Dat Nie Testament vun unsen Herrn un Heiland Jesus Christus na de plattdütsche Oeversettung vun Dr. Johann Bugenhagen

Part 29

Chapter 294,475 wordsPublic domain

4. Denn se is GOtt Sin Deenerin, di to nutz. Deihst du awer Böses, so wes’ bang, denn se driggt dat Swert nich umsunst, se is GOtt Sin Deenerin, en Rächerin to de Straf över den, de schlecht handelt. _Ps. 82, 6._

5. Darum is dat nödig, unnerdahn to sin, nich alleen vun wegen de Straf, sonnern wegen dat Geweten. _1. Pet. 2, 13._

6. Ut de Orsak mütt ji ok Stüern geven, denn se is GOtt Sin Deener, de düt Amt tohört.

7. So gevt nu jedereen wat ji schuldig sünd; Stüern den, de Stüern tokummt, Toll den, de Toll tokummt, Ehrfurcht den, de Ehrfurcht tokummt, Ehre den, de Ehre tokummt. _Matth. 22, 21. Mark. 12, 17._

8. West nüms wat schuldig, denn dat ji ju mank enanner leev hebbt, denn wer den annern leev hett, de hett dat Gesetz vullbrocht.

9. Denn wat dar seggt is: Du schast nich ehebreken; du schast nich dod maken; du schast nich falsch Tügnis geven, lat di nicks gelüsten; un so dar en anner Gebot mehr is, dat ward in düt Wort begreepen: Du schast din Neegsten leev hebben as di sülvst.

10. De Leev deiht den Neegsten nicks Böses. So is nu de Leev de Erfüllung vun dat Gesetz.

11. Un dewiel dat wi dat weet, nemlich de Tied, dat de Stunn dar is uptostahn vun den Schlap, sintemal unser Heil nu neeger rückt is, as dar wi toeerst glövig worrn sünd. _2. Cor. 6, 2._

12. De Nacht is vörbi, de Dag is herbi kamen, so lat uns afleggen de Warke vun dat Licht. _1. Joh. 2, 8. Eph. 5, 11._

13. Lat uns ehrbar wandeln, as bi Dag, nich mit Freeten un Supen, nich in Untocht un Utschweifungen, nich in Hader un Need. _Luk. 21, 34. Eph. 5, 18. Jak. 3, 14._

14. Sonnern treckt an den HErrn JEsus Christus un plegt dat Fleesch, doch so, dat dat nich giel ward. _Gal. 3, 27. Kol. 3, 10._

Dat 14. Kapitel.

1. Den Swachen in den Gloven nehmt up un verwirrt de Geweten nich. _Kap. 15, 1._

2. De Een glovt, he kann allerlei eten, de awer swach is, den lat Krutwark eten. _1. Mos. 1, 29. Kap. 9, 3._

3. Weke eten deiht, lat den nich den verachten, de nich itt, un weke nich eten deiht, lat den den nich richten, de itt, denn GOtt hett em upnahmen. _Kol. 2, 16._

4. Wer büst du, dat du en fremden Knecht richten deihst? He steiht oder fallt sin HErr, he ward awer wol stahn, denn GOtt is mächtig genog em to holln. _Matth. 7, 1. Röm. 2, 1. Jak. 4, 12._

5. De Een hollt mehr vun den enen Dag, as vun den annern, de anner awer hollt alle Dag’ gliek. Jedereen wes’ in sin Övertügung gewiß. _Gal. 4, 10._

6. Weke nu en besonnern Dag fiern deiht, de deiht dat den HErrn to Leev, un weke nich up den Dag holln deiht, de hollt den HErrn to Leev nich darup. Weke eten deiht, de deiht dat den HErrn to Leev, denn he dankt GOtt, weke nich eten deiht, de itt nich den HErrn to Leev un dankt GOtt. _5. Mos. 8, 10. 1. Cor. 10, 31._

7. Denn keen vun uns levt för sik sülvst, un keen starvt för sik sülvst.

8. Levt wi, so levt wi för den HErrn, starvt wi, so starvt wi för den HErrn. Darum, starvt oder levt wi, so hört wi den HErrn to. _Gal. 2, 20. 1. Thess. 5, 10._

