Part 156
VĪCĪNĬTAS, ātis, f. _Voisinage_, _proximité_. SYN. Vicinia, propinquitas. EPITH. Finitima, artium studiorumque, infelix, meretricia. USUS: In istam te vicinitatem constituisti. Mihi cum eo vicinitas et magnus usus est. Propter vicinitatem totos dies simul sumus, _à cause du voisinage, nous sommes ensemble des journées entières_. Tota vicinitas clamoribus personat.
VĪCĪNUS, a, um, _Voisin_, _proche_, _prochain_. SYN. Propinquus, finitimus, proxime accedens. PHRAS. 1. Est ille vicinus meus, _il est mon voisin_. Ejus ædibus meæ continentes sunt; meas ædes ejus domus attingit, tangit; ejus domus in meas ædes incurrit. Ejus ædes meis adjacent; domus ejus ædium mearum parietem tangit; prope a domo mea; in proxima vicinia habitat; huc viciniæ dudum commigravit. 2. Bellum vicinum est, _la guerre se fait près de nous_. In ipsis prope portis bellum habemus. Ante portas est bellum. Velut in cervicibus habemus hostem. Non longius hostis abest quam quo telum adjici possit. USUS: Dialectica vicina rhetoricæ. Mulier gravida atque ad pariendum vicina. Cf. Propinquus.
VĬCISSIM, _Alternativement_, _tour à tour_ SYN. Mutuo, pariter, invicem. USUS: Æstate calescere, hieme vicissim algere. Mutuari ab aliquo aliquid, et ei vicissim reddere. Quod honestum, justum est, et vicissim.
VĬCISSĬTŪDO, ōnis, f. _Vicissitude_, _changement_. SYN. Vices, commutatio, varietas quædam. EPITH. Jucunda studiorum officiorumque; nocturna, diurna, optabilis. USUS: Temporum varietates, fortunæ vicissitudines. Laborum et quietis vicissitudine utendum. Nihil remuneratione benevolentiæ, nihil vicissitudine studiorum officiorumque jucundius, _rien de plus agréable qu’une bienveillance réciproque, qu’un échange de zèle et de bons offices_. Cf. Varietas.
VICTĬMA, æ, f. _Victime_. SYN. Hostia. EPITH. Gratior. USUS: Se pro republica victimam præbere.
VICTOR, ōris, m. _Vainqueur_. SYN. In contentione superior, palmam ferens. EPITH. Beatus, invidus, ingratus, lætus; summus. USUS: Galli victores alacritate et quasi lætitia ad canendum excitantur.
VICTŌRĬA, æ, f. _Victoire_. SYN. Palma, triumphus, tropæum, res bene gesta. )( Offensio. EPITH. Acerbissima, bellica, civilis, crudelis, funesta, domestica, externa, gloriosa, gravis, turbulenta, horribilis, innocentissima, naturæ insolens, superba, molesta, navalis, præclara, recens. PHRAS. 1. Victoria penes nos est, _la victoire est à nous_. Victoria nobis cessit; de victoria ab hoste nobis concessum est; prœlii exitus victoriam nobis dedit, detulit, tribuit; palmam dedit, detulit. 2. Nos victoriam obtinuimus, _nous avons remporté la victoire_. Gloriosam victoriam adepti sumus, habemus, reportavimus, consecuti sumus; palmam de hoste tulimus; victoria ad nos venit. 3. Victoria prope certa est, _la victoire est presque certaine_. Victoria pene explorata est, in manibus est victoria; victoriam in manibus habemus. 4. Repentinus casus victoriam nobis eripuit, _un hasard imprévu nous enleva la victoire_. Fortuitus casus palmam propemodum e manibus extorsit, eripuit; victoriam ad hostes transtulit, distulit certe et moratus est tantisper; palmam in manibus infregit; victoria prope e manibus excidit. Cf. Vinco. USUS: Multa victoriam portendebant. Ea res victoriam nobis peperit. Inde victoriæ initium factum, ortum, enatum fuit. Victoria bene uti novit Cæsar. Victoriam minime crudeliter exercuit. Victoria natura insolens ac superba.
