Lexicon Latinum

Part 32

Chapter 322,845 wordsPublic domain

COMPRŌMITTO, is, mīsi, missum, ere, a. et n. _S’engager mutellement_; _faire un compromis_. SYN. Compromissum facio. USUS: Tribuni compromiserunt, pecunia apud Catonem deposita, petere ejus arbitratu, ut, qui contra fecisset, ab eo condemnaretur.

COMPTUS, a, um, _Peigné_, _soigné_, _paré_. SYN. Ornatus, compositus. USUS: Compti capilli, compta oratio.

COMPUNGO, is, punxi, punctum, ere, a. _Piquer_, _marquer d’un signe_. SYN. Pungo, figo. USUS: Dialectici ipsi se suis acuminibus compungunt. Barbatus Threiciis notis compunctus nudato ense anteibat. (Compungi animo, compunctus corde, _vulgaria sunt pro_:) Angi, discruciari animo ex recordatione scelerum; dolore confusus.

COMPŬTO, as, avi, atum, are, a. _Calculer_, _compter_. SYN. Subduco rationes, calculos revoco, rationes confero. PHRAS. Computemus nunc summam totam, _faisons maintenant le total_. Putemus nunc rationes; summam ad calculos revocemus; subducamus nunc rationem; numerum ineamus; rationes conferamus; calculos, summam subducamus, supputemus nunc rationes; subductis rationibus summam faciamus, colligamus, conficiamus; rationes ineamus totius summæ; expediamus nunc rationes, et colligamus. USUS: Compellat hospitem, computat, pecuniam numerat. Cf. Puto.

CŌNĀTŬS, ūs, m. _Effort_. SYN. Vis, impetus, studium, labor, opera. EPITH. Gratus, magnus, crudelissimi, impii, nefarii, occulti, optimi et præclarissimi, perditi. USUS: Id conatu omni studioque agit, ut etc. Omnem conatum suum in perniciem meam parat. Conatum refutare, prohibere, comprimere, frangere; conatibus obviam ire; a conatu aliquem repellere, _empêcher les efforts de qqn_. Cf. Studium, Labor. Conatu summo adniti, _faire tous ses efforts_. Manibus pedibusque; summa ope; omni ope, ac opera; pro virili parte adniti. Cf. Conor, Adhibeo.

CONCĂLĔFĂCĬO, is, fēci, factum, ero, a. _Échauffer entièrement_. USUS: Eum nos sermonibus concalefecimus.

CONCĂLESCO, is, ui, ere, n. _Être très-chaud_. SYN. Concalefio, concaleo.

CONCALLESCO, is, ere, n. _S’endurcir_. SYN. Concalleo. USUS: Quorum manus opere, animus usu concalluit.

CONCĂVUS, a, um, _Concave_, _creux_. SYN. Cavus. USUS: Speluncarum concavæ altitudines.

CONCĒDO, is, cessi, cessum, ere, a. et n. _Accorder_, _faire une concession_, _permettre_. SYN. Annuo, copiam facio, potestatem facio, permitto. ADV. Commodius, facete adversario, facile, honeste, libenter, multum perturbationi, necessario, minus honeste, prorsus beneficia, recte. USUS: 1. Sepulturæ locum alicui concedere. Primum illi locum concessit. Toto capite annuit, et postulata concessit. 2. Do, tribuo, largior, facile patior, potestatem do, defero; summa voluntate, et animi æquitate fero, causæ nihil dico, quin etc. Date hoc, ac concedite pudori meo. Date hoc precibus, _vel_ dolori, concedite. 3. Ignosco, condono, _pardonner_. Sæpe liberum peccata parentum virtuti et misericordiæ conceduntur. Cupio mihi hunc reum concedi. 4. Abeo, eo, _s’en aller_, _se retirer d’un lieu_. Ab eorum oculis aliquo concessit. Apes in alvearium concessere; concessum est in conditiones, ut ... _on arrêta pour conditions que_.... 5. Cedo, _le céder_, _être inférieur_. Magistro suo de arte nihil concedit. Nemini concedo in tuenda patriæ salute. 6. Morior, _sortir ite la vie_, _mourir_. Fato, _vel_ naturæ concedere. Cf. Permitto, Do.

CONCĔLĔBRO, as, avi, atum, are, a. _Fréquenter_; _honorer par des réunions_. SYN. Celebro, frequento. ADV. Passim, tributim convivia. USUS: Convivia concelebrantur. Cf. Celebro.

