Part 15

188) Το μηρυκάσθαι λέγεται λατινιστί ρ ο υ μ ι ν ά ρ ι.

189) Θυσία άνευ οίνου.

190) Πτηνόν, ο μυρμηκοφάγος.

191) Velatura

192) Velum

193) Γάβιοι, πόλις του Λατίου εν Ιταλία.

194) Ίδ. ανωτ. §4

195) Manipulos, Manipulares.

196) Άγνωστος ιστορικός.

197) Αι Τυρρηνικαί πόλεις είχον το σχήμα τετράγωνον. Και η Ρώμη αληθώς φαίνεται ότι ην κατ' αρχάς τυρρηνικόν κτίσμα, διότι και κατά την πρώτην περίοδον της ιστορίας αυτής ήρθον αυτής τυρρηνοί βασιλείς, οι Ταρκύνιοι.

198) Ίδ. Θησ. 101.

199) Επήδησε την τάφρον, χλευάζων την μικρότητα αυτής, κατά Διονύσον τον Αλικαρνασσέα.

200) Celer

201) Κόιντος, ύπατος Ρώμης εν έτει 60 π. Χ., φίλος του Κικέρωνος.

202) Οι άνδρες ούτοι ήσαν οι οιωνοσκόποι. Οι Τυρρηνοί εις όλα τα έργα των ελάμβανον αυτούς οδηγούς. Οι κανόνες δ' ούς υποτίθεται ακολουθήσας ο Ρωμύλος εις την κτίσιν της Ρώμης ήσαν θρησκευτικώς υποχρεωτικοί διά την ίδρυσιν πασών των Τυρρηνικών πόλεων.

203) Πωμήριον Pomœrium εκ του post, mœrus αντί murus.

204) Της πρώτης. Κ α λ ά ν δ α ς έλεγον οι Ρωμαίοι την νουμηνίαν, Ε ι δ ο ύ ς την ημέραν της πανσελήνου, 13ην ή 17ην εκάστου μηνός, και Ν όν ν α ς την προ ταύτης εννάτην ημέραν. Ηρίθμουν δ' αφ' εκάστης των διαιρέσεων τούτων προς την προηγουμένην, λέγοντες πρώτη, δευτέρα κτλ. προ των Καλανδών, προ των Ειδών κτλ. του Μαρτίου, και ούτω καθεξής. Η 11η προ των Καλαιδών Μαΐου ην άρα η 20 Απριλίου.

205) Π α λ ί λ ι α ή Π α ρ ί λ ι α γράφεται η εορτή παρά Ρωμαίοις· είς τινα δε χειρόγραφα του Πλουτάρχου κοινώς Π α λ ήλ ι α.

206) Τριακοστή ελληνικού μηνός.

207) Έκλειψις ηλίου, ουχί σελήνης, ήτις δεν εδύνατο να συμβή κατά τριακάδα.

208) Αντίμαχος ποιητής επί Πλάτωνος, κατ' άλλους εκ Κλάρου ή Κολοφώνος.

209) Επί Καίσαρος.

210) Τω όντι η θεωρία είναι η αυτή, δηλαδή επίσης ανύπαρκτος δι' αμφότερα.

211) Τέλος Νοεμβρίου. Κατά το έτος εκείνο υπελογίσθη ότι έκλειψις δεν έγινεν.

212) Τέλος Αυγούστου.

213) Τέλος Μαρτίου και αρχάς Απριλίου.

214) Populus.

215) Εκ του Senex. γέρων.

216) Εύανδρος, απόγονος του Πελεσγού, οδηγήσας Αρκάδων αποικίαν εις Ιταλίαν 60 έτη προ των Τρωικών.

217) Patres conscripti.

218)Το επίθετον τούτο είχεν όμως και εν Ελλάδι ο Ποσειδών καθ' ό συρόμενος υπό θαλασσίων ίππων.

219) Curiæ.

220) Άγνωστος αλλαχόθεν ιστορικός.

221) Ιόβας, ο υιός του Βασιλέως της Ματριτανίας, αιχμαλωτισθείς και ανατραφείς εν Ρώμη, λαβών δε παρ' Αυγούστου οπίσω μέρος της πατρικής Βασιλείας, και Κλεοπάτραν την Αντωνίου εις γυναίκα. Συνέγραψεν ιστορίαν.

222) Διότι α ο λ λ ή ς σημαίνει το συνηθροισμένος, σεσωρευμένος.

223) Ζηνόδοτος, ιστορικός άλλως άγνωστος.

224) Και εις το σύγγραμμα αυτού το επιγραφόμενον «Κεφαλαίων καταγραφή» ή «Αιτία», ως εις το τέλος ταύτης της παραγράφου το ονομάζει, την αυτήν αποδίδει έννοιαν εις την λέξιν «ταλασία», παραγομένην, ως λέγει, εκ του τ α λ ά ρ ο υ, του δηλούντος την ρώκαν, ή μάλλον το καλάθιον το περιέχον τα έρια και λοιπά των γυναικών εργόχειρα· διότι την νύμφην καθίζοντες επί μηλωτής, έθετον πλησίον της ρώκαν και άτρακτον, και αυτή δι' ερίων έστεφεν την θύραν του ανδρός της.