VICTŬS, ūs, m. _Ce dont on vit_, _vivres_, _nourriture_, _aliments_. PHRAS. Victu tenui uti, _avoir une vie frugale_. Tenui victu vitam sustentare, propagare; famem, vitam tolerare; famem propulsare; lacte ac leguminibus vivere. USUS: Victus et amictus, _la nourriture et l’habillement_. Alicui victum liberaliter dare, præbere. Necessaria ad victum suppeditare. Victum labore ac industria quærere, comparare. Tenui victu cultuque delectari. Cf. Alo.
VĪCUS, i, m. _Quartier d’une ville_, _rue ou village_, _bourg_. SYN. Pars urbis pluribus domibus constans. USUS: Omnibus vicis statuæ collocatæ sunt.
VĬDĒLĬCET, _Il est évident_, _il est clair que_, _bien entendu_, _naturellement_. SYN. Scilicet, nimirum, nam, enim. USUS: Tibi videlicet molestus esse nolui.
VĬDĔO, es, vīdi, vīsum, ere, a. _Voir_, _apercevoir_. SYN. Cerno, conspicio, perspicio, provideo, aspectu sentio, percipio, ante oculos mihi versatur _vel_ obversatur; oculis oberrat imago rei; videndi sensum _vel_ oculorum sensum habeo. ADV. Acrius, acute, assidue, coram, diligenter, mature, palam, perspicue, recte, clam, physice, prudenter, strictim, paulo, plane, etiam atque etiam. PHRAS. 1. Videndum se præbuit, _il se montra_. In conspectum se dedit; in conspectum venit, prodiit; copiam sui fecit. 2. Ubi rem totam vidi, _dès que j’eus examiné toute l’affair_. Ubi rem penitus cognovi; oculis usurpavi; visu percepi; ubi rem oculis compertam habui; ubi res tota sub oculis erat; ubi rem totam oculis perlustravi; ubi rem oculis inspexi, percepi; ubi res tota oculis subjecta erat. 3. Res tantilla vix videri potest, _une chose si petite peut à peine se voir_. Vix sub aspectum cadit, venit; fugit aciem res tam exigua; vix in conspectum cadit; vix in cernendi sensum cadit; vix aspectabilis est; obtutum fugit res tantilla; sensum oculorum effugit; vix aspectu sentitur. 4. (Videre hominem non possum, VULG.), _je ne puis voir cet homme_, _c. à d._, _le supporter_. Oculi mihi dolent cum hominem aspicio; oculi ferre non possunt hominis importuni os impudens; videre sine dolore hominis frontem non possum. 5. Quodcumque vides meum est, _tout ce que vous voyez m’appartient_. Quidquid occurrit oculis; quidquid oculis subjicitur; quidquid in oculis est; contra quod longissime conspectum ferunt oculi; quidquid oculis terminatur, finitur, id in ditione mea est. 6. Videri deinceps in tanta distantia non potuit, _on ne put le voir plus longtemps à cause de la distance_. Subtractus est oculis hominum; locorum ingens intervallum oculorum usum abstulit; conspectum hominis ademit loci intervallum; in tanto locorum intervallo oculorum usus cessabat. 7. Omnes ad eum videndum procurrebant, _tous accouraient pour le voir_. Omnis se multitudo ad cognoscendum hominem effudit; certatim requirebant, et vultum cognoscere cupiebant. Omnium in se oculos avertebat; spectaculo erat omnibus. USUS: 1. Octavii statuam videmus in foro. Hæc mala et vos videre ac perspicere potestis, et mihi ante oculos versantur. 2. Agnosco, intelligo, _observer qqche avec soin_, _examiner_, _peser_. Hæc ego tam prospicio animo, quam ea quæ oculis cernimus. Multum ille videt. Diligentius nobis est videndum. Quid agas, quid moliaris, quo progrediare tu videris, _songe bien à ce que tu fais, vois jusqu’où tu t’avances_. Sed hæc videre posterius. Cf. Intueor, Cerno.
