La Tronpretendantoj

Part 3

Chapter 3 3,876 words Public domain Markdown

(rigardas antaux si pripensante) Kiom mi ja pagis por tiu regxa segxo, al kiu mi tamen ne atingis -- kaj kiom li pagis por gxi, li, kiu nun sidas tie sekura! Mi estis juna kaj forlasis mian belan sekretan amon, por edzigi min en potencan parencaron. Mi pregxis al la sanktuloj, ke donigxu al mi filon, -- mi ekhavis nur filinojn.

EPISKOPO NIKOLAS

_Håkon_ ricevas filojn, jarlo, -- nur vidu!

DUKO SKULE

(iras al la fenestro dekstre) Jes, -- cxio adaptigxas por Håkon.

EPISKOPO NIKOLAS

(sekvas lin) Kaj Vi, Vi volas lasi Vin mallibera forpeli de la felicxo Vian tutan vivon! Cxu Vi estas blinda? Cxu Vi ne vidas, ke estas pli forta potenco ol la Birkibejnoj, kiuj staras malantaux Håkon kaj favoras lian agon? Li ricevas la helpon de supre, de tiuj, kiuj estas Viaj enviantoj ekde la naskigxo! Kaj por tiuj enviantoj Vi kurbas Vin! Ekstaru, viro; gxibigu la dorson! Por kio Vi alie ricevis Vian nebrideblan animon? Memoru, ke la unua farego en la mondo farigxis de iu, kiu ekstaris kontraux potencan regnon!

DUKO SKULE

Kiu?

EPISKOPO NIKOLAS

La angxelo kiu ekstaris kontraux la lumon!

DUKO SKULE

Kaj kiu jxetigxis en la fauxkon de la abismo --

EPISKOPO NIKOLAS

(sovagxe) Kaj kreis regnon tie, kaj farigxis regxo, potenca regxo, -- pli potenca ol kiu ajn el la miloj da -- jarloj tie supre! (falglitas sur la benkon apud la trinkotablo)

DUKO SKULE

(rigardas lin longe, kaj diras:) Episkopo Nikolas, cxu Vi estas io pli aux io malpli ol homo?

EPISKOPO NIKOLAS

(ridetas) Mi estas en stato de senkulpeco; mi ne konas diferencon inter bono kaj malbono.

DUKO SKULE

(duone al si mem) Kial ili metis min en la mondon, se ili ne volis ordigi la vivon pli bone por mi? Håkon tiel firme kaj neskueble fidas sin mem; -- cxiuj liaj viroj firme kaj neskueble fidas lin --

EPISKOPO NIKOLAS

Mutigxu pri tio ke Vi ne havas tian fidon en Vi mem! Parolu kvazaux Vi gxin havas; jxuru lauxte kaj sankte, ke Vi havas gxin, -- kaj cxiuj fidos Vin.

DUKO SKULE

Se mi havus filon! Se mi havus filon, kiu povus preni la grandan heredon post mi!

EPISKOPO NIKOLAS

(vigle) Jarlo, -- se Vi havus filon?

DUKO SKULE

Mi neniun havas.

EPISKOPO NIKOLAS

Håkon ricevos filojn.

DUKO SKULE

(pugnigas la manojn) -- kaj estas regxe naskita!

EPISKOPO NIKOLAS

(ekstaras) Jarlo, -- se li ne tia estus?

DUKO SKULE

Li tion ja pruvis; la fera fajropruvo --

EPISKOPO NIKOLAS

Kaj se li tia ne estus -- spite al la fajropruvo?

DUKO SKULE

Cxu vi volas diri, ke Dio mensogis, kiam li sukcesigis la fajropruvon?

EPISKOPO NIKOLAS

Por kio Inga el Vartejg kuragxis provoki Dian verdikton?

DUKO SKULE

Ke tiu infano, kiun sxi naskis oriente en Borgarsyssel, estas filo de Håkon Sverrisson.

EPISKOPO NIKOLAS

(kapsignas, cxirkauxrigardas kaj diras mallauxte:) Kaj se nun regxo Håkon ne estus tiu infano?

DUKO SKULE

(ektretas pasxon malantauxen) Cxiopova --! (regas sin) Nepenseble.

