沪语开路 = Conversational Exercises in the Shanghai Dialect
Part 1
沪语开路
民国四年
耶稣降世一千九百十五年
上海美华书馆摆印
CONVERSATIONAL EXERCISES IN THE SHANGHAI DIALECT
A Supplement to Dr. Pott’s Lessons in the Shanghai Dialect.
BY J. W. CROFOOT AND F. RAWLINSON.
INTRODUCTION.
The purpose of this little book is sufficiently indicated in the sub-title. The plan of the book is to furnish a connected dialogue or story based on the vocabulary of each lesson in Dr. Pott’s book, together with review lessons based on the vocabularies of several lessons. While it has been the aim to use only those words in each exercise which have already been met in the lessons, and to make use of as many as possible of them, the difficulties of that form of composition are obviously so great that no doubt we shall be forgiven for not entirely succeeding. Most of the exercises based on several lessons together have been prepared for the use of the foreign employees of the Shanghai Municipal Council, and most of those based on single lessons, for a class of new missionaries conducted under the auspices of the Shanghai Missionary Association.
As to the manner of using this book the authors have decided convictions. _This is not a reading book for the student._ The student should learn to understand and speak the exercises by ear only.
With the exception of the first lesson which is translated as an aid to the student in getting into communication with the teacher we do not recommend that the exercises be translated at all.
It will be noted that the second exercise is based on Lesson 5. This is because before Lesson 5 of Dr. Pott’s book the vocabulary is necessarily so limited as to make connected discourse impossible. But having measurably learned five lessons in Dr. Pott’s book the student should be able to understand Exercise 2 in this book on hearing it read by the teacher. If he can not do so at once it will not be strange, but by repetition it should be possible for him not only to understand it but to reproduce it. Those of the exercises which are dialogues should be used as such between student and teacher. Those which are short stories should be told over and over by the student to the teacher, after the general idea is in the students mind or written down as a note. We believe it is better not to write a full translation. Try to cultivate the habit of thinking in Chinese.
The second part of the book contains exercises on common subjects based for the most part, though not entirely, on the vocabulary of Dr. Pott’s book.
_November, 1914._
Exercise 1.
Introductory dialogue.
1 请先生教我中国话。 2 好个。中国字要读否。 3 中国字。现在勿要紧。 4 盖末那能读法。 5 请读第句拨我听。 6 我话来对否。 7 侬话来声气太高。 8 第个字个声气。搭之伊个字个声气。一样个否。 9 两样个。 10 啥个两样。 11 第个字出风。伊个字无没风个。懂否。 12 有点懂个。勿晓得会话否。 13 只好话话看。
TRANSLATION OF EXERCISE 1.
1. Please sir teach me Chinese (speech). 2. Good. Chinese characters, do you wish to read? 3. Chinese characters, now (are) not important. 4. Then how (shall we) read? 5. Please read this sentence and let me listen. (Give me hear.) 6. Do I speak correctly? 7. You speak with too high a sound. 8. Does this character have the same sound as that? (This character’s sound with that character’s sound one kind?) 9. Different. (Two kinds.) 10. What (is the) difference? 11. This character is aspirated, that character has no aspiration. Do you understand? 12. I partly understand. (Have some understanding.) I don’t know whether I can say it or not. 13. The only way is to try. (Only good, try and see.)
Exercise 2.
Based on Lesson 5.
我要侬去呌一个木匠。
要一个木匠做啥。
要伊做一扇小门咾。一只大箱子。
有一个好 个木匠。是我个朋友。伊现在无啥做。我呌伊明朝来否。
顶好呌伊今朝吃子饭就来。
Exercise 3.
Based on Lessons 1–5.
先生饭吃末。
吃哉。
先生侬是大门里进来个否。
是拉个。
啥人来开门个。
呒啥人 来开。门勿曾关咾开好拉。 㕭。第个是勿好。我要呌我个用人来。
用人。有啥人出去末。
门要关好。有啥人进来末。要侬来开门。先生进来。门开好拉咾。一个呒啥人拉。侬拉那 里。
我拉木匠个房子里去。担一只床。
床做好拉末。
做好之咾担来拉哉。
侬去呌伊 搭我做一只箱子咾。两根棒。要呌伊做来好点。
箱子做大个呢小个。
勿大勿小。五块洋钱 一只个。好哉。
Exercise 4.
Based on Lessons 1–5.
陆先生侬来要啥。
我要来担一只枱子。六把椅子。三十把刀咾十五把叉。有否。
有个。
第 只擡子侬担去末哉。
第只枱子是小点。勿好用。我要伊只大点个。好否。
好个。侬要来 做啥。
我要请我个朋友来吃饭咾。
请啥个朋友。
是请三位先生咾。七个学生子。三个 女人咾。四个小囝。
小囝是啥人个。
先生个儿子咾囡。
三位先生做啥生意个。
一位 是读书人。两位末是做扇子咾帽子生意个。
请伊拉吃点啥。
请伊拉吃牛咾羊。蛋咾 橘子。
蛮好。枱子咾啥。呌侬个用人来担末哉。
Exercise 5.
Based on Lesson 6.
我呌一个西崽买点生梨咾桃子。
伊进来对我话现在拉上海无没。
伊话伊拉路上看见一个 马夫问伊话。
侬有啥旧衣裳否。
西崽拨伊一双鞋子。
一个裁缝拨伊一双袜。
一个 中国先生拨点饭拉伊吃。
Exercise 6.
Based on Lessons 1–6.
西崽有啥人来末。来呌我。
已经有一个中国人垃里。
伊拉那里。
伊拉老先生个房子 里。
去请伊来。我要搭伊话中国话。
孙先生我个中国话话来好否。
侬个中国话呒啥好。
侬要学中国话。顶好末去请一位先生。
买一本书来读书。
我呒末中国朋友。孙先生侬有啥 朋友。好来做我个先生否。
垃拉 上海有个。侬要末。我去请伊来。
侬个朋友是本地人 否。
是拉个。
伊巳经做过歇 外国人个先生否。
做过歇个。
蛮好。侬去请第个朋友来 末哉。
Exercise 7.
Based on Lesson 7.