VĬDĔOR, ēris, sus sum, deri, p. _Paraître_, _sembler_, _être regardé comme_, _passer pour_, _être tenu pour_. SYN. Speciem affero, præbeo; speciem habeo, præ me fero, appareo. ADV. Facillime, longe, secus, magnopere, valde, vere. PHRAS. Videbatur magis minari quam supplicare, _il paraissait plutôt menacer que supplier_. Minanti propior erat quam roganti; rogantis habitus speciem potius minarum quam precum fecerat, habuerat, præbuerat; apparebat facile a precibus ad minas descensurum; apparebat facile armatas esse preces. USUS: Quid tibi ea de re visum est? Hac nocte visus sum videre in somnis Æsculapium. Consideratissimo verbo usi sunt judices, ut ea non esse facta, sed videri pronuntiarent, _les juges se sont servis d’un mot très sage, en rendant leur arrêt en ces termes: telle chose paraît avoir été faite, et non telle chose a été faite_. Cf. Puto, Opinio, Existimo.
VĬDŬA, æ, f. _Veuve_. USUS: Orbarum et viduarum tributa.
VĬDŬĬTAS, ātis, f. _Privation_, _défaut_; _veuvage_. USUS: Ebutius jamdiu Cæseniæ viduitate ac solitudine alitur.
VĬDŬUS, a, um, _Vide de_, _privé de_, _qui manque de_. USUS: Ipse viduus, pestem hanc excipio.
VĬĒTUS, a, um, _Flétri_, _desséché_, _fané_. SYN. Imbecillus, languidus. USUS: Cor bovis exiguum, vietum et tanquam morbo contractum. Fructus vieti et caduci.
VĬGĔO, es, ŭi, ere, n. _Être vigoureux_; _être en crédit_, _en vogue_, _en estime_. SYN. Vireo, viriditatem habeo, floreo, polleo, in gratia sum. )( Jaceo. ADV. Vehementius, diu. USUS: In omni natura id vivit vigetque quod calet. Viget animus in somnis. Diu Cæsar viguit Multis sæculis viguit ea disciplina. Interdum etiam objurgationes in amicis vigent. Cf. Floreo.
VĬGĒSĬMUS, a, um, _Vingtième_. SYN. Vicesimus.
VĬGIL, ĭlis, m. _Garde_, _gardien_, _sentinelle_. USUS: Clamor a vigilibus tollitur.
VĬGĬLANS, antis, omn. gen. _Vigilant_, _attentif_, _soigneux_. SYN. Attentus, acer, sollicitus. USUS: Homo vigilans et acutus. Nemo post hominum memoriam paratior, vigilantior, compositior ad judicium venit.
VĬGĬLANTER, _Avec vigilance_, _avec soin_. USUS: Vigilanter et nervose agere.
VĬGĬLANTĬA, æ, f. _Soin vigilant_, _attention_, _vigilance_. SYN. Diligentia, cura, studium, providentia. EPITH. Horribilis, mirifica, singularis. USUS: Mea perfeci diligentia ut tuti essetis. Diligentia, celeritate, labore, vigilantia opus est.
VĬGĬLĬA, æ, f. _Action de veiller_, _veille_; _insomnie_, _privation de sommeil_. SYN. Lucubratio, abstinentia a somno. EPITH. Consularis ac senatoria, flebilis, nocturna. USUS: 1. Cui non auditæ Demosthenis vigiliæ? 2. Cura, diligentia, _vigilance_, _attention_. Idcirco in hac custodia, tanquam in specula collocati sumus, ut populum Romanum vacuum nostris vigiliis redderemus. Illam coloniam meis præsidiis, vigiliis, custodiis, munivi, servavi. 3. Excubiæ, _veille, une des quatre divisions de la nuit chez les Romains_; _gardes ou sentinelles de nuit_, _postes_, _garde_. De tertia vigilia ad me venit, _à la troisième veille (à minuit)_, Pro castris vigilias suscipere, collocare. In vigilias ire; vigilias agere, exigere, conficere. Alteri suam vigiliam tradere, nec tamen sibi deesse. Munus vigiliarum per se obire. Vigilias per tres noctes tolerare.
