Part 50

Pajero. = Ang magabalígya sa dagámi. * Táuo ng̃a tampalásan.

Pajica, lla, ta. = Quigol, sigariyo ng̃a guibórbod sa dahon sa maís, sa nipa, &c.

Pajizo. = Ang guibóhat ug ang guitábon sa dagámi. * Color ng̃a maíng̃on sa color sa dagámi.

Pajoso. = Bisan onsa sa dagámi. * Ang guibotáng̃an ug guisáctan sa dagámi.

Pajuela. = Cahoy diótay, gung̃i, pisi, &c., ng̃a guidíhog sa asufre ng̃a guinagámit sa mg̃a baláy sa pagdágcot sa madalí sa mg̃a sugá.

Pajujero. = Lugar ng̃a pagabotáng̃an sa dagámi, arón madonót.

Pajuncio. = Polong ng̃a icatíao ug icatámay sa sologóon.

Pajuz. = Dagámi ng̃a harúul na madonót.

Pala. = Capandáyan ng̃a guinagámit sa pagbálhin, pagcútao ug pagbósuat sa trigo, sa maís, &c., ug mao ang usá ca papán sa usá ca dang̃áo ug tung̃á sa cahitáson ug sa usá ca dang̃áo sa calápdon, ng̃a guitaólan sa caogalíng̃on ng̃a togdánan: silbi opód sa pagcótao sa yota, sa pagcólgog sa caláyo, sa pagsolód ug sa paggóa sa tinápay sa horno, sa pagcóha sa abó, &c. * Ang pala, ang labíng halagpád sa mg̃a gayóng. * Lugar ng̃a pagalobóng̃an sa mg̃a motia ug sa mg̃a batóng mahál, sa salapí, sa boláoan, &c. * Ang panit ng̃a dapit sa ibábao sa mg̃a sapín. * Ang cahitáson ug calápdon sa mg̃a ng̃ipon. * Pagcalaláng sa pagpaquigásoy ug sa pagsósi sa bisan onsa. * Papán ng̃a diótay ng̃a may iang caogalíng̃on ng̃a caláptan, coloptánan, ng̃a guinagámit sa mg̃a táuo ng̃a nanagsogál sa pelota.

Palabra. = Polong, ting̃og. * Ang Anac ng̃a bogtong sa Dios ng̃a Amahán. * Saad.

Palabrada. = Polong ng̃a daótan, ng̃a macadáot sa isigcatáuo, malágsot, mang̃íl-ad, maláo-ay.

Palabrero. = Hinoguilánon caáyo, tabían. * Ang masáyon magasáad ug malisód magatúman.

Palabrimujer. = Ting̃og sa laláqui ng̃a maíng̃on sa ting̃og sa babáye.

Palabrista. V. Palabrero.

Palabrita. = Polong ng̃a ondan, ng̃a may tuyo ug hingtúngdan.

Palabrota. V. Palabrada.

Palaciego. = Ang nahatong̃ód sa palasio. * Ang nagasílbi sa palasio.

Palacio. = Baláy ng̃a guimpóy-an sa mg̃a hari, sa mg̃a Obispo, ug sa obán ng̃a mg̃a dagcóng táuo.

Palacra. = Tipac ng̃a boláoan ng̃a olay ug baol pa, ng̃a maquíta usáhay sa mg̃a mina.

Palada. = Bisan onsa ng̃a macóha sa pala, sa macaúsa, sa tagsa ca pagcóha.

Paladar. = Lang̃ágng̃ag. * Pagcalamí. * Caíbog sa bisan onsang espirituhánon.

Paladear. = Pagbótang, pagtóng̃ad sa lang̃ágng̃ag sa bag-ong guiánac, sa dogós con sa lain ng̃a matám-is, arón mahagálam ug magasóso ug maáyo. * Pagcóha sa caíbog sa bisan onsang botang tong̃ód sa lain ng̃a botang ng̃a ihátag, ng̃a macalípat ug macalímbong sa lamí. * Paghógas sa bába con sa lang̃ágng̃ag sa mg̃a mananáp, arón macacáon sila ug maáyo. * Pagbóhat sa timáan sa báta ng̃a bag-ong guiánac, sa iang bába, ng̃a boot magsóso. * Pagdímdim, pagtagámtam, sa mahínay, sa bisan onsa.

Paladeo. = Pagcadímdim, pagcatagámtam.

Paladin. = Táuo ng̃a bantógon ug cásing casíng̃an, ng̃a nahímo sia ug banságon tong̃ód sa iang mg̃a bohat ng̃a cating̃aláhan ug hibólng̃an.