EPISKOPO NIKOLAS

Auxskultu al mi, jarlo. Mi havas sepdek ses jarojn; komencas malsupren deklivigxi nun por mi, kaj tiun cxi aferon mi ne kuragxas kunporti tien transen --

DUKO SKULE

Parolu, parolu! Cxu li ne estas filo de Håkon Sverrisson?

EPISKOPO NIKOLAS

Auxskultu min. Ne estis konatigite, kiam Inga estis graveda. Håkon Sverrisson estis jxus mortinta, kaj versxajne sxi timis Inge Bårdsson, kiu tiam estis regxo, kaj Vin, -- nu ja, ankaux la Baglojn, mi opinias. Sxi naskis sekrete en la domo de Trond pastro, oriente en la komunumo de Heggen, kaj naux tagojn poste sxi veturis hejmen; sed la regxa infano restis tutan jaron cxe la pastro, kaj sxi ne kuragxis atenti pri gxi, kaj neniu escepte de Trond kaj liaj du filoj ion sciis.

DUKO SKULE

Nu ja, -- kaj sekve?

EPISKOPO NIKOLAS

Kiam la infano estis jaragxa, ne eblis plu subteni la sekreton. Inga malkasxis la aferon al Erlend el Husaby, -- maljuna Birkibejno de la tempo de Sverre -- Vi scias.

DUKO SKULE

_Nu_?

EPISKOPO NIKOLAS

Li kaj aliaj estroj el la Opplandoj prenis la infanon, iris mezvintre trans la montaron kun gxi, kaj portis gxin al la regxo, kiu tiam sidis en Nidaros.

DUKO SKULE

Kaj Vi tamen povas diri, ke --?

EPISKOPO NIKOLAS

Komprenu! Granda dangxero estus por simpla pastro eduki regxan infanon. Tuj post kiam la infano naskigxis, li tial konfesis al unu el siaj superuloj en la eklezio, kaj demandis lian konsilon. Tiu lia superulo ordonis al Trond sekrete intersxangxi du infanojn, sendi la gxustan regxan filon al sekura loko, kaj doni al Inga la malgxustan, se sxi aux la Birkibejnoj poste postulus la regxan filon.

DUKO SKULE

(ekcitita) Kaj kiu estis tiu hundo, kiu donis tian konsilon?

EPISKOPO NIKOLAS

Estis mi.

DUKO SKULE

Vi? Jes, Vi cxiam malamis la parencaron de Sverre.

EPISKOPO NIKOLAS

Sxajnis al mi malsekure por la regxa filo veni inter Viajn manojn.

DUKO SKULE

Sed la pastro?

EPISKOPO NIKOLAS

Promesis fari, kiel mi ordonis.

DUKO SKULE

(kaptas lian brakon) Kaj Håkon estas la malgxusta?

EPISKOPO NIKOLAS

Se la pastro tenis sian promeson.

DUKO SKULE

_Se_ li tenis gxin?

EPISKOPO NIKOLAS

Trond pastro forvojagxis el la lando la saman vintron, kiam la infano venis al regxo Inge. Li vojagxis al la tombo de Tomas Beckett, kaj poste restis en Anglio gxis sia morto..

DUKO SKULE

Li forvojagxis el la lando, Vi diras! Do li intersxangxis la infanojn, kaj timis vengxon de la Birkibejnoj.

EPISKOPO NIKOLAS

Aux li _ne_ intersxangxis ilin, kaj timis vengxon de _mi._

DUKO SKULE

Pri kiu ebleco kredas Vi?

EPISKOPO NIKOLAS

Ambaux eblecoj estas same kredeblaj.

DUKO SKULE

Sed la filoj de la pastro kiujn Vi menciis?

EPISKOPO NIKOLAS

Ili vojagxis kun la krucmilitantoj al la sankta lando.

DUKO SKULE

Kaj neniu auxdis ion pri ili poste?

EPISKOPO NIKOLAS

Jes.

DUKO SKULE

Kie ili estas?

EPISKOPO NIKOLAS

Ili dronis en la Greka Maro forvojagxante.

DUKO SKULE

Kaj Inga --?