9. Denn darto is Christus ok storven un uperstahn un wedder lebendig warn, dat He sowohl över Lebendige as över Dode Herr sien schall. _Apost. 10, 42. 2. Cor. 5, 15._

10. Du awer, wat richst du din Broder? Oder du anner, wat verachst du din Broder? Wi ward alle vör Christus Sin Richtstohl henstellt warrn. _Luk. 6, 37._

11. Na dat dar schreven steiht: So wahr as Ik leven doh, sprickt de HErr, vör Mi schüllt alle Knee sik bögen, un alle Tungen schüllt GOtt bekennen. _Jes. 45, 23. Phil. 2, 10._

12. So ward jedereen för sik sülvst GOtt Rekenschaft geven.

13. Darum lat uns nich mehr Een den annern richten, sonnern dat richtet veelmehr, dat nüms sin Broder Anstot oder Argernis geven schall. _Matth. 18, 7._

14. Ik weet un bün gewiß in den HErrn JEsus Christ, dat dar nicks Gemeenes is an sik sülvst, ahn alleen de dat reken deiht för gemeen, densülvigen is dat gemeen. _Matth. 15, 11._

15. Wenn awer din Broder een Spies wegen bedröwt ward, so wandelst du all nich mehr na de Leev. Min leeve Broder, richt doch nich den mit din Spies to Grunn, för den Christus storven is.

16. Darum sorgt darvör, dat ju Schatz nich verlästert ward.

17. Denn dat Riek GOttes is nich Eten un Drinken, sonnern Gerechtigkeit un Freden un Freud in den heiligen GEist. _Luk. 17, 20._

18. Wer darinnen Christus deenen deiht, de is GOtt gefällig un de Minschen angenehm. _1. Thess. 2, 15._

19. Darum lat uns na dat streven, wat to’n Freden deent, un wat to de Beterung an enanner deent. _Kap. 12, 18. 15, 2._

20. Min Leeve, terstör nich um de Spies’ willen GOtt Sin Wark. Alle Ding’ sünd twar rein, awer schädlich is Allns för den Minschen, de dat mit Anstot it. _v. 15. Apost. 10, 15. Matth. 15, 11._

21. Dat is beter, du itst keen Fleesch un drinkst keen Wien, oder sonst wat, woran sik din Bröder en Anstot neemt oder in Swachheit fallt. _1. Cor. 8, 13._

22. Hest du den Gloven, so hef em bi di sülvst vör GOtt. Selig is, de sik sülvst keen Geweten makt in dat, wat he vör recht hollt. _1. Joh. 3, 21._

23. Wer awer daröwer twiefelt un doch eten deiht, de is verdammt, denn dat geschüt nich ut den Gloven. Wat awer nich ut den Gloven geschehn deiht, dat is Sünn. _Tit. 1, 15. Ebr. 11, 6._

Dat 15. Kapitel.

1. Wi awer, de wi stark sünd, schüllt de Swachen ehr Gebreklichkeit dregen un nich Wolgefalln an uns sülvst hebben. _Kap. 14, 1. 1. Cor. 9, 22. Gal. 6, 1._

2. Jedereen mank uns schall sik awer so stellen, dat he sin Neegsten gefallen deiht to dat Gude un to de Beterung. _1. Cor. 9, 19. Kap. 10, 24. 33._

3. Denn Christus harr ok keen Wolgefalln an sik sülvst, sonnern as dar schreven steiht: De Schimp vun de, de di schimpen doht, is öwer mi fulln. _Ps. 69, 10. Jes. 53, 4._

4. Wat awer tovör schreven is, dat is uns to Lehr schreven, up dat wi dörch Geduld un Trost ut de Schrift, de Hoffnung fast holt. _Kap. 4, 23. 24. 1. Cor. 10, 11._

5. De GOtt awer vun de Geduld un vun den Trost gev jug, dat ji eens gesinnt sied unner enanner, na JEsus Christus, _Phil. 3, 16._