225) Σωζόμενον πόνημα του Πλουτάρχου, το εκδεδομένον, ως προερρέθη, υπό τον τίτλον «Κεφαλαίων καταγραφή».

226) Λαός του Ακτίου.

227) Ουάρων, πολυμαθέστατος Ρωμαίος συγγρφ. επί Καίσαρος.

228) Στρατιωτικός φύλαρχος.

229) Μάρκελλος, ο περίφημος πορθητής των Συρακουσών και νικητής του Αννίβου, ζων περί τα 230 π. χ. Ίδε βίον αυτού.

230) Ο Αλικαρνασσεύς.

231) Δημάρατος, Κορίνθιος Βακχιάδης, κατά τον 7ον αιώνα προ Χριστού φυγών τους Κυψελίδας, και εν Τυρρηνία της Ιταλίας γενάρχης τυρρηνικής δυναστείας γενόμενος.

232) Ποπλικόλας (Ουαλέριος) συναγωνιστής του αρχαίου Βρούτου κατά των Ταρκυνίων περί τα 507 π. χ.

233) Αντίγονος Καρύστιος, επί Πτολεμαίου Φιλαδέλφου, γράψας περιέργους ιστορίας, και ιστορίαν φιλοσόφων.

234) Ρυμιτάλκης, βασιλεύς των Θρακών, εγκαταλείψας την μερίδα του Πομπηίου και προστεθείς εις την του Καίσαρος.

235) Ίδ. ανωτ. §. ΙΔ.

236) Σουλπίκιος (Γάλβας ή Γάλλος), ο πρώτος ρωμαίος αστρονόμος κατά τα 150 π. Χ.

237) Ίδ. Σημ. Σελ. 89.

238) Σιμύλος, ποιητής άλλοθεν άγνωστος.

239) Όθεν έμεινε να λέγηται Βούλλα ή σφραγίς.

240) Μονήτα Ήρα, η Μνημοσύνη εκ του Μόνηρε, του υπομιμνήσκειν. Εν τω ναώ τούτω ην και το νομισματοκοπείον εξ ού Μανήτα, το κοινώς Μ ο ν έ δ α, ωνομάσθη το νόμισμα.

241) Ίδ. βίον Νουμά, III και ΙΘ.

242) Διότι Ματρώνα είναι η έγγαμος γυνή, η οικοδέσποινα.

243) Κατ' άλλους, και κατ' αυτόν τον Πλούταρχον αλλαχού, εν τοις Κ ε φ α λ α ί ο ι ς, η μήτηρ.

244) Ίδε ανωτ. § ΙΓ.

245) Εις την Αρκαδίαν υπάρχει το Λύκαιον όρος, εφ' ού ελατρεύετο ο Λύκαιος Ζευς.

246) Αντί κ ε ν ό ν είς τινας εκδόσεις φέρεται κ ο ι ν ό ν, και εξηγήθη, ότι το όνομα Λ ύ κ ο ς εφαρμόζεται εις αμφότερα τα γένη.

247) Οι ιερείς των Λουπερκίων.

248) Ποιήματα συγκείμενα εναλλάξ εξ εξαμέτρων και πενταμέτρων.

249) Γάιος Ακίλιος, νομομαθής και συγγραφεύς, φίλος του Κικέρωνος. Των συγγραμμάτων του ουδέν διεσώθη.

250) Κατ' άλλον μύθον, όν ακολουθεί ο Πλούταρχος εις την αρχήν αυτού τούτου του βίου, αι Εστιάδες προϋπήρχαν του Ρωμύλου, και Εστιάς ην και η μήτηρ αυτού. Η λατρεία του πυρός ην αρχαιοτάτη, και πιθανώς εξ Ασίας εις τας ελληνικάς και λατινικάς φυλάς μεταβάσα.

251) Ετησία θυσία ετελείτο υπό των βασιλέων εν Λαβινίω, όπου είχον κατατεθή, τα εκ Τρωάδος Παλλάδια.

252) Θέσις καθ' ήν εκαθαρίζοντο τα στρατεύματα.

253) Ο λαός του Λατίου.

254) Ίδε ανωτ. § ΙΒ.

255) Λαός των Σαβίνων.

256) Σεξτίλιος, ο έπειτα κληθείς Αύγουστος Ίδ. και § IB.

257) Θυσία ην ετέλει ο θανατώσας εκατόν εχθρούς ιδιοχείρως.

258) Επτάκωμον μάλλον, το περιέχον επτά πόλεις ή χωρία, κατά Διονύσιον τον Αλικαρνασσέα. Ήτον δε χώρα κειμένη παρά τον Τίβεριν.

259) Ίδ. ανωτ. § ΙΒ.

260) Οι Τυρρηνοί της Iταλίας θεωρούνται ως εκ Πελασγικής ρίζης καταγόμενοι, προελθόντες δ' εκ της Λυδίας, ής πρωτεύουσα ήταν αι Σάρδεις, και όπου αρχαιότατα υπήρχε πόλις Τύρρα ονομαζομένη, η μετά ταύτα Μητρόπολις.

261) Celer ταχύς.

262) Baculum, εκ του ελληνικού «βάκτρον».

263) Ίδ. §ΙΒ.

