Chapter 17

English. | Esperanto. | Pronunciation. -------------------+-------------------------+------------------------ Number of Customs' | _Nombro de doganaj | nohm'bro deh declarations | deklaroj_ | dohgah'nahy | | dehklah'roy Nature of contents | _Priskribo de la | preeskree'bo deh la | enhavo_ | ehnhah'vo Value of contents | _Valoro de la enhavo_ | vahlohr'oh deh la | | ehnhah'vo Stamp of office of | _Stampo de la | stahm-po deh la origin | elsendinta oficejo_ | ehl-sehndin'tah | | offeetseh'yo Place of | _Kien sendata_ | kee-ehn sehndah'tah destination | | Name and address | _Nomo kaj adreso de | no-mo kahy ahdreh'so of sender | l'sendinto_ | dehl sehndin'toh Where is the | _Kie estas la | kee-eh ehstahss la post-office? | poŝtoficejo?_ | pohst-offeetseh'yo? Have you any | _Ĉu vi havas leterojn | choo vee hah-vahss letters for...? | por...?_ | letehr'oyn pohr...? Will this letter | _Ĉu tiu ĉi letero | choo tee-oo chee go to-night? | forsendiĝos jam | lehtehr'o | hodiaŭ nokte?_ | fohrsendee'johss yahm | | ho-dee'ahw nok-teh? What stamp will | _Kiom estos la afranko | kee-ohm eh-stohss la this letter | de tiu ĉi letero?_ | ahfrahn'ko deh tee-oo require? | | chee lehteh'roh? To register a | _Registri leteron_ | rehghis'tree letter | | lehtehr'ohn I wish to send a | _Mi volas sendi | mee vo-lahss sehn-dee telegram | telegramon_ | tehlehgrah'mohn The first ten | _La unuaj dek vorto_ | la oonoo'ahy dehk words | | vortoy Every extra word | _Ĉiu plua vorto_ | chee-oo ploo-ah vor-toh I expect a | _Mi atendas telegramon | mee ahten'dahss telegram to-day | hodiaŭ_ | tehleh-grah'mohn | | ho-dee'ahw When does the post | _Kiam alvenas la | kee-ahm ahlveh'nahs la from Rome come? | kuriero de Romo?_ | kooree-eh'ro deh | | romo? The letters will | _La leteroj estos | la lehteh'roy eh-stohss be delivered | alportataj ĉirkaŭ la | ahl-portah'tahy about noon | tagmezo_ | cheer'kahw la | | tahg-meh'zo When does the mail | _Je kioma horo foriras | yeh kee-oh'ma ho-ro leave for Italy? | la kuriero por | foreer'ahss la | Italujo?_ | kooree-eh'ro pohr | | eetaloo'yo? Is the London mail | _Ĉu la Londona kuriero | choo la lohndoh'nah in yet? | ankoraŭ alvenis?_ | kooree-eh'ro | | ahnko'rahw | | ahlveh'neess? When is the next | _Kiam okazos la | kee-ahm ohkah'zohss la delivery? | proksima disporto?_ | proksee'mah | | dispor'toh? The latest | _La lasta disporto | la lah-stah dispor'toh delivery is | okazas je la..._ | ohkah'zahss yeh la... at... | | I want a money | _Mi deziras | mee dehzeer'ahss order for... | poŝtmandaton por..._ | posht-mahndah'tohn | | pohr... Payable at the | _Pagebla ĉe la Ĉefa | pah-gheh'blah cheh la General | Poŝtoficejo, Londono_ | cheh'fah Post-office, | | posht-offeetseh'yo London | | lohndoh'no What is the | _Kiom da afranko pri | kee-ohm dah ahfrahn'ko postage on this | tiu ĉi letero?_ | pree tee-oo chee letter? | | lehteh'roh? Is this letter | _Ĉu tiu ĉi letero estas | choo tee-oo chee over-weight? | tro peza?_ | lehteh'roh ehstahss | | tro pehzah? It requires | _Ĝi bezonas pluan | jee bezoh'nahss plooahn another stamp | poŝtmarkon_ | posht-mar'kohn

65. Correspondence. (_La Korespondado_)

(For Vocabulary see §. 31.)