EPISKOPO NIKOLAS

Nenion scias, nek pri la konfeso de la pastro, nek pri mia konsilo.

DUKO SKULE

Sxia infano havis nur naux tagojn, kiam sxi forlasis gxin, Vi diris?

EPISKOPO NIKOLAS

Jes; kaj la infano, kiun sxi revidis, estis pli ol unujara --

SKULE JARLO

Do estas neniu en la mondo, kiu povas lumigi en tio cxi! (pasxadas forte kelkajn fojojn tien kaj reen) Cxiopova Dio, cxu tio povas esti vero? Håkon -- la regxo -- li, kiu regas la tutan landon kaj regnon, li ne estus la alodnaskito! -- Kaj kial tio ne estas suficxe kredebla? Cxu ne cxiu sukceso mirinde sekvis lin, -- -- kial ne ankaux tio, prenigxi kiel infano el dometo de povra kamparano kaj metigxi en lulilon de la regxa infano --

EPISKOPO NIKOLAS

Dum la tuta popolo kredas, ke li estas la filo de la regxo --

SKULE JARLO

Sed _li mem_ kredas tion, episkopo, -- _tio_ estas lia vera felicxo, _tio_ estas lia zono de forto! (iras al la fenestro) Jen vidu, kiel bele li sidas sur la cxevalo, Neniu sidas kiel li. Ridigxas kaj brilas en liaj okuloj; li rigardas elen en la tagon, kvazaux li scius sin kreita por iri antauxen, cxiam antauxen. (turnas sin al la episkopo) Mi estas regxa brako, eble ankaux regxa kapo; sed li estas la tuta regxo.

EPISKOPO NIKOLAS

Kaj eble tamen ne estas.

SKULE JARLO

Ne, -- eble tamen ne.

EPISKOPO NIKOLAS

(metas la manon sur lian sxultron) Jarlo, auxskultu min --

SKULE JARLO

(dauxrigas elrigardi) Tie sidas la regxino. Håkon parolas dolcxe al sxi; sxi farigxas rugxa kaj pala lauxvice el gxojo. Li prenis sxin edzine, cxar estis sagxe elekti la filinon de la plej potenca viro en la lando. Ne ekzistis tiam varma penso por sxi en lia koro; -- sed tio venos; al Håkon sekvas la felicxo. Sxi lumos super lia vivo -- (haltas kaj ekkrias en surprizo) Kio estas _tio?_

EPISKOPO NIKOLAS

Kio?

SKULE JARLO

Dagfinn Bonde fortege rompis tra la amaso, kiu staras cxirkauxe. Nun li donas iun mesagxon al la regxo.

EPISKOPO NIKOLAS

(rigardas elen malantaux la jarlo) Aspekte Håkon farigxas kolera; -- cxu ne? Li pugnigas la manon --

SKULE JARLO

Li rigardas cxi tien, -- kio tio povas esti? (volas eliri)

EPISKOPO NIKOLAS

(retenas lin) Jarlo, auxskultu, -- trovigxus maniero certigxi pri la rajto de Håkon.

SKULE JARLO

Maniero, Vi diras?

EPISKOPO NIKOLAS

Antaux sia morto Trond pastro redaktis leteron pri sia agado, kaj prenis sakramenton sur tio, ke estas vero, kion li tie skribis.

SKULE JARLO

Kaj tiu letero, -- kompatema Dio, -- kie gxi estas?

EPISKOPO NIKOLAS

Vi devas do scii, ke -- (rigardas al la pordo) Tsxsx, la regxo venas.

SKULE JARLO

La letero, episkopo, -- la letero!

EPISKOPO NIKOLAS

Jen la regxo.

(_Håkon_ envenas, sekvata de sia hirdo kaj multaj gastoj. Tuj poste _Margrete_ aperas; sxi estas en tima emocio, kaj volas rapidigxi al la regxo, sed malhelpigxas de _sinjorino Ragnhild_, kiu kune kun aliaj virinoj akompanis sxin. _Sigrid_ tenas sin iom aparte en la fono. La viroj de la jarlo aspektas maltrankvile, kaj arigxas dekstraflanke, kie _Skule_ staras, tamen iom malantauxe.)