6. Up dat ji eendrächtig mit een Mund lavt GOtt un den Vader vun unsen HErrn JEsus Christus.

7. Darum neemt jug unner enanner up, gliek as jug Christus upnahm hett, to GOtt Sin Ehr.

8. Ik segg awer, dat JEsus Christus is en Deener west vun de Beschniedung, um de Wahrheit GOttes willen, to bestätigen de Tosag’, de de Vaders makt is. _Matth. 15, 24. Apost. 3, 25._

9. Dat de Heiden awer GOtt lavt um de Barmhartigkeit willen, as schreven steiht: Darum will ik di laven mank de Heiden un vun din Nam singen. _Kap. 11, 30. Ps. 18, 50. 2. Sam. 22, 50._

10. Un noch eenmal sprickt de Schrift: Freut jug, ji Heiden, Sin Volk. _5. Mos. 32, 43. Ps. 67, 5._

11. Un noch een Mal: Lavt den HErrn, alle Heiden, un priest Em, alle Völker. _Ps. 117, 1._

12. Un awermal sprickt Jesaias: Dar ward sien de Woddel Jesse, un de uperstahn ward, to herrschen över de Heiden, up den ward de Heiden höpen. _Jes. 11, 10. Offenb. 5, 5._

13. Awer de GOtt vun de Hoffnung füll jug mit alle Freud un Freden in den Gloven, dat ji ümmer rieker ward in de Hoffnung, dörch de Kraft vun den heiligen GEist. _Kap. 14, 17._

14. Ik weet dat awer ganz wol vun jug, leeven Bröder, dat ji sülvst vull vun gude Gesinnung sünd, erfüllt mit alle Erkenntnis, dat ji jug unner enanner vermahnen künnt. _2. Pet. 1, 12. 1. Joh. 2, 21._

15. Ik hef awer doch wagt un jug schreven, leeve Bröder, jug to vermahnen, um de Gnad willen, de mi vun GOtt geven is,

16. Dat ik schall sien en Deener Christi mank de Heiden, indem ik utricht dat Presteramt vun GOtt Sin Evangelium, up dat de Opfer vun de Heiden GOtt angenehm ward, hilligt dörch den heiligen GEist. _Kap. 11, 13._

17. Darum hef ik de Ehr in JEsus Christus, dat ik GOtt deenen doh.

18. Denn ik dörft nicks reden, wenn nich Christus datsülvige dörch mi wirken dä, de Heiden to den Gehorsam to bringen, dörch Wort un Wark. _Matth. 10, 19. 20. Röm. 1, 5. 16, 26._

19. Dörch Kraft vun Teken un Wunner un dörch de Kraft vun den GEist GOttes, also dat ik vun Jerusalem an un umher bet na Illyrien, alles mit dat Evangelium vun Christus erfüllt hef; _Mark. 16, 17._

20. Un hef mi besonners beflietigt, dat Evangelium to predigen wo Christus Sin Nam nich bekannt weer, up dat ik nich up en fremden Grund fortbuen dä; _2. Cor. 10, 15. 16._

21. Sonnern as schreven steiht: Weken nich vun Em verkündigt is, de schüllt dat sehn un weke nich hört hebbt, de schüllt dat verstahn. _Jes. 52, 15._

22. Dat is ok de Orsak, darum ik veele Mal verhinnert bün, to jug to kamen. _Kap. 1, 13. 1. Thess. 2, 18._

23. Nu ik awer nich mehr Platz hef in düsse Länner, awer Verlangen hef to jug to kamen na veele Jahr; _1. Thess. 3, 10._

24. Wenn ik in Hispanien reisen warr, so will ik to jug kamen. Denn ik höp, dat ik dar dörchreisen un jug sehn warr un vun jug darhen leitet warrn much, so doch, dat ik mi tovör en beten mit jug erquicken kann. _1. Cor. 16, 6._

25. Nu awer fahr ik hen na Jerusalem, de Hilligen to deenen. _Apost. 18, 21. 19, 21. 20, 22._

26. Denn de ut Macedonien un Achaja hebbt ut frien Stücken en gemeensame Stüer tosamen leggt för de annern Hilligen to Jerusalem. _1. Cor. 16, 1. 2. Cor. 8, 1. Kap. 9, 2. 12._