Paladinamente. = Sa pagcabántog, sa pagcaháyag, sa pagcadayág.

Paladino. = Ang nabántog, ang nadayág, ang naháyag.

Palafren. = Cabayo ng̃a aghop, ng̃a guicabayóan, sa canhing tiempo, sa mg̃a dama, sa mg̃a señora. * Ang cabayo ng̃a pagacabayóan sa mg̃a sologóon con managobán sila sa ilang mg̃a agálon.

Palafrenero. = Ang sologóon ng̃a magagóyor sa cabayo ug magabótad sa preno.

Palahierro. = Ang pothao ng̃a guibótang sa bató sa obos, sa mg̃a lilígsan sa duhá ca bató.

Palamenta. = Cadaghánan sa mg̃a gayóng, sa mg̃a gaod sa tagsa ca sacayán ng̃a pagagaóran.

Palanca. = Lig-oat, icalíg-oat. * Pisi ng̃a dagcó ng̃a icaósoag sa mg̃a layág sa mg̃a sacayán.

Palancada. = Pocpoc ng̃a guipócpoc sa lig-oat, sa espeque.

Palancana. V. Palangana.

Palangana. = Honáoan, panghunáoan.

Palanquera. = Bolobóngtod ng̃a hatáas.

Palanquero. = Ang magalíg-oat.

Palanqueta. = Lig-oat, icalíg-oat ng̃a diótay.

Palanquin. V. Ganapan. * Pisi ng̃a pagagamíton sa mg̃a sacayán, sa paglólos sa mg̃a layág.

Palatina. = Bisti sa mg̃a babáye sa pagtábon sa liog ug sa doghan sa tiempo sa tugnao.

Palatinado. = Cahímtang sa mg̃a caobánan sa hari sa Alemania, ug ang yota sa mg̃a príncipes sa maong Guinharían.

Palatino. = Ang nahatong̃ód sa mg̃a palasio, ug onay sa mg̃a táuo ng̃a nagasílbi sa palasio. * Cahímtang sa mg̃a dagcóng táuo sa Guinharían sa Alemania, sa Francia ug sa Polonia.

Palazo. = Paglámbos, pagbónal sa cahoy, con sa pala.

Palazon. = Cadaghánan sa mg̃a cahoy sa bisan onsang buhat.

Palco. = Lugar ng̃a pagalingcódan sa mg̃a táuo sa pagsolóng sa mg̃a dola. * Solód solód ng̃a may balcon, talambóan, sa mg̃a teatro.

Paleador. = Ang mogámit sa pala sa iang pagbúhat.

Palenque. = Dingding sa mg̃a papán con sa mg̃a bogsoc, ng̃a magalibót sa bisan onsang lugar.

Paleografía. = Quinaárman ng̃a magatórlo sa pagbása, sa mg̃a sulat ng̃a caráan.

Paleográfico. = Ang nahatong̃ód sa paleografía.

Paleógrafo. = Ang nagaestudio sa quinaádman sa paleografía.

Palería. = Opicio sa pagbóhat sa mg̃a balaháan ug mg̃a alaguían sa tubig.

Palero. = Ang magabúhat ug magabalígya sa mg̃a pala. * Ang magaháoan, sa pala, sa mg̃a alaguían sa tubig, sa mg̃a lugar ng̃a tubígan caáyo.

Palestra. = Lugar ng̃a pagaaoáyan, ng̃a pagapinongpóng̃an. * Lugar ng̃a pagaíndig indígan sa mg̃a táuo, arón suláyon nila ang ilang quinaárman.

Palestrico. = Ang nahatong̃ód sa palestra.

Paleta. = Papán ng̃a diótay ug haláoig ng̃a pagabotáng̃an sa mg̃a pintor sa mg̃a color, sa pagcasonód sonód, sa pagpíntal nila. * Capandáyan sa puthao, ng̃a malíng̃in, ng̃a may iang caogalíng̃on ng̃a tugdánan, ng̃a guinagámit sa mg̃a caparían, sa pagpáhat sa mg̃a sod-an. * Capandáyan sa pagcólcog sa caláyo.

Paletilla. = Bocó bocó. * Bocóg sa cotó cotó.

Paleto. = Mananáp sa opát ca tiil, maíng̃on ing̃on sa osa. * Táuo ng̃a boquídnon, borong.

Paleton. = Ang bahin sa yaoe ng̃a mosolód sa yaoíhan.

Paletoque. = Capote ng̃a moábot hasta sa tohod.

