Part 143

STŬDĔO, es, ŭi, ere, n. _Étudier_, _s’appliquer à_. SYN. Operam do, studium in aliqua re pono, colloco; faveo. ADV. Summe, vehementer, exquisitius litteris. PHRAS. 1. A puero huic scientiæ studui, _j’ai étudié cette science depuis mon enfance_. Meam operam ad hæc litterarum studia jam inde a puero contuli; in hoc studiorum genere meam operam consumpsi, collocavi; meam operam his studiis dedi. Hanc doctrinam, hanc studiorum rationem ab ineunte ætate sum secutus, colui diligentissime. A puero hæc me scientia delectavit; illi a teneris deditus, devinctus fui; a teneris in hoc studiorum genus incubui. Hoc genus studiorum me unice cepit, tenuit, mihi placuit; huic uni meas vigilias dicavi, dedi, tradidi, addixi, dicatas volui; in his litteris ætatem duxi; his litteris tempus omne tribui. 2. Noctu studeo litteris, _la nuit je m’applique à l’étude des lettres_. Nocturnas vigilias ad diurnum doctrinarum studium adjungo. Ad litterarum studia etiam noctis bonam partem assumo, decerpo, sepono; litterarum causa etiam noctem pervigilo, pervigilem ago; somni partem mihi detraho, eripio. 3. Litteris studes assidue, _vous étudiez assidûment les belles-lettres_. Litterarum studia nunquam intermittis; nunquam te a litterarum studio sejungis; totus es in litteris; totum te in litteras abdis; litteris te involvis; noctem cum die litterarum studiis conjungis; litteras colis, tractas, exerces assidue. Nimius es in litteris; nimia litterarum cupiditate flagras, exæstuas. Immoderate, intemperanter litteris indulges; laboris, plusquam satis est, in litterarum studiis tractandis suscipis, sustines; sic in tuis his studiis elaboras, vigilas, ut vires imminuas, exhaurias, consumas, debilites, infirmes, affligas. Modum in studiis tuis non retines, tenes, servas; libros de manibus nunquam deponis; libros volvis, evolvis, tractas, legendo conteris assidue. Præter modum, supra, extra, ultra modum studiis vacas. USUS: 1. Laudi, gloriæ, virtuti, pecuniæ, voluptati, rebus novis studere. 2. Faveo, _s’intéresser à qqn, le favoriser_. Pompeio Crassus studet. Omnes ei student, omnes adjuvant 3. Opto, _désirer_. Studeo scire quid egeris. Ego illum ulcisci non studeo. Cf. Studium. Litteræ.

STŬDĬŌSĒ, _Avec zèle, soin, ardeur_. SYN. Cupide, summo studio, summa ope, omni ope ac opera, diligenter, naviter. PHRAS. (Studiose id fecit, VULG.), _il l’a fait exprès_. De industria; dedita opera; consulto; certo judicio; sciens prudensque; ex composito; ex destinato; compacto, consilio certo egit; sedulo et consilio; ex industria id ab eo factum. Cf. Consulto. USUS: Studiose negotium curare. Cf. Scientia.

STŬDĬŌSUS, a, um, _Plein de zèle_, _zélé_, _appliqué à_, _qui a du goût pour_. SYN. Cupidus, amans, observans; cui res aliqua in studio est, qui alicujus rei studio tenetur, flagrat. USUS: Homo est existimationis meæ et laudis, mei studiosissimus, mei perstudiosus et fautor. Habet multos sui studiosos. Vir dicendi, doctrinæ, eruditionis studiosus. (Studiosus, VULG.), _étudiant_. Rectius: Litterarum studiosus, addito Genit. Cf. Applico.

