Endres Tuchers Baumeisterbuch der Stadt Nürnberg
Part 15
[98^b] Item Hanns Singer, ein ableger, hat zwai schloß an peden seitten seines haus pei des Muffels stadel.
Item der paumeister hat vier schloß unter dem schwipogen pei dem irhersteg.
Item Conrade pei dem Newenthore hat ein schloß von des Rechenmeisters haus an das Newethore.
Item der paumeister hat zwai schloß unter dem innern und eussern Newenthore.
Item der paumeister hat zwai schloß in dem vorwerck in die zwinger vor dem Newenthore auf ped seitten.
Item Cuntz Rudolt pei dem Newenthore hat ein schloß von seinem haus über zwerch gegen dem satler.
Item Hanns Zeidler, ein schneider, hat ein schloß vorn am Geiersperg.
Item Bartholmes Meyer hat ein schloß von seinem haus an des Muren, irher, haus.
Item Hanns Engel, ein kürsner, hat ein schloß von seinem haus hinten an das Irherpat.
Summa neununddreissig schloß.
[99^a] Von ketten und schlossen in dem Milchmarckt vierteil.
Item der paumeister hat ein schloß vor dem eussern Thirgartner thore.
Item der paumeister hat ein schloß im zwinger vor Thirgartner thore im vorwerck.
Item Linthner, haffner pei Thirgartner thore, hat zwei schloß hinter seinem haus über die Zistelgassen.
Item Jorg Peyer hat zwai schloß von seinem hinterhaus an die stat maur.
Item Contz Erg, platner, hat zwai schloß von seinem haus an die stat maur.
Item Mertein Coler junior hat ein schloß pei der Geißfrawen unter der vesten.
Item Hanns Prochmüllner, platner, hat ein schloß in der obgeschriben gassen unter der vesten.
Item Kün Heintz Frenckin hat ein schloß von irem haus an des Prunners, des schneiders, hinterhaus.
Item Claß Kellner[in], tuchschererin, hat zwai schloß von irem haus gegen Prunner, schneider.
Item der Prunner, schneider, hat ein schloß von seinem haus gegen der Kellnerin.
Item Sebolt, flaschner, hat ein schloß von seinem haus über an Fritz Colers haus.
Item Hanns Swartz hat ein schloß von Lorentz Storren haus an das ander ecke.
Item Heintz Flaschner, messingslaher, hat zwai schloß ob einander an des Rügers haus.
Item in des Pecherers haus ein schloß über die gassen doselbst.
Item Hanns Schanpach hat dreu schloß von seinem haus an Peter Craftz haus.
Item Hanns Schanpach unter der vesten hat fünf schloß von seinem haus hinüber unter der vesten und Jobst Haller die anderen.
Item Michel, seidennetter, pei der schiltrören hat zwai schloß im geßlein das ander gegen Peter Harstorffer, der hat die anderen.
[99^b] Item Mertein Rebel hat zwai schloß von seinem haus an der prediger closter.
Item Sebolt Rothan hat ein schloß von seinem haus an den Halpwachsen.
Item Peter Meyer hat ein schloß zwischen im und Ulrich Gruntherren haus.
Item Grünwalt, platner, hat ein schloß vor dem gitter hinter sant Mauritzen kore.
Item Hanns Müllner hat zwei schloß von seinem haus an des Schurstabs haus.
Item Peter, koch, hat ein schloß von seiner küchen an des Schurstabs haus.
Item Fritz Thirolt hat vier schloß von seinem haus an [den] pfarhoff und fur die zwei gietter dopei.
Item Jacob Awer hat ein schloß an der stigen pei seinem haus.
Item Veit Wolckenstein hat ein schloß von seinem haus an Apel Arnolts haus.
Item Mertein Seyler hat ein schloß von des Zeringers haus an den guldein ring.
Item Hanns Nachtigall, peck, hat ein schloß von dem Irherpat an des Toplers haus.