Palia. = Cortina, tabil sa sagrario, ng̃a magasalípod sa Santísimo Sacramento. * Panápton ng̃a diótay ug laro ng̃a igatábon sa cális sa pagmisa sa mg̃a Pare, ug ang malíng̃in ng̃a igatábon sa hostia ng̃a guibótang sa patena ng̃a guiibábao sa cális, sa oalá pa macóha ang paño ng̃a guitábon sa maong cális.

Paliacion. = Pagcalimód, pagcatábon sa bisan onsa.

Paliadamente. = Sa pagcatinágo, sa pagcahílom.

Paliar. = Paglimór, pagsománg̃il.

Paliativo. = Tambal ng̃a ibótang sa mg̃a masaquét ng̃a díli na matámbal, arón mamahínay hinay lamang ang mg̃a maól-ol.

Paliatorio. = Ang macatábon, ug macalimód sa bisan onsa.

Palidez. = Pagcalálag, pagcalospád, pagcalopsád.

Pálido. = Malospád, malopsád, malálag, madálag.

Palillero. = Ang magabóhat ug magabalígya sa mg̃a palíyo, sa mg̃a gung̃i ng̃a icóhit sa mg̃a ng̃ipon. * Hopot hopot ug bisan onsa ng̃a pagasórlan ug pagabotáng̃an sa mg̃a palíyo.

Palillo. = Palíyo, gong̃i ng̃a icolóhit sa mg̃a ng̃ipon. * Cahoy ng̃a icabásal sa tambol. * Bisan onsa ng̃a oaláy bale ug polós. * Ang tolománon ng̃a ona ug tolotagídyot sa mg̃a quinaárman ug mang̃a opicio.

Palinodia. = Pagcasíbog ng̃a bantog sa guiíng̃on ng̃a daan.

Pálio. = Timáan ng̃a guihátag sa santos ng̃a Papa sa mg̃a Arzobispo ug sa obán ng̃a mg̃a Obispo, ng̃a mao ang usá ca bacus ng̃a putíon, ng̃a guibotáng̃an sa onóm ca crus ng̃a maítom, ng̃a guisáblay sa mg̃a abága ug mobítay sa doghan. * Panápton ng̃a dagcó ng̃a guibótang sa onóm con oaló ca cohoy ng̃a hatáas, ng̃a guidála sa mg̃a procesion arón masílbi ug dao atóp ng̃a pagasilóng̃an sa Padre ng̃a magabítbit sa Santísimo Sacramento, sa mg̃a reliquia, &c., ug sa Padre ng̃a magasonód sa bisan onsang santos: pagagamíton opod sa Santos ng̃a Papa, sa mg̃a hari ug sa obán pang mang̃a ponóan sa Singbahán, sa mg̃a piesta ug sa ilang pagsolód ng̃a bantog sa mg̃a longsod. * Bisan onsa ng̃a may dagoay sa lambong, sa sambong.

Palique. = Suguílon ng̃a caoang, ng̃a oaláy polós ug cahológan.

Paliza. = Pagcabónal, castigo sa daghan ng̃a mang̃a paglátos, paglámbos.

Palizada. = Alad, lugar ng̃a guilibótan sa mg̃a bogsoc.

Palma. = Lubí, sacsac, nipa, bolí, saguísi, &c. * Cahoy ng̃a mobóng̃a sa bong̃a ng̃a guing̃álan ug datil. * Timáan sa pagdáog ug ang maong pagdáog. * De la mano. = Palad sa camót. * De los pies. = Lapa lapa, itolónob.

Palmacristi. = Tanóm.

Palmada. = Dapi, pagcadápi dapi, pagcadágpi. * Pagcabásal basal sa mg̃a camót.

Palmadica. = Sayáo, pagsabáy.

Palmar. = Lugar ng̃a guinatórcan sa daghánan ng̃a mg̃a lobí, &c. * Ang nahatong̃ód sa dang̃áo. * Ang socod sa usá ca dang̃áo. * Ang madayág, ang maháyag, ang nabántog.

Palmario. = Idem desde ang madayág.

Palmatoria. = Palmeta, capandáyan ng̃a guinagámit sa mg̃a magtotóon sa pagbárlong ug pagcastigo sa mg̃a báta ng̃a tinón-an nila: mao ang usá ca papán ng̃a diótay ug malíng̃in ng̃a guinabohó bohóan sa pila ca bohó, ng̃a icadápi dapi sa mg̃a palad sa mg̃a camót sa maong mg̃a báta, ug sa luyong tomóy guitaólan sa mg̃a tinábas ng̃a panit ng̃a igahámpac opód caníla. * Sanggáan sa mg̃a candela, sa pothao, tombága, &c.

