _si DIEU est tel qu’il n’ait aucune affection pour les hommes, je n’en veux point, je le renie_. Cf. Possum.

VĂLĒTŪDO, ĭnis, f. _État de santé_, _santé bonne ou mauvaise_. SYN. Sanitas. PHRAS. 1. Studeamus sane virtuti, sed valetudinem ne negligamus, _sans doute, appliquons-nous à la vertu, mais ne négligeons pas notre santé_. Sequamur virtutem, sed valetudinem quoque non in postremis habeamus, ponamus; valetudinis cum virtute ducenda est ratio. Plurimum virtuti, aliquid tamen valetudini tribuatur; spectanda virtus est, cum ea tamen valetudo ne abjiciatur. Excubare virtutis in studio præclarum est, indormire tamen valetudini minime debemus. Excolatur animus virtutibus, non nihil tamen corpori serviatur. Virtuti quidem inprimis, deinde etiam valetudini dare operam debemus. Virtuti primum, tum valetudini nostrum quilibet serviat, consulat pareat, aliquid indulgeat oportet. Virtutis primam, alteram valetudinis curandæ habeamus rationem oportet. 2. Valetudine sum bona, _j’ai une bonne santé_. Valeo recte, commode, belle valeo; valetudine utor bona. Bene, satis belle, satis commode, recte me habeo, recte mihi est; mihi est, ut volo; viribus utor bonis; roboris, virium, valetudinis habeo satis. Cf. Sanus, Incolumis. 3. Valetudine sum infirma, _j’ai une mauvaise santé_. Valetudine utor parum, minime, haud satis, nequaquam firma, paulo infirmiore, imbecilla, non optima, satis affecta, incommoda, vitiosa. Minus belle valeo; viribus parum firmis sum; vires mihi sunt parum validæ; valetudinis, firmitudinis, virium, roboris minus est; virium imbecillitate laboro. Cf. Morbus. 4. Assidua litterarum tractatio valetudinem lædit, _une étude trop assidue nuit à la santé_. Assiduo studiorum labore valetudo atteritur, infirmatur; incommodo afficitur; damnum facit. Studiorum laborem continuare diutius sine valetudinis damno non licet. Valetudinis cum detrimento fit, quoties litterarum studium pertinacius urgetur. Tenuitas virium continentem studiorum laborem non fert, sustinere non potest. Succumbat necesse est valetudo assiduæ litterarum exercitationi. Ferenda non est continenti studiorum labori virium hæc imbecillitas. 5. Valetudinem paulatim recipio, _je recouvre peu à peu mes forces_. Amissam valetudinem paulatim recupero, confirmo; ex afflicta valetudine paulatim emergo; languore et valetudine sensim levor; melius mihi est; meliuscule mihi est; melius mihi fit in dies; corpus vigorem recuperat; vires corporis recipio; vis morbi laxatur; salubritatem toto corpore percipio. Cf. Convalesco. USUS: Uti valetudine bona, commoda, tenui, infirma, imbecilla; gravi, ægra, perdita. Multum me impedit valetudinis perturbatio, gravitas, infirmitas, imbecillitas. Valetudine a negotiis impedior. Valetudinem amittere, sustentare, confirmare. Cf. Vires.

VĂLĬDĒ, _Fortement_, _puissamment_. SYN. Enixe, summopere. USUS: Validissime ei faveo.

VĂLĬDUS, a, um, _Fort_, _robuste_, _vigoureux_; _puissant_, _énergique_. SYN. Valens. USUS: Cupio te quamprimum validum videre.

VALLĀRIS, e, gen. com. _De rempart_, _de retranchement_. USUS: Muralibus vallaribusque insignes coronis, _couronne décernée à celui qui est entré le premier dans les retranchements ennemis_.

VALLIS, is, f. _Vallée_. USUS: Perpetua vallis jacet. Perpetua valle submittitur regio.