STŬDĬUM, ĭi, n. _Application_, _zèle_, _ardeur_; _action d’étudier_, _étude_. SYN. Opera, labor; voluntas, animus, cupiditas; litteræ. EPITH. Acre, admirabile, ardens, commune, desidiosum, divinum, eximium et singulare, flagrans, incredibile, insigne, languidius, mediocre, obscurum, mirificum, par, populare, pristinum, rectum, regale, stultum; tantum, totum. PHRAS. 1. Studium suum arti alicui impendere, _donner tous ses soins à un art_. Studium suum ac aperam arti alicui tradere, dicare, addicere; in arte aliqua suum studium locare, collocare, ponere, consumere. 2. Studium suum ac voluntatem alteri impendere, _témoigner à qqn son zèle, son attachement_. Navare alteri studium suum ac voluntatem; profiteri alteri, dicare, declarare suum studium; servire alterius laudi, honori, commodis; ad aliquem sua studia conferre; maxima voluntate et studio erga alterum esse, ferri. Cf. Benevolentia. 3. Studia (Intellige: litterarum, doctrinæ, quæ vocabula ad verba: studeo, studiosus, studia, addenda fere sunt) summam habent utilitatem, _les études ont une très grande utilité_. Studia summam utilitatem, emolumentum, fructum, gloriam pariunt. Studiorum utilitatem nulla dies imminuit; horum utilitas non terminatur spatio temporis, non definitur ulla die, sed sempiternum spectat. Studiis secundæ res ornantur, adversæ sublevantur, adjuvantur. De studiorum utilitate nihil fortuna, nihil hominum injuria ac ne temporis quidem longinquitas quidquam detrahet, deteret, decerpet. 4. Studia litterarum intermittenda paulisper sunt, _il faut interrompre de temps en temps les études_. Animus a litteris avocandus, abducendus est; deponendum studiorum onus; labor studiorum parumper remittendum est; levandus est animus studiorum onere pressus; danda est aliqua vacatio a studiis; relaxandus est animus a studendi contentione; feriato a studiis aliquando esse liceat; vacatio, cessatio, intermissio quædam concedatur oportet. 5. Repetere intermissa paulum litterarum studia, _reprendre l’étude des lettres interrompue pendant quelque temps_. Ad artium bonarum disciplinas se referre, revocare; ad studia sua se referre, conferre; ad studiorum usum et consuetudinem redire; intermissas operas studiis reddere; revocare se ad industriam priorem; novum ardorem ad interpellata tantisper studia afferre; cum Musis in gratiam redire; ad Musas se referre suas. Repetere, recolere, recognoscere, renovare superiora studia, artes pristinas. Cf. Repeto. 6. Studiorum ardorem nihil imminuet, _il ne diminuera rien de son goût pour l’étude_. Litterarum ardorem, quarum studio mire tenetur, flagrat, ardet, incenditur, inflammatur, ad quas totum se contulit, ad quas toto pectore incumbit; in quibus studium omne ponit, adhibet, in quibus tempus omne et ætatem consumit, conterit, exigit, nulla res franget, nulla restinguet; nunquam in hoc homine doctrinarum studia obsolescent; nulla res illum suis a studiis abducet. 7. A litterarum studio cessare, _cesser d’étudier_. Doctrinæ studia abjicere, omittere, deserere, deponere; bonis litteris multam, longam salutem dicere; bonis litteris nuntium remittere; industriam suam alio traducere, transferre. 8. Vix studia humaniora leviter percurrit, jam ad philosophica transit, _il touche à peine l’étude de la littérature et passe immédiatement à la philosophie_. Vix litteras humaniores attigit; vix leviter iis litteris tinctus et infectus est; in iis litteris versatus est; iis litteris operam dedit, quibus formari adolescentia solet; vix breve cum amœnioribus Musis commercium habuit, jam ad rerum naturalium cognitionem animum adjungit, applicat; jam philosophiam animo complectitur; jam se _vel_ animum suum iis artibus excolere cogitat, earum artium cognitionem consequi, eas artes memoria et scientia comprehendere, iis disciplinis erudiri in iis disciplinis elaborare, iis artibus erudiri quæ a sapientissimis viris traditæ omnem naturæ cognitionem complectuntur. 9. (Studium honoris divini et salutis animarum ingens habet, VULG.), _il a un grand zèle pour l’honneur de Dieu et le salut des âmes_. Divini honoris studio mire incensus est; proferendi divini honoris studio mirifico tenetur, flagrat, ardet; ardore quodam sacro alienæ salutis pene conflagrat; ardor ingens ac cupiditas amplificandæ divinæ gloriæ ejus animum exedit; præstanti est erga mortales quoslibet ardentique plane caritate. In aliorum salute procuranda totus est; totum se in animorum procurationem tradidit; alienæ saluti totum se devovet; totum se ad juvandos mortalium animos confert; totus in studium quærendarum DEO animarum exardescit; unum illi votum est animorum quæstus quam maximos facere; unum studium animorum salutem acerrime procurandi. USUS: 1. In arte aliqua studium suum locare. 2. Voluntas, animus, ardor, amor, cupiditas, benevolentia, _zèle_, _ardeur_, _goût_, _penchant_, _passion_. Populi studia sibi multo artificio ac simulatione conciliat. Studia in te mea et officia facile perspicies, nec minora a te studia exspecto. Populi studia amittere, impedire; populi studiis obsistere. Multum de veteri studio tuo detractum sentio. Prætermittis, deposuisti pristina tua erga me studia et officia. 3. Litteræ, _les études_, _application à l’étude_. Litterarum studiis mire tenetur. Silent inter arma doctrinarum studia. Cf. Litteræ, Benevolentia.

