Goethe: Een Levensbeschrijving
Chapter 31
" 150. _Gewiss, ihm geben auch die Jahre.... enz._ Stellig, ook hij zal mettertijd beseffen in welke richting hij zijn kracht moet stuwen. Nog is, ondanks zijn diepe waarheidsliefde, Dwaling hem een hartstocht. Zijn neuswijsheid lokt hem ver van huis, Geen rots is hem te steil, geen bergpad te smal; De afgrond beloert hem van terzijde En wil hem smartelijk omlaag doen storten. Vervolgens snelt hij, door de overdreven beweging buiten zich zelf geraakt, Nu hier, dan daarheen, En na onschoone inspanning, rust hij onbevallig uit. En duister-woest op lichte dagen, Bandeloos zonder vroolijk te zijn, valt hij, naar ziel en lijf gewond en uitgeput, Op een hard veldbed in slaap; Terwijl ik hier stil en nauwelijks ademend, Mijn oogen naar de vrije sterren wend, En, half ontwaakt en half in zware droomen, Mij tegen zware droomen nauwelijks verzet....
" 152. _Ich gehe meinen alten Gang.... enz._--Bij mijn lieve weide kom ik weer in mijn oude doen. 's Morgens duik ik er in het zonnelicht, En in den maneschijn spoel ik de vermoeienis van mijn dagwerk af.
" 154. _So hast du meine ganze Natur.... enz._--Mijn heele wezen heb je zoo vast tot je getrokken, dat geen vezeltje mij meer rest voor de vervulling van de overige plichten mijns harten.
" 156. _Ungezogenheiten_--Ongemanierde kuren.
" 157. _Billets doux_--liefdebriefjes.
" 158. _Die Geschwister_--Broer en zuster.
" 161. _Grossmeister der Affen_--Grootmeester der apen.
" 162. "_Triumph der Emfindsamkeit_"--De zegepraal van de sentimentaliteit.
" 163. _Teutsche comedianten_--Duitsche tooneelspelers.
" 165. _Dem Geier gleich.... enz._--Gelijk de gier, met zachten vleugelslag op zware morgenwolken rustend, naar prooi uitkijkt....
" 167. _Räuber_--Roovers.
" 171. _Wer nie sein Brot.... enz._--Wie nooit zijn brood in tranen at,| Wie nooit in smartomfloersde nachten | Te schreien op zijn sponde zat | Hij kent u niet, u Hemelmachten!
" 175. _Hätschelhans_--troetelkind.
" 179. _Hier muss man solid werden_!--Hier moet men worden 'n man uit één stuk!
" 182. _Sehnsucht_--ziekelijk verlangen, heimwee.
" 190. _Schriften_--Werken, Oeuvre.
" 206. _Ewig-Weibliche_--Het vrouwelijke, in het licht der Eeuwigheid beschouwd.
"_Gesotten und gebraten_"--gekookt en gebraden.
" 208. _Und an dem Ufer.... enz._--(Vertaling Boutens:) En aan den oever sta ik lange dagen, Mijn ziel op uitkijk naar 't Hellenenland: En op mijn zuchten brengt het golvenbruisen Slechts doffe en onverstaanbre klanken over.
_Mein Verlangen geht.... enz._--Mijn verlangen gaat uit naar het schoone land der Grieken, en ik zou toch zoo gaarne de zee oversteken.
_Mit seltner Kunst.... enz._--(Vert. Boutens:) _Orest_: Ongemeen vaardig vlecht den raad der goôn gij | Vernuftig met Uw eigen wenschen samen. _Pylades:_ Wat is 't vernuft der menschen als het niet | Nauwlettend luistert naar den wil der hoogen?
" 215. _Wundern kann es mich nicht.... enz._--Hoe zou 't mij verwonderen dat de menschen zoo op honden zijn gesteld? Is niet de mensch een erbarmelijke schoft, evenals de Hond?
" 219. _Ins Anzeigeblättchen_--In het advertentieblaadje.
" 222. _Wunderthätige Bilder.... enz._--Voorstellingen, waaraan men wonderkracht toeschrijft, staan als schilderij meestal zwak. Natuurlijk: de voortbrengselen van geest en kunst bestaan niet voor Jan-en-alleman.
" 224. _Redlichkeit_--gezeggelijkheid.
" 225. _Beiträge zur Optik_--Bijdragen tot de leer van het zien en de lichtverschijnselen.
" 228. _Freund des Bestehenden_--Vriend van de bestaande orde van zaken.
" 233. _Praegnant_--zwanger ("zwaar van beteekenis").
" 235. _Gerichtsrat_--Rechter.
" 237. _Wer Kunst und Wissenschaft besitzt | Hat auch Religion._--Wie kunst bezit en wetenschap, die is ook godsdienstig.
" 240. _Das Ewig-eine.... enz._--Het Eeuwig-Eene, dat veelvuldig zich openbaart.
" 242. _Wisset nur.... enz._--Laat ik u zeggen, dat de woorden des dichters, altijd, zachtjes kloppend, zweven voor de poorten van het paradijs, biddend om het eeuwige leven.
" 245. _Theatricum anatomicum_--ontleedkundig laboratorium.
" 246. _Anschaun wenn es dir gelingt_--Zie, als ge kunt, de dingen zóó, dat ge terstond in hun innerlijk doordringt en vandaar uit naar het oppervlak terugkeert: dan hebt ge er de heerlijkste leering uit getrokken.