HÅKON

(en forta interna ekscito) Skule jarlo, kiu estas regxo en cxi tiu lando?

SKULE JARLO

Cxu kiu estas regxo?

HÅKON

Tiel mi demandis. Mi havas la nomon de regxo, sed kiu havas la regxan potencon?

SKULE JARLO

La regxa potenco devas esti tie, kie estas la regxa rajto.

HÅKON

Tiel devus esti; sed cxu estas tiel?

SKULE JARLO

Cxu Vi asignas min antaux tribunalo?

HÅKON

Mi faras; cxar tiun rajton mi havas antaux cxiu homo en la regno.

SKULE JARLO

Mi fidas, ke mi povas respondeci por miaj faroj.

HÅKON

Bone por cxiuj, se tiel estas. (suprenpasxas sxtupon kie staras la regxa segxo, kaj subtenas sin al la segxobrako) Jen mi staras kiel Via regxo kaj demandas: Cxu Vi scias, ke Jon jarlo en la Orkadoj faris insurekcion kontraux min?

SKULE JARLO

Jes.

HÅKON

Ke li rifuzas pagi al mi la imposton?

SKULE JARLO

Jes.

HÅKON

Kaj cxu estas vero, ke Vi sinjoro jarlo, hodiaux sendis leteron al li?

SKULE JARLO

Kiu diras tion?

IVAR BODDE

Mi diras.

DAGFINN BONDE

Jostein Tamb ne kuragxis rifuzi kunpreni gxin, cxar la regxa sigelo surestis.

HÅKON

Vi skribas al la malamikoj de la regxo, kaj surmetas la regxan sigelon, kvankam la regxo ne scias, kio tie estas skribita!

SKULE JARLO

Tiel mi faris dum multaj jaroj kun Via aprobo.

HÅKON

Jes, kiam mi estis sub Via kuratoreco.

SKULE JARLO

Neniam Vi havis damagxon pro tio. Jon jarlo skribis al mi, kaj petis mian intervenon; li proponis interkonsenton, sed sur malhonestaj kondicxoj por la regxo. La militiro al Vermlando gxene premis Vian animon; se Vi mem agus nun, Jon jarlo forsavus sin tro facile, -- mi povas pli bone ordigi la aferon.

HÅKON

Vi deziris ordigi la aferon mem. -- Kaj kion Vi respondis?

SKULE JARLO

Legu mian leteron.

HÅKON

Donu gxin!

SKULE JARLO

Mi pensis, ke Vi havas gxin?

DAGFINN BONDE

Vi certe scias pli gxuste ol tiel. Gregorius Jonsson estis pli rapidpieda. Kiam ni venis sur la sxipon, la letero estis malaperinta.

SKULE JARLO

(turnas sin al _Gregorius Jonsson_) Sinjoro vasalo, donu la leteron al la regxo.

GREGORIUS JONSSON

(alproksimigxas maltrankvila) Auxskultu min --!

SKULE JARLO

Kio nun?

GREGORIUS JONSSON

(mallauxte) Vi memoras, ke tie estis akraj vortoj pri la regxo.

SKULE JARLO

Pri ili mi scias respondi. La leteron!

GREGORIUS JONSSON

Mi ne havas gxin.

SKULE JARLO

Vi ne havas gxin!

GREGORIUS JONSSON

Dagfinn Bonde estis tuj cxe niaj kalkanoj. Mi kaptis la leteron de Jostein Tamb, ligis sxtonon al gxi --

SKULE JARLO

Nu?

GREGORIUS JONSSON

Gxi nun kusxas sur la fundo de la fjordo.

SKULE JARLO

Malbone -- malbone Vi jen agis.

HÅKON

Mi atendas la leteron, sinjoro jarlo!

SKULE JARLO

Mi ne povas elmeti gxin.

HÅKON

Vi _ne povas?_

SKULE JARLO

(faras pasxon pli proksimen al la regxo) Mi estas tro fiera por ekskuzi min per tio, kion Viaj viroj nomus preteksto --

HÅKON

(regas sian ekflamigxan koleron) Kaj jen kio? --

SKULE JARLO

Mallonge kaj bone; -- mi ne elmetas gxin; -- mi _ne volas_ elmeti gxin.