CONCENTĬO, ōnis, f. _Chant en chœur_, _concert_. SYN. Concentus.

CONCENTŪRĬO, as, are, a. _Assembler par centuries_; _arranger_, _ourdir_. USUS: Fraudes in corde concenturiare.

CONCENTŬS, ūs, m. _Accord de voix_, _concert_; _accord_, _harmonie_, _union_. SYN. Concentio. EPITH. Major et melior, tantus, varii. USUS: 1. Concentus avium. 2. TRANSL. Concentus virtutum, doctrinarum. Concentum efficere. Cf. Musica, Cano.

CONCEPTĬO, ōnis, f. _Action de concevoir_; _rédaction_. SYN. Conceptus. USUS: Mulæ conceptio contra naturam est. Conceptio judiciorum.

Conceptio Immaculata B. M. V., _L’Immaculée conception de la Sainte Vierge_. Singularis purissimæ Virginis conceptus, et ab originis labe illibatus. Divinæ Matris conceptus illibatus. Illibatæ Virginis conceptus purissimus, et ab originis labe remotissimus. Expers communis culpæ ab ortu nobis congenitæ purissimæ Virginis conceptio. Ortus Virginis beatissimæ, sine labe conceptæ.

CONCEPTŬS, ūs, m. _Conception_. SYN. Conceptio. USUS: Ex hominum conceptu et satu editi gigantes. (Conceptus, _concept_, _conception_, _pensée_. VULG.) Latine: Sensa mentis, cogitatio informata.

CONCERPO, is, psi, ptum, ere, a. _Déchirer_. SYN. Discerpo, conscindo, lacero. ADV. Ferventissime. USUS: Calet homo, nam ferventissime concerpitur. Cf. Carpo.

CONCERTĀTĬO, ōnis, f. _Dispute_, _débat_. SYN. Certamen, contentio. EPITH. Jejunæ, indignæ philosophia. USUS: Verborum concertationes jejunæ. Concertationum plenæ disputationes. Concertationis studio, æstu abripi. Cf. Disputatio, Controversia, Certo.

CONCERTĀTŌRĬUS, a, um, _Relatif à la discussion_, _polémique_. SYN. Contentiosus, vehemens. USUS: Concertatorium dicendi genus, judiciale.

CONCERTO, as, avi, atum, are, n. _Lutter_, _rivaliser_, _se battre_. SYN. Pugno, discepto. USUS: Hercules cum Apolline de tripode concertavit. Sæpius cum hoste conflixit, quam quisquam cum inimico concertavit. Cf. Certo.

CONCESSĬO, ōnis, f. _Action d’accorder_, _concession_. USUS: Concessiones præmiorum. Nostra concessione hoc assecutus es.

CONCESSŬS, ūs, m. _Permission_, _consentement (seul. à l’abl. sing.)_. SYN. Permissio, permissus, potestas, concessio. USUS: Deorum concessu et munere Philosophia nobis data est. Omnium concessu aliquid juventuti dandum est. Cf. Venia.

CONCHA, æ, f. _Coquille_. Genus piscis testa contectum. EPITH. Patula, grandis. USUS: Conchas ad littus legere.

CONCHȲLĬĀTUS, a, um, _Teint en Pourpre_. SYN. Murice tinctus. USUS: Peristromata conchyliata.

CONCHȲLĬUM, ii, n. _Huître (produisant la pourpre)_. SYN. Murex. Conchæ genus, purpura. USUS: Ostrea, et conchylia omnia cum luna crescunt, et decrescunt.

1. CONCĬDO, is, cĭdi, ere, n. _Tomber tout d’un coup_, _s’écrouler_. SYN. Cado, ruo, corruo, procido. ADV. Funditus, indignissime, repente, subito, tarde nimium. PHRAS. Animo concidit, _il perdit courage_. Fractus animo, metu debilitatus est; defecit animo; animum contraxit, demisit, despondit, inflexit; animos submisit; defecit hominem animus, spesque deseruit. Cf. Cado, Animus. USUS: Animus concidit. Animo concidere. Senatus auctoritas, fides, spes ipsa concidit; artes omnes concidunt, _c’en est fait des arts_. Venti concidunt, _les vents tombent_. Pompeius in optima causa concidit, _Pompée succomba malgré la bonté de sa cause_.