English. | Esperanto. | Pronunciation. -------------------+-------------------------+------------------------ I have a letter to | _Mi devas respondi | mee deh-vahss answer | leteron_ | rehspohn'dee | | lehteh'rohn I must write a | _Mi devas skribi | mee deh-vahss skreebee letter | leteron_ | lehtehr'ohn Do you want a pen? | _Ĉu vi deziras plumon?_ | choo vee dehzeer'ahss | | ploo-mon? I want some paper | _Mi bezonas paperon kaj | mee behzoh'nahss and envelopes | kovertojn_ | pahpeh'rohn kahy | | kovehr'toyn Will you give me | _Ĉu vi donos al mi | choo vee doh-nohss ahl some? | iom?_ | mee ee-ohm? Lend me a sheet | _Pruntedonu al mi | proon-teh-doh'noo ahl | folion_ | mee fohlee'ohn Have you any? | _Ĉu vi havas iom?_ | choo vee hah-vahss | | ee-ohm? Can you lend me a | _Ĉu vi povas pruntedoni | choo vee povahss pen? | al mi plumon?_ | proon-teh-doh'nee ahl | | mee ploo-mohn? Do you like a soft | _Ĉu vi ŝatas molan | choo vee shah-tahss pen? | plumon?_ | mo-lahn ploo-mohn? I like a hard one | _Mi preferas malmolan_ | mee preh-fehr'ahss | | mahlmo'lahn Where is the ink? | _Kie estas la inko?_ | kee-eh eh-stahss la | | eenko? There is no ink | _Ne estas inko_ | neh eh-stahss een-ko What is the day of | _La kioma tago de | la kee-oh'ma tahgo dehl the month? | l'monato estas?_ | mo-nah'toh eh-stahss? To-day is the | _Hodiaŭ estas la unua_ | ho-dee'ahw eh-stahss la first | | oonoo'ah This is the ninth | _Hodiaŭ estas la naŭa_ | ho-dee'ahw eh-stahss la | | nah-wah Is your letter | _Ĉu via letero estas | choo vee-ah lehteh'roh ready for the | preta par la poŝto?_ | eh-stahss preh-tah post? | | por la posh-toh? Seal your letter | _Sigelu vian leteron_ | sigeh'loo vee-ahn | | lehteh'rohn There is no | _Ne estas sigelvakso_ | neh eh-stahss sealing-wax | | sigehlvahk'so Take this letter | _Portu tiun ĉi leteron | portoo tee-oon chee to the post | al la poŝto_ | lehteh'rohn ahl la | | posh-toh Pay the postage | _Afranku ĝin_ | ahfrahn'koo jin

66. Legal and Judicial. (_Leĝaj kaj Juraj Frazoj._)

(For Vocabulary, see §. 28.)