HÅKON

Vi do spitas min!

SKULE JARLO

Se ne povas alie esti, -- nu ja, mi spitas Vin.

IVAR BODDE

(forte) Nun, sinjoro regxo, nun mi pensas, ke neniu bezonas pli da atestoj!

DAGFINN BONDE

Ne, nun mi pensas, ke Vi konas la temperamenton de la jarlo.

HÅKON

(malvarme al la jarlo) Bonvolu doni la regxan sigelon al Ivar Bodde.

MARGRETE

(rapidas kun plektitaj manoj al la podio, kie staras la regxo) Håkon, estu mia milda kaj indulgema edzo!

HÅKON

(faras ordonan brakmovon al sxi; sxi kasxas sian vizagxon en sian vualon, kaj reen returnas al sia patrino.)

SKULE JARLO

(al _Ivar Bodde_) Jen la regxa sigelo.

IVAR BODDE

Tio cxi estus la lasta vespero de la festeno. Gxi finigxis per prema doloro por la regxo; sed devus iam tiel fini; kaj mi opinias, ke cxiu fidela viro devas gxoji, ke okazis.

SKULE JARLO

Kaj mi opinias, ke cxiu fidela viro devas profunde kolerigxi, ke pastro tiel ekstaras inter ni Birkibejnoj; -- jes, Birkibejnoj, cxar mi estas Birkibejno samebone kiel la regxo kaj liaj viroj. Mi estas el la sama parencaro, la parencaro de Sverre, la regxa parencaro, -- sed Vi, pastro, Vi starigis muron el malfido cxirkaux la regxo, kaj baris min ekstere de li; tia estis Via ago dum multaj jaroj.

PÅL FLIDA

(incite al la cxirkauxstarantoj) Viroj de la jarlo! Cxu ni toleru tiajxon pli longe?

GREGORIUS JONSSON

(antauxen) Ne, ni ne povas kaj ne volas tion toleri. Nun tio devas esti klare dirata, -- neniu el la viroj de la jarlo povas servi la regxon kun plena fido kaj amo, tiom longe ke Ivar Bodde pasxadas en la regxa korto incitante galon inter ni.

PÅL FLIDA

Pastro! Mi minacas vin pri vivo kaj membroj, kie ajn kie mi renkontos vin, sur libera kampo, sursxipe, aux en nesankta domo!

MULTAJ JARLANOJ

Ankaux mi! Ankaux mi! Vi estu senpaca por ni!

IVAR BODDE

Dio malpermesu, ke mi staru inter la regxo kaj tiom multaj potencaj estroj. -- Håkon, mia alta sinjoro, mi scias en mi mem, ke mi servis Vin en plena fido. Pri la jarlo mi avertis Vin, tio estas vero; sed se mi iam faris al li maljustecon, Dio devas pardoni min pri tio. Nun ne estas io pli farenda por mi en la kortego; jen Via sigelo; prenu gxin en Viajn proprajn manojn; antaux longe gxi estus devinta kusxi tie.

HÅKON

(kiu malsuprenpasxis de la podio) Vi restos!

IVAR BODDE

Mi ne povas. La konscienco mordus kaj riprocxus min tagon kaj nokton, se mi tion farus. Pli grandan malfelicxon neniu homo povus kauxzi en cxi tiuj tempoj, ol starigi sin inter la regxo kaj la jarlo.

HÅKON

Ivar Bodde, mi ordonas vin resti!

IVAR BODDE

Ecx se la sankta regxo Olaf ekstarus el la argxenta cxerko, kaj ordonis min resti, mi tamen devus foriri nun. (metas la sigelon en la manon de la regxo) Adiaux, mia nobla sinjoro! Dio progresigu kaj benu viajn agojn! (eliras dekstren tra la aro da homoj)

HÅKON

(sombra; al la jarlo kaj liaj viroj) Jen mi perdis fidelan amikon pro Vi; grandan rekompencon Vi devas oferti, se Vi volas ripari la perdon.

SKULE JARLO

Mi ofertas min mem kaj cxiujn miajn.