STULTĒ, _Sottement_. SYN. Dementer, insipienter, incaute, non pro sano. USUS: Homo stulte arrogans; nihil pro sano fecit sed stulte omnia et improvide.

STULTĬTĬA, æ, f. _Sottise_, _stupidité_; _folie_. SYN. Fatuitas, dementia, amentia. EPITH. Alta, incredibilis, loquax; media, misera, par, senilis, singularis, summa, superior, tanta. PHRAS. Quæ hæc tua stultitia est? _Que signifie cette sottise?_ Qua stultitia obcæcatus hæc actitas? in quam amentiam miseram et infelicem incidisti? quantæ hoc inscitiæ est? o delirationem incredibilem! o dementiam et fatuitatem singularem, qua te constringendum, abripiendum, deridendum dedisti! a sanitate mentis quam alienum est! USUS: Non omnis error stultitia est dicendus, _toute erreur ne mérite pas le nom de sottise_. Stultitia est insania, id est, inconstantia sanitate vacans.

STULTUS, a, um, _Sot_, _stupide_, _imbécile_. SYN. Fatuus, delirus, mente captus, male sanus, demens, amens, nullius consilii. )( Sapiens. PHRAS. Stultiorem hominem non vidi, _je n’ai jamais vu d’homme plus sot, plus déraisonnable_. Homo est sine mente, sine sensu; stolidus et stipes; hominum inscitissimus, insulsissimus; omnium qui sunt quique fuerunt, longe stultissimus; mortales omnes exquisita stultitia longe anteit; tam stulte omnia et incaute agentem, tam excordem fatuumque hominem non vidi; nihil hoc homine dementius qui nihil adeo pro sano faciat. 2. Hominem plane stultum reddetis, _vous rendrez cet homme tout à fait fou_. A sanitate mentis deturbabitis; ad insaniam adigetis; mente movebitis; sanitate mentis spoliabitis. USUS: Homo stultus et credulus. Malo indisertam prudentiam quam stultam loquacitatem.

STŪPA, æ, f. _La partie brute du lin ou du chanvre, étoupe_. SYN. Crassior pars lini.

STŬPĒFACTUS, a, um, _Étonné_, _stupéfait_. SYN. Attonitus.

STŬPĔO, es, ŭi, ere, n. _Être frappé d’étonnement_, _de stupeur_. SYN. Obstupesco, attonitus hæreo, stupenti similis hæreo, stupore et silentio defigor. USUS: Stupuere omnes. Cf. Miror.

STŪPĬDĬTAS, ātis, f. _Stupidité_, _sottise_. SYN. Stupor, tarditas.

STŬPĬDUS, a, um. _Étonne_, _stupéfait_, _stupide_, sot. SYN. Stupens, tardus, stolidus. PHRAS. Nihil homine ist hoc stupidius, _je ne connais rien de plus stupide que cet homme_. Nulla in re quidquam hominis habet; extremi ingenii homo est; sine sensu, sine sapore, elinguis, vecors; hominum vecordissimus; stupor hominis, seu pecudis potius; incredibilis hominem stupor opprimit; propter stuporem cordis hebes ac stolidus; plumbeus sane homo, mente vacans, tanquam truncus et stipes; non modo ad sapientiam cæcus, sed ad ea ipsa quæ cerni possunt, hebes, obtusus; non plus sapientiæ habet quam lapis aut silex; nihil videt, nihil audit; ipse quis sit, utrum sit nescit; rudi et incondito sensu homo est; obesæ naris homo est; lapidem, haud hominem esse putes; in facie vultuque vecordia eminet. USUS: Omnes stupidi timore obmutuerunt. Cf. Stupor, Stolidus.