264) Κατά Παυσανίαν (ΣΤ, 19) ο Κλεομήδης, θανατώσας εις τους Ολυμπιακούς αγώνας τον αντίπαλόν του, και διά τούτο στερηθείς του βραβείου, παρεφρόνησε και έπραξε το ενταύθα διηγούμενον. Ο χρησμός διέταττε ν' αποδοθώσι θυσίαι εις τον παράφρονα τούτον.

265) Το αυτό διηγείται και ο Παυσανίας (Θ, 16). Άλλα κατ' άλλους, και κατ' αυτόν τον Πλούταρχον αλλαχού (Σωκρ. δαιμόν.) οι Βοιωτοί έλεγον ότι έχουσι τον τάφον της μητρός του Ηρακλέους εν Αλιάρτω.

266) Μέτρον ασυνάρτητον, εν ώ επικρατούσι δάκτυλοι και τροχαίοι, Χωρίον μη σωζόμενον του Πινδάρου.

267) Ηράκλειτος, ο Εφέσιος φιλόσοφος, ακμάσας περί Ολ. 70.

268) Την οπωσούν υλιστικήν ταύτην φιλοσοφίαν του Ηρακλείτου και αλλαχού εκθέτει ο Πλούταρχος. Π. Εκλ. Χρηστ. § 41.

269) Η δόξα αύτη είναι του Ησιόδου.

270) Ρήγιον, πόλις της κάτω Ιταλίας.

271) Ίδ. κατωτ. Βίον Καμίλλου.

272) Του Διονύσου, όστις την εύρεν εγκαταλελειμμένην εις Νάξον, και ερασθείς αυτής την απεθέωσε.

273) Την συμφοράν του Ιππολύτου είχε να παραλείψει ν' αναφέρει ο Πλούταρχος εν τω Βίω του Θησέως.

274) Υιός του Καρδιλίου Μαξίμου. Ύπατος εν έτει 231 π. Χ.

275) Τους Διοσκούρους, αδελφούς της Ελένης.

276) Του Πάριδος.

277) Ίδ. Θησ. § ΣΤ.

278) Ανακωχή ιερά, διαρκούσα εν όσω και οι Ολυμπιακοί αγώνες, ίνα δύνανται πάντες οι Έλληνες, και αυτοί οι διαμαχόμενοι, να έρχωνται εις αυτούς· συνετέλεσε μεγάλως εις την συσχέτισιν πάντων των Ελλήνων και εις την εξημέρωσιν των ηθών.

279) Εις Ολυμπίαν ανετέθη υπό του Ιφίτου δίσκος εφ' ού ήσαν αναγεγραμμένα τα ονόματα των βασιλέων της Σπάρτης.

280) Ερατοσθένης, γραμματικός και γεωγράφος, επί Πτολεμαίου του Ευεργέτου.

281) Απολλόδωρος, Αθηναίος, ο συγγράψας την μυθολογικήν βιβλιοθήκην, 150 π. Χ.

282) Η πρώτη Ολυμπιάς 777 π. Χ. Τον Λυκούργον λέγουσιν ακμάσαντα περί τα 900.

283) Τίμαιος, φιλόσοφος εκ Λοκρών της Ιταλίας, διδάσκαλος του Πλάτωνος. Άλλος ομώνυμος ήτον ο Σικελιώτης, ο ζήσας επί των πρώτων Πτολεμαίων.

284) Κατά την κοινοτέραν γνώμην ο Όμηρος έζη περί τα 800 π. Χ.

285) Εις το περί Λακεδ. πολιτείας.

286) Ίδ. Θησ. § I

287) Αριστόδημος Ηρακλείδης, είς των εις την Πελοπόννησον εκστρατευσάντων, πατήρ των πρώτων δύω βασιλέων της Σπάρτης.

288) Διευτυχίδας, άγνωστος αλλαχόθεν ιστορικός, Δωριεύς κατά το όνομα. Ίσως Λευτιχίδας.

289) Είλωτες, κάτοικοι της πόλεως Έλους εν Λακωνία.

290) Κάτοικοι της Κλείτορος, πόλεως της Αρκαδίας. Σώζεται χωρίον ομώνυμον.

291) Δωρική αιτιατική, αντί Π ρ ο δ ί κ ο υ ς.

292) Κρεώφυλος, φίλος του Ομήρου, υπ' άλλων Κρεόφυλος ή Κρεώφιλος γραφόμενος.

293) Εις την Αίγυπτον τα επαγγέλματα ήσαν διαδοχικά. Ιδίως δε διηρείτο ο πληθυσμός εις τρεις τάξεις, τους ιερείς, τους πολεμιστάς και τον δήμον.

294) Ιβηρία ή Ισπανία. Γυμνοσοφισταί, αίρεσις Ινδών φιλοσόφων.

295) Αριστοκράτης, Σπαρτιάτης, ιστορικός, άγνωστος αλλαχόθεν.

296) Ίδ. τον χρησμόν εν Ηροδ. Γ, 65.

297) Έρμιππος, ίσως ο Σμυρναίος φιλόσοφος, ο γράψας ιστορίαν του Πυθαγόρου, κατά Διογ. Λαέρτ.

298) Αθηνά εν Σπάρτη ονομαζομένη Χαλκίοικος, διότι ο ναός αυτής, αρχαιότατος ων, είχεν εσωτερικώς κατά τον αρχαϊκόν τρόπον επεστρωμένους τους τοίχους διά χαλκών πλακών.