Item Swartzheintz, pfragner, hat zwei schloß an Contzen Inderwag haus auf der Füll.
Item Walter Preuting hat ein schloß von dem ratprunnen über die gassen doselbst.
Item Niclas Wagner hat ein schloß von seinem haus an das Newenthor und thuren.
Item Heintz Püchler hat ein schloß von seinem haus an des Adams haus.
Item doctor Schutz hat ein schloß von seinem haus an der Volckamerin haus über die Huntgassen.
Item Sebolt Elßner hat ein schloß von seinem haus über die Zistelgassen an der Pemerin haus.
Item Steffan Kolb hat ein schloß von seinem haus an des Zenners haus.
Item Michel Grüner hat zwei schloß von seinem haus an Eberhart Melbers haus.
Summa funfundfunftzig schloß.
[100^a] Von ketten und schlossen in sant Egidien vierteil.
Item Bartholmes Kneblen hat dreu schloß von seinem haus an der Snödin haus.
Item Paulus Imhoff hat ein schloß von seinem haus an der prediger closter.
Item Hennsin von Eyb hat ein schloß von irem haus an der prediger kore.
Item Peter Harstorffer hat dreu schloß, eins an der prediger closter, zwei gegen Michel, seidennetter, der hat das ander.
Item Jorg Tyetherin hat zwei schloß von irem haus auf peden seitten der gassen.
Item Jobst Haller hat sechs schloß voren unter der vesten umb den perck, die andern hat der Schanpach.
Item Fritz Gebhart der zaummacher hat vier schloß in der Söldnergassen zu vier ketten.
Item Jorg Lamprecht, satler, hat vier schloß, an den Luginslant zwai, und zwai dorhinter an zwo gassen doselbst.
Item Fritz Scherb, ein messingslaher, hat dreu schloß an Partholmes Schoppers haus von seinem haus.
Item Marckhart Schell, salbort, hat vier schloß an peden seitten Johanns losungschreibers.
Item Hanns Kopp ein messingslaher hat ein schloß von seinem haus an Engeltaller hoff.
Item Engelhart Stör, pütner, hat ein schloß an der Bertholt Holtzschuerin haus.
Item Hanns Münch ein messingslaher hat dreu schloß, zwai hinter seinem haus, eins hinter Merthein Hallers stadel.
Item herr Hanns Coler hat ein schloß von seinem haus an des Platenbergers haus.
Item Sebolt Grolant hat zwai schloß von seinem haus an Bertholt Pfintzings haus.
Item Fritz Krauß, salbort, hat zwai schloß an des Jeremias Holtzschuhers haus.
[100^b] Item Jorg Lochner, tuchscherer, hat zwai schloß hinter herrn Paulus Hallers stadel und vor der pruck doselbst.
Item Hanns Löner, peck, hat zwai schloß auf pede seitten an des Ammans garten.
Item Eberbart Nuremberger, messingslaher, hat dreu schloß, zwei pei Peter Harstorffers stadel, eins hinter seinem haus.
Item Hanns Beheim, pirprew, hat funf schloß, eins pei seinem haus, viere pei Peter Volckamers stadel.
Item Heintz Zinner, plechschmit pei Lauffer thore im Saltzvierteil, hat dreu schloß, eins unter dem thore, zwai auf peden seitten des Lauffer thors.
Item der paumeister hat zwai schloß im vorwerck vor Lauffer thore in die zwinger.
Item Heintz Schuster, peck im Saltzvierteil, hat zwai schloß von seinem haus an des Planckensteiners hoff.
Item Ulrich Schrötter, pütner, hat zwai schloß über die gassen pei des Prünsters heuser.
Item Ulrich Grüner, spigler, hat ein schloß vor seinem haus am graben pei dem innern Lauffer thore.
Item Hanns Rodner, peck, hat dreu schloß von des Greulichs eckhaus in dem innern Lauffer thore thuren.
Item Philipp Pirckamer hat funf schloß voren uber sant Gilgen hoff.