VALLO, as, avi, atum, are, a. _Entourer de retranchements_, _de remparts_, _fortifier_; _préserver_, _garantir_, _protéger_. SYN. Stipo, munio. USUS: Portus et suis operibus, et natura regionis vallatus. Hæc omnia quasi sepimento quodam amicitiæ vallanda sunt. Legationis jus, hominum præsidio et divino jure vallatum.

VALLUM, i, n. _Retranchement_, _rempart_. SYN. Propugnaculum, munitio castrorum. USUS: Hostibus vallum obducere, objicere. Castra vallo ac fossa munire, cingere, circumdare. Fossa et vallo septum tenere aliquem. Cf. Munio.

VALLUS, i, m. _Pieu_, _palissade_. SYN. Firmior palus.

VALVÆ, ārum, f. pl. _Battants d’une porte_, _porte double_, _à double battant_. SYN. Januæ templorum. EPITH. Magnificentiores ex auro, ex ebore, multæ et graves, perfectiores. USUS: In templo Herculis valvæ clausæ repagulis, subito se ipsæ aperuerunt. Patent valvæ. Cf. Janua.

VĀNESCO, is, ere, n. _Disparaître_, _s’évanouir_. SYN. Evanesco. Cf. Evanesco.

VĀNĬTAS, ātis, f. _Futilité_, _légèreté_, _mensonge_, _fausseté_. SYN. Inanitas, mendacium. EPITH. Blanda, incredibilis. USUS: Ut vanitati veritas cedat. Levitate, vanitate, malitia exclusa. Opinionum vanitas, _la vanité_, _la mobilité des opinions_.

VĀNUS, a, um, _Vide_, _vain_, _futile_, _frivole_; _faux_, _menteur_, _fourbe_; _vain_, _vaniteux_. SYN. Futilis, inanis, levis, mendax, falsus. PHRAS. Vanus homo est, _cet homme est frivole et vaniteux_. Homo est longe ventosissimus; insigni futilitate et vecordia, in quo nihil grave, nihil cordatum, qui specie quavis capitur; pueriliter miratur omnia; inania puerorum delectamenta captat; cui studia ut plena vecordiæ, ita inania pleraque et fluxa sunt; qui pompis inanibus gaudet, animoque puerili spectat omnia et metitur. USUS: Vana ratio. Aruspices, vanum et futile genus hominum. Vana spe sibi illudere, _se bercer de vaines espérances_. Cf. Inanis, Mundanus, Levis.

VĂPOR, ōris, m. _Vapeur_, _exhalaison_. SYN. Humor terrenus _aut_ marinus extenuatus; exspiratio, anhelitus terræ. USUS: Vapores ex aquis tepefactis et agris excitantur, _les vapeurs s’exhalent de la terre et des eaux_. Terra semen tepefactum vapore et compressu suo diffindit, _la terre entr’ouvre la semence échauffée par la pression et la douce moiteur du sol_.

VĂPŌRĀRĬUM, ĭi, n. _Tuyau qui, dans les bains des Romains, conduisait la chaleur (vapeur chaude) dans l’étuve_.

VĀPŬLO, as, are, n. _Être battu_, _frappé_. SYN. Cædor, verberor. USUS: Omnium sermonibus vapulat, _il est décrié partout_. Cf. Verbero.

VĂRĬĀTĬO, ōnis, f. _Variation_, _changement_. USUS: Plebs consules eosdem sine ulla variatione dixit, _à l’unanimité des voix_.

VĂRĬĒ, _Différemment_, _diversement_. SYN. Dissimiliter, diverse. USUS: Ea vis varie movetur a sideribus. Varie disputare. Varie sum affectus tuis litteris, _ta lettre m’a diversement affecté_.