27. Se hebbt dat ut frien Stücken dahn un sünd ok ehr Schuldners. Denn wenn de Heiden ehr geistlichen Göder sünd deelhaftig warn, is dat billig, dat se ehr ok in irdische Göder deenen doht. _1. Cor. 9, 11._

28. Wenn ik nu düt utricht un düsse Frucht verseegelt hef, will ik dörch jug in Hispanien trecken.

29. Ik weet awer, wenn ik to jug kamen doh, dat ik mit vullen Segen vun dat Evangelium Christi kamen warr. _Kap. 1, 11._

30. Ik vermahn jug awer, leeven Bröder, dörch unsen HErrn JEsus Christus un dörch de Leev vun den GEist, dat ji mi helpen doht to strieden mit Beden för mi to GOtt. _2. Cor. 1, 11. Phil. 1, 27. 2. Thess. 3, 1._

31. Up dat ik redd warr vun de Unglövigen in Juda, un dat min Deenst, den ik na Jerusalem doh, angenehm warr de Hilligen.

32. Up dat ik mit Freud to jug kamen doh dörch GOtt Sin Willn un mi mit jug erquicken kann.

33. De GOtt awer des Fredens wes’ mit jug alle! Amen. _Kap. 16, 20._

Dat 16. Kapitel.

1. Ik befehl jug awer unse Swester Phöbe, de dar is Diakonissin vun de Gemeen to Kenchrea,

2. Dat ji se upnehmen doht in den HErrn, as dat de Hilligen tokummt, un ehr bistaht in alle Geschäfte, wobi se jug nödig hett. Denn se hett ok veele bistahn, ok mi sülvst.

3. Gröt’ de Priscilla un den Aquila, min Helpers in Christus JEsus. _Apost. 18, 2. 26._

4. Weke hebbt ehr Hals för min Leven insett, weke nich blot ik dank, sonnern ok alle Gemeenen mank de Heiden.

5. Gröt’ ok de Gemeen in ehr Hus. Gröt’ Epänetus, minen Leevling, weke is de eerste mank de ut Achaja in Christus. _1. Cor. 16, 15. 19._

6. Gröt’ Maria, de veel Möh un Arbeit mit uns hatt hett.

7. Gröt’ Andronikus un Junias, min Verwandten un Mitgefangenen, de dar sünd rühmlich bekannt bi de Apostel un vör mi west in Christus.

8. Gröt Amplias, min Leeve in den HErrn.

9. Gröt’ Urban, unsen Helper in Christus un Stachyn, min Leeve.

10. Gröt’ Apelles, den Bewährten in Christus. Gröt’ de dar sünd vun Aristobulus sin Lüd’.

11. Gröt’ Herodiones, min Fründ. Gröt’ de dar sünd vun Narcissus sin Lüd’ in den HErrn.

12. Gröt’ de Tryphena un de Tryphosa, weke in den HErrn arbeit hebbt. Gröt’ Persis, de Leeve, weke in den HErrn veel arbeit hett.

13. Gröt’ Ruffus, den Uterwählten in den HErrn, un sin un min Moder. _Mark. 15, 21._

14. Gröt’ Asyncritus, un Phlegontus, Hermas, Patrobas, Hermes un de Bröder bi se.

15. Gröt’ Philogus, un de Julia, Nereus un sin Schwester, un Olympas un alle Hilligen bi se.

16. Gröt’ jug unner enanner mit den hilligen Kuß. Et gröt’ jug alle Gemeenen Christi. _1. Cor. 16, 20._

17. Ik vermahn awer jug, leeve Bröder, dat ji upsehn doht up de, de dar Trennung un Argernis anricht, de Lehr towedder, de ji lehrt hebbt un gaht vun desülvigen. _Matth. 7, 15. Tit. 3, 10._

18. Denn düsse deent nich den HErrn JEsus, sonnern ehr egen Buk, un dörch söte Wör’ un herrliche Reden verföhrt se de unschuldigen Harten. _Phil. 3, 19. Ezech. 13, 18. 2. Cor. 2, 17. Kol. 2, 4._

19. Denn jug Gehorsam is mank jedereen utkamen. Darum freu ik mi öwer jug. Ik will awer, dat ji klok sied up dat Gude un eenfoltig up dat Böse.