Palmeado. = Mg̃a tiil sa mg̃a gaquét, mg̃a itic, &c., ng̃a guicalang̃aquítan sa mg̃a torlo ug mg̃a cocó sa usá ca panit.

Palmear. = Pagdápi dapi, pagdágpi sa mg̃a camót, pagbásal sa mg̃a palad.

Palmejea. = Cahoy ng̃a guitáod cutub sa dolong hasta sa olín, sa solód sa mg̃a sacayán, ug ng̃a guipahaáng̃ay sa tagsa tagsa ca ligason.

Palmentera. = Coreo, ang magadála sa mg̃a sulat.

Palmeo. = Socod sa mg̃a dang̃áo, sa mg̃a tocáo.

Palmera. V. Palma hasta timáan.

Palmero. = Táuo ng̃a magabántay sa mg̃a palma. * Táuo ng̃a nagaádto sa yotang santos, sa yota sa Jerusalém, cay sa pagpaúli nia nanagdála sa mg̃a lucay, sa mg̃a dahon sa mg̃a palma.

Palmeta. V. Palmatoria hasta sanggáan. * Pagcadágpi sa palad sa camót sa palmeta, pagcadolápi.

Palmífero. = Ang guidaghánan sa mg̃a palma.

Palmilla. = Calaínan sa panápton ng̃a hinábol sa longsod sa Cuenca.

Palmitieso. = Cabayo ng̃a may cocó ng̃a tindog dapit sa atubáng̃an, ug magáhi.

Palmito. = Obód. * Tanóm.

Palmo. = Dang̃áo. * Dula sa mg̃a báta.

Palmotear. V. Palmear.

Palmoteo. = Pagcadágpi, pagcadápi dapi, pagcabásal sa mg̃a palad sa camót. * Pagcadápi sa palmeta.

Palo. = Cahoy, bonal. * Pagcalátos, pagcabónal sa cahoy. * Ang pagpatáy sa mang̃a saláan, guican sa sentencia sa mg̃a hocom. * Bisan onsang dagoay sa mg̃a dahon sa baraja, oros, copas, &c. * Pong̃a, quinapónghan, sa mg̃a bong̃a. * Talároc sa mg̃a sacayán.

Polomadoras. = Tinahían sa mg̃a layág sa mg̃a sacayán, ng̃a pagasinambágan sa relinga.

Palomar. = Lobir, pisi ng̃a magamáy ng̃a binílic caáyo. * Salapatíhan, baláyan sa mg̃a salapáti.

Polomariego. = Salapáti ng̃a guibatónan sa baláy, ng̃a magalúpad lupad sa banua.

Palomear. = Pagdácop, pagpusil sa mg̃a salapáti. * Pagbáton sa pagcadúgay sa mg̃a salapáti.

Palomera. = Lugar ng̃a maháoan caáyo, ng̃a oaláy salípdan ng̃a guihámpac uyámut sa mg̃a hang̃in ng̃atanán. * Salapatíhan.

Palomería. V. Palomear.

Palomero. = Ang magapatigáyon sa pagpálit ug sa pagbalígya sa mg̃a salapáti. * Ang mahagógma magbáton sa mg̃a salapáti.

Palómico. V. Mariposa. * Bocó bocó sa mg̃a cabayo, &c.

Palomina. = Iti sa mg̃a salapáti. * Tanóm.

Palomino. = Cayóbog, coyóbog, pisó sa mg̃a salapáti. * Timáan sa tae ng̃a mahabílin usáhay sa mang̃a sinína ug sa mg̃a calson.

Palomo. = Salapáting laqui. * Táuo ng̃a boang boang, hong̃og, coláng̃an sa boot. * Balod.

Palon. = Bandela ng̃a hatáas ug ng̃a may opát ca tomóy.

Palor. V. Palidez.

Palotada. = Pagcabónal sa cahoy ng̃a díli dagcó. * Barlis ng̃a guinabárlis sa papel, sa papán, &c., ng̃a silbi sa panigíngnan arón magatóon sa pagsúlat ang mg̃a báta.

Paloteado. = Pagsabáy sa mg̃a táuo ng̃a nanagsigbásal basal sila sa mg̃a cahoy hamóbo ng̃a guinabítbit nila sa ilang mg̃a camót, sa pagbánha nila ug pagsádsad sa maáyong pagcompás. * Pagcabónal, pagcalátos sa mg̃a táuo ng̃a nanagsigáoay.

Palotear. = Pagbásal sa mg̃a cahoy. * Pagsuguílon sa mg̃a hatáas ng̃a polong.

Palpable. = Ang arang hicápon, cobílon, capcápon. * Ang maháyag, ang madayág, ang oaláy duha duha.