299) Σφαίρος εκ Βοσπόρου, μαθητής του Κλεάνθους, επί Πτολεμαίου, έγραψε βίον Σωκράτους και Πολιτείαν Λακεδαιμονίων.

300) Πάντοτε αι Πυθαγόρειοι προλήψεις περί αριθμών.

301) Ιδού της μήτρας το κείμενον. «Διός Ελλανίου και Αθηνάς Ελλανίας ιερόν ιδρυσάμενον, Φυλάς φυλάξαντα και Ωβάς ωβάξαντα, τριάκοντα, Γερουσίαν συν Αρχαγέταις, καταστήσαντα, ώρας εξ ώρας απελλάζειν μεταξύ Βαβύκας τε και Κνακίωνος, ούτως εισφέρειν τε και αφίστασθαι· δάμω δ' αγοράν ήμεν και κράτος». Φ υ λ ά ξ α ς και Ω β ά ξ α ς εισίν οι δωρικοί αόριστοι του Φυλάζω και Ωβάζω.

302) Ωβή δε, πιθανώς η δωρική μορφή του Οίη = μόνη, ην η πολιτική πρώτη μονάς, ο δήμος, εν Σπάρτη.

303) Διότι ο Απόλλων ελέγετο δωριστί και Απέλλων, ως το Κόρκυρα Κέρκυρα και άλλα. Αλλ' έτεροι νομίζουσι την παραγωγήν συγγενή του αέλλα.

304) Σήμερον δε Κ ε λ ε φ ί ν α. Κατά Λεικ, Κνακέων, το Τρυπιώτικα, και Βαβίκα, ποταμός επίσης, η Κ ε λ ε φ ί ν α.

305) Εβασίλευσαν επί του πρώτου Μεσσηνιακού πολέμου εν έτει 742.

306) Ιδού το κείμενον. «Αι δε σκολιάν ο δάμος έλοιτο, τους πρεσβυγενέας και αρχαγέτας αποστατήρας ήμεν».

307) Τυρταίος, λυρικός ποιητής Αθηναίος. Οι Αθηναίοι έδωκαν αυτόν εις τους Σπαρτιάτας ως στρατηγόν κατά τον Μεσσηνιακόν πόλεμον.

308) Περί Νόμων, Γ.

309) Διότι ήσαν Ηρακλείδαι. Του Τημένου, βασιλέως του Άργους, αδελφός ην ο Κρεσφόντης, βασιλεύς της Μεσσηνίας, και ανεψιοί ο Προκλής και ο Ευρυσθένης, βασιλείς της Λακωνίας.

310) Ίδε. §ΣΤ.

311) Μέδιμνος, το σύνηθες μεγαλήτερον μέτρον των ξηρών καρπών, περιελάμβανε 48 χοίνικας, ή 192 κοτύλας = 1 κοιλόν, 1 οκά και 227 δράμια.

312) Η μνα είναι ποσότης 100 δραχμών.

313) Κριτίας ο περί Ελλ. πολιτειών γράψας, κατά Αιλιαν. Π. Ις. Ι. 13

314) Εκ του οψ οπός, oculus.

315) Διοσκορίδης, συγγραφεύς άλλοθεν άγνωστος, άλλος του ιατρού.

316) Ίδ. ανωτ. § II. Χοεύς δε ή Χους, το τέταρτον του αμφορέως, σχεδόν ίσον τη οκκά. Μνα, 100 δραχμαί ή δράμια.

317) Κατά τον Πελοποννησιακόν πόλεμον.

318) Οι πολέμαρχοι ήσαν έξ, και έκαστος διώκει ανά μίαν μέραν.

319) Εν Αθήναις είχον ψήφους πλήρεις και άλλας τετρυπημένας. Αι πρώται ήσαν αθωωτικαί, αι άλλαι καταδικαστικαί.

320) Επαρχία της Μικράς Ασίας εις τον Εύξεινον Πόντον.

321) Λεωτυχίδας, βασιλεύς της Σπάρτης επί των Μηδικών, αριστεύσας εν Μυκάλη.

322) Φατνώματα εκαλούντο αι τετράγωνοι εσοχαί, αίτινες κοσμούσι τας οροφάς των ναών και των πολιτελών οίκων.

323) Αγησίλαος, ο περίφημος βασιλεύς της Σπάρτης επί Επαμεινώνδου.

324) Ανταλκίδας, συνομολογήσας την περίφημον, συνθήκην μετά των Περσών.

325) Αριστοτ. Πολιτ. Β, 6.

326) Πλάτ. Πολιτ. 5. Γεωμετρική ανάγκη είναι η των αποδείξεων.

327) Η έποψις αύτη, η αφομοιούσα τους ανθρώπους προς τα ζώα, ήτον του Λυκούργου, ελπίζομεν όμως ότι όχι και του ηθικού Πλουτάρχου.

328) Ταΰγετος, το όρος της Λακωνίας, το υπερκείμενον της Σπάρτης.

329) Αποσφακελίζουσιν, ως ηθέλομεν είπει σήμερον κακαρόνουσι.

330) Ο Περικλής ήτον θείος και επίτροπος του Αλκιβιάδου.

331) Οι αρχαίοι ηλείφοντο διά μύρων, όπως διατηρώσι το δέρμα ελαστικόν και ευώδες.