20. Awer de GOtt des Fredens ward in korten den Satan unner jug Föt perren. De Gnad vun unsen HErrn JEsus Christus wes’ mit jug!

21. Jug gröt’ Timotheus, min Helper, un Lucius, un Jason, un Sosipater, min Fründ. _Apost. 6, 1. 2. Phil. 2, 19._

22. Ik, Tertius, gröt jug, de ik düssen Bref schreven hef, in den HErrn.

23. Jug gröt’ Gajus, min un de ganze Gemeen ehr Weerth. Jug gröt’ Erastus, de Rentenmeister vun de Stadt un Quartus, de Broder. _1. Cor. 1, 14. Apost. 19, 22._

24. De Gnad unses HErrn JEsu Christi wes’ mit jug alle! Amen.

25. Den awer, de jug stark maken kann na min Evangelium un min Predigt vun JEsus Christus, dörch weke dat Geheemnis apenbart is, dat vun de Welt her verswegen west is, _Eph. 1, 9. 3, 5. 9._

26. Nu awer apenbart un kund makt dörch de Propheten ehr Schriften, up den ewigen GOtt Sin Befehl, den Gehorsam vun den Gloven uttorichten mank alle Heiden. _2. Tim. 1, 10. Röm. 1, 5._

27. Den alleen wiesen GOtt sin Ehr dörch JEsus Christus, in Ewigkeit! Amen. _1. Tim. 1, 17. Jud. v. 25._

An de Römer schickt dörch Phöbe, de in Deenst vun de Gemeen to Kenchrea weer.

De erste Epistel Pauli an de Corinther.

Dat 1. Kapitel.

1. Paulus, beropen to en Apostel JEsu Christi dörch GOtt Sin Willen, un de Broder Sosthenes, _Gal. 1, 1._

2. Wünscht de Gottsgemeen to Corinth, un de Gehilligten in Christus JEsus, de beropen Hilligen mit All de, de unsen HErrn JEsus Christus Sin Nam anropt, an alle Ortschaften, wo se un wo wi wahnen doht:

3. Gnade wes’ mit ju un Freden vun GOtt, unsen Vader un den HErrn JEsus Christus! _Röm. 1, 7. 2. Cor. 1, 2. Eph. 1, 2._

4. Ik dank min GOtt all Tied öwer ju, för de Gnad, de GOtt ju geven hett in Christus JEsus, _Eph. 1, 15. 16._

5. Dat ji dörch Em sünd riek makt in all Stück, in alle Lehr un in all Erkenntnis. _Kap. 12, 8._

6. As denn de Predigt vun Christus in ju kräftig warn is. _Röm. 1, 16. 2. Cor. 1, 21._

7. Also dat ji keen Mangel hebbt an irgend en Gav, un tövt blot up den HErrn JEsus Christus Sin Apenbarung; _Ps. 34, 11. Phil. 3, 20._

8. He ward ju ok fast beholn bet an dat End, dat ji unsträflich wesen doht up unsen HErrn JEsus Christus Sin Dag. _2. Cor. 1, 21. Kol. 1, 22. 1. Thess. 3, 13. 5, 23._

9. Denn GOtt is tru, dörch weken ji beropen sünd to de Gemeenschaft mit Sin Söhn JEsus Christus, unsen HErrn. _1. Thess. 5, 24. Joh. 15, 5._

10. Ik vermahn ju awer, leeve Bröder, dörch unsen HErrn JEsus Christus Sin Nam, dat ji altomal eens Red föhrn doht un lat nich Uneenigkeit mank ju wesen, sonnern holt fast tosamen in een Sinn un in een Meenung. _Phil. 3, 16._

11. Denn mi is vertellt, leeve Bröder, dörch weke vun Chloe sin Lüd, öwer ju, dat Striederie mank ju wesen deiht.

12. Ik meen awer düt, dat weke vun ju sprekt: Ik bün Paulisch; de anner: Ik bün Apollisch; de drüdd: Ik bün Kephisch, de veerte: Ik bün Christisch. _Kap. 3, 4. Apost. 18, 24._