Item Wagner am Heumarckt hat ein schloß von seinem haus an Anthoni Tuchers haus.
Item Hanns Lemlein hat dreu schloß, vor seinem haus zwei, im geßlein eins.
Item Peter Folckamer hat ein schloß von seinem haus an des Rebstocks haus.
Item Hanns Eichler, ein kursner, hat ein schloß an des Peter Volckamers hinterhaus.
Item Hanns Helchnerin hat ein schloß im geßlein pei dem ploben aren.
Item der lochhüter hat zwai schloß hinten und voren im rathaus.
[101^a] Item der hausknecht hat ein schloß zu der rat ketten.
Item der Rodnecker hat ein schloß von seinem haus an des Mugenhoffers hinterhaus.
Summa zwaiundachtzig schloß.
[101^b] Von ketten und schlossen im Saltzmarckt vierteil.
Item der paumeister hat ein schloß an der Eich vor der trenck.
Item Jorg Cristan, goltschmit, hat ein schloß pei den parfussen an der Eich.
Item Herman Schrepler, zichenmacher, hat dreu schloß, pei seinem kram eins, und an unser frawen capell zwai.
Item Hanns Lengefelder, seidennetter, hat ein schloß voren im Spitalgeßlein.
Item in des Ortolfs haus ein schloß von seinem haus an den spitalhoff.
Item Friderich Hutner zwai schloß, eins im spitalhoff, das ander pei des predigers haus zu dem spital.
Item Steffan Vogt am Marckt hat vier schloß, eins von seinem haus an die Stromerin, die dreu pei unser frawen.
Item Ludwig Swan, pfragner hat zwai schloß von der Rebin an der Stromerin haus.
Item Weinman, pfragner, hat zwai schloß von seinem haus an unser lieben frawen capellen.
Item Hanns Merckel hat zwai schloß an der Granetlin haus.
Item Niclas Haller hat ein schloß in der Tuchscherergassen.
Item Jeronimus Kreß hat ein schloß an seinem haus.
Item Sebolt Hornung hat ein schloß an seinem haus.
Item Hachenperger, goltschmit, hat ein schloß im geßlein pei im.
Item herr Anthoni Tucher hat ein schloß von seinem an des Üßmers haus.
Item Snaltzer, schneider, hat ein schloß von seinem haus an Frantzen Volckamers haus.
Item Jacob Harstorfferin hat ein schloß von ir an den Üßmer.
Item Fritz Steinprecher, heffner, hat zwai schloß von seinem haus an [102^a] Nicklassen Grossen haus.
Item Endres Harstorffer hat zwai schloß von seinem haus an des Woffen, pecken, haus.
Item Steffan Neigwein hat ein schloß von seinem haus an das ander eck.
Item der Zinck der schreinner hat ein schloß unter dem innern Lauffer thore thuren.
Item Hanns Örtel hat dreu schloß, eins gegen des Schmits haus, und zwai gegen des Fröschels haus.
Item Contz Helt hat zwai schloß von seinem haus an des Rappen, juden, haus.
Item Fritz Resch in der schmeltzhutten hat ein schloß von seinem haus an des Schallers stadel.
Item Hanns, pfragner, und Meyer, schneider, hant zwai schloß an der smeltzhutten am Sant.
Item Hanns Heintz, ein rinckelmacher, hat zwai schloß von seinem haus über die gassen.
Item Hanns Staud hat ein schloß von seinem haus an das ander eck.
Item Mertein Protpeck, goltschmit, hat ein schloß von seinem haus an des Schilhers haus.
Item Hanns Nuremberger, schreinner, hat ein schloß von seinem haus an den spital kernter.
Item Karl Holtzschuher hat vier schloß, vor der trenck eins, und vor der pruck dreu pei dem newen spital.
Item Michel, peck in der Newengassen, hat ein schloß an des Fütterers hinterhaus.
Schlossen in der vorstat.