VĬGĬLO, as, avi, atum, are, n. et a. _Veiller_, _ne point dormir_, _être éveillé_. SYN. Excubo, vigilias ago, in vigilia maneo. )( Dormio. ADV. Acrius, multum. PHRAS. 1. Ego diligenter vigilo, _je veille avec le plus grand soin_. Ego excubo animo, nec partem ullam quietis capio; totas noctes pervigilo; perpetuas vigilias suscipio; in ea re curæ, consilia, cogitationes meæ omnes evigilant. Diuturnas vigilias tolero, nec invictum animum ita curæ obruent quin in hac custodia, tanquam in specula collocatum me meminerim. 2. Totas noctes studiorum causa vigilat, _il veille toutes les nuits pour étudier_. Nocturnas vigilias ad diurnum litterarum studium adjungit; diurno cum studio nocturnas vigilias conjungit. Ad litterarum studia noctium bonam partem assumit. Continenti litterarum studio dies noctesque jungit. USUS: Vigilare ad multam noctem, _veiller jusqu’à une heure très avancée de la nuit_. De multa nocte vigilat.
VĪGINTI, _Vingt_. Vigintiviratus, Vigintiviri, _les vigintivirs, commission de vingt membres qui assistaient le préteur, présidaient aux vues, à la monnaie et aux exécutions capitales_.
VĬGOR, ōris, m. _Vigueur_, _énergie_, _force_. SYN. Firmitas, robur, integritas. USUS: Membrorum, juventæ vigor.
VĪLIS, e, gen. com. _Qui est à vil prix_, _à bon marché_; _qui a peu de valeur_, _vil_, _bas_, _méprisé_. SYN. Vulgaris, contemptus, abjectus, humilis; plebeius, levis, communis, nullo pretio, nullo numero, sordidus. )( Pretiosus. PHRAS. 1. Vile illud caput hoc audet? _Cet être méprisable ose faire cela?_ Illa labes et eluvies civitatis; illa e vepreto extracta nitedula; illæ plebis quisquiliæ; homo ex ergastulo emptus, emersus e cœno, omnium facile omnibus rebus infimus; homullus ille de lapide emptus, ex argilla et luto factus, de plebe humillimus; sordidus et despicatissimus, semilixa, postremus servorum; Mysorum ultimus; Cappadox modo abreptus de grege venalium; caput hoc vilissimum; vile hoc ac infame corpus; infame hoc cadaver et ejectum; ultimæ sortis homuncio id ausit? 2. Miror te homine tam vili et abjecto delectari, _je m’étonné que vous ayez fait votre ami de cet homme vil et méprisable_. Miror quod hominis sordidissimi ac despectissimi consuetudine utaris; quod ejus te hominis usus ac consuetudo delectet, cujus infima conditio; qui sit infimæ conditionis; qui sit despectus, abjectus, contemptus; nullius loci, nullius pretii, ordinis, dignitatis; qui sit unus de multis; qui sit terræ filius; inops ab omni existimatione, neque a se ipso, neque a majoribus commendatus; qui nulla majorum laude, nulla sua virtute honestatus, ornatus, nobilitatus; cujus omnis vita contempta et sordida, qui sine gratia, sine auctoritate unus de populo, imi vir subsellii, vita ingloria et inhonorata; qui sit infra omnes infimos homines; qui sit infimi generis conditione; qui ex cœno plebeio extractus, humilitatem adhuc sordidamque inopiam pudendæ artis quæstu profitetur. Cf. Abjectus, Humilis. USUS: Nihil tam vile, tam vulgare est, cujus, etc., _il n’est rien de si vil, de si commun, dont, etc._
VĪLĬTAS, ātis, f. _Bon marché_, _vil prix_, _mépris_, _dédain_. )( Caritas. EPITH. Magna, communis, nec opinata. USUS: Summa annonæ vilitas. In nullo (animali) deprehendes vilitatem sui, ne negligentiam quidem. Cf. Humilitas.
VĪLLA, æ, f. _Maison de campagne_, _ferme_; _métairie_. SYN. Prædium, domus extra urbem rureque ædificata. EPITH. Aperta, ne rudis quidem, locuples, parva, maxima, publica, vetus, non magna. USUS: Antiquo more parva erat villa. Villa abundat porco, hædo, agno, gallina, caseo, lacte, melle. Abi ad villam. Cur villulas meas non vides?
VILLĬCUS, i, m. _Régisseur_, _intendant_, _fermier_. SYN. Custos villæ. EPITH. Bonus. USUS: Mercari villicum tanquam fabrum.
