Part 14

[20] _tosett't_: eingemacht, zusammengemengt.

[21] _achter_: hinter.

[22] _küüren_: sprechen.

[23] _en Präusken_: ein Weilchen.

[24] _Lüüt_: Mädchen.

[25] _nütte goot_: sehr gut.

[26] _tück'den_: zuckten.

[27] _wegg'den_: bewegten.

[28] _Driibeen_: Spinnrad mit drei Beinen.

[29] _Fissen_: Fäden.

[30] _lüünsk'de_: launte, forschte, spähte.

[31] _gissen_: (~to guess~)[B] muthmaßen.

[32] _Niggelaut_: Neugier.

[33] _manchs_: oft, manchmal.

[34] _afschliet'nen Holsk'_: abgeschlissenen Holzschuh.

[35] _wier upklaunen_: wieder aufklötzen.

[36] _sau'n Käär'n van Sünt' Annen bito_: so etwas Liebelei nebenher.

[37] _Tüs_: Halt, ey, ey!, p'st.

[38] _de Diösken toreet_: die Drösche aufgelegt.

[39] _uutspiir'gen_: ganzen.

[40] _Brauddeege kniäet_: Brodteige geknätet.

[41] _Wocken_: Spinnrocken.

[42] _all'batt_: immer.

[43] _haujahnd'_: gähnte.

[44] _söcht'de_: seufzte.

[45] _faarts_: sofort.

[46] _wiss'_: nicht wahr? gewiß.

[47] _schwöögen_: jammern, klagen, verwundern.

[48] _to Maute kuomen_: übel ankommen.

[49] _uutluacken_: ausgerissen.

[50] _tokleggen_: zukratzen, verdecken.

[51] _ginten_: dort.

[52] _to Bierge in dwaalt_: in den Berg gelaufen.

[53] _gawwe_: schnell, rasch.

[54] _spööt di_: spute dich.

[55] _Aal_: Mistjauche.

[56] _Ruuten_: Fensterscheiben.

[57] _Wandriiter_: Tuchhändler.

[58] _Laaken_: Tuch, wollen Zeug.

[59] _Bücksens_: Hosen, Beinkleider.

[60] _pattket_: pättjen.

[61] _riiret_: rufen (_wie die Gänse_) nicht _schnattern_, d. h. _schnaatern_.

[62] _schrewwet_: schreyen.

[A] Das ist wirklich der Fall gewesen und zwar auf einer Ferien-Wanderung desselben im Herbste 1842.

[B] Sprichw: _Van Gissen kuomet Landlüügen_; Vermuthungen sind der Grund falscher Gerüchte.

Handwerker-Fest-Gruß.

_Met Gunst!_

As ick van Uänern[1] gönk spatzeeren, Dau kwam et mi sau vor den Sinn, Dat wi to Jahr[2] sau lustig wöören Bi'n Handwierksfest, un nicks to minn[3] Et auck van Daag' wual konnen sien. --

Wi hebb't sintdeß een Jahr düürschlennert; Hauptsächlick heft sick Nicks verännert; Gönk't baule liike[4], baule twas[5], Is't dach in'n Ganzen bliewen as't was. De Aemter un de Gilden alle Sind nau in eeren aulen Talle[6] Un blögget reefaarts[7] auck nich minner vorwahr, As in aulen Tiien un asse to Jahr; Dann de Schniider, de maaket nau Bücksen un Röcke; De Disker Schäppe un Schreene un Plöcke; De Schooster Stieweln un Pantuffeln; De Kürßner Pelße un Katten un Muffeln; De Schlächter schlachtet nau Ossen un Schwiine; De Kräumer handelt met Kaffe un Wiine; De Schmedt, de schmieet nau Hengte un Schuuten[8]; Dat Schilderamt[9] pinselt, un bietert de Ruuten; De Bäcker schüt[10] den Deeg in'n Uawen Un backet us Krieklinge, Stuuten un Kluawen; De Gierwer gierwet un schrappet de Felle Un maak't daarvan Handsken un Reemen un Bälle; De Läher[11] lähet dat grööne Lieer To Schäften un Suahlen, na Jeders Begiehr; De Wüllker[12], verwäumkes![13] wann de'r nich n wöör', Dann göngen wi meestig wual naaket'r hier; De Goldschmedt maaket nau Kiien un Ringe Un alle söcke düüre Dinge; De Bookbiiner kliistert un liimet de Bööker, De lieset man fliitig, dann weeret ji klööker; De Wandriiter handelt met Multum un Luuren[14] De Prüükmaaker krüllet de Prüüken un Tuuren; De Kuärwker flechtet nau Kuärwe un Weegen, De kaupet bi Tiien, süß konnt' ju bedreegen; De Blaufarwers leef't mi den Krimskrams to sehr, Waar kriig't se dach alle de Musters wual hier? De Hootmaaker filtet nett as vor'n Düssen De Haare to Hööen un Pajatzmüssen; De Baartputzer schieret all'wiss'weg den Baart Met blaubunter Seepen, na'r aulen Aart; De Büüker[15] biönet dat Pieckelfatt; De Steenhöwwer pickert de Steene glatt; De Müürker un de Timmermann, De bowwet Hüüser allfaart an; Man de Brüwwers, de bruwwet en niggemoods'k Beer, Das is vull köppsker[16] as tovöör.