我到上海去。看见一个本地人着外国衣裳。我对伊话侬住拉那里。
伊回头话我住拉学堂 里。
我问伊啥人拨侬伊个黑帽子。
伊话爷娘拨我个。
我问伊到那里去。
伊话到城里 去买两本书。
我问伊着外国衣裳冷否。
伊话头咾脚冷个身上勿冷。
Exercise 8.
Based on Lessons 1–7.
马夫呀。我要喊一个人来做西崽。侬有啥朋友可以替我喊一个来𠳝。
有个。我有一个儿子。
先生要末。我可以喊伊来个。
伊第个事体做过个末。
勿曾做歇个。
现在伊拉啥地方 呢。
伊今朝拉屋里。勿做啥事体。
格末。侬想伊第个事体会做个𠳝。
会得做个。
格 末喊伊来做一个礼拜咾。试试看末哉。
蛮好。谢谢侬。
一个月要几化铜钱。
做做看咾 话末哉。
我个意思末。因为伊勿曾做过歇咾。不过拨伊六块洋钱一个月。好否。
好个。
格 末侬阿要先去对伊话𠳝。
是个。
几时可以呌伊来。
明朝可以来个。
格末几点钟呢。
顶 好末两点钟。
明朝两点钟。伊勿能来。三点钟好否。
呒啥。好个。
Exercise 9.
Based on Lesson 8.
我个朋友请我一淘去看一座塔。
伲呌之两部东洋车。坐到之小路。拉小路上坐之一部小 车。
伲看见一个中国女人。坐之一顶轿子。
我个明友看见一只羊从坟山上跑下来。伊个 眼睛是小个。伊个耳躱长个。
伲到之一个学堂个门口头。有一个学生子话。外国客人来 哉。
伊个学生子个爷。认得我个朋友。
伊晓得我个朋友。是做医生个。
请伊看伊个小 囝个鼻头。
伊放一只手拉小囝个面孔上。
小囝话痛来。
小囝个爷对医生话。侬倘然明 朝再来看末。我拨侬两块洋钱。
Exercise 10.
Based on Lesson 10.
我个爷出去到一爿店里去买一只有柚屉个台子。
拉路上掽着一个外国医生。
对我个爷 话。
我垃拉寻房子。
为之寻勿着咾。
要想自家造房子。
侬认得啥好个泥水匠否。
回 头话。
认得个。
盖末呌伊来好否。
回头话。
现在伊勿垃拉上海。
盖末写信去呌伊 来好否。
回头话勿可以个。
为啥咾。
回头话。
因为伊勿识字。
外国医生话。
我 听见人话。现在个男人女人小姐咾啥。全识字个。
我个爷话。勿是个。伊是勿曾识字个。
为之无人教伊咾。
实盖末。我个爷搭伊分开之咾回到屋里来哉。
Exercise 11.
Based on Lesson 10.
昨日我读书。读到四点钟。难末我请王先生搭我一淘到城里去。我伲过一条桥个辰光。看见 一只水牛拉水里。伲进之南门咾拉大街上走。王先生请我到伊个屋里去。我问伊个屋里拉啥 地方。有几化路。伊话近来死。不过一颜路。伲走到之王先生个屋里。看见伊个用人拉烧饭。
王先生呌伊拿茶来。对我话。请用茶。我话谢谢。吃之茶咾就转来。
Exercise 12.
Based on Lessons 1–10.
马夫。侬从那里来个。
我末从东塔转来个。
垃拉第座塔场化。做点啥事体。
呒啥做。
格 末侬拉伊头。看见啥物事𠳝。
看见一顶轿子咾一部马车。轿子里坐个中国人。是呌戴先生。
就是侬学堂里个学生子个爷。
有啥外国人𠳝。
有个。不过我勿认得个。
伊拉垃拉做 啥。
拉一淘白话。
伊拉话到啥个事体。
我勿晓得。因为听勿见咾。
伊个外国人。阿 会话中国话否。
会话个。而且也识中国字个。
侬那能晓得伊呢。
我自家看见伊。拉读 一本中国书咾。我也看伊拉是好个朋反。
为啥咾。
因为伊拉拉一淘吃饭也。
吃个饭从 那里得着个。
有一个用人拏来个。
侬阿曾搭伊拉白话否。
勿曾。
现在伊拉拉那里。
已 经走到上海去哉。
Exercise 13.
Based on Lessons 1–10.
西崽呀。有啥人来𠳝。
有个。有一位教书个先生来哉。
谢谢侬。去请伊里向来。 㕭晓 得哉。
先生尊姓。
敝姓陆。
陆先生我要搭侬白话。
好。请话末哉。拉第只枱子上个 几样物事。侬看见过𠳝。
看见个。
我勿晓得第个物事呌啥。有啥个用头。谢谢侬。话拨 我听。好𠳝。
好个。第个几样物事。是读书人用个。第只末是呌一把茶壷。 㕭。里向有 啥物事𠳝。
拉里向末。有吃个茶。
第个茶是冷个呢热个。
是热个也。中国人勿大要 吃冷茶。
为啥咾。
因为勿好吃个咾。 㕭。若然第把茶壷里个茶热末。请侬吃末哉。 㕭。
谢谢侬。我勿要吃。我就要去哉。因为拉外头有事体咾。 㕭。请侬明朝来。我还要学中国 话。
Exercise 14.
Based on Lessons 1–10.
孙先生谢谢侬。我有几句说话要问问侬。
好。请问末哉。
我今朝看见有三个中国人到我 屋里来。
勿差。人是有个。一个末是漆匠。一个末是郞中。第三个末是西崽个朋友。 㕭。
现在伊拉拉做啥。
现在末伊拉拉吃饭。
请伊拉到里向来。搭我白话白话好否。
好个。
我已经对伊拉话过拉哉。伊拉现在垃拉门口外头。 㕭。请伊拉一个一个进来。
现在先请 第个郞中进来好否。
好个。
郞中先生。侬到我个屋里来做啥。
我是来看看侬个烧饭 个。
为啥咾。
因为伊身体勿那能好咾。 㕭。现在好点否。
好点哉。谢谢侬。
请孙 先生再喊漆匠走进来。 㕭伊垃里哉。
漆匠。侬拉此地有啥事体。
我末来问㑚房子上要 做啥𠳝。
格末为啥拉我个屋里向吃饭呢。
为之侬个马夫认得我个咾。伊请我吃个。 㕭。
还有一个搭侬一淘拉吃饭个是啥人。
伊个是西崽个朋友。
格末㑚三个人要几时去呀。现 在拉我个屋里人忒多。
晓得哉。我伲就要去哉。
Exercise 15.