VILLŌSUS, a, um, _Couvert de poil_, _velu_. USUS: Veste villosa corpus contegere.
VILLUS, i, m. _Poil_. SYN. Pilus. USUS: Ovium villis vestimur.
VĪMEN, ĭnis, n. _Tout bois flexible dont on peut faire des liens_, _baguette_, _branche_ (_de peuplier_, _osier_, _saule_). USUS: Simulacra viminibus contexta.
VĪMĬNĔUS, a, um, _Fait de bois flexible_. USUS: Crates, fasces viminei.
VĪNĀCĔUS, i, m. _Pépin du raisin_. USUS: Acini vinaceus.
VĪNĀRĬUS, a, um, _Relatif au vin_, _de vin_. Vas, cella vinaria, _vase à mettre le vin_, _cellier_.
VINCĬO, is, vinxi, vinctum, ire, a. _Attacher_, _garrotter_, _enchaîner_. SYN. Colligo, constringo. )( Dissolvo. USUS: 1. Facinus est vincire civem Romanum. Tu liberos populos tyranno vinctos constrictosque tradidisti. 2. Connecto, _lier_, _unir_, _joindre_. Sententias quidem habet graves, sed eas nec vincire, nec explere novit. Loca occupare, vincire præsidiis, _s’emparer des positions, les entourer d’un cercle ou cordon de troupes_. Cf. Vinculum.
VINCO, is, vīci, victum, ere, a. _Vaincre_, _remporter la victoire_, _triompher de_, _surpasser_. SYN. Devinco, expugno, victoriam reporto, frango, subigo, domo, feliciter decerto, prœliis frango, secundum prœlium facio, copias hostium fundo, rem bene gero, superior sum, superior discedo, in ditionem meam redigo; litem, causam obtineo; supero, præcurro, præsto, præpondero. ADV. Facile, funditus, magnifice, vicissim, nimirum, etiam; turpissime. PHRAS. 1. Cæsar Pompeium vicit, _César vainquit Pompée_. Cæsar Pompeium, cum exercitum ipse haberet multis partibus inferiorem, prœlio tamen superavit, pugna fregit, acie fudit fugavitque; in pugna Pharsalica superior res Cæsareana erat; victoria penes Cæsarem erat; Cæsar Pompeianos obtrivit, concidit, confecit; in fugam conjecit, convertit; superior prœlio discessit; victoriam victoriæque insignia de Pompeio reportavit, tulit, consecutus est; victoriam obtinuit, adeptus est. Cf. Victoria. 2. Turcæ a Cæsare victi sunt, _les Turcs furent vaincus par l’Empereur_. Turcæ victi cessere, discessere; in prœlio Turcæ succubuere; inclinata Turcarum acies fusaque est; impulsa Turcarum acies percussaque palmam victori Cæsari dedit, detulit; Turcæ fusi fugatique, ac omni clade perdomiti sunt; Turcæ acie victi ac protriti Cæsari de victoria concessere. 3. Alexander, ubi orientis populos vicisset, morte exstinctus est, _Alexandre mourut, après avoir vaincu les peuples de l’Orient_. Alexander, ubi bello subegit omnes orientis populos; ubi victoria omnis orientis provincias emensus est; ubi in ditionem et potestatem redegit orientem; ubi debellato oriente, pedibus substravisset et subjecisset omnia; ubi subactis bello populis, jugum orienti imposuisset; ubi subacta in deditionem Ægypto, occupata Perside, triumphum post hominum memoriam clarissimum deportasset; postquam devictus oriens jugum a victore totis cervicibus accepisset, naturæ concessit. 4. Eloquentia facile cæteros vicit omnes, _il a facilement surpassé par son éloquence tous les autres orateurs_. Longe cæteris antecelluit, præstitit; facundia ante cæteros æquales fuit; vix ullam cæteris oratoribus laudem reliquit; eloquentia cæteris superior fuit; famam cæterorum eloquentiæ suæ laudibus facile obruit; in eloquentiæ certamine facile huic manus dedere cæteri et victi cessere. 5. Pauci seipsos vincere norunt, _peu d’hommes ont appris à se vaincre, savent maîtriser leurs passions_. Pauci sunt qui suas cupiditates, qui seipsos frangant; qui suos ipsi animos contundant, ircundiam cohibeant; impetum temperent, iram comprimant, contra libidinem animi sui recte atque ordine omnia faciant. Cf. Domo, Edomo, Subjicio. USUS: Vincam opinionem tuam, exspectationem omnium, _je surpasserai l’opinion que vous avez conçue de moi, l’attente générale_. Causam, sponsionem vincere, _gagner sa cause, son pari_. Sponsionem vincere et superiorem discedere. Sapientis animus nunquam vincitur voluptate, cupiditate non frangitur, metu non expugnatur.