_Proost!_

Ick hebb' et sau wat düür en eene schmieten Un hebb'k vellicht Een of den Andern vergieten, Dat niem't mi nich üüwel; -- de Düüwel mag wieten, Wat't hüüt to Daag' alle vor Handwierker gift Un in welker Riige se Hüggelmegger[A] schrift. Dach Summe-Summooren, se sind nett[17] sau bliewen, As se wöören, as wi een un vertig schriewen.

Man, leewe Confraaters, Een's mot ick ju seggen: De upstunds voran will, de mag sick wual weggen[18]; Dann't geht all'wisseweg an een Erfiinen Van Mekanismus un Dampmaschienen. Blitz, wann wi dach nu nau Gesellen wöören! De gah't nich mehr wandern, se lautet sick föhren Up Iisenbahnen, van Stuckert[19] na Aacken; Wat mosten wi ehrdaag's us anners afracken[20]. -- Ick gläuw' de Bedenksels gah't baule sau wiet, Dat se to Pierde uäwer den Ocean riiet; To'm Minnsten beliew'k't nau, asse mi ducht, Dat wi tohaupe asse Lüüninge[21] fleeg't düür de Lucht[22], Un wann uuse Herrgatt nich ännert siinen Sinn, Sau fusk't se Em sülwent in't Handwierk henin;

Dach leewe Confraaters, siid man nich to bange, He stüüret de Bäume, dat wiet' wi al lange; Alldach sii Jeder bi der Hand, Et geht' ne schwaare Tiid düür't Land; Dann alle Gewierwe, de grauten un kleenen, Gah't all'wiss'weg vuörwerts up Steltenbeenen Un Jeder mag wual spintiseeren, Wo he will etwas Nigges lehren. An Middeln feggelt et Keenen van us, Daarvor suarget uuse üpperste Technikus Un siine Gehülpen... Wann me dat berieket, Wat de sick tohaupe de Köppe terbrieket, Wo se us klööker maaken willt, Dann is uuse Harte met Danke erfüllt. Wi biddet, se willen us faartan belehren, Un us de niggemoodsken Bedenksels erkläären.

_Proost!_

De gooen Tiien sind längst verliien.

Siewen Klausterknechte dröögen eene Flechte[23]; De Schulte rööp: Doo't ju nich seer[24] 'r sind der Knechte je na mehr.

[1] _van Uänern_: heut Nachmittag.

[2] _to Jahr_: vorig Jahr.

[3] _nicks to minn_: nicht minder.

[4] _liike_: gerade.

[5] _twas_: queer.

[6] _Talle_: Zahl.

[7] _reefaarts_: jetzt.

[8] _Schuuten_: Spaten.

[9] _dat Schilderamt_: das Maler- und Glaser-Amt.

[10] _schüt_: schießt.

[11] _Läher_: Lohgerber.

[12] _Wüllker_: Tuchweber.

[13] _verwäumkes_: fürwahr.

[14] _Luuren_: Wickelbänder.

[15] _Büüker_: Böttcher.

[16] _köppsker_: berauschender.

[17] _nett_: ganz.

[18] _weggen_: rühren.

[19] _Stuckert_: Stuttgart.

[20] _afracken_: abquälen.

[21] _Lüüninge_: Sperlinge.

[22] _Lucht_: Luft.

[23] _Flechten_: die Seitenbretter am Mistwagen.