Palpablemente. = Sa pagcadayág caáyo, sa pagcaoaláy duha duha, ug maíng̃on sa pagahicápon onta sa camót.

Palpadura. = Como el siguiente.

Palpamiento. = Pagcahícap, pagcacóbil, pagcacápcap.

Palpar. = Hicap, capcap, cobil. * Pagíla sa bisan onsa sa pagcadayág caáyo.

Pálpebra. V. Párpado.

Palpitacion. = Pagcalóbcob, pagcaólpot, pagcaguíap ng̃a masóbsob caáyo sa cásing cásing, sa pulso ug mg̃a caogátan sa mg̃a táuo ug sa mg̃a mananáp.

Palpitante. = Ang magacalóbcob, ang magaólpot, ang magaguíap.

Palpitar. = Olpot, guiap, calóbcob.

Palpo. = Ihilícap sa mg̃a mananáp.

Palta. = Bong̃a sa cahoy sa maong ng̃alan.

Palto. = Idem.

Paludamento. = Lambong ng̃a mapóla ug binoldáhan sa buláoan ng̃a guibisti, niádtong tiempo, sa mg̃a romanos.

Paludoso. = Yota ng̃a tubígan, danáoan, pisácan caáyo.

Palumbrario. = Langgam ng̃a manágit sa mg̃a balod.

Palurdo. = Táuo ng̃a borong, boquírnon.

Palustre. = Ang nahatong̃ód sa danao. * Capandáyan sa pothao ng̃a guigámit sa mg̃a panday sa cota sa pagcóha sa apog.

Pallar. = Pagpíli sa salapí, buláoan, &c., ng̃a labíng mahál, sa nasácot pa sa yota.

Pallon. = Pagcadághan sa buláoan, sa salapí, &c., ng̃a macóha sa tagsa ca pagólay, sa guiláin na sa yota.

Pamema. = Bisan onsa ng̃a oaláy bale ug polós.

Pámpana. = Dahon sa mg̃a paras.

Pampanador. = Ang dogá ng̃a guipíga sa mg̃a oloódlot sa mg̃a paras.

Pampanaje. = Cadaghánan sa mg̃a orlot sa mg̃a paras. * Pagdáyan dayan ng̃a guilabíhan sa mg̃a bótang ng̃a oaláy polós caáyo.

Pampanilla. = Solosáyang diótay ng̃a guibísti sa mang̃a indio, sa pagtábon sa ilang laoas.

Pámpano. = Orlot sa mg̃a balágon sa mg̃a paras.

Pampanoso. = Ang may daghánan ng̃a mg̃a pámpano.

Pampirolada. = Sabáo, salsa ng̃a magáma sa ajos, sa tinápay ug sa tubig. * Polong con bohat ng̃a oaláy hingtóngdan.

Pamplina. = Tanóm. * V. el anterior desde polong.

Pamporcino. = Tanóm.

Pamposado. = Tapólan.

Pampringada. = Bisan onsa ng̃a oaláy polós ug hingtóngdan. * Pagcahílog sa tinápay sa bisan onsa.

Pan. = Tinápay. * Bisan onsang minása sa binócboc, sa dagoay sa tinápay. * Bisan onsa ng̃a can-on sa matagádlao.

Pana. = Panápton ng̃a bolobalabibóon, sa igagáma.

Panace. = Tanóm.

Panadear. = Pagbóhat sa tinápay ng̃a ibalígya.

Panadería. = Opicio sa pagbóhat sa tinápay, lugar ng̃a pagabohátan ug pagabaligyáan sa tinápay.

Panadero. = Magbobóhat, ang magabóhat sa tinápay.

Panadizo. = Hobág ng̃a motoróc sa mg̃a torlo, basol. * Táuo ng̃a masaquéton, salaquétan, malospálon.

Panal. = Orlan sa mg̃a potiócan.

Panarra. = Táuo ng̃a hong̃og, coliró, boang boang, coláng̃an sa boot.

Panática. = Cadaghánan, balon sa tinápay.

Pancada. = Pocpoc ng̃a guipócpoc sa tiil. * Pagcapáquiao.

Pancarpia. = Porong porong ng̃a nagáma sa mang̃a bulac ng̃a nagacaláin lain.

Pandar. = Pagtápoc, pagtíp-oc sa mg̃a dahon sa baraja sa nanagsugál, sa paglímbong sa obán.

Pandear. = Pagbalíquig, paglicó, paglíad sa bisan onsa.

Pandectas. = Cadaghánan sa mg̃a leyes ng̃a guipating̃ób ug guipatígom sa hari ng̃a si Justiniano.