2. CONCĪDO, is, cīdi, cīsum, ere, a _Couper en morceaux_, _battre_, _tailler en pièces_. SYN. Cædo, trucido, seco. USUS: Concidere nervos, cohortes, equites concidere. Virgis aliquem concidere. Concidere sententias, ac delumbare. Infringere, ac incidere numeros. 2. TRANSL. Senatus auctoritatem, dictis aliquem decretis, maledictis, ignominiis, judiciis concidere, _ruiner_, _anéantir l’autorité du Sénat_, _la réputation de qqn_, _etc._ Cf. Cædo, Cædes.

CONCĬĔO, es, cīvi, cĭtum, ere, a. _Assembler_, _convoquer_. SYN. Convoco, concito. USUS: Multitudinem ad se conciere. Lites alicui, turbas, seditionem, hostes conciere. Cf. Excito, Voco, Accerso.

CONCĬLĬĀBŬLUM, i, n. _Lieu d’assemblée, de réunion_. USUS: Conciliabula obire.

CONCĬLĬĀTĬO, ōnis, f. _Association_, _union_. SYN. Communio, communitas, consociatio. EPITH. Civilis, communis. USUS: 1. Communionem humani generis, consociationem et conciliationem tueri, colere debemus. Dii quasi civili conciliatione sunt conjuncti. 2. Captatio, comparatio, _bienveillance_, _faveur_. Dicere, facere aliquid ad conciliationem gratiæ, _pour se concilier les faveurs_.

CONCĬLĬĀTOR, ōris, m. _Médiateur_. USUS: Interpres conciliatoris.

CONCĬLĬĀTRĬCŬLA, æ, f. _Médiatrice_. USUS: Nobilitas, blanda conciliatricula.

CONCĬLĬĀTRIX, īcis, f. _Celle qui procure_. USUS: Virtutis opinio conciliatrix amicitiæ. Forma, conciliatrix gratiæ et quasi lena.

CONCĬLĬO, as, avi, atum, are, a. _Réunir_, _réconcilier_; _s’attacher_. SYN. Reconcilio, devincio, benevolentiam pario, caritatem inter aliquos jungo, aliquem ad amicitiam adjungo, amicitiam cum aliquo constituo. )( Dirimo, disjungo, separo, distraho. PHRAS. 1. Illum mihi conciliavi, _je me le suis attaché_. Eum omnibus vinculis devinctum et obstrictum teneo; beneficio mihi obligavi; benevolentiam officiis allexi, donis obstrinxi; in ejus animum suaviter influxi; eum delinivi; delinimentum beneficiis objeci; meum plane reddidi; obnoxium mihi feci; adduxi hominem ad amicitiam; adjunxi hominem mihi beneficio. 2. Dissidentes inter se fratres conciliavit, _il a réconcilié deux frères ennemis_. Caritatem inter fratres junxit; fratres in concordiam adduxit, reduxit; ab odio ad gratiam reduxit; infensos fratrum inter se junxit animos; ut coalescerent distracti simultatibus animi, effecit; concordiam inter dissidentium animos redintegravit, reconciliavit; dissidentes odio fratres concordia conjunxit; redegit in gratiam et concordiam alienatos longa simultate fratrum animos; perfectum ab illo est, ut in gratiam redirent infensi dudum fratres. Cf. Reconcilio, Amicus, Amicitia, Adjungo, Gratia. USUS: 1. Conciliare sibi voluntatem alicujus, amorem, benevolentiam, gratiam, caritatem, animos, et ad usus suos adjungere, _se concilier l’amitié, etc._ 2. Paro, comparo, procuro, acquiro, _ménager_, _procurer_. Pacem inter cives conciliare. 3. Adjungo, _unir_, _assembler_. Oratio conciliat inter se homines conjungitque naturali quadam societate. Parentibus et patriæ nos natura, feras inter se conciliat. Largitione sibi potentiam et legiones conciliavit, adjunxit Cæsar. 4. Conciliare, arcessere splendorem. Cf. Concordia.

CONCĬLĬUM, ii, n. _Assemblée_, _réunion_. SYN. Cœtus, congregatio, conventus, consilium, numerus. EPITH. Amplissimum, laudabile, atque populare, privatum, publicum orbis terræ, summum. USUS: Concilia, cœtusque hominum jure sociati, qui civitates dicuntur. Concilium vocare, convocare. Concilium plebis habere. Aliquem in concilium adducere, adhibere, mittere. E concilio aliquem secludere, dimittere. Concilium, conventum solvere.