13. Wat? Is Christus nu vun enannerdeelt? Is denn Paulus vör ju krüzigt? Oder sünd ji in Paulus sin Nam döfft?

14. Ik dank GOtt, dat ik Nüms vun ju döfft hef ahn Crispus un Gajus. _Apost. 18, 8._

15. Dat nich jemand seggen much, ik harr up min Nam döfft.

16. Ik hef awer ok döfft den Stephana sin Huslüd, övrigens weet ik nich, ob ik weke anner döfft hef. _Kap. 16, 15. 17._

17. Denn Christus hett mi nich schickt to döpen, sonnern dat Evangelium to predigen, nich mit kloke Wör’, up dat Christus Sin Krüz nich tonicht würr. _Kap. 2, 4. 2. Pet. 1, 16._

18. Denn dat Wort vun dat Krüz is en Dohrheit för de, de verlaren ward; uns awer, de wi selig ward, is dat en Kraft vun GOtt. _2. Cor. 4, 3. Röm. 1, 16._

19. Denn dat steiht schreven: Ik will tonicht maken de Kloken ehr Klokheit, un de Verständigen ehr Verstand will ik wegsmieten. _Jes. 29, 14._

20. Wo sünd de Kloken? Wo sünd de Schriftgelehrten? Wo sünd de Weltwiesen? Hett nich GOtt düsse Welt ehr Klokheit to Dohrheit makt? _Hiob. 12, 17. Jes. 33, 18. Bar. 3, 28._

21. Denn nadem de Welt dörch ehr Klokheit GOtt in Sin Wiesheit nich erkennen dä, gefull dat GOtt wol, dörch eenfoldige Predigt selig to maken All, de daran gloven doht. _Matth. 11, 25. Luk. 10, 21._

22. Tomal de Juden Teken förrert un de Griechen na Wiesheit fragen doht. _Matth. 12, 38. 16, 1. Joh. 4, 48. Bar. 3, 23._

23. Wi awer predigt den krüzigten Christus, de Juden en Argernis un de Griechen en Dohrheit. _Matth. 11, 6. Joh. 6, 61. Röm. 9, 32. 1. Cor. 2, 14._

24. De awer, de beropen sünd, all beid, Juden un Griechen, för de predigt wi Christus, göttliche Kraft un göttliche Klokheit. _Röm. 1, 16. Kol. 2, 3._

25. Denn de göttliche Dohrheit is klöker as de Minschen sünd, un de göttliche Swachheit is stärker, as de Minschen sünd.

26. Seht an, leeve Brüder, ju Beropung: nich veel Gelehrte na dat Fleesch, nich veel Gewaltige, nich veel Edle sünd beropen; _Matth. 11, 25. Joh. 7, 48. Jak. 2, 5._

27. Sonnern wat eenfoldig is vör de Welt, dat hett GOtt utwählt, dat He de Kloken to Schann maken dä, un wat swach is vör de Welt, dat hett GOtt utwählt, dat He to Schann maken dä, wat stark is;

28. Un wat unedel is vör de Welt un wat veracht is, dat hett GOtt utwählt, un wat dar nicks is, dat He tonicht maken dä, wat wat is;

29. Up dat sik vör Em keen Fleesch wichtig maken doh! _Röm. 3, 27. Eph. 2, 9._

30. Vun weken ok ji herkamen doht in Christus JEsus, de uns vun GOtt makt is to Klokheit, un to Gerechtigkeit un to Hilligung un to Erlösung, _Jer. 23, 5. 6. Röm. 4, 25. 2. Cor. 5, 21. Joh. 17, 19._

31. Up dat (as schreven steiht) wer vun sik grotspreken will, de sprek grot vun sik öwer den HErrn! _Jes. 65, 16. Jer. 9, 23. 24. 2. Cor. 10, 17._

Dat 2. Kapitel.