VĂRĬĔTAS, ātis, f., _Variété_, _diversité_. SYN. Dissimilitudo, dispar ratio, mutatio, mobilitas. EPITH. Admirabilis, inæqualis, incredibilis, jucunda, magna sententiarum, multa, perfecta, perspicua, propria, simplex, suavis, subtilis, summa; annuæ, innumerabiles, non optabiles, multæ. USUS: Ut in corporibus magna dissimilitudo, sic animorum maximæ varietates, _de même on remarque dans les esprits des différences, des diversités plus grandes encore_. Varietas est propria fortunæ. Hoc sidus multas generat, præbet, facit, suppeditat varietates. Auctores in magna varietate ac dissensione sunt constituti. Quid varietate, vicissitudine, commutatione aptius? Cf. Mutatio, Inconstans.

VĂRĬO, as, avi, atum, are, a. _Nuancer_, _diversifier_, _varier_. SYN. Distinguo, varietate distinguo, varietatem facio; muto, commuto, verto. USUS: Orationem variare et distinguere verborum et sententiarum insignibus, _varier et nuancer son style_. Ut variari voluptas possit. Cf. Muto.

VĂRĬUS, a, um, _Varié_, _nuancé_; _différent_, _mobile_. SYN. Dissimilis, dispar, diversus, multiplex, cujusque modi _vel_ generis, varietate distinctus, multiformis, commutabilis. PHRAS. Homo est varius, commutabilis, multiplex, _cet homme est changeant et inconstant_. Moribus est variis; nunquam sibi constat; a se ipso dissidet; alios in horas vultus moresque induit, gerit; centies commutat quæ statuit seque ipse retexit; novum quotidie ingenium induit; animum in diversum facile mutat. Cf. Muto. USUS: Multiplices variique sermones; variæ et discrepantes voluntates. Varii mores, varia oratio, varium poema. Cf. Mutabilis, Inconstans.

VĀRIX, īcis, f. _Varice_.

1. VAS, vădis, m. _Caution en justice_, _répondant_. SYN. Qui pro aliquo spondet _vel_ obligatur, præsertim in causa capitali; qui alicujus causam omnem suscipit et se pro illa supponit reum; qui præstat alterius culpam; qui se suamque fidem in rem interponit. USUS: Vadem te tyranno dabis pro amico? Me pro amico vadem accipies. Alter vas factus est ejus sistendi.

2. VĀS, vāsis, pl. vasa, ōrum, n. _Vase_, _vaisselle_, _ustensiles_. EPITH. Argenteum, aureum, grande, vinarium. Fictilia, magnifica, pretiose cælata, plurima et pulcherrima, vitiosa. USUS: Exposuit vasa Samia, Corinthia, Delia, magnifica et pretiose cælata. Corpus quasi vas est animi et receptaculum.

VĀSĀRĬUM, ĭi, n. _Somme d’argent allouée aux magistrats nommés en province, pour frais d’établissement_. SYN. Supellex vasorum; _vel_ pecunia magistratui in provinciam abeunti viatici nomine attributa.

VASCULĀRĬUS, ĭi, m. _Fabricant de vases en métal_, _orfèvre_. SYN. Vasorum conficiendorum artifex. USUS: Cælatores vascularios convocat.

VASTĀTIO, ōnis, f. _Dévastation_, _ravage_. SYN. Vastitas, depopulatio. USUS: Italiam a vastatione defendit.

VASTĒ, _Grossièrement_, _sans art_, _sans grâce_. USUS: Aspere, vaste, rustice, hiulce, loqui.

VASTĬTAS, ātis, f. _Vaste désert_, _solitude_. SYN. Vastatio, solitudo, ruina. EPITH. Deserta et inculta, miserrima. USUS: Quæ vastitas in agris, quæ solitudo! Quam deserta, inculta, relicta omnia! Vastitatem a templis, delubris, urbe depellebat. Bella effecere hanc vastitatem. Cf. Ruina.