[24] _seer_: wehe.

[A] Hüggelmeyer war ein Osnabrückscher Bürger und gab ein beschreibendes Gedicht über die ehemaligen eilf Ämter heraus.

Der ist ein Mann, Der sich, wo Bessres zu gewinnen, Am Alten nicht genügen läßt.

Hallo Michel! spigge es resolute in de Füüste un räuge di; dann de Tiidt is 'r to bewennt un de upstunds voran will, mag sick vorwahr wual weggen, segg'k di.

De Vorgänger[A].

'n Buure up 'ner grauten Stiie, De mehr as Jürgen, Klaus un Geert In Böökern löös un mank de Lüüe Den Weltloop häärde, hönk den Steert An alles Nigge, dat em duchte Van Vordeel un to Nütt' to sien, Un föhrd 't in siiner Werthskup in.

De Naubers keiken 't an van Feeren Un menden, wel[1] bi'n Aulen blift, Den schall de Heer' auck bett[2] wual nähren; Man de vull nigge Tenten drift, De blift tolest wual nich bi Braae Un seit' he auck wual nau sau waarm, He ööl't un wööl't sick biedelaarm:

Man Vikter kehrd' up Feild un Wisken Un Holtdeel, Bierg un Hügel to, As woll he Gold un Sülwer fisken, Des Auwends laat', 's Muarens fro. He lööt se spiiten[3] wat se wollen Un lusterde na Spott un Haun Der Naubers nich; he lööt se gaun.

Un dachte bi sick: O wau geeren Schiöl' ji na wual 'n anner Jahr 'r annern Sinn's un wiis van weeren, Wat ju misducht, as dull und daar[4]. De aule Schlüür kann nich mehr baaten, Dann Weltloop un de Buurbedriif Gaa't Hand in Hand, as Mann un Wiif.

Un wel dat Dink, in uusen Daagen, Met Riekeln uäwer't Heck[5] ankickt, De is vorwahr met Bliindheet schlaagen Un is bedaun; -- alldaarüm schickt 'n wiis Mann sick bi gooer Tiidt In Düüwelsmiöten, un beginnt Wat Nigges, dat em deensam schint.

Statts Pierde mosten freeske[6] Rinner Un Kögge siine Plööge theen; Dau rööpen alle Minskenkinner: Wel heft wual saunen Daaren sehn! De löppt vorwahr heel met 'n Dölffken. Wel dat van us nich säuge in, Möst' wual 'n dummen Iisel sien.

De Beester[7] foord' he up den Ställen, Met Klawwer, Häcksel, Heu un Gress; De Baas, siä he, in allen Fällen, Is vor de Werthskup Fliit un Mess. Dau wünnt he Mielke, Battern, Keise, In Uäwerfloot, un sülwenst att He met de Siinen uäwersatt.

Bi gooen Foore wöören baule De Ossens un de Rinner fett; Dann gaf't wat in de Wuöstemaule Un schmööe Braaens an et Spett; Un wat de Huushalt nich verschleit, Daar tröck he met na daar un hier Un kwam met vullen Katten wier.

An siinen Kalwern, Schwiinen, Fierken, De he vor düüret Geld verkafd', Konn jedder Schlächter baule mierken, Dat he de Faasel[8] af e schafft. Dat Spinnewierk un Linnentüügen Dat gaf he up; dann he besünn, Dat he'r nich mehr dat Salt bi wünn.

He plantede in allen Hööken[9], De uäwerlegsam wiise Mann, Kastangen, Dannen, Eeken, Bööken Un dachte, hest du'r auck Nicks van, Sau heft dach diine Achterkumst[10], Wann uuse Herrgatt met 'n geht, Na vielen Jahren dat Geneet.

Auck Appel-, Biiren-, Pruumen-Bäume Liä he sick to; dau harr he wat, Dat, wann em es 'ne Heerskup kweime, Of Fründe, of wel uut'r Stadt, Daar he se met trakteeren konn'; · Un gaff uuse Herrgatt riiken Siegen, Lööt he se na den Mark'de driägen.

Eemswiien[11] lööt he fliitig stiäken, De ümmesicht'ge Wiisebaart, An alle Pööle[12], alle Bieken[13], De wuössen dann van sülwent faart. Des Auwends un bi Winterstiidt Saug me den Werth, met siinen Knechten, Twiigkuärwe, Wannen, Weegen flechten.