Concilium Sacrum Œcumenicum, _Concile œcuménique_. Concilium ex universa Republica Christiana convocatum; coactum ex toto terrarum orbe. Concilium Nationale, _concile national_. Concilium ex universæ gentis, nationis Episcopis, Antistitibus, Præsulibus coactum, conflatum, habitum; Conventus Ecclesiæ Præsulum ex tota gente actus. Concilium Provinciale, _concile provincial_. Concilium, conventus coeuntibus ex tota Provincia Episcopis celebratus, collectus.

CONCINNĒ, _Élégamment_. SYN. Pulchre, facete. USUS: Concinne, ut multa, Timæus, _voici, entre beaucoup, un mot spirituel de Timée_. Concinne, sed non perite dicere et scribere.

CONCINNĬTAS, ātis, f. _Arrangement_, _élégance_. SYN. Compositio levis et numerosa, concinnitudo, condecentia. USUS: Forma ipsa, et ornata verborum concinnitas.

CONCINNĬTŪDO, ĭnis, f. _Apprêt (du style)_. SYN. Concinnitas.

CONCINNO, as, avi, atum, are, a. _Arranger_, _ajuster_, _mettre en ordre_. SYN. Adorno, apte compono. USUS: Concinnare munusculum, vestem, epulas. Cf. Orno, Como.

CONCINNUS, a, um, _Proportionné_, _régulier_, _gracieux_, _élégant_. SYN. Ornatus, numerosus, elegans, politus, facetus, aptus. USUS: Concinna, distincta, festiva, elegans oratio. Concinnæ acutæque sententiæ. Homo ad persuadendum concinnus. Concinnus heluo. Cf. Elegans, Aptus.

CONCĬNO, is, nui, ere, n. _Chanter ensemble_. SYN. Simul cano. USUS: 1. Pressis et flebilibus modis concinere. 2. Convenio, consentio, quadro, _être d’accord_. Omnia inter se mire concinunt; respondent extrema primis. Cf. Cano.

CONCĬO, ōnis, f. _Réunion_, _assemblée_. SYN. Conventus, cœtus, multitudo populi, corona, concilium. EPITH. Conciones accuratæ, acerbissimæ, celeberrimæ et gratissimæ, crebræ, furiosissimæ, graves, improbæ, lentæ; malæ, miseræ, molestæ, multæ magnæque, necessariæ, perditæ, quotidianæ, sceleratæ, secundæ, seditiosæ, temerariæ, timidissimæ, tumultuosæ, turbulentæ, vehementes. USUS: 1. In concionem prodire, procedere, _se rendre à l’assemblée_. Concionem convocare, _convoquer l’assemblée_. Concionem submovere, semovere, dimittere, solvere, _dissoudre l’assemblée_. 2. Suggestum, _tribune_. In concionem ascendere. 3. Oratio ad populum, _discours_, _harangue_. Conciones de me habuit luculentas et gravissimas. Legi concionem tuam. Cf. Oratio.

CONCĬŌNĀLIS, e, gen. com. _Relatif aux assemblées du peuple_. USUS: Clamor concionalis.

CONCĬŌNĂRĬUS, a, um, _Relatif aux assemblées populaires_. USUS: Populus concionarius.

CONCĬŌNĀTOR, ōris, m. _Orateur_, _harangueur_. SYN. Orator. USUS: 1. Multum interest inter levitatem concionatorum, et animum fere popularem. 2. _Prédicateur_, concionator, orator sacer; interpres, ac præco verbi divini.

CONCĬŌNOR, aris, atus sum, ari, d. _Haranguer_, _parler au peuple assemblé_. SYN. Concionem habeo. ADV. Impune de aliquo, sordide. PHRAS. De rebus divinis ad populum dixit, _il a prêché au peuple_. De rebus divinis verba fecit; sermonem habuit; de religionibus nostris concionem habuit; in concionem ascendit; sacris concionibus populum exhortatus est; animos populi inflammavit, accendit; verbi divini sementem sparsit, fecit. Ex suggestu verba fecit; ex altiore loco ad populum dixit. USUS: Cato de religionibus concionatus est. Cf. Dico, Oratio.