HÅKON

Mi preskaux timas, ke pli bezonigxas. Mi nun bezonas arigi cxirkaux mi cxiujn tiujn, kiujn mi povas plene fidi. Dagfinn Bonde, tuj sendu mesagxon norden al Hålogalando; Vegard Veradal estu reen vokata cxi tien.

DAGFINN BONDE

(kiu staris iom malantauxe en interparolo kun vojagxvestita viro, kiu envenis, proksimigxas, kaj diras skuita:) Vegard ne povas veni, sinjoro.

HÅKON

El kio vi tion scias?

DAGFINN BONDE

Jxus estis mesagxo pri li.

HÅKON

Kion gxi informas?

DAGFINN BONDE

Ke Vegard Veradal estas mortigita.

MULTAJ VOCXOJ

Mortigita!

HÅKON

Kiu mortigis lin?

DAGFINN BONDE

Andres Skjaldarband, la amiko de la jarlo.

(Mallonga pauxzo; la viroj flustras maltrankvile inter si.)

HÅKON

Kie estas la sendito?

DAGFINN BONDE

(kondukas la viron antauxen) Jen, sinjoro regxo.

HÅKON

Kia kauxzo estis por la mortigo?

SENDITO

Tion neniu certe scias. Ili interparolis pri la laponia imposto, kaj subite Andres eksaltis, kaj donis al li mortigan vundon.

HÅKON

Cxu antauxe estis kverelo inter ili?

SENDITO

Kelkfoje. Andres ofte diris, ke sagxa konsilanto elsude, skribis al li, ke li estu kiel roko kaj siliko kontraux Vegard Veradal.

DAGFINN BONDE

Ege strange; -- antaux ol Vegard forvelis, li rakontis al mi, ke sagxa konsilanto estis dirinta, ke _li_ estu kiel roko kaj siliko kontraux Andres Skjaldarband.

EPISKOPO NIKOLAS

(kracxante) Fi al tiaj konsilantoj!

HÅKON

Ni ne volas plu esplori, el kiu radiko tio cxi devenas. Du fidelaj animoj mi perdis hodiaux. Mi povus plori por Vegard; sed cxi tie bezonigxas pli ol ploro; nun estas pri vivo kontraux vivo. Sinjoro jarlo, Andres Skjaldarband estas Via jxurinta fidelulo; Vi ofertis al mi helpon kiel rekompencon por Ivar Bodde. Mi persistas je Via vorto, kaj atendas ke Vi volas efektivigi la punon por tiu cxi krimo.

SKULE JARLO

Malbonaj angxeloj certe ekstaras inter ni du hodiaux. Al kiu ajn el miaj viroj mi permesus, ke Vi vengxus pro la mortigo --

HÅKON

(strecxita) Nu?

SKULE JARLO

Sed ne al Andres Skjaldarband.

HÅKON

(ekscite) Cxu vi volas defendi la mortiginton?

SKULE JARLO

_Tiun_ mortiginton mi devas defendi.

HÅKON

Kaj la kialo --?

SKULE JARLO

Tiun neniu scios krom Dio en la cxielo.

EPISKOPO NIKOLAS

(mallauxte al _Dagfinn_) Mi scias gxin.

DAGFINN BONDE

Kaj mi suspektas gxin.

EPISKOPO NIKOLAS

Diru nenion, bona Dagfinn!

HÅKON

Jarlo, mi volas plej eble longe kredi, ke ne estas seriozo, kion Vi jen diras al mi --

SKULE JARLO

Se estus mia propra patro, kiun Andres Skjaldarband mortigus, li tamen irus libere. Vi ne devas demandi pli.

HÅKON

Bone. Do ni devas mem agi laux propra iniciativo!

SKULE JARLO

(kun esprimo de timo) Regxo! tio farigxos sangoversxo ambauxflanke!

HÅKON

Do okazu; la puno estu plenumata.

SKULE JARLO

Gxi _ne_ estu plenumata! -- Gxi ne _povas_ esti plenumata!

EPISKOPO NIKOLAS

Ne, en tio la jarlo pravas.

HÅKON

Kaj tion Vi diras, honorinda sinjoro?

EPISKOPO NIKOLAS

Andres Skjaldarband prenis la krucon.

HÅKON kaj SKULE JARLO

Prenis la krucon!