332) Λυκόφανος καθ' Ησύχιον ήτον το ακανθώδες φυτόν το ονομαζόμενον εχινόποδα.

333) Εννοείται ότι η θεωρία αύτη του πνεύματος παρασύροντος την ύλην δεν στηρίζεται επί της ορθής επιστήμης.

334) Άγαλμα της Ορθίας Αρτέμιδος εκόμισεν ο Ορέστης μετά της Ιφιγενείας εκ της Ταυρικής χερσοννήσου, και ίδρυσεν αυτό εις την θέσιν την ονομαζομένην Λιμναίον. Κατ' αρχάς του επρόσφερον ανθρωποθυσίας, ως εν τη Ταυρική. Ταύτας εμετρίασε, κατά Παυσανίαν (Γ. 16), ο Λυκούργος εις την μαστίγωσιν των παίδων.

335) Ο είς των βασιλέων της Σπάρτης επί του Πελοποννησιακού πολέμου.

336) Οι μεν εννοούσιν ότι απηγόρευσε την πυγμήν, άλλοι ότι επέτρεψε τους αγώνας εκείνους εις ούς ανεγνωρίζοντο ηττηθέντες δι' ανατάσεως της χειρός.

337) Αρχιδαμίδας, άγνωστος άλλως.

338) Άραγε ο Μιλήσιος συγγραφεύς προ του Ηροδότου, ή ο Αβδηρίτης ιστοριογράφος;

339) Δημάρατος, ο Βασιλεύς της Σπάρτης, ο έπειτα παρακολουθήσας τον Δαρείον κατά της Ελλάδος.

340) «Ο τίν ανομοιότατος».

341) Ίδ. ανωτ. § ΙΘ.

342 3) Η Ολυμπία κείται εν τη Ηλεία, δι' ό την επιστασίαν της εορτής είχον οι Ηλείοι.

343) Θεόπομπος, βασιλεύς επί του πρώτου μεσσηνιακού πολέμου.

344) Πλειστώναξ, βασιλεύς της Σπάρτης, υιός του βασιλέως Παυσανίου.

345) Ίδ. Σελ. 162.

346) «Αυτάς άκουκα τήνας».

347) Μία από τας διεσκεδάσεις των αρχαίων ήσαν αι αλεκτορομαχίαι.

348) Οι αρχαίοι έλεγαν ότι «φιλογυμναστούσιν οι Λάκωνες».

349) Τ ρ έ σ α ν τ ε ς ελέγοντο οι ριψάσπιδες, οίτινες εν Σπάρτη περιεφρονούντο, και ήσαν της κοινωνίας απόβλητοι.

350) Τέρπανδρος, περίφημος λυρικός ποιητής εκ Λέσβου, περί την 60 Ολυμπιάδα ακμάσας.

351) Ο Αλκμάν, δούλος εκ Σάρδεων, απελευθερωθείς και ανατραφείς εν Σπάρτη κατά την εβδόμην προ Χριστού εκατονταετηρίδα, περί Ολ. 30.

352) Το πολεμικόν άσμα του Κάστορος, ενός των Διοσκούρων, οίτινες ήσαν οι πολιούχοι δαίμονες της Σπάρτης.

353) Οι αγώνες διηρούντο εις χρηματίτας και στεφανίτας· οι μεν ήσαν οι αμοιβόμενοι διά χρηματικού βραβείου, οι δε διά στεφάνου.

354) Ιππίας, σοφός εξ Ήλιδος, ακμάσας περί τα 400 π. Χ. Τούτον έχει ο Πλάτων ως αντικείμενον των δύο διαλόγων του, των επιγραφομένων Ιππίας μείζων και Ιππίας ελάσσων.

355) Φιλοστέφανος Κυρηναίος, συγγράψας περιγραφήν των χωρών ας περιήλθεν. Αθήν.

356) Δημήτριος Φαληρεύς, ο διοικήσας τας Αθηνάς επί Κασσάνδρου. Ανήρ πεπαιδευμένος, διάφορα συγγράψας, εξ ών ολίγα σώζονται.

357) Όταν ετελούντο τα Ολύμπια, εκηρύττετο γενική ανακωχή όπλων, καλουμένη «Ιερά εκκεχειρία», όπως πάντες οι Έλληνες, και αυτοί οι πολεμούντες προς αλλήλους, δύνανται να έρχωνται εις τους αγώνας. Η διάταξις αύτη πολύ συνετέλει εις το να μαλάσση τα ήθη και να πραΰνη τας έχθρας.

358) Ίδ. ανωτέρ. § 15.

359) Βασιλεύς Ηλείας, ανανεώσας ή συστήσας τους Ολυμπιακούς αγώνας περί το έτος 884 π. Χ.

360) Σωσίβιος, πιθανώς ο Λακεδαιμόνιος γραμματικός, όν ο Σουίδας, ως «Λύσεις» γράψαντα.

361) Παιδάρετος, στρατηγός Λακεδαιμόνιος επί του Πελοποννησιακού πολέμου.

362) Τριακόσιοι, οι λεγόμενοι Ι π π ε ί ς, σωματοφύλακες του βασιλέως.

363) Του μεγάλου Βασιλέως δηλαδή, του των Περσών.

364) «Αίκα τύχωμες, δημοσία· αίκα αποτύχωμες, ιδία».