CONCĬPĬO, is, cēpi, ceptum, ere, a. _Concevoir_, _saisir_. SYN. Comprehendo, colligo, accipio, imbibo. ADV. Firme animo, jam diu. USUS: 1. Terra concipit semina. Multa concepit. 2. Suscipio, _contracter (une passion)_, _concevoir (un sentiment)_. Ipsa senectus dedecus concipit. Materia facile ignem concipit. Odium, iram, in aliquem concipere. 3. Cogito, intelligo, percipio, nosco, assequor. Concipere animo flagitium, mente nefas; opinionem concipere, ac imbibere. Furorem ex maleficiis, maculam concipere. Voluptas animo concepta ac comprehensa. Cf. Accipio.

CONCĪSĬO, ōnis, f. _Concision_. USUS: Concisio verborum.

CONCĬTĀTĬO, ōnis, f. _Excitation_. SYN. Motus, commotio. EPITH. Popularis, graves, vehementiores. USUS: 1. Vehementes animi concitationes, et perturbationes. Concitatio mentis. 2. Tumultus, _soulèvement populaire_, _émeute_. Plebis concitatio et seditio.

CONCĬTĀTOR, ōris, m. _Émeutier_. USUS: Seditionis concitator et stimulator.

CONCĬTO, as, avi, atum, are, a. _Exciter_, _soulever_. SYN. Excito, incito, moveo, facio, conflo, sollicito, inflammo, agito, ago. )( Sedo. ADV. Concitatæ conciones, populariter, seditiose; concitatus tumultus publice; concitati animi temere in odium. USUS: 1. Concitare misericordiam, risum, invidiam in aliquem, gravem offensionem, magnum odium in aliquem, _exciter la haine contre qqn_. Bellam exspectationem sui concitare, _donner de soi une bonne opinion_. 2. Concitari in aliquem, _s’irriter contre qqn_. Aliquos inter se, alios cum aliis committere, et concitare, _exciter_, _soulever_. Cf. Moveo, Auctor sum, Impello.

CONCĬTUS, a, um, _Excité_. SYN. Commotus, compulsus. USUS: Ad rixam concitus.

CONCĬUNCŬLA, æ, f. Dimin. _Petite harangue_.

CONCLĀMO, as, avi, atum, are, n. et a. _Crier ensemble_. 1. Conclamant omnes, et approbant. 2. Conclamare ad arma, _crier aux armes_, _appeler aux armes_. Conclamare vasa, signa convellere, _donner le signal du départ_. 3. Conclamatum est de salute tua, _c’en est fait de vous_. Cf. Actum est, Clamo.

CONCLĀVE, is, n. _Chambre fermant à clé_. SYN. Cubiculum. USUS: Cubitum ivit in conclave. Conclave proxima nocte corruit, concidit. Conclave optime instructum. _Pro_ Conclave Pontificium, _conclave_, _réunion de cardinaux où l’on élit le pape_. Sacrum Comitium Vaticani Palatii. Locus purpuratis Ecclesiæ Patribus, novum demortuo Pontifici suffecturis, apparatus, adornatus.

CONCLŪDO, is, clūsi, clūsum, ere, a. _Enfermer_, _resserrer_; _terminer_, _finir_. SYN. Claudo, cogo, constringo. _Item_: Infero, finio, absolvo. ADV. Acriter, acute ad extremum, aliquando, angustius, aperte, numerose, breviter, commodius, contortius, inconsiderate, probabiliter, rectissime, vitiose, similiter, subtiliter. PHRAS. 1. Ex eo argumento nihil concluditur, _cet argument ne conclut pas_. Nihil ex hoc conficitur; nihil ex ea argumentatione efficitur; nihil eorum infertur, colligitur, quæ tu volebas; nihil eorum sequitur, quæ tu inferebas. 2. Concludam epistolam, _je finirai ma lettre_. Finem scribendi faciam; epistolæ hæc erit clausula; finem epistolæ faciam, imponam; absolvam epistolam, perficiam; institutæ narrationis exitum expediam. Cf. Finio. USUS: 1. Ne bestiæ quidem concludi se, constringique patiuntur, _enfermer_. 2. Peroro, efficio, conficio, infero, complector, colligo, _conclure_, _raisonner_. Argumentum concludere more Dialecticorum. Ratione concludere. Concludebas deinde, et colligebas, dolorem esse summum malum. 3. Finio, termino, circumscribo, claudo, absolvo, _se terminer_. Totum civile jus in pauca capita concludi potest. In hoc singulare judicium omnis causa concluditur. Ut aliquando totam actionem concludam, _pour finir mon plaidoyer_. Cf. Finis, Absolvo.