Based on Lessons 11.
李先生前日子到王先生个屋里去。还看见啥别样物事否。
有个。看见多化人拉路上跑。
为 啥咾跑。
我勿晓得。恐怕要看外国人。
伊个多化人话啥。
我勿懂伊个说话。我听见人 话。拉南门有烧脱房子个事体。不过我勿晓得是过日子夜快呢。昨日朝晨。
李先生看见火 𤏲否。
火𤏲是啥意思。我勿明白。
火𤏲末。就是房子拨火烧脱。 㕭。伊个事体。我听 见歇个。但是我忘记。现在我记得哉。我听见人话。有一个漆匠。打一个蚊子。打坏脱之一 盏灯。为之风大咾。房子火𤏲哉。
Exercise 16.
Based on Lesson 12.
请马医生来看看我个爷好否。
侬个爷为啥勿到此地来。
因为伊走勿动咾。伊拉啥场 化。
伊垃拉灶间里。
伊外国话会话否。
话勿大来。不过有点听得出。
医生到灶间里 去问伊话。
老伯伯侬请我来啥事体。
为之我个脚走勿动咾。
请医生来看。
为啥走勿 动呢。
为之上月三十日我跑拉路上。拨拉一只狗咬之一口咾。
咬坏拉脚个下底呢上 底。
坏拉脚底上。请马医生看看。有啥做法否。
侬等一歇。我去拿点药来摆拉上。就好 个。侬那能到第头来。
我坐之东洋车咾来个。
侬饭吃末。
勿曾哩。
西崽。伲个馒头 吃完拉末。
勿曾吃完。
盖末拿点馒头拨侬个爷吃。也拨伊两只橘子。呌伊后日再来看。
Exercise 17.
Based on Lesson 18.
阿三我要对侬话几句说话。侬拉第两日里做功夫。做来勿好。实盖个做法。我勿相信侬。昨 夜头吃饭间里个门。为之侬忒欢喜困咾。勿曾关好。今朝敲之六点钟。侬还勿曾绿起来。写 字间里个物事。拢总勿曾放好。窗也勿曾揩。侬拉房间里。不过做之半点钟。做来忒快。后 来侬像飞个能。跑到茶馆里去勃相。第个是勿可以个。现在拉上头揩面台上有一只小老虫。
跌拉面盆里。死拉化。去拿伊下来放拉外头烧脱伊。侬若然实盖做法末。我勿肯付工钱拉侬。
我勿要侬想第个是勃相个事体。所以对侬话清爽。
Exercise 18.
Based on Lesson 14.
李先生。我有事体要告诉侬。侬告我做个事体。我勿会做个。因为西崽做之勿应该做个事体 咾。伊每日呌我生火咾扫地。揩地板。幷且伊对我话。侬慢来死。伊告我做一样事体。还勿 曾做好末。又呌我做别样。所以我做勿成功啥。我虽然蛮用心做。但是伊勿快活咾对我话。
一把扫帚放拉那里。一只鸡杀拉末。一双筷快点拿来。还有多化实盖个话头。使我心里勿欢 喜。
幷且才才呌我拿一只重个箱子到伊个房间里去。我勿肯末。伊用手来打我。伊倒算我是 伊个用人。然而实盖末我一定勿肯对伊做功先。
Exercise 19.
Based on Lesson 15.
现在我𡋤头有一样好笑个事体。有一个中国人。欢喜着外国衣裳。伊个着法。实在是希奇个。
伊个帽子是趣个。伊个衣裳是怕个。伊个右手戴之手套。伊个左手是勿戴个。伊买外国衣裳。
勿晓得强咾贵。早两日伊跑到一爿店里去。要买高个帽子。店里个人。呌伊除脱之旧帽子。
伊起头勿肯。店里个人话。新帽子要带带看。难末伊就除脱之旧帽子。但是有一条蛮长个 辫子拉里向。人看见之末笑煞哉。边头有一个人话。买第件外国衣裳好否。伊话勿要。是为 之忒小。店里个人话。是大来死个。呌伊脱脱之旧衣裳咾着着看。虽然忒长咾忒大。伊倒买 来带到之屋里去。店里个人好笑得极。中国人着外国衣裳。若然勿当心伊个着法末。外国人 要戏笑伊。
Exercise 20.
Based on Lessons 1–15.
热天末。人人勿欢喜读书咾怕做事体。为之拉第个辰光。中国地方有多化蚊子。要叮人个 身体。使得人拉夜里困勿起。所以到之日里末。人就勿能彀用心做啥。拉勿应该困个时候就 要困。有多化呒铜钱个人末。住个房子低咾小。吃个水咾物事勿当心。到之天热个辰光末。
身体就要勿大好。但是我看顶好学外国人个法子。去住拉山上歇个两三个月咾勃相相。过 忒之热天咾下山来做事体。第个是顶好个法子。因为拉山上个地方。房子末高咾淸爽。而且 风也是蛮大。蚊子末一只呒没个。人去住拉伊头。心里蛮怏活。我望㑚中国朋友也去试试看。
Exercise 21.
Based on Lessons 1–15.
昨日下半日。我做完之我个事体咾。从写字间里出来。一路走勃相。走到之一只礼拜堂个 门口头。掽着两位中国先生。一个是勿认得个。一个末就是我先生个朋。伊拉两个人拉白话。
我想现在一颜呒啥事体。时候末只必过六点半钟。若然到屋里去吃夜饭末还忒早。倒还是拉 此地立一歇。听听伊拉讲白话。格末也可以拨我学着点上海话。所以就搭伊拉一淘。用心 听拉。但是听见伊拉所讲个说话。全是希奇个事体。一个人话昨日我个西崽转来告诉我话。
伊看见一个木匠。担之一把快个刀。杀脱一个人。还有一个人话。我过日子拉路上。看见一个 郞中。坐之一顶轿子。为之轿夫跑来忒快咾。郎中先生从轿子里跌出来。跌坏之伊个一只脚。
我听之第个多化说话。看看辰光已经七点多钟哉。就搭伊拉脱脱帽子咾转来。
Exercise 22.
Based on Lessons 1–15.