Item Eberhart, peckschlaher, hat zwai schloß von seinem haus an den Üslinger.
Item Üslinger an der peckslaher gassen hat zwai schloß von seinem haus hin über die gassen.
Item Herman Spillperger hat dreu schloß auf pede seitten des Werders thurlein und auf dem stege.
Item Hanns Paumgartner, vingerhütter, hat dreu schloß, an der Elendengassen zwai und auf dem graben eins.
[102^b] Item Lorentz Beheim, rotschmit, hat zwai schloß von seinem haus im geßlein neben im.
Item Hanns Sweicker leirerzieher hat ein schloß unter im am geßlein gegen dem Sant.
Item Contz Graw ein leirerzieher hat ein schloß pei dem Schießgraben hinter des Eschenloers haus.
Item Reinhart, müllner am Sant, hat ein schloß von seinem haus über die Vischergassen.
Item Ulrich Lauckenperger auf Schurlings thurn hat ein schloß von des Schurlings haus an die stat maur.
Item der paumeister hat vier schloß unter dem swipogen am Sant.
Summa einundsibentzig schloß.
Summa in sant Seboltz pfar zweihundert sibenundviertzig ketten und schloß.
[103^a] Von ketten und schlossen in parfusser vierteil.
Item der paumeister hat vier schloß unter dem swipogen hinter sant Katherein.
Item Petzensteiner auf dem thurn hat ein schloß zu der pruck hinter dem Wilpad.
Item Conrat Mentler hat ein schloß unter des Knopfs, vischers, thorhaus.
Item Class Korner pei sant Katherein pruck hat dreu schloß, im
Nunnengeßlein eins, unter des Friderices thor eins, im geßlein an der parfusser closter eins.
Item meister Hanns Rupprecht hat zwei schloß vor seinem haus.
Item Hanns Samenheimer hat zwai schloß über die gassen unter den kochen.
Item Hanns von Zenn, goltschmit, hat zwai schloß vorn an der parfussen prücken.
Item Hanns Thorer, pfragner, hat zwai schloß von seinem haus an parfüsser closter.
Item Niclas Paumgartner hat ein sloß von seinem haus an des Leheners haus.
Item Ulrich Rotmunt hinter sant Laurentzen hat dreu schloß, eins im Nunnengeßlein, eins vor der pruck, eine hinter den Waltstromern.
Item der schreinner unter dem Waltstromer hat ein schloß im geßlein hinter dem Waltstromer.
Item Sternecker, peck, hat zwai schloß von seinem haus an sant Kungunden capell.
Item Deissler, pirprew, hat ein schloß über die gassen gegen der Schönnin, die hat die andern schloß.
Item die Schönnin pei sant Laurentzen hat zwai schloß gegen dem Deisler, pirprew, der hat das ander.
Item Peter Guetterer, ein satler, hat ein schloß im Gollengeßlein.
Item Leupolt Stocker hat ein schloß von seinem haus an die alten statmaur.
Item Bertholt Lang hat zwai sloß unter dem innern Frawenthore und der pruck.
[103^b] Item der Vogel, peck, hat ein schloß pei dem Haßlacher am graben.
Item Linhart Preissensinn, snürmacher, hat zwai schloß pei des Ditzen thuren hinter sant Katherein.
Item Eberhart, feilnhawer, hat zwai schloß pei des Sachsen garten und pei des Propfetten thuren gegen sant Katherein.
Item Linck, deckweber, hat ein schloß pei des Prophetten thuren gegen der Peunt.
Item Conrat, glockengiesser, hat ein schloß von seinem haus an Ulman Schmits haus.
Item Peter, schmit, hat vier schloß von sant Claren gegen sant Martha.
Item Wagner, thorsperrer am Frawenthore hat dreu schloß auf pede seitten am Frawenthore und eins unter dem Frawenthore.
Item Peter, schuster, pei sant Claren hat zwei schloß von seinem haus an der Schimlin haus.
Item Heintz, löffler, hat zwai schloß über den Vischpach an sant Claren closter.