365) Ο περίφημος στρατηγός των Λακεδαιμονίων εν τω Πελοποννησιακώ πολέμω, ο εν Αμφιπόλει φονευθείς.

366) Θουκ. Δ. 80. Μετά την ήτταν εν Πύλω.

367) Επί Επαμεινώνδου.

368) και

369) Ίδ. ανωτ. § ΚΑ.

370) Σπένδων, λυρικός ποιητής, άλλως άγνωστος.

371) «Ουκ εθέλειν τ α ς δ ε σ π ο σ ύ ν α ς».

372) Συμβάντα επί του πρώτου Μεσσηνιακού πολέμου, κατά τα 467 π. Χ.. Υπέρ τους δισμυρίους αριθμούνται οι απολεσθέντες Σπαρτιάται υπό τα ερείπια των οικιών των. Β Κιμ. ΣΤ — Διόδ. ΙΑ, 63.

373) Θεόπομπος, συμβασιλεύσας μετά του Πολυδώρ. Ίδ. ανωτέρ. Ζ'

374) Απ' εναντίας δηλαδή του ό,τι έπραξαν οι Αθηναίοι, οίτινες έταξαν βαρείς φόρους εις τους συμμάχους.

375) Καλλικρατίδας, ο περίφημος της Σπάρτης στρατηγός, ο εν Αργινούσαις πεσών.

376) Στρατόνικος, κιθαρωδός και σατυρικός Αθηναίος, επί Αλεξάνδρου.

377) Αντισθένης, Αθηναίος, μαθητής του Σωκράτους, αρχηγός των Κυνικών, εδίδασκεν εις το Κυνόσαργες.

378) Ο Διογένης ούτος αμφιβάλλεται αν είναι ο Κυνικός.

379) Ζήνων, φιλόσοφος Κύπριος, αρχηγός της Στωικής σχολής. Συνέγραψε και αυτός πολιτείαν, ανταγωνιζόμενος προς τον Πλάτωνα. Απεδίδοντο δ' εις αυτήν αρχαί ακολάστου ελευθερίας.

380) Κίρρα, πόλις της Φωκίδος, επί του Κρισσαϊκού κόλπου, όστις είναι μέρος του Κορινθιακού.

381) Απολλόθεμις, ιστορικός άλλως άγνωστος.

382) Ίδ. ανωτ. §. Α.

383) Αριστόξενος, ίσως ο εκ Τάραντος μαθητής του Αριστοτέλους, ο πρώτος γράψας περί Μουσικής.

384) Πόλις, ως φαίνεται, της Κρήτης.

385) Άγνωστος Ιστορικός.

386) Αντί γενεαλογιών λέγει ο Πλούταρχος σ τ έ μ μ α τ α, διότι οι Ρωμαίοι διετήρουν εν ταις οικίαις των τας εικόνας των προγόνων των εστεφανωμένας, και όσω περισσοτέρας είχον, τόσω μείζων απόδειξις ευγενείας ελογίζετο τούτο.

387) Ίδε βίον Καμίλλου.

388) Οι αρχαίοι χρονολόγοι ηρίθμουν κατ' Ολυμπιάδας, και διά των ονομάτων των νικητών, ών κατάλογος διετηρείτο εν Ολυμπία· Αλλ' αι των πρώτων Ολυμπιάδων αναγραφαί δεν είναι ασφαλείς. Ο δ' Ιππίας είναι πιθανώς ο και εν τω Βίω του Λυκούργου § ΚΓ. αναφερόμενος.

389) «Πέμπτην ισταμένου» λέγει το κείμενον, διότι οι αρχαίοι διήρουν τους μήνας εις τρεις δεκάδας· η πρώτη ελέγετο «ισταμένου μηνός» η δευτέρα «μεσούντος», η τρίτη «φθίνοντος».

390) Η αυτή διήγησις υπάρχει και εν τω Βίω του Ρωμύλου, όστις εγράφη μετά τον του Νουμά.

391) Διακοσίους λέγει εν Β. Ρωμύλου· ομοίως δε και ο Δίον. ο Αλικαρνασεύς, άλλως όστις διηγείται (Β, 15) το περί διανομής της εξουσίας.

392) Η εικοστή πρώτη Απριλίου. Ίδ. Ρωμύλ. 30.

393) Άττης, Λυδός, ηγαπάτο υπό της Κυβέλης. Ενδυμίων ηγαπάτο υπό της Σελήνης, και ηγάπα την Ήραν. Ο Ηρόδοτος είναι άγνωστος.

394) Φόρβας, αρχαίος βασιλεύς του Άργους. Ο Απόλλων τον μετέθεσε μετά θάνατον εις ουρανόν ως αστερισμόν, τον Οφιούχον. — Υάκυνθος, υιός του Αμύκλου, εκ Σπάρτης· αγαπητός του Απόλλωνος, φονευθείς υπ' αυτού διά δίσκου εξ απροσεξίας. — Άδμητος, βασιλεύς των Φερών εν Θεσσαλία, είς των Αργοναυτών. Ο Απόλλων εξορισθείς εκ του ουρανού ήλθε προς αυτόν και έβοσκε τα πρόβατά του.

395) Ιππόλυτος, υιός Ροπάλου, του βασιλέως της Θεσσαλίας.