Pandeo. = Pagcabalíquig, pagcabalicó, pagcabóyoc, pagcalíad sa bisan onsa.

Panderada. = Cadaghánan sa mg̃a pandero. * Polong, con buhat ng̃a díli macaígo, ng̃a oaláy hingtúngdan.

Panderete. = Limbong sa nagasugál sa baraja. * Dingding, bongbong sa mg̃a ladriyo, sa mg̃a bató.

Panderetear. = Pagbásal sa pandero ug pasayáo sa iang compas.

Pandereteo. = Pagcabásal sa pandero.

Panderetero. = Ang magabásal, ang magabúhat ug ang magabalígya sa mg̃a pandero.

Pandero. = Tolotámbol ng̃a diótay ug manípis ng̃a guigámit sa mg̃a longsod ng̃a obos, ug ng̃a pagabáslan sa mg̃a camót sa mg̃a tagilóngsod, sa ilang mg̃a pagsabáy, mg̃a piesta ug mg̃a calípay. * Táuo ng̃a mamólong sa oaláy hingtóngdan ug cahológan.

Pandilla. = Pagcahiósa, pagcaáng̃ay sa pila ca táuo, sa paglímbong sa ilang isigcaíng̃on. * Catilíngban, cadaghánan sa mg̃a táuo ng̃a naning̃ób sila sa pagdúla ug sa pagsóroy soroy.

Pandillista. = Ang magapatígom sa obán ng̃a mg̃a táuo.

Pando. = Balíquig, balicó, ang nalíad sa tong̃á tong̃á, talioála. * Ang mahináyon caáyo sa iang mg̃a paglíhoc. * Ang tubig sa sobá sa mg̃a capatágan ng̃a hapit díli magabahá.

Pandorga. = Babáyeng matámboc caáyo, ng̃a mahináyon sa iang mg̃a paglíhoc, ug ng̃a oaláy caang̃áyan. * Talabánog.

Panecico, llo, to. = Ang may dagoay sa tinápay.

Panegírico. = Ang nahatong̃ód sa suguílon, oáli, &c., sa pagdáyeg sa lain, ug sa pagbántog sa iang mg̃a bohat ng̃a maáyo. * Oáli, pagdáyeg sa mang̃a santos ug sa obán ng̃a mg̃a táuo ng̃a matárong.

Panegirista. = Palaoáli. * Malaoáli, maoaoáli. * Ang magadáyeg sa lain.

Panera. = Tangcal, panonórlan, sorlánan sa trigo, sa humáy, sa maís, &c., con sa binócboc.

Panetelas. = Sopas ng̃a matín-ao, ng̃a magáma sa tinápay ng̃a quinórcod, sa sabáo ug sa asúcar, ng̃a ipacáon sa mg̃a táuo ng̃a maloyáhon.

Panetería. = Solód ng̃a guitagána sa mg̃a baláy sa mg̃a hari sa pagtípig ug sa pagpáhat sa tinápay.

Pánfilo. = Táuo ng̃a mahináyon, maláng̃an lang̃ánon, malúya caáyo. * Dula sa mg̃a báta ng̃a mahamótang sa pagpálong sa usá ca candela, ug quinahánglan ng̃a sangpóton ang maong polong sa maong paghoyóp.

Pangelin. = Cahoy ng̃a dagcó.

Paniaguado. = Ang guilabánan ug guipacáon sa lain. * Abian, higála.

Pánico. = Cahárloc, calísang, cacógmat ng̃a dagcó.

Paniego. = Ang hing̃áoan caáyo sa tinápay. * Yota ng̃a mobóng̃a caáyo. * Poyo poyo, puntél ng̃a pagasórlan sa olíng.

Panificar. = Pagbóhat pagbág-o sa mg̃a solóp, sa pagpógas sa trigo, sa humáy, sa maís, &c.

Panizo. = Maís.

Panoja. = Poso.

Pantalon. = Calson, salooál ng̃a hatáas.

Pantalla. = Oja de lata. * Tombága ng̃a binácbac sa pagcanípis, &c., ng̃a icaatúbang sa mg̃a sugá sa belon, &c., arón salípdan ang siga, ug díli onta magapasoláo ug magadáot sa mg̃a matá. * Bisan onsa ng̃a ibútang sa atubáng̃an sa mg̃a matá, sa pagsalípod sa sugá con sa caláyo. * Bisan onsa ug bisan quinsa ng̃a magasalipód sa lain.

Pantano. = Danao, yota ng̃a tobígan. * Caculían. * Caoláng̃an, cabilínggan, casámoc ng̃a dagcó.