1. Un ik, leeve Bröder, as ik to ju keem, keem ik nich mit hoge Wör’, oder hoge Gelehrsamkeit, ju de göttliche Predigt to verkündigen. _Kap. 1, 17. 2. Pet. 1, 16._

2. Denn ik heel mi nich darför, dat ik wat weten dä mank ju, ahn alleen JEsus Christus, den Krüzigten. _Gal. 6, 14._

3. Un ik weer bi ju mit Swachheit un mit Furcht un mit grot Bevern. _Apost. 18, 1. 9._

4. Un min Wort un min Predigt weer nich in vernünftige Reden vun minschliche Gelehrsamkeit, sonnern in Bewiesung vun den GEist un de Kraft.

5. Up dat ju Gloven bestahn dä, nich up de Minschen ehr Klokheit, sonnern up GOtt Sin Kraft. _Eph. 1, 17. 19. 1. Thess. 1, 5._

6. Wovun wi awer reden doht, dat is dennoch Klokheit bi de Vullkamen; nich en Klokheit vun düsse Welt, ok nich vun düsse Welt ehr Böwersten, weke vergaht;

7. Sonnern wi red vun GOtt Sin heemlich, verborgen Klokheit, weke GOtt vörher bestimmt hett vör de Welt, to uns’ Herrlichkeit, _Ps. 51, 8. Röm. 16, 25._

8. Weke keen vun düsse Welt ehr Böwersten kennen lehrt hett, denn wo se de kennen lehrt harrn, harrn se den HErrn vun de Herrlichkeit nich krüzigt; _Ps. 24, 8. 9. Apost. 3, 15._

9. Sonnern, as schreven steiht: Dat keen Oog sehn hett un keen Ohr hört hett un in keen Minsch sin Hart kamen is, dat hett GOtt torecht makt för de, de Em leef hebbt. _Jes. 64, 4._

10. Uns awer hett GOtt dat apenbart dörch Sin GEist. Denn de GEist forscht all Ding’ ut, ok de Gottheit ehr Deepen. _Matth. 13, 11._

11. Denn weke Minsch weet, wat in den Minschen is, ahn den Minschen sin Geist, de in em is? Also weet ok Nüms, wat in GOtt is, ahn GOtt Sin GEist.

12. Wi awer hebbt nich kregen den Geist vun de Welt, sonnern den GEist ut GOtt, dat wi weten künnt, wat uns vun GOtt geven is.

13. Wat wi ok reden doht, nich mit Wör’, weke minschliche Klokheit lehrn kann, sonnern mit Wör’, de de heilige GEist lehrn deiht, un richt geistliche Saken geistlich.

14. De natürliche Minsch awer begript nicks vun GOtt Sin GEist, dat is em en Dohrheit un he kann dat nich begriepen, denn dat mutt geistlich richt’ sien. _Röm. 8, 7._

15. De geistlich is, richt awer Allns un ward vun Nüms richt. _Spr. 28, 5._

16. Denn wokeen hett den HErrn Sin Sinn begrepen? Oder wokeen will Em unnerwiesen? Wi awer hebbt Christus Sin Sinn. _Röm. 11, 34. Phil. 2, 5._

Dat 3. Kapitel.

1. Un ik, leeve Bröder, kunn nich mit ju reden as mit Geistliche, sonnern as mit Fleeschliche, as mit junge Kinner in Christus. _Joh. 16, 12._

2. Melk hef ik ju to drinken geven, un nich faste Spies, denn ji kunnt noch nich, ok könnt ji nu noch nich; _1. Pet. 2, 2. Ebr. 5, 12. 13._

3. Dewiel ji noch fleeschlich sünd. Denn do alltomal Iversucht un Striet un Unenigkeit mank ju sünd, sünd ji denn nich fleeschlich un wandelt na minschliche Wies? _Kap. 1, 10. 11. 11, 18._

4. Denn so de Een seggt: Ik bün Paulisch, de anner awer: Ik bün Apollisch, sünd ji denn nich fleeschlich? _Kap. 1, 12._

5. Wokeen is nu Paulus? Wokeen is Apollo? Deener sünd se, dörch weke ji sünd glövig warn, un datsülvige, as de HErr jedereen geven hett. _Apost. 18, 24._