Twuälf Imme harr he, in den Hööwen[14], Na 'r Riige unner'n Schuure staun, De haalden uut den gielen Rööwen- Un Heede-Bloomen Hanig an; De brachte em, bi weenig Mööte, Viel' schäune, blanke Daalers in; Dat was sau'n stillken Bigewinn.

Un wat he wiiders nau begunnen, Dat weet ick alle sülwenst nich; Dach baule harr he sauviel wunnen, He kafde sick kaw'leeren frig Un harr up siinen ganzen Kraum Nich eenen Pennink Schuld of Last. Was dat nich wual 'n klooken Gast? --

He wünnt sau manngen blanken Grössen, Daar süß nin Minske an e dacht; De Grössen wuössen dann to Vössen, De he up Rente unnerbracht'. Kurzum, kurzam, de Mann wöörd riik. As dat de häunsken[15] Naubers säugen, Dau wollen se sick auck wual räugen.

Et ist der Buuren aule Wiise: Kümmt Eene met wat Nigges an, Dann lästert se; dach sacht' un liise, Wann't baatet, folget se den Mann De 't 'n vormaakt ... Man 'r häärt wat to, Dat se eerst inseh't wat 'ne fligget[16], Un eeren Wualstand deent un digget.

Ick segge Ju, »met Schlüür un Jahnen »Werd hüüt'ges Daag's Nicks mehr berenn't[17], »Sint Damp un Wiind un Iisenbahnen »De Welt regeer't, van End' to Wend', »D'rüm, Michel, spigge in de Fuust; »Most du'r auck manng's ens _He!_ bi seggen, »Du most di dach na'n Weltloop dreggen.--

* * * * *

-- -- -- -- -- Wohl dem Ganzen, findet Sich nur erst Einer, der ein Mittelpunkt Für viele Tausend wird; ein Halt -- sich hingestellt Als eine feste Säul', an die man sich Mit Lust mag schließen und mit Zuversicht. So Einer ist der General -- -- -- -- -- -- -- -- -- -- -- -- -- -- -- der Armee Frommt nur ein Solcher.

[1] _wel_: wer.

[2] _bett_: ferner.

[3] _spiiten_: spotten.

[4] _daar_: thöricht.

[5] _Heck_: Lattenthür, Geländer.

[6] _freeske_: friesische.

[7] _de Beester_: das Hornvieh.

[8] _Faasel_: sparsame Durchfütterung.

[9] _Hööken_: Ecken.

[10] _Achterkumst_: Nachkommenschaft.

[11] _Eemswiien_: Emsweiden.

[12] _Pööle_: Pfützen.

[13] _Bieken_: Bäche.

[14] _Hööwen_: Bienenkörbe, Hauben.

[15] _häunsken_: hönischen.

[16] _fligget_: nützt.

[17] _berennt_: beschickt, beschafft.

[A] Bei Gelegenheit der Berathung über die Stiftung eines landwirthschaftlichen Vereins vorgetragen und den Beförderern und Freunden solcher nützlichen, zeitgemäßen Vergesellschaftungen gewidmet,

_vom Verfasser dieses Werkchens_.

Hans Michel was wual, sau to rieken, 'n Verreljahr un en paar Wieken Bi siinen Vedder in der Stadt; Daar, mend' siin Aule, leerd' he wat. Knapp konn he siinen Naamen schriiwen, Dau woll he'r auck nich länger bliiwen Un keerde wier torügg' na Huus. Nu was uuse Hans 'n rechten Duus: Siin Rock harr heel 'n annern Schnitt, Van Puuder wöör'n de Haare witt, Nu dröög he eenen haugen Hoot, Met eenen Waard': Van Kopp to Foot' Was he binah nich mehr to kennen Un lööt sick Musche Michel nennen. He dää sau stuur un wunderbaar, Sprack Haugdüütsk blaut un wann siin Vaar En rööp: Hans, kumm un dask 'n Bieten! Dää he, as harr he't ganz vergieten. Ens lag de Hark' em vor den Fööten, Dau fänkt he an se weg to stäuten Un frägt den Aulen: Saget mir, Was für ein Ding ist dieses hier? De Aule spreckt: Wost du mi brüüen? Gaa, Jung', un schiäm di vor den Lüüen! He geht, un trett eer up de Tiäne, Baff schleit de Hark' em vor de Schiene. »Au!« schreggd Hans, »dumme Harke du!« »Süh«, rööp de Vaar, »kennst du se nu?«

(_Eingesandt._)

De Kapuziner Broor Eernst, as em de Daut dat ~Memento mori~ ankündigede.