VINCŬLUM, i, n. _Lieu_, _chaîne_, _fers_. SYN. Nodus; compedes, catenæ. EPITH. Aptissimum, pulcherrimum, grave, non mediocre, publicum, arctissimum, domesticum, sempiternum. PHRAS. Vinculis constringere, _enchaîner qqn, le charger de chaînes_. Vincula alicui injicere; vinculis adstringere, colligare; in vincula abripere, conjicere; vinculis mandare; compedes alicui indere, impingere, inducere; vinculis devincire; catenas injicere; in catenas conjicere. USUS: Vincula injicere; in vinculis retinere; vinculis levare innocentem; e vinculis emittere; vincula rumpere, revellere; e vinculis corporis evolare, _se détacher des liens du corps_. Omnibus conjunctionis, amoris, amicitiæ, necessitudinis vinculis cum illo conjunctus sum.
VINDĒMĬA, æ, f. _Vendange_, _récolte du raisin_. SYN. Vindemiola. USUS: Vindemiam ita fieri oportet. Omnes vindemiolas eo reservo, ut illud subsidium senectuti parem, _je réserve toutes mes petites récoltes_, _c. à d._, _mes économies, pour m’en faire une ressource pour la vieillesse_.
VINDEX, ĭcis, m. _Vengeur_. SYN. Ultor. EPITH. Assiduus, gravior, optimus. USUS: 1. Vindex scelerum et temeritatis carcer. Furiæ speculatrices ac vindices facinorum et scelerum, _les Furies sont des déesses qui observent et punissent le crime_. 2. Custos, _protecteur_, _libérateur_, _sauveur_. Brutus vindex libertatis. Vindex æris alieni, _défenseur du droit des créanciers_.
VINDĬCĀTĬO, ōnis, f. _Action de protéger, de défendre, protection, vengeance_. USUS: Vindicatio est, per quam contumeliam defendendo aut ulciscendo propulsamus a nobis.
VINDĬCĬÆ, ārum, f. pl. _Réclamation judiciaire d’un objet_, _revendication en justice_. EPITH. Injustæ. USUS: Injustis vindiciis ac sacramentis alienos fundos petere, _chercher à s’emparer du bien d’autrui par des réclamations et des actions injustes devant les tribunaux_.
VINDĬCO, as, avi, atum, are, a. _Réclamer_, _revendiquer_; _venger_, _punir_. SYN. Vindictam sumo; tueor, affero, vindico. ADV. Acerrime, celeriter, graviter, vehementer, severe. PHRAS. 1. Injurias nostras in se ipso vindicavit, _il vengea sur lui-même nos propres injures_. Eumdem et iniquum adversus nos, et iniquitatis atque injuriarum vindicem habuimus. Supplicium nobis de se ipse dedit. Quem hostem, eumdem suimet ultorem habuimus. Nostram vicem ultus est in se ipse. USUS: Gracchi perditos conatus vindicavit. 2. Punio, _punir_, _châtier_. Facinus, maleficium, seditionem graviter vindicare. 3. Tueor, assero, libero, _affranchir_, _délivrer_, _sauver_. Rempublicam in libertatem vindicavit. Innocentia se a severitate judicum vindicavit. Laudem nostræ gentis prope senescentem factis illustribus vindicavit. Cf. Ulciscor, Tueor.
VINDICTA, æ, f. _Baguette dont on touchait l’esclave qu’on voulait affranchir_, _baguette d’affranchissement_; _vengeance_. USUS: Neque censu, neque vindicta, neque testamento liber factus est. Vindicta virgula erat, qua tactos Romani servos libertate donabant. Vindictæ cupidine exarsi, _je brûlai du désir de la vengeance_.