English. | Esperanto. | Pronunciation. -------------------+-------------------------+------------------------ Call the police | _Alvoku policanon_ | ahlvo'koo | | pohleet-sah'nohn I give this man in | _Mi arestigas tiun ĉi | mee ahreh-stee'gahss charge | homon_ | tee-oon chee ho'mohn What do you charge | _Pri kio vi akuzas | pree kee-oh vee him with? | lin?_ | ahkoo'zahss lin? He has stolen my | _Li ŝtelis mian | lee shteh-leess mee-ahn purse | monujon_ | monoo'yohn He has taken my | _Li prenis mian | lee prehneess mee-ahn watch | poŝ-horloĝon_ | posh-horlo'john Where is the | _Kie estas la | kee-eh eh-stahss la police-station? | policejo?_ | pohleet-seh'yo? Have you any | _Ĉu vi havas | choo vee hah-vahss witnesses? | atestantojn?_ | ahteh-stahn'toyn? I have two | _Mi havas du | mee hahvahss doo witnesses | atestantojn_ | ahtehstahn'toyn Where is the | _Kie estas la | kee-eh eh-stahss la court? | tribunalo?_ | treeboonah'lo? You must take out | _Vi devas eldonigi | vee deh-vahss a summons | asignon_ | ehldoh-nee'ghee | | ahseeg'nohn I want a summons | _Mi deziras asignon_ | mee dehzeer'ahss | | ah-seeg'nohn Do you wish to | _Ĉu vi deziras | choo vee dehzeer'ahss prosecute? | persekuti?_ | pehrsehkoo'tee? I don't care to | _Mi ne volas persekuti_ | mee neh vo-lahss prosecute | | pehr-sehkoo'tee What do you | _Kion vi konsilas?_ | kee'ohn vee advise? | | konsee'lahss? What am I to do? | _Kion mi faru?_ | kee-ohn mee fah-roo? Can you recommend | _Ĉu vi povas rekomendi | choo vee po-vahss me a solicitor? | al mi solicitoron?_ | reh-komehn'dee ahl | | mee | | sohleet-seetor'ohn? Will you take up | _Ĉu vi okupos vin pri | choo vee ohkoo'pohss my case? | mia afero?_ | vin pree mee-ah | | ahfeh'roh? Can I have an | _Ĉu mi povas havi | choo mee po-vahss interpreter? | interpretiston?_ | hahvee | | intehrprehtis'ton? I want bail | _Mi deziras, ke oni min | mee dehzeer'ahss, keh | liberigu je kaŭcio_ | oh-nee min | | libehree'goo yeh | | kahwtsee'oh Send to my friends | _Sendu iun al miaj | sehn-doo ee-oon ahl | amikoj_ | mee'ahy ahmee'koy Where is the | _Kie estas la Brita | kee-eh eh-stahss la British Embassy | Ambasadorejo | bree-tah (Consulate)? | (Konsulejo)?_ | ahmbahsahdoreh'yo | | (konsooleh'yo)? This is quite | _Tio estas tute | tee-oh eh-stahss wrong | malĝusta_ | too-teh mahl-joos'tah It is not just | _Ne estas juste_ | neh eh-stahss yoos-teh I accept your | _Mi akceptas vian | mee ahktsehp'tahss apology | peton_ | veeahn peh-tohn I apologise | _Mi petas pardonon_ | mee peh-tahss | | pardoh'nohn It was all a | _La tuta afero estis | la too-tah ahfehr'oh mistake | eraro_ | eh-steess ehrah'ro I claim damages | _Mi postulas | mee postoo'lahss | monkompenson_ | mohnkompehn'sohn The case is | _La proceso estas | la prohtseh'so adjourned | prokrastita ĝis..._ | eh-stahss until... | | prohkrah-stee'tah | | jiss... I will be here | _Mi estos tie ĉi_ | mee ehstohss tee-eh | | chee

67. Commercial and Trading. (_Komercaj kaj Negocaj Frazoj._)

(For Vocabulary see §. 29.)

English. | Esperanto. | Pronunciation. -------------------+-------------------------+------------------------ The firm has | _La firmo bankrotis_ | la feer'mo failed | | bahnkro'teess What assets are | _Kiom da aktivo estas?_ | kee-ohm dah ahktee'vo there? | | eh-stahss? Show me a | _Montru al mi bilancon_ | mohn-troo ahl mee balance-sheet | | bee-lahnt'sohn What dividend is | _Kioman dividendon oni | keeohman dividen'dohn declared? | deklaris?_ | ohnee deklah'reess? The Bank rate is | _La Banka kurso | la bahn-kah koor-so down | malaltiĝis_ | mahlahltee'jeess Send in my account | _Sendu mian konton_ | sehn-doo mee-ahn | | kontohn There is an error | _Estas eraro en via | eh-stahss eh-rah'ro ehn in your account | konto_ | vee-ah kon-toh You have | _Vi kalkulis al mi tro | vee kahlkoo'leess ahl over-charged me | kare_ | mee tro kah-reh This has been paid | _Tio estas pagita_ | teeoh ehstahss | | pahgheetah Your account is | _Estas jam post la | ehstahss yahm pohst la overdue | pagdato de via konto_ | pahg-dah'toh deh | | veeah kon-toh Give me a receipt | _Donu al mi kvitancon_ | donoo ahl mee | | kvitahnt'sohn My samples are | _Miaj specimenoj | mee'ahy delayed | malfruas_ | speht-seemeh'noy | | mahl-froo'ahss Your esteemed | _Via ŝatata mendo | vee-ah shahtah'tah order to hand | alvenis_ | mehndoh ahlveh'neess We require trade | _Ni bezonas | nee behzoh'nahss references | negocreferencojn_ | nehgohts- | | rehfehrent'soyn I have a letter of | _Mi havas prezentan | mee havahss introduction | leteron_ | prehzehn'tahn | | lehteh'rohn When can you | _Kiam vi povas liveri | kee-ahm vee po-vahss deliver the | la komercaĵojn?_ | leeveh'ree la goods? | | komehrtsah'zhoyn? We will deliver on | _Ni liveros la unuan de | nee leeveh'rohss la the 1st proximo | la proksima monato_ | oonoo'ahn deh la | | proksee'mah | | mohnah'toh To execute an | _Plenumi mendon_ | plehnoo'mee mehndohn order | | Can I insure my | _Ĉu mi povas asekuri | choo mee po-vahss baggage? | miajn pakaĵojn?_ | ahsehkoo'ree mee'ahyn | | pahkah'zhoyn? Your baggage is | _Viaj pakaĵoj estas | vee'ahy pahkah'zhoy liable to duty | imposteblaj_ | eh-stahss | | imposteh'blahy What is the rate? | _Po kiom?_ | po kee-ohm? To discount a bill | _Diskonti kambion_ | diskon'tee kahmbee'ohn Will you accept a | _Ĉu vi akceptos | choo vee ahktsehp'tohss bill? | kambion?_ | kahmbee'ohn? Give me your | _Donu al mi vian | dohnoo ahl mee vee-ahn estimate | kostproponon_ | kost-prohpo'nohn Quote me a price | _Proponu prezon_ | prohpo'noo preh-zohn Carriage forward | _Transporto pagota de | trahnspor'toh | la ricevonto_ | pahgoh'tah deh la | | ritsehvon'toh Send by fast train | _Sendu per rapidira | sehn'doo pehr | vagono_ | rahpeedee'rah | | vahgo'no It is short weight | _Mankas iom al la pezo_ | mahn-kahss ee-ohm ahl | | la peh-zo What is the | _Kiom estas la pezo?_ | kee-ohm eh-stahss la weight? | | peh-zo? The consignment is | _La sendaĵo estas | la sehndah'zho ehstahss bad | malbona_ | mahl-bo'nah Not according to | _Ne laŭ specimeno_ | neh lahw spehtseemeh'no sample | |