Item Fürnhelm, schmit, hat ein schloß auf dem graben pei dem Sündergeu.
Item [der] paumeister hat zwaei sloß im vorwerck vor Frawenthore auf bede seitten in den zwinger.
Summa zwaiundfunftzig schloß.
[104^a] Von ketten und slossen in der kartheuser vierteil.
Item Niclas Gnötzsamer hat vier schloß, eins vor der verschutten prucken pei dem Sündergeu, die andern gegen dem kornhaus nach einander.
Item Windisch, pierprew, an der Pfandschmidgassen hat ein schloß von seinem haus an Hanns Imhoffs haus.
Item Hanns Eisen, ein deckweber, hat ein schloß von seinem haus an das ander eckhaus.
Item Herman Vogelgesanck hat ein schloß von seinem haus an den pecken pei im.
Item Hanns Prunner an dem Vischpach hat ein schloß von seinem haus an des Wagenhannsen haus.
Item Contz Pöll, pader im Strosack, hat vier schloß von dem pat an des Peßlers hinterhaus.
Item Contz Funck, heffner, hat dreu schloß gegen im über und in der köttgassen neben im.
Item in des jungen Hirßvogels, verbers, haus sein zwei schloß von des küstrichs pruck und hinden am selben eckhaus.
Item Jobst Haug an der Praittengassen hat dreu schloß von seinem haus über den Vischpach.
Item herr Friderich Schönpeter hat zwai schloß vorn am frawenhaus und dargegen über in einem geßlein.
Item Albrecht Strauß, swartzverber, hat ein schloß gegen seinem haus über im geßlein.
Item Gümbler, fleischhacker, hat zwei schloß von seinem an des Hütters haus über den Vischpach.
Item Hanns Praun, pierprew am Kornmarckt, hat dreu schloß gegen dem Müffelein, der hat die andern.
Item Hanns Ortheimer pei dem weissen thuren hat dreu schloß von seinem haus über den pach an des pecken hinterhaus.
Slossen in der vorstat.
Item meister Hanns in Sündergeu, pader, hat dreu schloß, eins von seinem haus an stat graben, und hinter im an der kartheuser garten.
Item Cuntz Goller ein rotschmit hat ein schloß im Grasser geßlein an der kartheuser garten.
[104^b] Item Marckart Planck vor den kartheusern hat zwei sloß von dann an der kartheuser closter.
Item meister Jacob Grym hat funf schloß auf pede seitten an Sebolt Behems haus.
Item Fritz Albrecht an des appothekers gassen hat ein schloß unter dem thore vor des appothekers gassen.
Summa dreuundviertzig schloß.
[105^a] Von ketten und slossen in dem Kornmarckt vierteil.
Item Merthein Fleischman zu der rotten thur hat zwai sloß von seinem haus an des rotten hirssen haus.
Item Heintz Peck, schneider in des Kellners haus, hat zwai schloß von seinem haus an Fritz Dinthners haus.
Item Linthner in der Hertzogin haus hat zwai schloß von seinem haus gegen dem pat im Prüll.
Item Wilhelm Rumel senior hat ein sloß von seinem haus an Arnolt von Thyls haus.
Item Wilhelm Rumel junior hat ein schloß von seinem haus an den guldein straussen.
Item in des Eissenwangers hinterhaus ist ein schloß von dann an der frawen pruder closter.
Item Störrin am Weinmarckt hat ein schloß an des alten Peßlers haus.
Vorstat.
Item der paumeister hat zwai sloß im vorwerck vor Spitaler thore auf pede seitten in die zwinger.
Item Model, messingslaher, hat ein sloß unter dem eusern spitaler thuren.
Item Santman, haffner, hat dreu schloß gegen dem Semelpecken der hat die andern schloß.
Item Contz Wagner, thorsperrer Spitaler thors, hat dreu schloß, eins pei dem Model am eusern spitaler thore, zwai vom eckhaus an sant Jacobs kirchoffs.