STŬPOR, ōris, m. _Saisissement_, _stupeur_, _admiration_, _surprise_; _sottise_. SYN. Stupiditas, admiratio. )( Sensus. PHRAS. Stupor omnes oppressit, _tous demeurèrent frappés de stupeur_. Vox, spiritus torpebat; tam subitæ rei admiratio vocem omnibus interclusit; stupor omnium animos et velut torpor quidam insolitus membra tenebat, occupabat; repentina res cum stupore ac miraculo torpidos defixit, defixos tenuit; novitate ac miraculo attoniti, neque animo, neque auribus aut lingua constabant; stupor omnes repentinus invasit, oppressit; exsangues attonitisque similes stabant, hærebant, respectantes inter se, per metum etiam voce suppressa; sine suo vultu, sine colore, sine voce consistebant. USUS: Immanitas in animo, stupor in corpore. Stupor debilitasque linguæ, tarditas ingenii, _langue inhabile et lourde_, _esprit stupide_. Cf. Administratio.

STŬPRO, as, avi, atum, are, a. _Souiller_, _déshonorer_. SYN. Constupro, stuprum infero, affero alicui, vim affero, pudicitiam eripio, stupro aliquam maculo, corpus virginis violo, vi comprimo; pudicitiam alicujus expugno, vitium _vel_ stuprum alicui offero, virginem vitio; rem habeo, stuprum facio cum aliqua; res mihi est cum aliqua. USUS: Stuprata per vim Lucretia.

STŬPRUM, i, n. _Infamie_, _déshonneur_. EPITH. Infestum, nefarium, turpe. USUS: Vir stupri plenus. Stuprum virgini offerre, inferre. Stupro maculare aliquam.

SUĀDĔO, es, āsi, āsum, ere, n. et a. _Conseiller_; _persuader_. )( Dissuadeo. SYN. Auctor sum, fio; suasor et auctor sum alicujus rei; moneo, hortor. ADV. Amice, fideliter, prudenter, sapienter. PHRAS. 1. Is mihi suadet, _il me conseille_. Is mihi auctor est rei agendæ; isto auctore utor; hunc auctorem consilii habeo, sequor; hujus ego auctoritatem sequor; auctoritati pareo; hic mihi consilii auctor, dux, moderator; adjutor et administer est. Is mihi consilium dat; consilio me juvat; consilio mihi adest; consilio est; consilii mihi copiam facit; consilio me instruit 2. Si suadentem me audisset, aliter omnia egisset, _s’il avait écouté mes conseils, il aurait agi autrement_. Si meis monitis paruisset; si meam sententiam complexus esset; meis monitis si stare voluisset; si sequi me auctorem, suasorem et impulsorem; si mihi morem gerere, si consilium a me exquirere voluisset, aliter omnia instituisset, consilium mutasset, vela alio vertisset. USUS: Non solum suasit, sed et rogavit. Cf. Auctor, Moneo, Consilium.

SUĀSO, ōnis, f. _Conseil donné_. SYN. Consilium, monitum, hortatio. )( Dissuasio.

SUĀSOR, ōris, m. _Celui qui conseille_, _conseiller_. SYN. Consuasor, auctor, hortator. )( Dissuasor. USUS: Deditionis suasor, impulsor, auctor, probator fui. Quid interest inter suasorem facti et probatorem? _Quelle différence y a-t-il entre celui qui conseille et celui qui approuve une action?_

SUĀVĬLŎQUENTĬA, æ, f. _Charme de la parole_, _doux langage_. USUS: Et oratorem appellat et suaviloquentiam tribuit.

SUĀVĬOR, aris, atus sum, ari, d. a. _Donner un baiser_, _baiser_. SYN. Osculor, suavium do, figo. USUS: Cicerones nostros cupio suaviari.

SUĀVIS, e, gen. com. _Agréable_, _aimable_, _doux_. SYN. Dulcis, eruditus, jucundus. USUS: Hic suavis haberi mavult quam gravis, et suavitatite ea quæ perfunderet animos, non quæ perfringeret. Cf. Jucundus.