Ach Heer miin Gatt! ick ligge hier vor di, up miinen Knee'n, Un uäwerdenk, wat in den langen Jahren, Mi up'r Welt is alles widerfahren.

Ick aarme Broor Eernst, hier ligg' ick up'r Eeren Un woll üm diine Gnaad' di hartelick begehren, Wiilen de Daut, wann he auck sau gliick nich kümmt, Mi sieker dach baule dat Liewen nimmt; Dann he is'n Schelm un'n Erz Bedreeger, He kümmt een' alle Daage neiger, He schnitt un frett un baaselt met Macht, Düür allen Pomp un alle Pracht; Sau weenig de Aarmen as de Riiken, Kiönet dem starken Daut entwiiken; Deshalw ick up en nich to lange bouwe, Noch up düssen liidigen Gast vertruwwe, Dann he krüpt mi sau van Feeren an, Un maakt van Harten bange mi aarmen Mann. He mag wual denken: Brüüe[1] du diine Moor[A], Bist dach man'n aulen Kapziiner Broor: D'rüm nu gooe Nacht, ji Heeren Paaters, Gooe Nacht, leewen Lüüe, gooe Nacht, Fraaters! Ick hewwe biedelt sau mannigen Stuuten, Iände, Gäuse un auck wual Schruuten, Wuorteln, Rööwen un Kabuus Un nümmer kam ick liig to Huus. Dat dää, ick konn sau goot geweeren Met de grauten riiken Heeren, Den'n gaf ick dann, up miinen Reesen, Wual eenen Schnüüfken uut miiner Döösen Un daarbi wünskede ick eer viel Glücke, Dann kreig ick meestens graute Stücke. Apart bi de Buur'möörs konn ick mi goot schicken, -- Un alltiidt most'et mi dann glücken; Wann ick man na den Wiemen keik, Wo faaken dat'k'n Schinken kreig; Un Iersten, gieele un dicke griise, De kreig ick oftmals schiepelswiise. Man wat lacheden dann auck de Bröörs, Wann ick wierkam van uuse Möörs, Wann Broor Eerenst hick, hack, hack, Kwam met siinen Biedelsack; Jau, wann se mi man häärden schellen, Sprüngen se as Vösse uut eeren Zellen Un neimen mi tohaupe wahr, As de lütken Kinner eeren Vaar. Nu gooe Nacht, ji gooen Buurenmöörs, De ji uuse aarmen Bröörs, Sau faaken holpen uut'r Naut, Met Schlachtelwierk, met Battern un Braut; Naamentlick: Meggerske, Elseke Hunings, Anne M'rigge Weetkamps, Gretliesken Brunings; Gooe Nacht tohaupe, o gooe Nacht! Dann ji hebb't us jümmer best bedacht. Ick mot mi nagraae van düsser Eeren Na uusen leewen Herrngatt henkehren, De gintebuawen föhrt 't Regiment, Aune Anfank un sunder End. Ach konn ick dach met düssen Heeren Sau goot as met ju Möörs gewehren! -- Bloot, wat was ick dann vor'n Gast, Sunder Suargen un sunder Last; Dann woll ick auck nich länger süümen, Woll geeren van düsser Eeren rüümen; Dann scholl he mi, de bittre Daut, Bringen eenen gooen Mout. Abers denk' ick an de Eewigkeit, Dat Hart'bloot mi in Mielke vergeht. -- Dach, wat helpt dat bange Zaagen, Un all' dat bedrööw'de Klaagen. Nimm 'n Harte, Broor Eernst, un sii en Mann! Mostet du auck van Stund'r an. Süh, du hest dach Gatt den Heeren Diin Liewe lank socht, up düsser Eeren; Den ganzen Dag, o leewe Heere, Dää ick je Alles to diiner Ehre; Baule met bruwwen, baule met backen, Baule met Holt 'ntwee to hacken; Un was't in'n Suomer auck faaken to heet, Un was'k auck sau natt as'n Otter van Schweet, Dat miine Kaputze, van Waater stiif, As 'n Kloß mi mannigsens hönk an'n Liif; Un mogde't schniggen, oder freesen[2], Broor Eerenst moste dach jümmeran reesen, Baule in'n Haagel un baule in'n Riegen, Was ick aarme Broor Eerenst alldach up 'n Wiegen; Jau, mogt'r auck kuomen, wat'r kam, Broor Eerenst moste alltiidt voran. Et het wahrhaftig kostet Mööte un Last, Dat ick bin wooren sau 'n aulen Gast. Drüm' o Heere in'n Paradiese, Denke gnädig an mi aulen Griisen; Help mi in miiner lesten Naut, Wann he nu kümmt, de bittre Daut; Hebb' ick auck wual es uäwertrieden, Met'n Drinken, oder met'n Reeden, Heer, laut et di nich kuomen an, Up 'n Mundvull Wäärde un up 'ne Kann'; Hebb' ick mi dach ümm' diinetwillen Miin Liewentlank möst lauten drillen; Drüm' gedenke miiner to'm Gnaadenlohn Un gif 'n Broor Eerenst de Himmelskroon!