有一个外国人。拉礼拜日上呒啥做。想要到城里去孛相。但是伊话勿来中国话。所以请伊个 教书先生。搭伊一淘去。外国人末走到上头房间里。着之新个衣裳。戴之新个帽子。喊西崽 去呌好之一部马车。对屋里人话。若然有客人来看我末。对伊话。我到上海去哉。伊拉两个 人末。就坐之马车。到之城门口头咾䟿下来。对马夫话。侬拉此地等一歇。我伲去顶多三个 钟头。就要出来个。难末伊拉进城去。跑到之一座庙里。拉庙门口两半爿有多化中国店。看见 多化希奇个物事。走到庙后头。有一条河。拉河当中有一爿茶馆。两个人就过之一倏石桥。
走进去坐坐谈谈咾吃茶。吃之一歇。看看辰光已经要夜快哉。格咾两个人就出城坐之马车咾 转来。
Exercise 23.
Based Lesson 16.
丁先生今朝为啥晚来死咾来。因为我拉屋里有要紧事体咾。来勿及早点来。啥个要紧事体。
为之我个小囝生病咾。生啥个毛病。我勿晓得伊生啥个毛病。不过晓得伊身体热吃勿落。
哭勿停。盖末丁先生侬那能做法呢。我呌之两个轿夫。擡之伊慢慢能走咾。领伊到医生场化 去看。医生呌用人拿热水咾面盆来。对伊净面咾净手。我问医生第个毛病医得好否。医生话 难话。第个毛病勿轻。伊拉抽屉里拿出一样勿晓得啥个物事来。拨拉小囝吃。小囝话。苦来。
医生话。我明朝拨侬吃甜个物事。我动身出来个辰光。小囝越加哭得极。所以今朝请杨先生 让我朝点去看看伊。好否。
另外还有一样事体要请问杨先生勿晓得可以否。啥事体。为之现 在屋里烦难咾。请杨先生借十块洋钱拨我。下个月还侬。好否。十块恐怕勿能。侬等一歇。
我借五块拨侬。
Exercise 24.
Based on Lesson 17.
今朝请丁先生写一封信拨拉学生子个爷。对伊话。侬前日子来望望侬个儿子个时候。我忘记 对侬话几样事体。就是开学到难。侬个儿子勿曾净浴。请侬预备一条大手巾。随便几时拿来 拨拉伊。第个小囝忒欢喜孛相。伊每日放学之候。常庄到外头去买苹菓咾花红来吃。有一回 伊到山上去孛相咾。拨拉一条蛇咬之伊个脚指头。还有一逿。拿一只篮落拉井里。第只篮里 有两封信。一把扇子。几张纸头。第只井是勿深个。后首豪燥拿出来末。已经湿来无用哉。
幷且伊常庄去动一块黑版咾一幅地理图。夜头末点之蜡烛咾困。房子差勿多要火𤏲。伊实盖 能个做人。开年可以勿必来。
Exercise 25.
Based on Lesson 18.
昨夜头我听见人敲敲。我就走出来咾看见多化人跑过去。我跟之伊拉大约半里路咾。看见 人拿绳来缚牢一个人。我问伊啥事体。伊对我话。伊个人是贼。我问伊贼那能进房子。伊话 我解释拨侬听。我拉屋里困着拉。听见我个狗拉呌。我录起来看。离开我个房间里个窗勿远。
有一个人拉拿一块肉拨拉狗吃。拉门口头个一盏灯已经拨伊吹隐者。我就喊捉贼捉贼咾。
跑出来捉伊。第个人就是上月拉我朋友𡋤头。偷之一尊菩萨。一棵花。搭之一件五颜六色个 衣裳。我问伊那能晓得是第个人。伊话一样末是为之伊怕咾勿干净。第二样末是为之伊左手 有毛病。所以我看得出伊。
Exercise 26.
Based on Lesson 19.
㕭。张先生长远勿看见岂勿是出门拉否。
勿差。是出门拉。到各处去做生意。
做啥个 生意。
现在是拉卖布。
张先生拉外头看见啥事体否。
看见个。前日子拉苏州离开西门 约酌一里路。看见一个苦脑人。话伊从上海到苏州去拜菩萨。望伊个儿子到火车站上来迎接 伊。但是伊个儿子勿来接。拨拉一个车夫暗暗里偸脱之一只表。伊个身边只有几角小洋钱。
伊到各到落处去寻儿子。直到铜钱用完之。后首来伊当脱之一件衣裳。我问伊今朝吃歇啥否。
伊话还勿曾吃啥。问伊昨日那能。伊话差勿多。不过吃之一个蛋咾。一块熏鱼。我问伊个儿子 登拉个地方呌啥。伊话伊个儿子现在搬之场哉。
我勿晓得伊个苦脑是真个呢是假个。因为 假个是交关咾。我想拨伊铜钱勿大稳当。
所以我对伊买之一张上海火车票咾呌伊转去。
Exercise 27.
Based on Lesson 20.
李先生我要告诉侬。一样信息外国人算希奇个事体。拉伲𡋤头有一个小官府。伊个爷是初三 死个。伊初四讨娘子。
那能有实盖个事体呢。
因为中国人死之爷娘。是三年工夫勿可以 讨娘子。不过拉才才死个辰光可以个。
约规死之几日末勿可以讨娘子呢。
差勿多五七以后 就勿可以哉。 㕭。晓得哉。盖末三十五日前头可以讨娘子个。是否。
是个。第个小官府 本来要下个月讨娘子。为之伊个爷死之末。就呌之十几个人来预备房子。也用红黄蓝白黑个 五色国旗挂起来。大门上末挂之红。当夜就呌之红轿咾去擡新娘子来。到之明朝。就去呌之 多化和尙道士来。念之经咾出棺材。拿棺材擡到坟山上去安葬。但是新娘子过来个辰光。
有几个讨饭个跟拉看。第个讨饭个实在是强盗。看见新娘子个衣裳趣咾。有多化寳贝个物事。
所以伊拉到之夜头来。抢脱之一只自鸣钟咾三百块洋钱。还有交关寳贝个物事。
Exercise 28.
Based on Lesson 21.