CONCLŪSĒ, _D’une manière périodique_, _arrondie_. SYN. Definite, circumscripte. USUS: Apte et concluse dicitur.

CONCLŪSĬO, ōnis, f. _Conclusion_, _fin_. SYN. Complexio, clausula, peroratio, epilogus; argumentatio ipsa. EPITH. Acuta, artificiosa verborum, necessaria, postrema, simplex, tota, non solum vera, sed perspicua, vetus et brevis. Breves et acutæ, innumerabiles, raræ. USUS: Conclusio est exitus et terminatio totius orationis. Hæc conclusio, argumentatio, quam habeat vim, considera.

CONCLŪSUS, a, um, _Entouré_, _enfermé_. SYN. Clausus, cinctus. USUS: Urbs portu conclusa. Continenti agmine armatorum septi et conclusi. Sententia apte verbis conclusa.

CONCŒNĀTĬO, ōnis, f. _Action de dîner ensemble_. SYN. Symposion. USUS: Græci convivium tum compotationem, tum concœnationem vocant.

CONCŎQUO, is, coxi, coctum, ere, a. _Digérer_. SYN. Digero. USUS: 1. Cibum concoquere. 2. TRANSL. Perfero, fero, _endurer_, _supporter_. Concoquere hominem nequeo. Odium illud, injuria, ira, non submovenda modo sunt, sed et concoquenda. 3. Expendo, _penser mûrement à_. Diu deliberandum et concoquendum est, utrum, etc.

CONCORDĬA, æ, f. _Concorde_. SYN. Consensus, conspiratio. )( Discordia. EPITH. Communis, gratissima, incredibilis, magna, pristina, singularis. PHRAS. 1. Summa concordia provinciam administravimus, _nous avons administré la province dans le plus grand accord_. Una voce ac mente; consentientibus animis ac sensibus; communi sententia; sine studio dissensionis; uno ore, animo conjunctissimo versati sumus in administratione rerum. Summe inter nos, pulcherrime conveniebat; communiter, quasi uno animo, una mente viveremus, rem gessimus. Nunquam cum illo, nec ille mecum in gratiam rediit; concordibus animis; fraterna unanimitate, ingenio plane concorde in provincia viximus. Cf. Consensus. 2. Animos in concordiam reduxit, _il ramena la paix et la concorde dans les cœurs_. Societate et fœdere aversos studiis animos junxit; copulavit pristinam inter socios concordiam; infensos plebis animos patribus junxit; ejus opera coaluere cum patribus plebis animi; feroces animos ad pacem et concordiam adduxit; veterem inter partes concordiam confirmavit, conglutinavit. 2. Concilio, reconcilio. USUS: 1. Equites senatui concordia conjuncti. 2. Concordiam facio. Id concordiam et pacem gignet gentibus; ad concordiam adducet gentes; concordia conjunget gentes. 3. Concordiam dissolvo. Vox una concordiam diremit. 4. Concordiam renovo. Concordiam reconciliare. In concordiam reducere. In concordiam redire.

CONCORDĬTER, _En bonne intelligence_. USUS: Cum illo concordissime vixi. Congruere concorditer inter se. Cf. Concordia.

CONCORDO, as, avi, atum, are, n. _Être d’accord_, _de même avis_. SYN. Congruo, consentio, idem sentio, cum aliquo sentio, concino. )( Dissentio. PHRAS. Dicta factaque ejus mire consentiunt ac concordant, _ses paroles sont parfaitement d’accord avec ses actions_. Dicta factaque belle inter se consentiunt ac concinunt; dictis facta mirifice respondent; facta cum dictis mirum quam cohærent; a verbis facta non abhorrent, abludunt. Facta verbis sunt consentanea; a dictis facta non aliena sunt; verbis facta egregie congruunt; verbis cum factis bellissime constat. Cf. Congruo, Consentio, Conformo. USUS: Opiniones, ac judicia concordant.