VASTO, as, avi, atum, are, a. _Rendre désert_, _dépeupler_; _dévaster_, _ravager_. SYN. Vastitatem infero, depopulor. PHRAS. 1. Vastatur regio omnis, _toute la région est dévastée_. Hostes adeo effuse populationem faciunt, nihil ut bello intactum relinquatur. Uruntur nostra et ferro flammaque omnia pervastantur. Per omnem late agrum populabundus hostis incedit, grassatur. Nocturnis incursionibus summam vastitatem efficit. Vastas ex pulcherrima regione solitudines facit hostis; agri nudantur, exscinduntur urbes, cædibus et incendiis horrent omnia. Fumant incensa passim tecta, cuncta bello sunt evastata. Vexantur urbes, ardent oppida, agri exinaniuntur. 2. Hoste in fugam acto, vastare agrum hostilem visum est, _dès que l’ennemi eut été mis en fuite, on résolut de ravager le pays ennemi_. Vastatione affligere opes hostium; depopulationem, vastationem inferre; vocare ad exitium et vastitatem; depopulari fines; prædari, vexare, omnia longe lateque affligere; possessiones rapinis, ferro flammaque consumere libuit. Prædatum abire in hostes visum est, et immissa armata juventute, cum magna trepidatione agrestium villas diripere ac incendere, agros urere, vicos exscindere, impetu ipso proculcare omnia ac hosti solitudinem facere. 3. Vastata sunt omnia, _tout est dévasté, en ruines_. Bellum in tecta urbis gestum est, muri cuniculo subruti aut ariete strati, effractæ portæ, urbs ipsa excidio ac ruinis data. Exusta passim oppida, crematæ villæ, omnia flammis ac ruinis sunt æquata. Abactæ prædæ hominum pecorumque, incendia passim facta, omnia bello exhausta sunt. Non incolæ suas urbes, non cultores habent terræ, omnia ferrum flammaque miscuit, cædeque ac incendio cuncta sunt completa; hostibus nisi nudum sterileque solum, relictum est nihil. Urbes ad solum dirutæ, atque in ipsa tecta sævitum. Omnia strata et pedibus subjecta; quidquid usui esse posset, corruptum; adeo non avaritia, sed crudelitas capta in regione grassabatur. Regio tota omni clade vastata, nihil neque intactum, neque integrum relictum, ruinis demum et ignibus deleta omnia. Cf. Populor, Depopulor. USUS: Bello vastabitur Italia, tecta ardebunt, agri exinanientur. Cf. Destruo, Exhaurio.

VASTUS, a, um, _Dépeuplé_, _désert_. SYN. Desertus. USUS: 1. Ager propter sterilitatem incultus, propter pestilentiam vastus et desertus. 2. Immani magnitudine _prodigieusement grand ou gros_, _vaste_, _énorme_. Bellua vasta et immanis; vastum mare transire. 3. Incompositus, insuavis, difficilis, durus, asper, _inculte_, _grossier_, _désagréable_. Quidam corporis motus vasti et agrestes. Vocalium concursiones vastam et hiantem efficiunt orationem, _les concours de voyelles remplissent le style d’interminables hiatus_.

VĀTES, is, m. et f. _Devin_, _prophète_; _devineresse_, _prophétesse_. SYN. Fatidicus, divinus, divino spiritu instinctus, spiritu divino tactus vir. EPITH. Verus, optimus. USUS: Utinam falsus sim vates! Vates, haruspices, fulguratores, interpretes ostentorum, augures, sortilegi, chaldæi, hariolatores, conjectores.

VĀTĬCĬNĀTĬO, ōnis, f. _Prédiction_, _prophétie_, _oracle_. SYN. Oraculum, prædictio. EPITH. Falsa, vera. USUS: Sortes quæ vaticinatione funduntur. Auspicia, oracula, somnia, vaticinationes. Cf. Divinatio.

VĀTĬCĬNOR, aris, atus sum, ari, d. _Prédire l’avenir_, _prophétiser_. SYN. Divino, futura præsentio. ADV. Impudenter. USUS: Vaticinantis in modum cecinit, excidium patriæ fatale prodens. Hæc ego conjectura prospiciens, vere vaticinari possum: magna nobis impendet malorum Ilias. Cf. Præsagio.