SUĀVĬTAS, ātis, f. _Douceur_, _suavité_. SYN. Suavitudo, dulcitudo, jucunditas. USUS: Suavitates odorum efflantur e floribus. Suavitas sermonis, orationis, humanitatis. Conquirit undique suavitates, _il cherche partout les douceurs, les jouissances_. Cf. Jucunditas.

SUĀVĬTER, _Agréablement_. SYN. Jucunde, dulciter. USUS: Video quam suaviter voluptas sensibus blandiatur.

SUĀVĬTŪDO, ĭnis f. _Agrément_, _amabilité_, _charme_. SYN. Suavitas.

SUĀVĬUM, ĭi, n. _Baiser_. SYN. Osculum.

SŬB, _Sous_. SYN. Subter, subtus. USUS: 1. Sub terra habitant. Sub scalas se abscondit. 2. Ante, _devant_, _sous_. Res sub aspectum, sub intelligentiam cadit. Simulacro sub oculis posito. 3. Circiter, _vers_, _à_. Sub dies festos, sub meridiem, sub noctem venit. 4. Post, _après_. Sub eas statim tuæ recitatæ sunt litteræ. 5. In, _sous_ (_subordination_). Sub aliena persona latet, sub nomine pacis bellum latet. 6. Sub manu, _sous la main_, _en son pouvoir_, SYN. In promptu, in manu, in manibus; ad manum, præsto.

SŬBACTĬO, ōnis, f. _Culture_, _exercice_. SYN. Cultura, exercitatio. USUS: Subactio autem est usus, auditio, lectio.

SUBDĬTĬTIUS, a, um, _Supposé_, _apocryphe_. SYN. Fictus, subditus, subornatus. USUS: Litteræ, proles subdititiæ.

SUBDĬTUS, a, um, _Supposé_, _substitué_. SYN. Subdititus, substitutus. PHRAS. (Multos numerat subditos, VULG.), _il a beaucoup de sujets_. Sub ejus ditione, dominatu; in ejus ditione et potestate multi sunt; in multos dominatum habet, exercet; dominatu ejus multi tenentur; subjectos ditioni suæ et obnoxios multos numerat; sub ejus imperio multi obedienter et fideliter degunt, agunt; vivunt; jugum ejus qui acceperint, haud sane pauci sunt. USUS: Subditus in locum alterius infans. Aquæ subditis ignibus effervescunt.

SUBDO, is, dĭdi, dītum, ere, a. _Substituer_. SYN. Substituo. USUS: Quis in meum locum subdetur?

SUBDŎLĒ, _Avec un peu de ruse_. SYN. Versute, callide.

SUBDŎLUS, a, um, _Un peu rusé_, _fourbe_, _trompeur_. SYN. Callidus, versutus, vafer. Cf. Astutus.

SUBDŪCO, is, xi, ctum, ere, a. _Retirer de dessous_, _enlever_. SYN. Subtraho, removeo. PHRAS. Clam se subduxit, _il s’esquiva sans qu’on l’aperçût_. Ex conspectu discessit, evolavit; ex conspectu repente amissus est; conspectum fugit, vitavit; conspectu sui eos qui præsentes erant, privavit; ex conspectu se clam deduxit. USUS: 1. De circulo se subduxit. Cibum alicui subducere. Pugnæ et periculo se subducere, _se soustraire au combat, au danger_. 2. Ad rationes refertur, _calculer (par soustraction)_, _compter supputer_. Subducamus summam. Rationes et calculos subducamus.

SUBDUCTĬO, ōnis, f. _Action de tirer les vaisseaux sur la plage_. SYN. Subtractio.

SŬBĔO, es, ĭi _vel_ īvi, ĭtum, ire, n. _Souffrir_; _arriver_, _paraître_. SYN. Patior, fero; adeo. USUS: 1. Aleam, fortunam, judicium multitudinis imperitæ, notam turpitudinis, odium publicum subire. 2. Incesso, _venir à la pensée_, _se présenter à l’esprit_. Subiit animum timor, pudor quidam et pœnitentia factorum. Spes, verecundia, cogitatio nescio quæ mentem subiit. 3. Venio, _arriver_, _entrer_. Tectum paternum, vultum patris subire non audet. 4. Succedo, _succéder_, _venir après un autre_. Una legio subiit alteri.