Böntkemeyer.

[1] _brüüe_: necke, quäle.

[2] _freesen_: frieren.

[A] _Brüüe diine Moor_: Sprichw.: vexire Keinen der klüger ist als du.

Hans Gastenkäärn.

(Uut'n Engelsken van Robert Burns, 'n schottsken Buuren.)

Dree graute Heerens harren sick 'r Hand un Waart up giewen, Se wollen Hänsken Gastenkäärn An siin blootjunge Liewen.

Se greipen Hans un stopp'den en In d'Eerd'n, met Ploog un Iisen, Un scholl'n 'n Eed wual schwuaren hebb'n, De Junge si'r wiesen.

Mar fründlick kwam de Mey in't Land, Gaut Suomerschuurs to'r Eerden, Süh daar stönd Hänsken nigges risk, Dat s'Alle sick verfehrden.

De Middensuomers Sünne schein, Dau wöörd he graut un dicke, Un Spette wuöss'n em ümm'n Kopp, De drüww'den grüwwelike.

Man as de Riipeltiidt'r was, Dau wöörd he ault un leige; He knickebeend' un wackelkoppd'. Et gönk met em tor Neige.

He quiinde toseh'ns mehr un mehr Un lööt de Ahren hangen, Un as de Herskup dat vernam, Siä'n se, nu miöt' wi'n fangen.

Se haalden Iisen, lank un schaarp Un schniien 'n düür de Hacken; Dann bäunen s'em en Seil ümm't Liif Un neimen'n up de Nacken.

Drup schmeiten se en rügg'lings daal Un geiwen sick an't kloppen, Un siäen: Hans, de Dokter haal', Du schast us bett nich foppen!

Se tröck'n 'n splinternaaket uut Un jöögen 'n in alle Ecken; Man siinen waarmen gielen Rock Droft' he nich wier antrecken.

Se schmeiten'n in'n Waaterpool; De aarme Hans Gastenkäären! Wann he 'r nich in versuupen woll, Most he wual schwemmen leeren.

Se fiskeden 'n wier heruut Un liä'n en up de Dielen; Daar wöörd he stüsselt un hanteert, Se lööten nich nau'n to quielen.

Se daar'den uäwer'n glöön'gen Füür Dat Mark em uut 'n Knuaken; Dann kreigen s'en tüsken twee Miölensteen', Daar wöörd he elennig e bruaken.

Dann tapp'den s'em dat Hart'bloot af Un drünken't in der Runne, Je mehr se säupen, wo gräuter wöörd, Eer Wiälmoot un eer' Wunne.

Hans Gastenkäären was'n Held, Konn sick in Alles schicken, Un gläuw't mi, wer siin Bloot e schmeckt, Schall'r wual dat Muul na licken.

Et is de wahre Liewensdrank, Vor de Grauten un Geringen; Un wat 'k sau geeren liien mag, Me kann'r sau schäun bi singen.

Nu nieme Elk[A] den Kroos to'r Hand Un stäute an, dat't klappet; Haar'n se Hänsken nich sau met e nuamen Wöör' nümmers Beer uuttappet.

[A] _Elk_: ein Jeder, Jedermann.

Uuse gnaidigen Fröölens.