396) Ο Πίνδαρος ελάτρευεν ιδίως τον Πάνα, εσύνθεσεν ύμνους εις αυτόν, και ελέγετο ότι ήκουσέ ποτε τον Θεόν ψάλλοντα ένα των ύμνων εκείνων.

397) Αρχίλοχος, αρχαίος λυρικός και σατυρικός ποιητής. Ο φονεύς αυτού Καλλόνδας απεβλήθη υπό της Πυθίας, και διετάχθη έπειτα ν' απέλθη εις Ταίναρον όπως εξιλεώση την ψυχήν του ιερού ανδρός των Μουσών.

398) Ο Ησίοδος, κατ' αυτόν τον Πλούταρχον (Συμπόσ. ζ', σοφ. 19), εφονεύθη υπό Λοκρών. Το δε σώμα του, φερόμενον υπό του ποταμού Δάφνου, εκομίσθη υπό δελφίνων εις Ρίον. Οι δε Λοκροί, αναγνωρίσαντες αυτό εθανάτωσαν τους φονείς του.

399) Μετά θάνατον οι Αθηναίοι ετίμησαν ως ήρωα τον Σοφοκλήν, και τω ωκοδόμησαν ηρώον. Ο δ' άλλος θεοί όστις τον ετίμησεν αποθανόντα ήτον ο Βάκχος. Αποθανών επί του Πελοποννησιακού πολέμου, δεν εδύνατο να ταφή εις Δεκέλειαν, όπου έκειντο οι πρόγονοί του· ο δε Θεός, δις επιφανείς εις τον Λύσανδρον τον διέταξε ν' αποδώση τιμάς εις τον ποιητήν (Παυσ. Α, 21).

400) Ζάλευκος, νομοθέτης των εν Ιταλία Λοκρών, επί Πυθαγόρου. Έλεγε δ' ότι η Αθηνά κατερχομένη προς αυτόν, τω υπηγόρευε τους νόμους του.

401) Μίνως ο νομοθέτης των Κρητών· Ζωρόαστρος ο των Περσών, κατά την έκτην εκατονταετηρίδα προ Χριστού.

402) Βακχυλίδης, Κείος, λυρικός ποιητής, ανεψιός του Σιμωνίδου.

403) Φ λ α μ ί ν σημαίνει στεφανηφόρος, κατά Διονύσιον τον Αλικαρνασσέα (Ρωμ. αρχ. Β.), παραγόμενον εκ του Φ λ ά μ α, δηλούντος τον πίλον, και το διάδημα.

404) Ίδε Ρωμύλ. § ΙΔ.

405) Τίμων, εκ Φλινούντος της Πελοποννήσου, φιλόσοφος σκεπτικός, επί Πτολεμαίου του Φιλαδέλφου.

406) Ο Πυθαγόρας επέβαλεν εις τους μαθητάς του απόλυτον σιωπήν.

407) Επίχαρμος ποιητής κωμικός Συρακούσιος, ακμάσας περί τα 180 π. Χ.

408) Πιθανώς αγάλματα εξ Ελλάδος εις Ρώμην μετακομισθέντα

409) Κατά Τ. Λίβιον ο Νουμάς Μάρκιος, υιός του συγκλητικού Μαρκίου.

410) Pons, pontem.

411) Την επί του Τιβέριος.

412) Ο άσβεστος λύχνος έκαιεν εις τον ναόν της Πολιάδος Αθηνάς, έχων χαλκήν καπνοδόχην εις σχήμα φοίνικος, έργον του Καλλιμάχου.

413) Αριστίων ή Αθηνίων, τυραννίας των Αθηνών επί Μυθριδάτου, ού απετέλεσε στρατηγός.

414) Το περί των τριπαίδων γυναικών νομοθέτημα είναι του Αυγούστου· αναφέρεται δ' ενταύθα ως παράδειγμα μόνον. Ομοίως και αι τιμαί των ραβδουχιών εις τας Εστιάδας.

415) Collis βουνός.

416) Τούτο λέγει Θεόφραστος περί Πλάτωνος, αναφέρει ο Πλούταρχος εν τοις «Πλατωνικοίς ζητήμασι».

417) Εκ του ε ί ρ ω του λέγω, όθεν ε ί ρ η ο λόγος.

418) Εκ της νήσου Σαμοθράκης, ή εκ της εν Αρκαδία Μαντινείας. Οι δε σάλιοι εκ του salire, ό εστί πηδάν.

419) Ίδε Ρωμύλ. ΙΔ.

420) Αληθέστερον φαίνεται ότι Άνακες ήτον ταυτό τω Άνακτες, ως ελέγοντο οι κατά τόπους αρχηγοί εν τοις αρχαιοτάτοις χρόνοις.

421) Veterem memoriam.

422) Regia.

423) Hoc agel.

424) Μέτρον σιτηρών.

425) Ταύτα εισί συνεπή προς τας παραδόξους περί δυνάμεως των αριθμών ιδέας του Πυθαγόρου, όστις εθεώρει τους περιττούς ή μονούς ως τελειοτέρους των αρτίων ή ζυγών, καθό αδιαιρέτους.

426) Κατά Διονύσιον τον Θράκα οι Αιγύπτιοι ιερείς διά του περιστρεφομένου τροχού παρίστων την αστασίαν των ανθρωπίνων πραγμάτων. (Κλ. Αλεξ. Στρωμ. Ε, 8).