顾先生我要搭侬商量一样事体。可以否。
商量啥事体。
就是我过年个事体。
粱先生拉 那里头过年。
我想鄕到下去。
几时去。
我想中国个十二月廿六去。
日脚为啥咾中国 搭之外国是两样个。
为之外国法子。是照之太阳咾算个。中国法子是照之月亮咾算个。 㕭。
晓得哉。粱先生要想拉鄕下登几时。
我想正月初十出来。
实盖能个日脚。勿是太多否。
我 想是勿多个。因为年夜头要算帐咾啥。新年里末拜年。也是要几日。 㕭随便末哉。
还有 一样事体。
啥事体。
请顾先生借一个月个辛俸拉我。好否。
中国个年初一。是外国个 几时。
是外国个二月十三号。 㕭盖末拉中国十二月廿六。读好之书。我拿外国二月个辛俸 来拨拉侬。 㕭谢谢。
Exercise 29.
Based on lesson 22.
新闻纸上话。拉城里有一个石匠。好像一颜勿肯守规矩。勿晓得啥个缘故。常庄待慢伊个 娘子。伊个娘子是比伊聪明点。但是气力勿及伊。伊拉两家头常常相骂。伊个石匠日多吃酒。
常时到酒馆里去吃酒。常时拉酒店里买之酒咾拿到屋里吃。有一回伊拿屋里个家伙去当脱。
拿石匠用个家生去押脱。勿肯拨啥铜钱拉伊个娘子。娘子骂之伊猪獹。伊就动气。拿之一管 笛。打伊比前头更加重。娘子怕要伤伊个性命。盖咾跑到伊个爷个屋里。伊个爷差用人到 伊个丈夫个场化来话。倘然侬去磕头咾认差末。可以送伊转来。
Exercise 30.
Based on lesson 23.
买办先生。请侬加添我个工钱好否。我拉此地做出店真正苦恼。生活是勿容易做个咾。工钱 是勿彀事。伊个西崽也阻挡我做生活。伊昨日呌我替伊揩玻璃杯。我敲碎之一只。伊拿一根 竹头来打我。前日子伊呌我掮一只方箱子咾拎一桶水。到楼上去。我为之忒弛瘏咾。呌伊大家 做。伊是勿肯。我问伊放拉那里末伊也勿肯回头。今朝虽然落雨。伊呌我出去寄信。我个衣裳 薄咾淋湿之。恐怕要生病。买办先生回头话。侬个生活稍为重个。因为侬勿会办事体。侬 应该晓得做出店。搭之做种田人有分别个。我晓得侬是搭西崽勿对。伊指点侬个生活。侬应该 做个。伊待慢侬为之侬先待慢伊。侬揩玻璃杯个辰光。勿要弄坏伊。侬工钱现在勿好加。
倘然侬做来好末。到开年咾添侬。
Exercise 31.
Based on lesson 24.
旧年春天。
我个朋友借之一座楼房。
开之一爿书坊。
望有赚头咾发财。
然而勿曾 想到。
伊后来折本。
伊每夜关大门落栅。
关后门用钥匙来锁个。
伊虽然蛮当心。
然而 有一夜里。
鸡啼之后。
有一个贼掘之壁洞咾进来。
开之后门。
我个朋友听见之声气 咾。 䟿起来。
看见一个人。
拿之一幢书。
拉扶梯上跑下来。
从后门里逃出去。
为 之天暗咾。
跌拉一条浜里。
伊吓咾喊救命救命。
满身滚之浑泥。
为之滑咾烦难拖 伊。
到底末拖之伊起来咾。
拨拉凶个巡捕拖之去。
我个朋友。
查考之末。
晓得伊个 顶寳贝个书。
虽然囥拢拉。
然而拨拉贼偷之去咾。
落拉浑水里之咾坏脱哉。
Exercise 32.
Based on lesson 25.
有两个财主人。
出去打窎。
坐之轮车到苏州。
趁之小火轮船到鄕下去。
看见两个穷人 拉田里拔花萁。
呌伊拉来挑物事。
到荒野里去。
后首来打着之一只老虎。
呌伊拉两个 人扛到船上。
称起来有二百斤重。
量起来有六尺长。
大司务拉船头上烧饭。
扛老虎 个人。
勿当心咾。
拿台子带翻之。
所以有五只盆子。
两只酒杯。
一副眼镜。
几碗 小菜。
全落拉烂泥里。
大司务动气得极。
拿之一根硬柴。
打之伊个背。
但是有一位 讲书先生。
劝和伊拉。
Exercise 33.
Based on lesson 26.
有两个人爱打猎个。
呌之一只船咾。
出去打猎。
因为伊拉要省工夫。
夜头上船咾。
等 到涨水开出去。
当夜伊拉拉船上修理好之洋鎗。
收作好之火药咾。
后首末吃烟。
鬭 牌咾掷骰子。
明朝拿船托拉用人。
自家末拎之洋鎗上岸去起头打猎。
打着之一只鹿。
两 只兎子。
十只野鸡。
四只野鹅。
两只松鼠。
有一个鄕下人来。
话起伊拉拨野兽偷 吃之伊拉个鸡。
鄕下人想必定是拨拉豺狼。
或者狐狸偸吃去个。
打猎个人话。
我想 是黄狼来偷吃去个。
Exercise 34.
Based on lesson 27.
近来因为谣言多咾。
要紧收账。
有一个外国打扮个账房。
伊手里拿之一张收条。
到 木匠𡋤头去收租钱。
木匠拿之锯子拉解木头。
伊个娘子。
拿被头摊开之咾拿之一只针 拉纫。
小囝末一只手里拿𩝣饼。
一只手里拿蛋糕。
账房呌木匠付账。
木匠话。
我 现在苦脑来无没铜钱。
账房动气咾。
打之木匠个耳光。
难末相打起来。
账房大大里 受伤。
伊个衣裳龌龊来刷勿干浄。
也打坏之帽子。
伊个头痛来死。
一个小囝吃之 糕饼咾。
拿之斧头跑。
跌之咾。
割开之伊个肩胛。
伊个娘就抱小囝到东洋医生场化 去看。
我想伊拉终要打官司咾。
两家头全要收拉监里。
第个岂勿是坍铳个事体否。
Exercise 35.
Based on lesson 28.