EPISKOPO NIKOLAS

Kaj estas jam forvelinta el la lando.

SKULE JARLO

Bone estas tio por ni cxiuj.

HÅKON

La tago klinigxas, la geedzigxa festeno nun finigxu. Mi dankas Vin, sinjoro jarlo, por cxiu honoro, kiu estas al mi montrita en cxi tiu tempo. -- Vi veturos al Nidaros, mi opinias?

SKULE JARLO

Estas mia intenco.

HÅKON

Kaj mi al Viken. -- Se vi, Margrete, pli deziras resti cxi tie en Bergen, tion faru.

MARGRETE

Kien vi velos, mi akompanos, gxis vi tion malpermesos.

HÅKON

Bone, do akompanu.

SIGRID

Disigxas nun la parencaro. (genuas antaux _Håkon_) Montru al mi favoron, sinjoro regxo!

HÅKON

Ekstaru, sinjorino Sigrid; kion Vi petas estu plenumata.

SIGRID

Mi ne povas akompani la jarlon al Nidaros. La monahxinejo en Rejn estos konsekrata; skribu al la cxefepiskopo, -- influu por ke mi farigxu abatino tie.

SKULE JARLO

Vi, mia fratino?

HÅKON

Vi volas preni la vualon!

SIGRID

(ekstaras) Depost la sanga nokto en Nidaros, kiam okazis mia nupto, kaj la Bagloj venis kaj morthakis mian fiancxon, kaj multajn centojn kun li, dum la urbo brulis en cxiuj anguloj, -- tiam estis kvazaux la sango kaj la fajro faris mian vidon malakra kaj estingita por la ekstera mondo. Sed mi ekhavis forton por vidi tion, kion neniu alia ekvidas, -- kaj ion mi nun vidas -- grandan tempon de teruro por la lando!

SKULE JARLO

(ekscite) Sxi estas malsana! Ne atentu sxin.

SIGRID

Ricxa rikolto maturigxos por li, kiu rikoltas en mallumo. Cxiuj virinoj en Norvegio havus nun nur unu solan taskon, -- genui en monahxinejoj kaj en pregxejoj, kaj pregxi -- pregxi tage kaj nokte!

HÅKON

(skuita) Cxu estas auxgurdoto aux anima malsano, kiu tiel parolas?

SIGRID

Adiaux, mia frato, -- ni renkontigxos ankoraux unu fojon.

SKULE JARLO

(senvole) Kiam?

SIGRID

(mallauxte kaj malrapide) Kiam vi prenos la kronon; kiam estos granda dangxero, -- kiam vi bezonos min en via plej intensa mizero! (eliras dekstre kun _Margrete, sinjorino Ragnhild_ kaj la virinoj)

HÅKON

(post mallonga pauxzo, tiras la glavon, kaj diras kun firma kaj trankvila decido:) Cxiuj viroj de la jarlo faru jxuron.

SKULE JARLO

(ekscitite) Cxu _tio_ estas via firma decido! (preskaux petante) Regxo _Håkon_, tion ne faru!

HÅKON

Neniu jarlano forvelu de Bergen, antaux ol li estos jxurinta fidon al la regxo. (foriras kun sia hirdo. Cxiuj escepte de la episkopo kaj la jarlo sekvas)

EPISKOPO NIKOLAS

Li tusxis Vin per maldolcxaj manoj hodiaux.

SKULE JARLO

(silentas kaj rigardas konsternita post la regxon)

EPISKOPO NIKOLAS

(pli forte) Kaj eble li tamen ne estas regxe naskita.

SKULE JARLO

(turnas sin subite en forta eksciteco, kaj kaptas la brakon de la episkopo) La konfeso de Trond pastro -- kie gxi estas?

EPISKOPO NIKOLAS

Li sendis gxin al mi de Anglio, antaux ol li mortis; mi ne scias kun kiu, -- kaj mi ne ricevis gxin.

SKULE JARLO

Sed gxi estu trovata!

EPISKOPO NIKOLAS

Tion mi firme kaj plene opinias.

SKULE JARLO

Kaj se Vi gxin trovos, tiam Vi donos gxin en miajn manojn?

EPISKOPO NIKOLAS

Tion mi promesas.