" 249. _zimplifiziert_--vereenvoudigt.
" 259. "_Robert, chef de brigands_"--Robert, de rooverhoofdman. Bedoeld is Chille's (Schillers) drama "De Roovers".
" 260. _Speculatief_--bespiegelend.
" 264. _Dioskuren_--Twee jonge helden uit de Grieksche fabelleer, die uitmuntten als paardentemmer en als vuistvechter.
" 266. _Bilde Künstler! rede nicht.... enz._--Beeld, kustenaar en praat niet. Uw gedicht zij als een ademtocht.
" 274. _Kleinmalerei_--Het afdalen in détails.
" 279. _Schwül_--van bange voorgevoelens vervuld.
" 284. _Nun weint die Welt.... enz._--Zouden wij niet weenen, nu heel de wereld weent?
" 291. _Geheim gefäss.... enz._--Geheimzinnig vaatwerk, dat Orakelspreuken verkondt, Hoe ben ik waard, U in mijn Hand te houden? U, schoonste schat, aan de ontbinding vroom onttrekkend, En mij naar de vrije lucht, naar 't zonnelicht, tot vrije overpeinzing keerend. Wat kan de mensch van het leven meer verlangen, Dan dat God-Natuur zich aan hem openbare, Hoe deze het stoffelijke laat tot geest vervloeien, Hoe deze stoffelijk-vast bewaart wat de geest eens schiep....
" 292. _Gott habe ich.... enz._--In al mijn kommer heb ik aan God en aan mijn lieveling steeds rein gedacht.
" 297. _Wie des Goldschmieds.... enz._--Den bijna grijzen dichter omgeven aardige meisjes, gelijk veelkleurige, geslepen licht-kronen de uitstalkast van den goudsmid.
" 298. _Beschränkung._--Beperktheid. (Niet: zelfbeperking).
" 317. _Dichtung_--Verdichtsel.
" 326. _Sie hören nicht.... enz._--Zij hooren niet de latere zangen, De zielen voor wie ik de eerste zong.
" 328. _Das Schaudern.... enz._--Huiveren is het schoonste vermogen van den mensch.
" 329. _Das Unzulängliche.... enz._--Het onbereikbare Wordt hier gebeurtenis; Het onbeschrijflijke Geschiedt hier.
" 332. _Sich ruhig auf ein Faulbett legt._--Rustig op zijn bed gaat luierikken.
" 333. _Mein Lied ertönt.... enz._--Mijn lied klinkt op voor de mij onbekende massa, Wier instemming mij 't harte bang maakt.
" 334. _Mit Hebeln und mit Schrauben_--Met hevels en schroefpersen.
" 342. _Her zu mir_--Hier! mée met me!
_Gerettet_--gered.
" 345. _Nur der verdient sich Freiheit.... enz._--Slechts hij verdient een vrijheid, als het leven ze kan schenken, die ze dagelijks moet veroveren.
" 347. _Alles Vergängliche.... enz._--Al wat vergankelijk is, Is maar een gelijkenis; Het onbereikbare Wordt hier gebeurtenis; Het onbeschrijflijke Geschiedt hier; Het eeuwige in de vrouw Noodt ons er heen.
" 348. _Auch Im Scheiden gross!_--Ook in 't heengaan groot.
" 349. _Ueber allen Gipfeln.... enz._--Boven alle toppen zweeft rust, In de boomkruinen speurt ge nauwelijks een ademtocht; In 't woud zwijgen de vogelkens. Wacht maar, weldra rust je ook.
" 349. _Ohne Hast, Ohne Rast._--(zie blz. 310).
"_Life of Schiller_"--Het leven van Schiller.
Transcriber's notes:
Dit bestand is in de oude spelling. Er is geen poging gedaan de tekst te moderniseren. Afgebroken woorden aan het einde van de regel zijn hersteld. Inconsequente spelling is wel omgevormd naar de meest voorkomende.
This file is in the old spelling. No attempt was made to modernize the text. Broken words at the end of the line were joined. Inconsistent spelling has been changed to the dominant spelling.
De inhoudstabel is naar voor verschoven. Ik heb de vermelding van het 'VOORWOORD' en de 'BIJLAGE' toegevoegd. Deze stonden niet in de originele inhoudstabel.
The table of contents has been moved up front. I have added 'VOORWOORD' and 'BIJLAGE' which were ommited in the original table of contents.
Een lijst van illustraties is toegevoegd na de inhoudstabel.
A list of illustrations has been added after the table of contents.
In de oorspronkelijke tekst werd poëzie doorlopend afgedrukt, met slechts het "|"-teken als scheiding tussen de versregels. Dit is omgevormd naar een duidelijke vormgeving, met één vers per regel.
The original text contained poetry, but it was printed in-line with just a "|"-character to separate the verses. This has been changed into a clear layout with only one verse per line.
In de oorspronkelijke tekst stonden sommige woorden uitgespatiëerd. Dit wordt hier weergegeven door het woord te markeren met tildes bijvoorbeeld ~uitgespatiëerd~.
Some words in the original text were spaced out. In this text, such words are marked with tildes as in ~spaced out~.
End of Project Gutenberg's Goethe: Een Levensbeschrijving, by E. d'Oliveira