Part 50

Hooge ende Mogende Heeren, alsoo door verscheyden navigatien gedaen bijde Ingesetenen deser Vereenichde Provintien, om de Noortse quartieren, onder andere nieuwe ende onbekende landen ontdect sijn geworden de costen van t’ landt alsnu genaemt Spitsbergen, ende men doen ter tijt als oock daerna bevonden heeft dat ontrent de selve Costen ende inde Baijen ofte Inwijcken vant lant jaerlijcx haer waeren onthoudende menichte van Walvisschen ende andere Zeemonsters, sulcx datmen presumeerde met groote apparentie, dat aldaer een goede negotie conde gemaect worden, met de selve Walvisschen, aldaer te gaen vangen ende den traen ende Walvischvinnen daervan in dese landen innebrengende, Soo Ist dat eenige Coopluyden inwoonders deser geunieerde Provintien daerop gelet hebbende, hebben met maelcanderen geraden geuonden de apparentien vande voorszeide negotie nader te doen ontdecken ende tot dijen eijnde Inden Jare 1611[1363] eenige Schepen geequipeert ende na de voorszeide costen wtgesonden, de welcke na veele zeijlens ende menichfuldige periculen van ijs storm ende anders de selve costen aengedaen hebben ende nijet alleene nader besocht maer soo wel in dat selve jaer als eenige navolgende het Landt eene goede streeck langs om de noort verder als oijt te vooren hebben opgedaen ende beseijlt, Ende hoewel d’ selve Schepen, gelijck mede de gene die daerna ten fijne voorszeid uijtgesonden werden, genoug waren voorsien met volck ende gereetschappen totte Walvischvangst dienende, soo heeft nochtans (doorde cleene ervarentheijt dije men doen ter tijt daertoe hadde) de negotie haer voort eerste soo wel nyet connen succederen, ofte hebben eenige jaeren met groote schade hijer te lande wederomme moeten innekeeren tot dat eijntelijcken de wetenschappe na veele moeijtens ende ondersouckens toenemende de sake nijet allene tot een beter gestaltenisse is gebracht, maer oock verscheijden landen ende eijlanden totte Walvischneringe bequaem ontdeckt ende beuaren sijn geworden, sulcx dat de effecten daervan tot merckelijcken dienst ende voordeel soo vant gemeene landt als veele ingesetenen vandijen hebben begunnen te strecken, ende voort toecommende noch te verwachten staet dat door noch vorder ontdeckinge van onbekende landen ende zeen (daertoe jaerlijcx seer wert getracht) slandts welstant ende Reputatie meer ende meer geuordert sal werden, ingevalle de voorszeide Neeringe in vrede ende verseeckerheyt onder faveur ende protectie van Uwe Ho: Mo: langer in dese landen mach continueren,

[1363] Lees: 1612. (Vgl. hiervóor p. 72.)