SKULE JARLO

Tion Vi jxuru je Via anima savo?

EPISKOPO NIKOLAS

Tion mi jxuras je mia anima savo.

SKULE JARLO

Bone; gxis tiam mi volas kontrauxi al Håkon, kie tio povos okazi silente kaj sekrete. Devas esti malhelpata, ke li farigxu pli potenca ol mi, kiam la lukto komencos.

EPISKOPO NIKOLAS

Sed se montrigxos, ke li estas la gxusta regxido, -- kio jen?

SKULE JARLO

Tiam mi devos provi pregxi -- pregxi por humila animo por servi lin, kiel honesta estro kaj laux mia povo.

EPISKOPO NIKOLAS

Kaj se li estas la malgxusta?

SKULE JARLO

Tiam li cedu por mi! Regxan nomon kaj regxan segxon, hirdon kaj armeon, imposton kaj sxiparon, urbojn kaj kastelojn, cxion mi volas havi.

EPISKOPO NIKOLAS

Li rifugxos al Viken --

SKULE JARLO

Mi pelos lin el Viken!

EPISKOPO NIKOLAS

Li firmstarigxos en Nidaros.

SKULE JARLO

Mi sturmos Nidaros!

EPISKOPO NIKOLAS

Li enfermigas sin en la sankta pregxejo de Olaf --

SKULE JARLO

Mi rompos la pregxejan pacon --

EPISKOPO NIKOLAS

Li fugxos supren sur la cxefaltaron, kaj krocxos sin firme al la cxerko de Olaf --

SKULE JARLO

Mi tiros lin de la altaro, ecx se mi devos kuntiri la sanktan cxerkon --

EPISKOPO NIKOLAS

Sed ankoraux li havos la kronon sur la kapo, jarlo!

SKULE JARLO

Mi defrapos la kronon per mia glavo!

EPISKOPO NIKOLAS

Sed se gxi fiksigxis tro firme --?

SKULE JARLO

Nu do, en la nomo de Dio aux Satano -- tiam mi frapos ankaux la kapon! (eliras dekstre)

EPISKOPO NIKOLAS

(postrigardas lin, kapklinas malrapide kaj diras:) Nu ja -- ja -- tiel mi sxatas la jarlon!

Kurteno

TRIA AKTO

(Cxambro en la Oslo-episkopa korto. Dekstre estas la enirpordo. En la fono malgranda, malferma pordo kondukas al la kapelo, kiu estas lumigata. Pordo, kun murtapisxo antauxe sur la maldekstra muro, kondukas al la dormocxambro de la episkopo. Antauxe sur la sama flanko staras remburita ripozbenko. Dekstre estas skribotablo kun leteroj, dokumentoj kaj lumanta lampo.)

(Komence la cxambro estas malplena; interne, malantaux la tapisxkurteno estas auxdata kanto de monahxoj. Iom poste envenas de dekstre _Pål Flida_ vojagxvestita; li haltas cxe la pordo, atendas, cxirkauxrigardas, kaj tri fojojn frapas la plankon per sia bastono.)

SIRA VILJAM

(elvenas de maldekstre kaj ekdiras kun mallauxta vocxo:) Pål Flida! Dio estu lauxdata; -- do la jarlo ne estas tre fore.

PÅL FLIDA

La sxipoj jam alvelas cxe la Kapinsulo; mi velis antauxe. Kaj kiel fartas la episkopo?

SIRA VILJAM

Nun li ricevas la lastan sanktoleadon.

PÅL FLIDA

Sekve estas ekstrema dangxero.

SIRA VILJAM

Majstro Sigard el Brabant diris, ke li ne povas vivi trans la nokton.

PÅL FLIDA

Do mi pensas, ke li vokis nin al si tro malfrue.

SIRA VILJAM

Ne, ne, -- li estas plene konscia kaj ankaux havas ioman forton, -- cxiun momenton li demandas, cxu la jarlo ne baldaux venos.

PÅL FLIDA

Vi dauxre nomas lin _jarlo_; cxu vi ne scias, ke la regxo nomis lin duko?

SIRA VILJAM

Jes, jes, certe; -- estas nur tia malnova kutimo. Tsxsx --