6. Ik hef plant, Apollo hett begaten, awer GOtt hett dat Waßdohm geven. _Jak. 1, 21._

7. So is nu weder de, de dar plant, noch de dar begeten deiht, wat, sonnern GOtt, de dat Waßdohm gift.

8. De awer planten un de dar begeten deiht, is de Een grad as de Anner. Jedereen awer ward sin Lohn kriegen na sin Arbeit. _Ps. 62, 13. Röm. 2, 6._

9. Denn wi sünd GOtt Sin Mitarbeiters, ji sünd GOtt Sin Ackerwark un GOtt Sin Gebüd. _2. Cor. 6, 1. Eph. 2, 20._

10. Ik vun GOtt Sin Gnad, de mi geven is, hef den Grund leggt, as en kloken Bumeister; en Anner but darup. Jedereen awer seh to, woans he darup buen deiht. _Kap. 15, 10._

11. En annern Grund kann twar Nüms leggen, as den, de leggt is, weke is JEsus Christus.

12. So awer Jemand up düssen Grund buen deiht Gold, Sülver, Edelsteen, Holt, Heu, Stoppeln:

13. So ward jedereen sin Wark apenbar warrn, de Dag ward dat klar maken, denn dörch dat Füer ward dat apenbar warrn, un woans jeden sin Wark is, ward dat Füer bewiesen. _Jes. 48, 10._

14. Ward Jemand sin Wark blieven, dat he darup bu’t hett, so ward he Lohn kriegen.

15. Ward awer Jemand sin Wark upbrennen, so ward he darvun Schaden lieden; he sülvst awer ward selig warrn, doch so as dörch dat Füer hendörch.

16. Weet ji nich, dat ji GOtt Sin Tempel sünd un GOtt Sin GEist in ju wahnen deiht? _Kap. 6, 19. 2. Cor. 6, 16. Eph. 2, 21. 22. 1. Pet. 2, 5. Ebr. 3, 6. Röm. 8, 9._

17. Wenn Jemand GOtt Sin Tempel verdarven deiht, den ward GOtt verdarven, denn GOtt Sin Tempel is hillig, dat sünd ji.

18. Nüms bedreeg sik sülvst. Wokeen mank ju sik klok to sien dünkt, lat den en Narr warrn in düsse Welt, up dat he klok ward. _Spr. 3, 5. 7. Jes. 5, 21. Jak. 1, 22._

19. Denn düsse Welt ehr Klokheit is Dohrheit vör GOtt, denn dat steiht schreven: De Kloken, krigt He in ehr Klokheit tofaten! _Hiob. 5, 12. 13._

20. Un up en anner Stä: De HErr kennt de Kloken ehr Gedanken, dat se Nicks sünd. _Ps. 94, 11._

21. Darum sprek Nüms vun en Minsch grot. Dat is Allns för ju:

22. Lat dat Paulus sien oder Apollo, Kephas oder de Welt, lat dat Leven oder Dod sien, dat Gegenwärtige oder dat Tokamende: Allns is för ju!

23. Ji awer hört Christus, Christus awer hört GOtt to. _Kap. 11, 3._

Dat 4. Kapitel.

1. Darför lat Jedereen uns holn, nämlich för Christus Sin Deeners, un Husholers öwer Sine Geheemnisse. _Matth. 16, 19. Kol. 1, 25._

2. Nu söcht man nich mehr an de Husholers, as dat se tru funnen ward. _Luk. 12, 42._

3. Mi awer is dat wat Geringes, dat ik vun ju richt ward, oder vun en minschlich Dag; ok richt ik mi sülvst nich.

4. Ik bün mi wol nicks bewußt, awer darin bün ik nich rechtfardigt; de HErr is dat awer, de mi richten deiht.

5. Darum richt nich vör de Tied, bet de HErr kamen deiht, weke ok an dat Licht bringen ward, wat in Düstern verborgen is, un de Harten ehr Rath apenbart; denn ward jedereen vun GOtt Lof kriegen.

6. All düt, leeve Bröder, hef ik up mi un Apollo düdet wegen ju, dat ji an uns lehrn doht, dat Nüms höger vun sik holt, as nu schreven steiht, up dat sik nich de een gegen den annern wegen Jemand upblasen deiht. _Spr. 3, 7. Röm. 12, 3._