Pantanoso. = Yota ng̃a guidanáoan caáyo. * Bisan onsa ng̃a guibotáng̃an sa mg̃a cabilínggan, mg̃a caculían, mg̃a caoláng̃an, mg̃a casámoc.

Panteon. = Singbahán, sa canhing tiempo, ng̃a guibóhat sa longsod sa Roma, ng̃a guisingbáhan sa mg̃a dioatáhan sa mg̃a dios dios ng̃atanán: carón tiempoha nahímo Singbahán ng̃a pagasingbáhan cang María Santísima. * Lugar ng̃a guibohátan pagtúyo sa mg̃a lang̃ob lang̃ob con mg̃a bohó, sa paglobóng sa mg̃a minatáy, ug labi pa sa mg̃a hari ug mg̃a príncipe.

Pantera. = Mananáp sa opát ca tiil ng̃a maísog caáyo. * Bató ng̃a pino, salamín ng̃a guing̃álan de roca, sa bató.

Pantómetra. = Capandáyan sa pagsócod socod sa bisan onsa, ug sa pagbárlis.

Pantomima. = Dula sa puro, sa lonlon timáan, sa oaláy polong.

Pantomímico. = Ang nahatong̃ód sa pantomima.

Pantomimo. = Ang táuo ng̃a magapanigíng̃on ing̃on sa mg̃a buhat ug sa mg̃a polong sa mg̃a táuo ng̃a nanagápil sa mg̃a dula.

Pantoque. = Ang tian, ug ang loang sa sacayán.

Pantorrilla. = Bagtac.

Pantorrillera. = Panápton ng̃a ilócloc sa ilálom sa mg̃a medias arón pagaíngnon ng̃a dagcó ang mg̃a bagtac. * Medias ng̃a mabága.

Pantorrilludo. = Ang may dagcóng bagtac.

Pantuflazo. = Pagpócpoc sa sapín.

Pantuflo. = Sapín ng̃a maíng̃on ing̃on sa sinelas.

Panza. = Tian.

Panzada. = Pagdóso sa tian. * Pagcabósog.

Panzon. = Ang may dagcóng tian.

Panzudo. = Idem.

Pañal. = Hapín, postánan sa mg̃a batang diótay. * Ang mg̃a bahin sa sinína, dapit sa obus. * Pagcabáta.

Pañero. = Ang magabalígya sa mg̃a panápton.

Pañetes. = Salooál, calsonsillos sa mg̃a mananágat. * Ang paño, ang panápton con bagcos ng̃a guibácos sa mg̃a laráoan sa atong Guinóong Jesucristo.

Paño. = Panápton ng̃a hinábol sa mg̃a balahíbo sa mg̃a carnero. * Bisan onsang panápton. * Tabil. * Panápton ng̃a magámit sa pagtámbal sa mg̃a samad. * Aláp-ap sa nauong ug sa láoas. * Pagcalágom sa mg̃a matá, ug pagcapolá. * Boling sa mg̃a salamín, sa mg̃a baso, &c., landong ng̃a macaólang sa ilang pagcasíga. * Layág sa mg̃a sacayán.

Pañol. = Tagsa ca junta junta con solód solód sa mg̃a sacayán.

Pañoso. = Táuo ng̃a bolíng̃on, ng̃a guibistíhan sa mg̃a noog.

Pañuelo. = Paño, panyo.

Papa. = Ang Santos ng̃a Papa, pang̃ólo ng̃a maquíta sa calibútan sa mg̃a binuñágan ng̃atanán, ilis ni Jesucristo sa iyang Iglesia. * Sopas ng̃a mahómoc ng̃a ipacáon sa mg̃a báta. * Bisan onsang calán-on.

Papá. = Polong ng̃a igatáuag sa mg̃a báta sa ilang amahán.

Papacete. = Talabánog.

Papada. = Ogoc, lagung lagung.

Papadilla. = Ang onód ng̃a anáa sa ilálom sa solang.

Papado. = Pagcahímtang sa Santos ng̃a Papa ug ang túig ng̃a pagadugáyan nia.

Papafico. = Langgam.

Papagayo. = Perico, loro. * Tanóm. * Isda. * Bolac.

Papahigo. = Panápton sa mg̃a calo calo, sa panápton opód, ng̃a igatábon sa liog ug sa nauong gauas ang mg̃a matá. * Layág sa mg̃a sacayán.

Papal. = Ang nahatong̃ód sa Santos ng̃a Papa.

Papalina. = Calo calo sa panápton, &c., ng̃a magatábon sa mg̃a dalónggan.

Papalmente. = Ing̃on sa Papa. * Ing̃on sa gahóm sa Santos ng̃a Papa.