SŬBĬGO, is, ĕgi, actum, ere, a. _Soumettre_, _assujettir_, _réduire_. SYN. In potestatem vel ditionem redigo, subjicio, subjungo. USUS: 1. Tertiam subegit orbis partem Africanus. Cf. Subjicio. 2. Molior, _labourer_, _briser_, _pulvériser_. Terram subigere fossione glebarum.

SŬBINDE, _Immédiatement après_, _tout aussitôt_. SYN. Deinde, statim post.

SŬBĬTO, _Subitement_, _soudain_, _tout-à-coup_. SYN. Repente, repentino, continuo; ecce tibi. )( Sumpto spatio. USUS: Tabellario properanti, res enim cunctationem non receperat, subito litteras dedi. Subito præter opinionem omnium. Cf. Repente, Improviso.

SŬBĬTUS, a, um, _Subit_, _inattendu_, _imprévu_. SYN. Repentinus. USUS: Subita defectio Pompeii.

SUBJECTĬO, ōnis, f. _Action de mettre sous ou devant_. SYN. Rerum quasi gerantur, sub aspectum subjectio, _action de mettre les choses sous les yeux, comme si elles se passaient en la présence des spectateurs_, _vive représentation_.

SUBJECTOR, ōris, m. _Celui qui suppose_, _fabricateur (d’une fausse pièce)_. SYN. Qui falsa testamenta supponit. USUS: Testamentorum subjector.

SUBJĬCĬO, is, jēci, jectum, ere, a. _Mettre_, _placer sous_; _soumettre_. SYN. Addo, subjungo, induco, adjungo, subigo. PHRAS. 1. Cæsar Galliam totam sibi subjecit, _César s’empara de toute la Gaule_. Galliam totam ad imperium populi Rom. adjunxit, in potestatem redegit; armis et legibus Galliam sempiternis vinculis adstrinxit; armis oppressit; in ditionem suam redegit; sub imperium populi Rom. ditionemque subjunxit; Gallia armis Cæsaris subacta, tota sub populi Romani imperium ditionemque cecidit; suæ ditionis totam Galliam Cæsar fecit; Galliam belli cladibus domitam sub jus ditionemque redegit; Gallorum opes fregit eorumque cervicibus servitutis jugum imposuit. 2. Provincia se victori subjecit, _la province se soumit au vainqueur_. Se suaque omnia alienæ potestatis fecit; victori se submisit, substravit; sub victoris nutum et arbitrium subjecit; jugum accepit; imperata fecit; se sub imperio victoris obedienter ac fideliter futuram, in potestate futuram, sub victoris jure futuram recepit. USUS: 1. Rationem dictorum et exempla subjecit. 2. Subdo, _être subordonné à, soumis à_. Verborum inanis sonitus, nulla subjecta sententia. Arti materiam subjicere. Quæ sit vis subjecta huic voci, _quelle est la force de ce mot_. 3. Obnoxium reddo, _soumettre_. Subjicere se imperio, sub potestatem alicujus. 4. Propono, _présenter_, _fournir_, _mettre sous les yeux_. Oculis aliquid et cogitationi; aliquid sub aspectum subjicere. 5. Adultero, _supposer_, _substituer_. Subjicere testamenta. Cf. Vinco.

SUBJUNGO, is, junxi, junctum, ere, a. _Assujettir_, _soumettre_, _subjuguer_. SYN. Subjicio, adjungo. USUS: Multas urbes sub Romanum imperium subjunxit.

SUBLĀTĒ, _D’une manière élevée_, _pompeuse_. SYN. Elate. USUS: Sublate et ample dicere.

SUBLĀTĬO, ōnis, f. _Élévation_. SYN. Elatio. USUS: Sublatio animi sine ratione, _exaltation_, _enivrement_, _ivresse_. Cf. Elatio.

SUBLĔGO, is, lēgi, lectum, ere, a. _Prendre furtivement_, _soustraire_. SYN. Furto aliquid surripio. Cf. Furor.