Item Contz Holfelder, peck, hat ein sloß gegen der Ledergassen von seinem haus.
Item Michel Holfelder, peck hinter sant Jacob, hat dreu schloß hinter sant Jacob unter der Hüll.
Item Eberhart Fürer, ein patternosterer, hat ein schloß von des Lotters haus pei dem Herman, pflasterer.
Item Contz Coller, messingslaher, hat zwai schloß von seinem haus gegen der Künn Imhoff[in] haus.
Item Fladenpeck am Steig hat ein schloß von seinem haus über das klein geßlein.
Item Hanns Volckhart, ein klingenschmit, hat zwai sloß pei sant Jacob prun pei dem Röling.
Item in des Ramen haus pei sant Jacob ist ein schloß von seinem haus an den statgraben.
Summa dreissig sloß.
[105^b] Von ketten und slossen in sant Elspetten vierteil.
Item Heintz Hoffman, schneider, hat ein schloß vor der langen prucken.
Item Heintz, kornrichter im Werd, hat ein schloß im Werd unter dem schopfprunnen.
Item der almusen mullner hat ein sloß hinden an der almusen müll am graben.
Item Contz Rüssel, peck, hat ein schloß in der Newengassen neben der almussen müll.
Item Contz Pramler hat ein schloß von seinem haus an des Theurels hinterhaus.
Item Heintz Haner am Kornnmarckt hat dreu sloß von des Teurels haus an der frawen pruder closter.
Item Contz Ulrich, lederer, hat ein schloß in der gassen von dem Kornmarckt gegen der almusen müll.
Item Jacob Puck, lederer, hat zwai schloß vorn an der obern Ledergassen pei dem Kotzler.
Item Sebolt Stocker ein fleischhacker hat zwai schloß an der under Ledergassen vor seinem haus.
Item Fritz Muffelein am Kornmarckt hat zwai schloß von seinem haus gegen Praun, pirprew, der hat die andern.
Item Niclas Marck pei dem weissen thuren hat ein schloß von seinem haus an die alten statmaur.
Item im werckhaus, darinnen der Hoffer sitzt, hat zwai schloß under dem weissen thuren und der pruck darvor.
Vorstat.
Item Peter Slemel, peck pei sant Jacob, hat zwai sloß gegen dem Santman, haffner, der hat die andern schloß.
Item Hanns Mörser der schneider hat vier schloß von dem negwersmit an das teutsch haus.
Item Sebolt Marck hinter dem teutschen haus hat zwai sloß do der krum stock steet.
Item Heintz Veitlein, verber hinter dem teutschen hoff, hat zwai sloß auf dem graben oben und unden an dem teutschen hoff.
Item Kraft Lochner, ein verber ob der smeltzhütten auf dem Newenpawe, hat ein sloß pei des Mittelwachters thuren.
[106^a] Item der paumeister hat dreu sloß unter dem hultzen pollwerck auf dem newen pawe.
Summa schloß 32.
Summa in sant Laurentzen pfarr: hudert sibenundfunftzig ketten und sloß.
Item so sein im thurn und vorwerck auf dem Newenpawe sechtzehen ketten, die man unden vor der stat über die Begnitz anlegen mag an die viertzehen stock, darzu ein paumeister die zweintzig sloß hat.
Summa summarum aller ketten und sloß facit: vierhundert und zweintzig ketten und vierhundert und vierundzweintzig sloß etc.
[106^b] Von dem schön prunnen am Marckt pei der Wechsel.
Nach Crists gepurt viertzehenhundert in dem neun und funftzigisten jare am montag vor sant Urbans tag [25 Mai] ließ ich Endres Tucher von bevelhnus herren Erhart Schürstabs seligen vorzeihen die fliessenden prunnen und rören ausserhalben und inwendig der stat Nuremberg durch anweisung meister Heinrich Scharpfen zu dem Gostenhoff, der die zeit der stat Nuremberg oberster prunmeister was und genant der Rorenheintz, der dann achtundzweintzig jare pei dem prunnen gewest was etc. als hernach geschriben steet.