427) Ιδαίοι δάκτυλοι ήσαν πανάρχαιόν τι σύστημα ιερατικόν Κρήτης, περί ών παντοία δεισιδαιμόνως επιστεύοντο. Αυτοί ελέγοντο κρύψαντες και αναθρέψαντες τον Δία εν ταις νάπαις της Ίδης, δι' ό και ιερείς της Κυβέλης ωνομάζοντο. Εις αυτούς και υπερανθρώπινοι και μαγικαί απεδίδοντο ενέργειαι, και πολλαί των παναρχαίων εφευρέσεων, ιδίως δε της μεταλλουργίας. Πιθανώς δ' εικάζεται ότι ήσαν ίσως ξένοι τινές, εξ Ασίας προερχόμενοι τεχνίται, και την άγνωστον έτι αυτών βιομηχανίαν εις την Ελλάδα περιφέροντες και εισάγοντες.

428) Ο Πλούταρχος εννοεί ότι ωνομάσθη Ιλίκιος, ως δήθεν εξιλασμού τόπος. Κατά δε Οβίδιον ( Ημερολ. Γ, 329) εκαλείτο elicium κατά τον Δία, ως δι' ευχών καταγόμενον από του elici βήματος, του εξάγω ή κατάγω.

429) Από του ελληνικού Πάγος, ο λόφος, διότι επί λόφων ήσαν σχεδόν πάντοτε αι πανάρχαιαι οικήσεις.

430) Οι Αιγύπτιοι είχον αξιώσεις αρχαιοτάτου πολιτισμού, και τα μνημεία αυτών αποδεικνύουσιν ότι αι αξιώσεις των ήσαν δίκαιαι· ο δε Πλούταρχος εξ εθνικής προλήψεως αρνείται τούτο. Μόνη η κάτω Αίγυπτος, η προς την Μεσόγειον, φαίνεται ότι επολιτίσθη πολύ βραδύτερον, διότι αρχαιότατα κατεκλύζετο υπό του Νείλου.

431) December.

432) Μάρτιος, επώνυμος του Άρεως, Μαρς, Απρίλιος, υποτίθεται ενταύθα παραγόμενον εκ του Α φ ρ ο δ ί τ η, ψιλουμένου του φ εις π.

433) Εκ του Aperio. Ο μην της α ν ο ί ξ ε ω ς.

434) Μαία η μήτηρ του Ερμού.

435) Juno η Ήρα.

436) Majores innioves

437) Ο Σεπτέμβριος ωνομάσθη Γερμανικός, ο δ' Οκτώβριος Δομιτιανός.

438) Εκ του Februo, ο εστί καθαίρω.

439) Φ υ τ ο ί ς λέγει το κείμενον είς τινας εκδόσεις. Φ θ ι τ ο ί ς δε ή φ θ ι μ έ ν ο ι ς υπέθεσάν τινες των εκδοτών. Κατά την αυτήν εποχήν, κατ' Ανθεστηριώνα, αντιστοιχούντα προς τον Φεβρουάριον, ετέλουν και οι Έλληνες τας θυσίας υπέρ των αποθανόντων, και ημείς την των ψυχών μνήμην.

440) Lupercalia, Ελληνιστί Λ ύ κ α ι α, εορτή τω Πανί. Ο δε καθαρμός ήτον οιονεί αγιασμός.

441) Γάιος (ουχί Μάρκος) Ατίλιος, μετά τον α'. Λιβυκόν πόλεμον, το έτος 519 από κτίσεως Ρώμης, 235 π. Χ. Ο ναός του Ιανού εκλείσθη και επί Νέρωνος, επί Ουεσπασιανού, και τρις επί Αυγούστου.

442) Πλάτ. Πολιτ. ΣΤ. Διά τας γνώμας ταύτας άς ετόλμα να λέγει ο Πλάτων, κατεδιώχθη υπό των συγχρόνων του, ως ο ίδιος αυτός μαρτυρεί.

443) Πλάτ. Πολιτ. ΣΤ. Διά τας γνώμας ταύτας άς ετόλμα να λέγει ο Πλάτων, κατεδιώχθη υπό των συγχρόνων του, ως ο ίδιος αυτός μαρτυρεί.

444) Ιστορικός Ρωμαίος άγνωστος.

445) Οι Τυρηνοί φαίνεται ότι αρχαιότατα συνείθιζον να μη καίωσι τα σώματα, ως οι Έλληνες, αλλά να τα ενταφιάζωσι μάλλον έγκλειστα εις λάρνακας, και το έθος τούτο εξενίκησε προ πάντων επί της εισαγωγής του Χριστιανισμού, ως πρεσβεύοντος την των σωμάτων ανάστασιν. Η Ρώμη μέχρι της αποβολής των Ταρκινίων ην πόλις τυρρηνική.

446) Κύρβεις ήσαν πίνακες εφ' ών ήσαν γεγραμμένοι οι νόμοι.

447) Άγνωστος ιστορικός Ίδ. Ρωμύλ. ΙΔ.

448) Ήσαν ύπατοι κατά τα 573 ά. κ. Ρ. Άρα 500 και ουχί 400 έτη μετά ταύτα.