CONCORS, ordis, gen. omn. _Qui est d’accord_, _qui s’accorde_, _harmonieux_. SYN. Consentiens, conjunctus. )( Discors. USUS: Concordes sunt, quorum sensus in aliqua re congruunt. Senatus Principi concors. Moderatus et concors civitatis status. Mundus ipse se concordi quadam amicitia et caritate complectitur.

CONCRĒDO, is, credĭdi, credĭtum, ere, a. _Confier_. SYN. Credo, commendo, committo. USUS: Alicui rem suam, aliquem in custodiam alterius concredere. Cf. Committo, Credo, Commendo.

CONCRĔMO, as, avi, atum, are, a. _Brûler entièrement_. SYN. Exuro, comburo. USUS: Igni concremare. Cf. Comburo.

CONCRĔPO, as, pŭi, pĭtum, are, n. _Faire du bruit_, _retentir avec force_. SYN. Perstrepo. USUS: Scabella concrepant, aulæum tollitur. Digitis concrepare.

CONCRESCO, is, crēvi, crētum, ere, n. _S’accroître_, _se condenser_. USUS: Aqua nivibus, pruinaque concrescit, _l’eau se condense en frimas_.

CONCRĒTĬO, ōnis, f. _Agrégation_, _assemblage_. SYN. Compositio. USUS: DEUS, mens libera, atque ab omni concretione mortali segregata. Concretionis et liquoris causas investigare.

CONCRĒTUS, a, um, _Formé de diverses parties_. SYN. Mixtum, conflatum, compositum, quasi conglutinatum, coagmentatum, copulatum, fictum. USUS: Corpus ex elementis concretum, _le corps composé de plusieurs éléments_. Cœlum grave et concretum, _air condensé, épais_. In animis nihil mixtum est, nihil concretum. Animal ex nefariis stupris; ex civili cruore, ex flagitiorum impunitate concretum, _ce monstre_, _assemblage des forfaits les pius odieux_.

CONCŬBĪNA, æ, f. _Concubine_. SYN. Amica, pellex. USUS: In concubinæ locum uxorem ducere.

CONCŬBĪNĀTŬS, ūs, m. _Concubinage_, _commerce adultère_. USUS: Illam in concubinatu sibi emit.

CONCŬBĬTŬS, ūs, m. _Place à table_; _cohabitation_, _union de l’homme et de la femme_. SYN. Conjunctio, complexus venereus. USUS: Concubitus Deorum cum humano genere.

CONCŬBĬUS, a, um, non adhibetur nisi solo gen. fem. cum voce Nox, _Au milieu de la nuit_. USUS: Nocte concubia domo egreditur.

CONCULCO, as, avi, atum, are, a. _Fouler aux pieds_. SYN. Protero. USUS: 1. Proterere et conculcare aliquem. 2. TRANSL. _Écraser_, _fouler_. Conculcari miseram Italiam proxima æstate videbis. Cf. Vasto.

CONCUMBO, is, cŭbŭi, cŭbĭtum, ere, _Coucher avec_. SYN. Concubo. USUS: Si peperit, cum viro concubuit.

CONCŬPISCO, is, cupivi, cupitum, iscere, a. _Désirer ardemment_. SYN. Cupio. )( Respuo. ADV. Infinite, summe, vehementer. PHRAS. Vehementer rem concupivit, _il ambitionna cette chose_. Cupiditatis oculos ad rem adjecit; rei desiderio vehementer æstuabat; flagrabat, exardescebat cupiditate rei. Cf. Cupiditas, Cupio, Desidero.

CONCURRO, is, curri, cursum, ere, n. _Courir ensemble_, _fuir_. SYN. Convenio, convolo, fugio, concurso, confluo, concursus facio. ADV. Aspere verba, confestim, obscœnius litteras, statim, temere, undique. USUS: 1. Undique ad eum summa exspectatione concurritur. Tota ad eum Italia concurrit. Multorum sententiæ concurrere. 2. Conflictum ineo, _en venir aux mains_. Adversis signis, maximo clamore concurrere. 3. Evenio, _arriver_, _avoir lieu_. Multa sæpe fortuito concurrunt, _vulgo_: coincidunt. Res concurrere plane contrariæ. Sæpe concurrit, ut eodem tempore mihi multa agenda sint. Cf. Congredior.

CONCURSĀTĬO, ōnis, f. _Concours_; _rencontre_. USUS: Quid illa concursatio nocturna? Non est obscura hominis concursatio et contentio.