有一位西国娘娘。
呌之一位中国娘娘。
伴伊出门去传道。
一位中国娘娘。
毁谤一个 大司务。
东家娘娘安慰伊咾。
对伊话。
侬勿可以批评人。
伊话。
第个事体我勿能彀 原谅伊。
我昨日到厨房里去。
拿一把剪刀咾。
一只引线。
看见伊拉屛风后头。
拿之 东家个干面。
牛奶。
奶油咾糖。
对自家做一个鸡蛋糕。
我对伊话。
第个是勿应该 做个。
伊话。
第个事体。
勿是侬经手个。
伊旋转来。
拿之一根大平秤咾赶我出 去。
伊个东家娘娘。
晓得之第个是真个事体。
就呌大司务来。
劝勉伊。
呌伊悔 改。
就跽下来大家祷告咾求。
神饶赦伊。
第个大司务。
就懊憦伊个错。
以致做之 得救个人。
Exercise 36.
Based on lesson 29.
有两个人出去传道。
呌之一只船咾。
回头朋友话。
间日会之咾。
上船去哉。
开船之 后。
看见两个小囝拉河滩上跑来跑去。
勿晓得是故意呢偶然个。
一个大小囝。
拿小小 囝推之一推。
一个小小囝忽然跌拉浜里。
几几乎沉杀。
伊个小囝喊救命。
船上个 人。
立刻停之船咾拖伊起来。
后首开船。
到之一个鄕村。
伊拉停之船。
有一个老年 个鄕下人来看。
伊话。
外国人船上亦舖毛单个。
一面镜子大来㕭。
外国人那能扯 五色国旗个。
外国人写好之账。
拿账簿放拉抽屉里咾。
请老年个鄕下人。
到船上 坐坐。
伊个鄕下人。
问咾话。
拉台子上一本是啥个书。
回头话。
是圣经。
再问咾 话。
伊个书上写啥个事体。
对伊话。是写个上帝爱人个事体。
Exercise 36.
Based on lesson 29.
再问。
第个是𠳝意思。
回头话。
上帝是无所不在。
无所不能。
无所不知个真神。
拿 身体咾性命拨拉人个。
人要晓得真道理末。
第本书是罢勿得个。
请侬买一本咾带去好 否。
伊话。
我勿要买。
第个是无啥益处个。
我不过相信今世一生一世个事体。
先生 大略对伊话。
得着之合天下咾。
失脱之性命末。
有啥益处呢。
勿曾仔细劝伊。
伊有 点动气咾。
仍旧勿肯买。
先生既然看见伊主意立定之。
再劝伊是白白里费脱功夫。
所以 勿再话哉。
伊个鄕下人话。
再会咾去哉。
Exercise 37.
Based on lesson 30.
古时间中国搭别国。
一颜勿来往个。
近来有化中国学生子。
到花旗国去读书。
英 国。
德国。
法国。
也有。
伲有一个隔壁邻舍。
到俄国去做生意咾大吃苦。
一样末 为之用拉个人是调皮。
一样末为之伊自家懒朴。
伊想登拉店里用心做事体。
是勿 适意。
伊常庄出去散心咾望望朋友。
有一日伊到邮政局里去寄信。
想勿到局里个俄国 人。
用中国话问伊话。
先生贵姓。
回头话敝姓王。
又问咾话。
请教台甫。
回头 话。
草字福宝。
再问伊话。
到之敝国几时哉。
伊话到之贵国两年哉。
问伊话。
生意 好否。
回头话一颜勿好。
栈房里有交关肥皂咾自来火。
一颜卖勿脱。
伊个俄国 人。
应许伊代替卖脱伊栈房里个货色。
难末信上贴之人头。
寄之信。
伊话少陪咾去 哉。
后首第个货色卖脱之。
是大折本个。
PART II. Additional Exercises on Common Subjects.
Exercise 38.
Changing Money.
昨日我出去买物事先到钱庄上去兑铜钱。
我拿出一块洋钱。拨拉店裸个人咾话。
要兑 角子。
伊话第块是勿好个。
是铜个咾还拉我。
我再拿一块拨拉伊咾。伊拨我十一角咾 三个铜板。
贴准伊个辰光。又有一个人上来兑洋钱。但是店里个人话。
第块是哑板咾要 𫜰铜钱个。
伊个人问𫜰几化。
伊回头话。只好兑十角咾五十钱。
伊个人话勿要兑哉。
伊 拿之洋钱咾去哉。
还有人上来话。
今朝贴水几化。
回头话。一角咾三十钱。
Exercise 39.
Hiring a Coolie.
侬阿是一向做出店个否。
是个。
侬姓啥呌啥。
我姓金。名头呌阿三。
今年几岁。
念 五岁。
啥地方人。
本地人。
外国说话侬晓得否。
稍为懂两三句。
外国人家个事体。
做过之几年哉。
不过四五年。
我伲现在少一个出店。侬情愿拉此地做否。
情愿个。
若然 侬情愿做个末。随便𠳝事体。要当心点做。
晓得哉。
重头生活。侬做得动否。
我是年 纪轻咾气力大个。全做得动个。
早晨头碌起来。房子里向先要打扫干净。地板要拖得 淸爽。有空个时候。玻璃窗常庄要揩揩。有灰尘个地方。也要拏鸡毛撢帚来撢撢。 㕭。第 星事体。我全懂个。
做生活要勤紧点。勿可以贪懒朴。
孙先生放心。我终管照侬个说话 做末哉。
若然侬自家有啥事体要出去末。必定先要告诉我。勿可以大作注意。勿回头我咾 走出去。
第个勿会个。我既然吃之侬东家个饭。终要听侬东家个说话个。
实盖蛮好。
Exercise 40.
Hiring a Cook.
大司务侬啥人荐侬来个。
我是万先生荐我来个。
侬一向拉啥地方做生意。
我一直拉 汇丰银行个大板屋里做个。
后来为啥咾停个。
为之现在大板回国去哉咾。 㕭。从前 侬得着几块洋钿一月工钿。
前头是十二块洋钿一月。
格末伲现在也拨侬十二块。好否。
好 个。
若然侬高兴拉此地做末。有几句说话要叮嘱侬。头一末买个物事。要拣价钱便宜个。
勿要用来忒费。 㕭。晓得哉。
到之月底。我对侬算账。
好个。
第二吃个物事。全要 新鲜咾弄得淸爽。厨房间里。也要长庄收作干净。铁灶末勿要让伊有龌龊。烟囱塞没之末。
要通通。
勿差。第个是要紧个。
第三烧个物事。要烧来熟。若然烧来忒生。吃之要生病个。
滋味末要调和。勿要忒咸咾忒淡。 㕭。第个我全晓得个。
好。实盖末。明朝早晨。侬就 来上工末哉。
Exercise 41.