VĔ, _Ou_. USUS: Bis, terve litteras miserat.

VĒCORDĬA, æ, f. _Folie_, _démence_; _méchanceté_; _sottise_. USUS: Color exsanguis, fœdi oculi, prorsus in facie vultuque vecordia inerat, _sur tous ses traits on lisait une expression de fureur_.

VĒCORS, ordis, omn. gen. _Insensé_; _furieux_; _sot_. USUS: Vecors repente sine suo vultu, sine dolore, sine voce constitit. Istius vecordissimi mentem cura metusque terrebant. Cf. Excors, Piger.

VECTĪGAL, ālis, n. _Impôt que l’on paie à l’État_, _contribution_, _tribut_. SYN. Portorium. EPITH. Certissimum, domesticum, grande, iniquum, grave, magnum, præclarum, prætorium, stipendiarium. Integra, magnifica populi, media, minora, publica, ridicula, salva, transmarina, urbana. PHRAS. Vectigalibus præest, _il est chargé de la perception des impôts_. Illi maxime commissa, commendata, demandata est vectigalium cura. Vectigalia præcipuo, summo quodam jure tractat, exercet. Unus præcipue vectigalium curam gerit, sustinet; scripturæ præest; princeps publicanorum est. USUS: Vectigal grave provinciis imponere, irrogare, _imposer, mettre un impôt._ Vectigalia acerbe exigere, exercere, _exiger les impôts_. Vectigal pendere, pensitare, _payer un impôt_. Vectigalibus gravissimis liberare, levare populos, _décharger ou exempter d’un impôt_. Vectigal conducere, redimere. Bello affliguntur, pervertuntur, conquiescunt nostra vectigalia. Cf. Tributum.

VECTĪGĀLIS, e, gen. com. _Relatif aux impôts_. SYN. Stipendiarius, tributarius, qui tributum pendere, solvere, conferre debent, qui publice aliquid pendunt. USUS: Is provinciam vectigalem nobis et stipendiariam fecit. Græcos nobis vectigales habemus. Non sunt immunes hi agri sed vectigales, _soumis aux impôts_. Cf. Obnoxius.

VECTĬO, ōnis, f. _Action de traîner, de transporter_.

VECTIS, is, m. _Levier_. USUS: Demolir signum vectibus, _renverser une statue avec des leviers_.

VECTOR, ōris, m. _Celui qui porte_, _qui transporte ou est transporté_. SYN. Navigans, qui vehit et vehitur. EPITH. Ingratus, timidus, perterritus. USUS: Vectores timidi adversa tempestate, _passagers timides dans la tempête_.

VECTŪRA, æ, f. _Transport par terre ou par eau, à cheval, etc._ SYN. Vectio. EPITH. Longa, difficillis. USUS: Pro vectura solvere. Est summa vecturæ difficultas.

VĔGĔTUS, a, um, _Vigoureux_, _fort_, _ardent_. SYN. Sanus, firmus, valens. USUS: Vegetum ingenium in vivido pectore vigebat. Siste te nobis vegetum in Græcia, _arrive-nous en Grèce frais et dispos_. Vegeta mens, sensusque integri, _esprit vif_, _sens intacts_.

VĔHĔMENS, entis, omn. gen. _Vif_, _impétueux_, _violent_, _ardent_. SYN. Acer, fortis, ferox, incensus, immoderatus, effrenatus, nimius, ardens. PHRAS. Vehemens natura est, _il est naturellement plein d’ardeur_. Ingenio est vehementiore; effervescens facile, incitatus et violentus; fervidiore vir animo; ingenii vitio impotentior et asperior; ingenio percito et feroci; impotens, immodicus, nimius animi; ferox natura; acri et vehementi quadam inflammatione incitatus; vehementis vir ingenii. USUS: Nimium est vehemens feroxque natura. Cf. Fervidus, Præceps.