Papamoscas. = Langgam. * Táuo ng̃a magabang̃áng̃a sa masóbsob sa bába.

Papanatas. = Táuo ng̃a masáyon motóo sa bisan onsa, ng̃a masáyon pagalimbóng̃an ug pagaólo olóhon.

Papandujo. = Ang mahínog caáyo, ang mahómoc sa pagahínog, ang nadóboc.

Papar. = Pagcáon sa bisan onsang mahómoc sa díli quinahánglan ng̃a osápon, paglámoy. * Díli pagtágad sa bisan onsa ng̃a tacós onta ng̃a pagatágdan.

Páparo. = Táuo ng̃a borong, boquídnon, cabos sa oaláy quinaárman, ng̃a mating̃ála sa bisan onsa.

Paparrabias. = Ang masáyon masocó, mabaláca, manoyó.

Paparrolla. = Polong ng̃a igacahárloc sa mg̃a báta, arón magahílom sila con managhílac.

Paparrucha. = Balíta, suguílon ng̃a bacácon.

Papasal. = Dula sa mg̃a báta. * Bisan onsa sa diótay ng̃a bale, ang oaláy polós.

Papaz. = Ng̃alan ng̃a guicahing̃álan sa África sa mg̃a Padreng cristianos. * Polong ng̃a guicahing̃álan usáb sa mg̃a cristianos sa mg̃a Padre sa mg̃a moros.

Papazgo. V. Papado.

Papel. = Papel. * Papel ng̃a sinolátan sa bisan onsa. * Ang bahin sa dula, ng̃a ihátag ng̃a sinúlat sa papel sa tagsa ca táuo ng̃a apil sa dula, arón saolóhon nia. * Ang táuo ng̃a mahilábot con may catongdánan sa bisan onsa.

Papelear. = Pagbólong sa usá ca papel sa talioála sa obán.

Papelera. = Panonórlan sa mg̃a papel. * Honos honos ng̃a sorlánan sa papel. * Cadaghánan sa mg̃a papel ng̃a sinolátan.

Papelería. = Cadaghánan sa mg̃a papel ng̃a nang̃obót ug nasácot, ug ang mg̃a papel ng̃a guisi ug oaláy polós.

Papelero. = Ang magbobóhat, ang magabóhat ug magabalígya sa papel.

Papeleta. = Papel ng̃a diótay, sinolátan sa bisan onsa, balisóngsong ng̃a papel ng̃a pagasórlan sa bisan onsa.

Papelina. = Copa, baso ng̃a halagpád dapit sa itáas ug diótay dapit sa obus. * Panápton ng̃a manípis caáyo.

Papelista. = Ang mahilábot sa mg̃a papel.

Papelon. = Papel ng̃a sinolátan sa bisan onsa ng̃a oaláy polós. * Papel ng̃a mabága ng̃a nagáma sa daghan ng̃a mg̃a papel ng̃a guipílit pilit sa atóle. * Táuo ng̃a maandácon, ng̃a magapacadagcó.

Papelonear. = Pagpacadagcó, pagándac sa bisan cansa.

Papelote. = Papel ng̃a sinolátan ng̃a oaláy polós.

Papera. = Bocol, bogon sa liog.

Papero. = Colon ng̃a pagabohátan sa sopas ng̃a mahómoc sa mg̃a báta.

Papiabillo. = Mananáp sa opát ca tiil.

Papilla. = Sopas ng̃a mahómoc ng̃a ipacáon sa mg̃a báta. * Pagcalaláng sa paglímbong sa isigcatáuo.

Papion. = Calaínan sa amó.

Papiro. = Tanóm.

Papirotada. = Pagcalític, pagcalábtic.

Papirotazo. = Como el siguiente.

Papirote. = Lític, labtic, pitic.

Papista. = Ng̃alan ng̃a guicahing̃álan sa mg̃a táuo ng̃a díli mutóo sa Santos ng̃a Papa sa mg̃a cristianos ng̃a nanógot canía.

Papo. = Balónan, pabalónan.

Papudo. = Ang may dagcóng balónan.

Papujado. = Langgam ng̃a balahibóan caáyo sa balónan.

Papulá. = Hobág ng̃a motóbo sa liog sa obos sa solang.

Paquebot. = Sacayán ng̃a guitagána sa padála dala sa mg̃a sulat.

Paquete. = Idem. * Pardong diótay. * Cadaghánan sa mg̃a sulat ng̃a guipailálom sa usá lamang ca papel ng̃a guipílit.

Par. = Pares. * Magsáma, maíng̃on.

Para. = Arón. * Dapit. * Sa.