SUBLĔVO, as, avi, atum, are, a. _Relever_, _soutenir_, _appuyer_. SYN. Sustento. ADV. Lenissime. USUS: 1. Miseros, miserorum inopiam suis opibus sublevare. 2. Erigo, _soulager_, _rassurer_. Stratum et abjectum sublevare. 3. Compenso, _relever_. Nominis novitatem dicendi gloria sublevare, _racheter par la gloire de l’éloquence, la bassesse de la naissance_. Cf. Consolor, Juvo.

SUBLĬCA, æ, f. * _Pieu planté en terre_, _pilotis d’un pont de bois_. SYN. Palus ligneus qui rectus in aquam defigitur ad pontis constructionem. USUS: Non sublicæ modo directæ ad perpendiculum, sed pronæ et fastigiatæ, ut secundum naturam fluminis procumberent.

SUBLĬCĬUS, a, um, * _Composé de pilotis_. USUS: Pons sublicius, _le pont de bois qu’Ancus Martius fit jeter sur le Tibre_.

SUBLĬGĀCŪLUM, i, n. _Petit tablier pour couvrir la nudité_.

SUBLĪMIS, e, gen. com. _Haut_, _élevé_, _qui est dans les airs_. SYN. Altus, excelsus. )( Humilis. In sublime fertur. Sublime ferri. Cf. Altus.

SUBLĬNO, is, lēvi, lĭtum, ere, a. _Enduire_, _crépir_; _recouvrir_. USUS: Os alicui sublinere, _barbouiller la face à, qqn_, _c. à d._, _se moquer, se jouer de lui, rire à ses dépens_, verba dare. Cf. Extollo.

SUBMERGO, is, mersi, sum, ere, a. _Submerger_, _engloutir_. SYN. Mergo. Cf. Mergo.

SUBMĬNISTRO, as, avi, atum, are, a. _Fournir_, _donner_. SYN. Do, suggero. USUS: Pecuniam alicui, ornamenta, adjumenta subministrare.

SUBMISSĒ, _D’une manière douce_, _calme_, _basse_, _rampante_. SYN. Demisse, remisse. USUS: Submisse se gerere, alicui supplicare.

SUBMISSĬO, ōnis, f. _Bassesse_, _soumission_. SYN. Demissio, remissio.

SUBMISSUS, a, um, _Calme_, _doux_; _faible_, _rampant_. SYN. Demissus; humilis, abjectus; remissus. )( Elatus. USUS: Neque submissum, neque se efferentem vivere oportet. Cf. Humilis, Modestus.

SUBMITTO, is, mīsi, missum, ere, a. _Envoyer_, _expédier_; _baisser_, _abaisser_, _fléchir_, _plier_. SYN. Clam mitto; demitto. )( Extollo. ADV. Multum. USUS: 1. Exercitum aliquo submittere. 2. Demitto, inclino. Se alicui, fasces, animos submittere. Cf. Subjicio.

SUBMŎVĔO, es, mōvi, mōtum, ere, a. _Écarter_, _éloigner_.

SUBNECTO, is, exum, ere, a. _Attacher par dessous_, _fixer_. SYN. Annecto, subjicio.

SUBNIXUS, a, um, part. v. anom. subnitor, _Soutenu_, _appuyé sur_; _fort de_, _confiant dans_.

SŬBŎLĔO, es, ere, n. _Avoir vent de qqche_, _le sentir_, _le flairer_. SYN. Præsentisco, USUS: Jam res patri subolet. Cf Præsentio.

SŬBORNO, as, avi, atum, are, a. _Suborner qqn_, _gagner_, _corrompre_; _équiper_, _armer_. SYN. Substituo, instruo. USUS: Falsum testem subornare. Subornare aliquem ad facinus. Pulchre a natura subornatus in vitam venit, _il est venu à la vie bien paré des mains de la nature_, _c. à d._, _avec de brillantes facultés_.

SUBRĒPO, is, psi, ptum, ere, n. _Se glisser en rampant_. USUS: Sub tabulas subrepere.

SŬBRĪDĔO, es, rīsi, rīsum, ere, n. _Sourire_. SYN. Aliquantum, furtim rideo.

SŬBRŬO, is, rŭi, rŭtum, ere, a. _Abattre_, _renverser_, _démolir_, _ruiner_. SYN. Subverto. USUS: Muros subruere. Subruta cuniculis mœnium pars procubuit. Cf. Vasto, Populor.