68. Changing Money. (_Por ŝanĝi monon._)

English. | Esperanto. | Pronunciation. -------------------+-------------------------+------------------------ Where can I get | _Kie mi povas ŝanĝigi | kee-eh mee po-vahss money changed? | monon?_ | shahnjee'ghee | | mo-nohn? I want change for | _Mi volas havi monerojn | mee volahss hahvee a five-pound | por kvinfunta | moneh'royn por note | bankbileto_ | kvinfoon'tah | | bahnk-beeleh'toh Will you give me | _Volu doni al mi Anglan | vo-loo doh-nee ahl mee English money? | monon?_ | ahn-glahn mo-nohn? What is the | _Po kiom estas la kurso | po kee-ohm eh-stahss la exchange on | pri Angla mono?_ | koor-so pree ahn-glah English money? | | mo-no? A bank-note | _Bankbileto_ | bahnk-beeleh'toh Will you change me | _Ĉu vi povas ŝanĝi por | choo vee po-vahss these | mi ĉi tiujn funtojn | shahnjee por mee chee sovereigns? | sterlingajn?_ | tee-ooyn foon-toyn | | stehrlin'gahyn? Will you cash this | _Ĉu vi povas ŝanĝi por | choo vee po-vahss cheque for me? | mi ĉi tiun ĉekon?_ | shahnjee por mee chee | | tee-oon cheh-kohn? This cheque needs | _Estas necese, ĝiri | eh-stahss nehtseh'seh, endorsing | tiun ĉi ĉekon_ | jee-ree tee-oon chee | | cheh-kohn

MONEY, WEIGHTS & MEASURES.

MONEY. (_Mono._)

The following tables will be found useful:

English Money, with French, German and Italian Equivalents.

ENGLISH. | FRENCH. | GERMAN. | ITALIAN. -------------+-------------+-------------+----------- £ s. d. | Fr. C. | Mark Pf. | Lire Cent. 50 0 0 | 1250 00 | 1000 00 | 1260 00 10 0 0 | 250 00 | 200 00 | 252 00 5 0 0 | 125 00 | 100 00 | 126 00 4 0 0 | 100 00 | 80 00 | 100 80 1 0 0 | 25 00 | 20 00 | 25 20 16 0 | 20 00 | 16 00 | 20 16 10 0 | 12 50 | 10 00 | 12 60 5 0 | 6 25 | 5 00 | 6 30 4 0 | 5 00 | 4 00 | 5 04 2 6 | 3 12.5 | 2 50 | 3 15 1 0 | 1 25 | 1 00 | 1 25 6 | 62.5 | 50 | 62 5 | 52 | 41 | 52 4 | 41 | 33 | 41 1 | 10 | 8 | 10 0-1/2 | 5 | 4 | 5

French, German and Italian Money, with English Equivalents.