Uuse gnaid'gen Fröölens Schweerebrett! De Miäkens sind to lauwen; Se sind sau glatt, sau donnersnett Van unner bes to buawen.

Hebb't s'auck wual es de Haar nich e kimmt, Sau laut't se alldach schnicker; Man wann se s' rieken striigelt hebb't, Sind se na teinmal schmücker.

Se sind, as uut'n Egge pell't; Hebb't _echte_ raae Backen. Dach, wann me eer Bedriif vertellt, Dann gift't ju wat to schnacken.

Den Minsken is't sau an e daun, De Daaten miötet sprieken; Aun' Düügte müg't na'n Düüwel gaun, Sau Junkgesell as Miäken.

Sii auck'n Lüüt sau schmuck un drall, 'n Engel van Gebeerden; Sau is et dach up keenen Fall. Wat nütt' up düsser Eerden.

Wann et nich Düügte hiägt un pliägt; Un sau isst auck bi Männern. Werd Düügte an de Schäunheet schmägt, Kümmt't Eene to dem Aennern.

De Schäunheet is, bi miiner Ehr'! Met Iisen to vergliiken; Dat Staul der Düügte mot'r vör Bi Aarmen un bi Riiken.

Sau wat heww' ick't al uutprobeert Un fuunen, dat viel Lüüe Man Iisen sind, glatt afpoleert, Un hebbet nine Schniie.

De'r gaffeltangen-fründlick sind Riek ick na meest to 'm Iisen; Daardüür kann mi'n Minskenkind Siin Staul nich recht bewiisen;

Dann achter Fründelk'heeden kann De Schalk sick recht verstieken; Wo faaken werd'r gaar Nicks van, Wat söcke Lüüe versprieken.

Bi _de_ is Söckes nich de Fall, Waarvan wi iewen schnacket; De hebbet Beed' de Düügte al, Bi'n' Wickel un bi'n Hacken.

De Eene hält, Jahr uut Jahr in, 'ne Aart Apthekerbooe, Un Pillen, Salw' un Pulwers d'rin; Dat kümmt us Buur'n to Gooe.

Se gift us geern uut eerer Büss', Lät't sick nich es betaalen. »Nei,« seggt se faarts, »ick giew't ümsüss, Laut't man faartan wat haalen.«

Wi Buurslüüe gah't bi Nacht un Daag, Nin eenzig Mal vergiewens. Lest kreig miin Wiif de leige Plaag' Bi Nacht ... Heer miines Liewens!

Wat was et düüster, as in'n Sack; Ick lööp na gnäidig Fröölen. (Bii'n Paarthuus' beiten mi in't Jack Des Jäggers gluurske Töölen.)

Genoog -- ick kreig 'n Hälfken Wiin Un Pulvers van'n Fröölen; De Aulsk' nam't in, -- weg was de Piin, Dat Kniipen un dat Wöölen. --

De Ann're heft auck sieckerlick Eer Gooes ... Apthek'reeren, Dat is jüst eere Saake nich; 't is dach 'ne gooe Deeren.

Wann se 'nen Minsken deenen kann, Dat is recht eere Puppe; Se help't 'n aarmen Buuersmann Vorwahr uut mann'ger Suppe.

An Kinnern heft se eere Frööd' Un mag se geern bedenken, En af un an 'ne bunte Flööt', Of süß wat Bieter's, schenken.

Lest kwam se up'n Haf to us Un fönk gliiks an to griinen: »Wo steht't dann,« fröög se, »Vaader Brus« »Met Fritzken un Regiinen?«

»Sind s' na gesund un krall? Ick weet, Regiin' kann aardig knixen; Giiw't eer dach es düt nigge Kleid, Un Fritzken düsse Bücksen.«

As se 't mi in de Hänne gaf, Dau schmüüsterde eer Müülken Un Fröödentraunen rullden 'r af; Eer' Backen kreigen Küülken.

Find't me sau'n' Düügenhaftigkeet Bi liiglässen Minsken, Kümmt me nich in Verliegenheet, Wat me daarvor schal wünsken.

Kort af -- vor Beed 'n Brüüdegam, En gliik, an Stand un Ehren, Un Junkers fiin un glatt un stramm, As wann et Engel wöören.

Kuom't Ridder, uut den Graafenstann'! O, kuom't dach, Ji Baraunen! Haul't üm uuse gnaid'gen Fröölens an, De Düügte en to launen.