Der ursprunge des schön prunnen am Marckt ist vor der stat in der Faltznerin hamer im garten hinter dem stadel, als man hinein in den garten geet auf die lincken hant gegen dem perg, der do leit gegen der stat hinein, und das wasser quillet an demselben ent also von im selber auf.
So ist hinden von demselben stadel piß auf den obgeschriben ursprung des wassers pei neunundzweintzig stat schuch. derselb kast ist runt als ein prunn gemauret und gedeckt mit zweien grossen grabstein; der kast ist unter der erden zwelf schuch tief und oben am tag steet ein marckstein vom Kornperk auf demselben kasten.
Item von dem obgeschriben samenkasten des wassers ist pei zwelf schuchen herab piß auf den ersten marckstein darnach.
Item mer sein von dem obgeschriben nechsten stein darnach herab piß auf den andern stein sechsundviertzig schuch; der stein ligt auch am tag.
Item von demselben piß zu dem anderen stein aber darnach herab ist funfundviertzig schuch; der stein auch am tag leit.
Item darnach von dem obgeschriben stein sein sechsundsechtzig schuch piß [107^a] zu dem nechsten stein aber darnach.
Item von dem obgeschriben nechsten stein ist darnach herab funfundfunftzig schuch piß auf den rechten abloßkasten des wassers.
Item das wasser fleust also von den obgeschriben marckstein ie von einem zu dem andern in gemaurten rinnen unter der erden, die ligen pei siben schuchen tief; und das wasser in derselben rinnen stembt und ist woll zweier schuch tief mit wasser und am understen noch tieffer.
Item es sein unter den obgeschriben marckstein allenthalben löcher in die rinnen, darinnen das wasser stembt oder fleust, also das ein man in derselben rinnen oder gang unter der erden von einem stein zu dem anderen woll gekrichen mag, wenn man das wasser ablest im abloßkasten.
Item so ist zuletzt ein abloßkast gemaurt, der pei zweien schuchen weit und sechs schuch lanck und tief ist, und der abloß zu demselben abloßkasten ist an der seitten gegen dem weier pei funf schuchen hinter sich herauf von dem samenkasten; do ist ein schlegel, der kaum eins schuchs tief unter der erden leit neben dem stein, darmit der ablaßkast gedeckt ist. wenn man den schlegel zeucht so geet der prunn unden durch ein eichen rinnen gantz ab, die rinnen leit bei sechs schuchen unter der erden im abloßkasten. es ist auch ein gute kupferen seichen im abloßkasten, dardurch das wasser in den samenkasten sich seicht.
Item so ist ein ander kasten gemauret unden herab hart an dem ablaßkasten, der ist auch gedeckt mit zweien grossen stein, die am tag ligen, und geet die seichen von dem abloßkasten in denselben underen samenkasten; und derselb samenkast ist pei sechs schuhen weit und preit in ein vierung. in demselben samenkasten ist ein grosser kupferer gelocherter kessel vor den hultzen rören, die auß demselben kasten geen.
Item von demselben underen samenkasten geen nun zwo hültzen rören neben einander gerichtz hinab an den pach, do hinab sein vierunddreissig schritt. und ligen die rören am tag im pach und also durch die wisen doselbst piß zu dem marckstein, der do steet sechsundfunftzig schritt in derselben wisen, und mer ein stein darnach hundert zwenundfunftzig schrit piß zu ent [107^b] der wisen an dem weier ob dem hemmerlein doselbst. und die zwue rören ligen in der wisen hinab pei funf schuhen unter der erden.
Item die öber rörn auf die lincken hant als man herein geet gegen dem perg oder Siechgraben zu, die dienet zu dem obern geheus an dem schönen prunnen in der stat; und dieselb röre ligt nun fürpaß ein und einher allweg auf der lincken hant etc.