FRENCH. ENGLISH. | GERMAN. ENGLISH. | ITALIAN. ENGLISH. -----------------------+--------------------+--------------------------- £ s. d. | s. d. | £ s. d. 50 francs = 2 0 0 | 1 mark = 1 0 | 50 lire = 1 19 8 20 " = 16 0 | 8 pfennig = 1 | 20 " = 16 0 5 " = 4 0 | 4 " = 1/2 | 5 " = 4 0 1 franc = 10 | | 1 lira = 9-1/2 10 centimes = 1 | | 10 centesimi = 1 5 " = 1/2 | | 5 " = 1/2

Considerable use is also made by Esperantists of the International Auxiliary Money-unit (_Internacia Helpa Mono_) introduced by M. René de Saussure, of the Internacia Scienca Asocio, Geneva. The unit is the _Speso_, equivalent to one-tenth of a farthing in English money.

10 _spesoj_ (abbr. 10 _s._) = 1 _spesdeko_ (1 _sd._) = 1/4d. 100 _spesdekoj_ (100 _sd._) = 1 _spesmilo_ (1 _sm._) = 2s. 0d. 1 _sm._ = 100 _sd._ = 1,000 _s._

The approximate values of 10 _spesmiloj_ in terms of the various national units are as follows: 10 _spesmiloj_ = 25 francs = 20 shillings = 20 marks = 5 dollars = 24 Austrian kroner = 18 Scandinavian kroner = 12 Dutch florins = 9-1/2 roubles = 4-1/2 Portuguese milreis = 9 Brazilian milreis = 5 pesetas = 9-3/4 yen.

The chief point to remember is that 1 _spesmilo_ equals 2 shillings, and 1 _spesdeko_ equals approximately 1 farthing.

WEIGHTS & MEASURES. (_Pezoj kaj Mezuroj._)

The Metric System is the one in general use among Esperantists. The following table shows the essential decimal character of the system:

Parts. Length. Weight. Capacity. One-thousandth. Milimetro. Miligramo. Mililitro. One-hundredth. Centimetro. Centigramo. Centilitro. One-tenth. Decimetro. Decigramo. Decilitro. ONE. METRO (unit). GRAMO (unit). LITRO (unit). Ten. Dekametro. Dekagramo. Dekalitro. Hundred. Hektometro. Hektogramo. Hektolitro. Thousand. Kilometro. Kilogramo. Kilolitro.

MEASURES OF LENGTH. (_Mezuroj de Longeco._)

English. Esperanto. 1 inch = 2.54 _centimetroj_ 1 foot (12 in.) = 30.48 " 1 yard (3 ft.) = 91.43 " 1 furlong (220 yds.) = 201 _metroj_ 1 mile (1760 yds.) = 1.61 _kilometroj_ 5 miles = 8.05 "

Esperanto. English. 1 _centimetro_ = 0.394 (1/3) inch 1 _decimetro_ = 3.94 inches 1 _metro_ = 39.37 in. (3 ft. 3-1/3 in.) 1 _hektometro_ = 109 yds. 1 ft. 1 _kilometro_ = 1093 yds. (5/8 mile) 5 _kilometroj_ = 3 miles 220 yds.

WEIGHTS. (_Pezoj._)

English. Esperanto. 1 ounce... = 28 _gramoj_ 1 lb. (16 oz.) = 453 " 1 stone (14 lb.) = 6 _kilo._ 345 _gr._ 1 quarter (28 lb.) = 12 _kilo._ 690 _gr._ 1 cwt. (112 lb.) = 50 _kilo._ 750 _gr._ 1 ton (20 cwt.) = 1015 _kilogramoj_

Esperanto. English. 1 _gramo_ = .0357 (1/30) oz. (15.432 gr.) 1 _hektogramo_ = 3-1/2 oz. 1 _kilogramo_ = 2.2 lb. 5 _kilogramoj_ = 11 lb. 1000 " = 19 cwt. 2 qr. 23 lb.

LIQUIDS. (_Fluidaĵoj._)