VĪNĔA, æ, f. _Vigne_, _vignoble_. SYN. Vinetum. USUS: 1. Vineam instituere. Vineas ordinare, conserere, disponere, fodere; putare, tondere, incidere, palare. 2. Machina bellica, _toît de défense_, _mantelet_, _machine de guerre_. Aggere, vineis, turribus oppugnare oppidum.
VĪNĒTUM, i, n. _Lieu planté de vignes_. SYN. Locus vitibus consitus, vinea. USUS: Vineta et oliveta.
VĪNĬTOR, ōris, m. _Vigneron_. SYN. Vitis cultor, vinearum cultor.
VĪNŎLENTĬA, æ, f. _Ivresse_, _ivrognerie_. SYN. Ebrietas. EPITH. Furiosa, utilis. USUS: In vinolentiam incidere.
VĪNŎLENTUS, a, um, _Gorgé de vin_, _ivre_. SYN. Ebrius, temulentus, vino plenus. )( Sobrius, siccus. PHRAS. 1. Homo est admodum vinolentus, _cet homme aime beaucoup le vin_. In dies se vino onerat; alienatis fere vino animis perpotat; vino incalescit in dies; invitationibus benignis et hilaritate juvenili facile in vinum trahitur; vinolentiam insitam ingenio intemperantia vini accendit; maxime in vinum et quæ ebrietatem sequuntur, effusus; haud tolerabilis in eo est vini cupiditas; epulantium comitate facile ad largius vinum provehitur. Cf. Ebrius, Potator. USUS: 1. Ne vinolenti quidem hæc faciunt. 2. Vino confectus. Vinolenta medicamina, _médicaments où il entre beaucoup de vin_, _fortement mélangés de vin_.
VĪNUM, i, n. _Vin_. USUS: Vinum dulce, lene, molle, _vin doux_. Vinum leve, tenue, _vin léger, faible_. Vinum forte, vehemens, _vin fort, qui enivre facilement_. Vinum austerum, asperum, acidum, _vin dur, aigre_. Vinum fugiens, vetustate evanescens, vetustate coacescens, _vin affaibli far la vieillesse_. Vinum magnæ vetustatis, vetustatem patiens, _vin vieux, qui se bonifie far les ans_. Vinum meracius sumere, alicui fundere, _boire, verser le vin pur_. Vino obrui, se ingurgitare. Hesternum vinum exhalare, edormire, _cuver son vin_.
VĬŌLA, æ, f. _Violette_. Floris genus.
VĬŎLĀTĬO, ōnis, f. _Violation_, _profanation_. USUS: Ob violationem templi furore corripiuntur.
VĬŎLĀTOR, ōris, m. _Violateur_, _profanateur_. USUS: Ruptor fœderis, violatorque juris gentium, _violateur d’un traité, du droit des gens_.
VĬŎLENTER, _Violemment_, _avec impétuosité_. SYN. Per vim, injuriose.
VĬŎLENTĬA, æ, f. _Emportement_, _violence_, _fougue_. SYN. Vis, impetus, injuria. EPITH. Effrenata. USUS: Si violentiæ impetu, si ejus furore opprimimur. Cf. Vis.
VĬŎLENTUS, a, um, _Violent_, _emporté_; _farouche_, _fier_. SYN. Oui vim affert. USUS: Alicujus furentes et violenti impetus. Homo vehemens et violentus. Cf. Vis.
VĬŎLO, as, avi, atum, are, a. _Faire violence à_, _maltraiter_; _souiller_, _déshonorer_. SYN. Lædo, offendo; polluo, macula afficio, religionem imminuo; vim affero, manus affero, infero, injicio; infringo. ADV. Impurissime, indignius, teterrime. USUS: Loca religiosa, amicitiam, parentes, leges violare, auctoritatem, decreta infringere et violare; fidem violare ac solvere. Corpus tantum est violatum, animus insons. Cf. Lædo, Offendo.
VĪPĔRA, æ, f. _Vipère_. SYN. Anguis. EPITH. Venenata, pestifera.
VĪPĔRĪNUS, a, um, _De vipère_, _de serpent_. USUS: Morsu viperino periit.