The Policeman.
施先生侬近来事体忙否。
喔。孙先生我第两日事体交关多。所以一颜呒没工夫来读书。
为 啥咾实盖忙。
因为我前个月是当夜差。但是从第个月起头末。掉之日差哉。
格末日差。
一日要做几个钟头呢。
要做八个钟头。
八个钟头末。是一淘做个呢。还是分做两差 个。
分开做个。是上半日一差咾。下半日一差。
上半日啥辰光上差咾落差。
上半日末。
七点钟上差咾。到十一点钟落差。
下半日呢。
下半日末。三点钟起头。到七点钟为止。
夜 差个钟头。搭之日差有𠳝分别否。
有分别个。夜差末少一个钟头。做七个钟头。
实盖末。
我想日差只必过多得一个钟头。那能会得事体忙之多化呢。
咳。孙先生侬勿曾晓得伲做 巡捕个事体哩。格末请施先生告诉我。
因为日里末。拉马路上走来走去个人多。夜里末 马路上个人少。但是人多之末。自然就会有多化事体生出来个。所以日差比之夜差来得 忙也。
Exercise 42.
Buying Woollen Cloth.
先生侬来哉否。
是个。来哉。
请坐。 㕭。有哩。谢侬。
先生今朝我呒工夫读书。为之 要出去买物事咾。 㕭。侬要去买啥物事。
我要去买点衣料。请问先生到啥场化去买顶 好。
我想顶好到大马路去买。为之拉伊头。店家多咾。货色也顶真咾有拣选点。
实盖末。
阿好请先生同我一淘去买。勿晓得先生有空否。
好个。我陪侬一淘去买末哉。
伲就拉第爿 店里买好否。
好个。
老板伲要买一套衣料。 㕭。要买啥个料作。
做大衣个厚呢有 否。
有个。要啥个颜色个。
要元色个。
诺。第个是顶好头号个料作。再好呒末个哉。
卖 啥价钱一码。
第个是十块洋钿一码。
价钱忒贵。可以强点否。
伲店里个规矩是划一咾 呒末还价个。
格末就照侬个价钱。对我剪之一套罢。
好个。
栊总几钱。请浓开一张发票 拨我。
先生。我买好哉。谢谢侬。对勿住侬。
勿要客气。再会。
Exercise 43.
Introductory Conversation.
先生尊姓。
敝姓陆。 㕭。陆先生请坐。
勿要客气。
请教陆先生大号。
草字成 文。
贵府那里。
敝处本地。
现在府上住拉那里。
舍间拉南门城里。
陆先生今年几化 贵庚。
岂敢。虚度三十岁。
拉啥地方得意。
现在勿做啥。闲空拉屋里。 㕭。现在我 想要读上海土白。陆先生阿可以来帮助我𠳝。
可以是可以个。我也蛮有工夫个。必过勿 晓得孙先生每日要读几化辰光。
我个意思末。每日必过要读一个钟头。 㕭。格末是那里 一个钟头。
是下半日五点到六点钟。第个辰光。陆先生便当𠳝。
好个。便当个。格末要 几时起头。
明朝就起头。
好。格末我去哉。
慢去慢去。明朝会。
Exercise 44.
Methods of Study.
陆先生好拉否。
好拉。谢谢侬。
请坐。
有里。勿要客气。
我现在拏上礼拜所读个书。
读拨拉先生听。请侬听听我个口音对否。
侬个口音勿对。勿像上海土白。
为啥咾勿 对。
因为侬勿晓得读中国书个法子咾。
格末要用啥个法子。可以请先生教我否。
可以个。
读中国书有三个法子拉。头一末勿要先看书。必过要听我个口音。因为书上个罗马拼音。
勿是全对个咾。靠勿住个。而且侬先看之书上个字。就有一个勿对个声音。到之侬个脑。
子里。后来再搭侬改正。更加烦难哉。
Exercise 44.—_Continued_
Methods of Study.
第二个法子是啥。
第二末要看我个嘴。那能话法。因为中国话有五个声音。有个是鼻头 声音。有个是牙齿声音。也有几个声音。是从喉咙里。舌头上。搭之嘴唇皮上出来个。所以 必定要看我个嘴。照之我个法子咾话。格末可以便当点。
第三是啥。
第三末要晓得第个字 出风勿出风。
出风咾勿出风。那能话法呢。
出风个字。要话来重点。勿出风个字。话来 轻点。比方千。鎗。聪。第个是出风个字。尖。将。总。就是勿出风个字。若然侬照之第个 三样法之咾学末。自然会得话中国话哉。 㕭。晓得哉谢谢。
Exercise 45.
Helping the Teacher.
孙先生好拉否。
好拉谢谢。
请坐。 㕭。谢谢。
我有几句说话。要先讲拨侬先生 听听。
好。请讲末哉。
我想外国人学中国话。勿好算十分容易个。 㕭。为啥呢。
因为 中国说话。有多化音。是拉外国说话上呒没个。 㕭。第个绿故。我也稍为明白个。
所以 我看教我个辰光。有三样顶要紧个事体。第一末。起初教我个辰光。要话来慢。 㕭。第个 为之啥个讲究呢。
有讲究个。因为侬话来快末。我听勿出咾。 㕭。晓得哉。
第二样末。
侬话说话个辰光末。要稍为着重第个口音。比方第个出风个口音。侬要稍为多出点风。格末 我可以明白点。
第个为啥个绿故呢。
因为我个耳朶里向勿曾听惯中国个声音咾。第三末。
侬一听见之我话错末。就要告诉我咾。对我改正。侬若然照之第个几样事体咾做末。可以 大大里帮助我。 㕭。我蛮高兴听侬个说话个。侬第歇还要读否。
勿要。读好哉。 㕭。
格 末我去哉。明朝会。
Exercise 46.
The Soldier.
有一个种田人。姓毛。因为伊个生意停脱之咾。想要去当兵。所以伊走到一个招兵个地方去 报名。伊想当兵末身体上可以着得暖。肚里向可以吃得饱。是顶写意个事体。伊末也勿爱惜 啥南边咾北边。照伊个意思。只晓得吃啥人个饭。当啥人个兵。伊到底末进之南边个陆军队里 去。伊个百总。问第个姓毛个人话。侬会得做点啥个事体咾。伊回头话。我拉鄕下只做歇种田 人个事体。百总再问伊话。侬洋鎗会放个否。伊回头话。放鎗是啥物事呢。伊拉就拏一支洋鎗 来拨伊看看。再有人替伊拏鎗来放一放。难末第个鄕下人惊骇来抖咾话。谢谢。第个事体我 勿敢做个。
格咾伊拉拏一管手鎗拨拉伊手里教伊放一放。伊一放之末。就掼脱之手鎗咾跑脱哉。
有两三个兵丁连忙追上去。就追着之伊。伊话谢谢让我回到屋里去好否。但是伊个军队里。
因为兵丁忒少咾。伊拉勿肯放伊转去。
后来我听见伊拉教伊刷皮鞋咾烧饭咾看马。做实盖个 事体。伊末常时话。我勿曾想到当兵有实盖可怕个事体。
Exercise 47.
Band of Assassins.
陆先生侬近来新闻纸看𠳝。
看个。
阿有啥新闻事体。可以讲点拨我听听否。
有是有个。
但是第两日新闻交关多。勿晓得侬要我讲点啥事体。
我听见话。近来拉租界上。出仔多化 暗杀个案件。第种事体。拉新闻纸上。侬看着歇否。
看着歇个。实盖个案件近来已经出仔 十几桩哉。顶新个案件末。就是杀脱商务书馆个总理。名头呌夏粹方。 㕭。我想夏粹方是 蛮有名望个人。为啥咾要杀脱伊。因为名望大个人。伊是当大个权柄。能彀做大个事体。
有一班无本事个人。看见之末。心里就要妒忌咾熬勿得伊。所以咾要暗杀伊。
格末为啥咾 要呌暗杀。第个名目是啥意思喔。若然侬要我解说暗杀个意思末。第个说话是讲起来长拉。
今朝来勿及。下二回再讲罢。
Exercise 48.
A Definition of Assassination.
陆先生。侬上回搭我讲到暗杀个事体。后来因为辰光晏哉咾。来勿及讲完。今朝再请侬讲下去 好𠳝。
好个。今朝我空垃里。可以讲拨侬听哉。
蛮好。谢谢侬。请陆先生先解说暗杀 两个字个意思。因为我勿曾听见过第个名目咾。 㕭。请侬静静能听拉。我来解说拨侬听。
暗末是暗洞里。杀末是杀脱人。意思末。就是登拉荒僻咾冷落个地方打杀人。格咾题伊个 名头呌暗杀。 㕭。是为之第个缘故。但是我想夏粹方是开杀拉棋盘街上。伊头是蛮闹猛个 地方。难道第个也呌暗杀呢啥。
勿差。也是个。因为暗杀党个人。若然要动手末。伊一定 拉夜里做个。而且还有一个意思。比方有人要算计脱伊个寃家。勿是呌明之咾自家对面 打杀个。必定另外呌一个胆量大个凶手。就是俗语所话。杀人勿怕血腥气个人去代替伊做个。
格咾第个也是一样个呌暗杀也。 㕭。晓得哉。谢谢。
Exercise 49.
Extension of the Settlement.
闸北推广租界个问题。已经长远呒末消息哉。但是想勿到拉现在欧洲打仗利害个辰光。第个 一桩交涉。忽然又有进步个说话。前几日拉闸北。有一个商界上个有名气个人。话。伊打听得 上海领事。已经打照会拨拉上海个交涉司杨道尹。要伊拏闸北租界。推放到北浙江路西面 陆家庄为止。所有沪寗车站。搭之华兴坊天保里咾啥个地界。拢总圈进拉租界里。现在杨道尹。
正拉打算对付伊拉个方法。后来那能个结果末。还勿能预先料得到也。不过拉闸北赅点地皮个 财主人。搭之有一班靠此活命个地贩。听见之第个信息。拉面孔上。个个全显出伊怏活个面色。
但是拉伊块。有一排热心爱国个百姓。晓得之末。立刻惊慌得极。我听见话。为之第桩事体。
伊拉已经开会。聚集之多化人。大家商量妥当抵制个法则。举之一个代表。告禀杨道尹。
请伊照之条约上个律法咾争论。保全我伲中国自家管理地方个权柄。
Exercise 50.
Spring Festival.
中国个风俗。年常到之淸明时节末。有一排相信鬼个人。一定要花费脱多化铜钱。买之几块 锡箔。折之纸锭。再买之点长乐钱。一淘装拉草甏里。还要烧之几样小菜。拷之一壶老酒。
买之一付香烛。摆拉一只提盘里。搭之伊一家门个人。到伊鄕下头祖宗个坟地上去挂墓。
到之伊头末。先要点香烛咾斋羹饭。难末对之坟山上磕头咾唱偌。后来末就烧化脱装纸锭个 草甏。若然有新丧个人末。还要哭咾悲伤。实盖个事体。若使拨拉新法个人看见之。一定 要冷笑伊个迷信。话伊拉拏有用塲个铜钱。做无用头个事体。但是我想新法个人。虽然话勿 有迷信。恐怕也有花费铜钱个地方。因为新法规矩。死之人末。朋友咾啥。一定要买蛮贵咾 顶趣个花圈。送拨伊。有铜钱个人末。等到落葬个时候。也要造好看个石碑。种之多化柏树。
做一个蛮考究个坟山。若然话新法个人勿做虚空个事体。格末第个岂勿也是白费脱铜钱𠳝。
Transcriber’s Notes:
* Obvious typographical errors have been corrected in this text. * The Chinese lesson text layout has been changed from vertical right-to-left into horizontal left-to-right. Sentence full stops have been changed from “，” into “。”. The original text sometimes included a blank space after a full stop. This appears to indicate a change in speaker. * “一千九百十五年” on the title page is the Gregorian calendar year 1915. “民国四年” is the 4th year of the founding of the Republic of China, also corresponding to 1915. * This book contains some rarely used forms of Chinese characters. Any e-reader should contain as full a set of fonts as possible. * The original book is available at the HathiTrust Digital Library.