De politieke partijen in Nederland en de christelijke coalitie

Part 22

Chapter 221,242 wordsPublic domain

Troelstra, 74, 85, 119, 120, 124, 130, 131, 132, 133, 134, 208, 217, 245.

Tijdeman, 91, 92, 241.

Veegens, 208, 234.

Vegt (Van der), 120.

Visser (De), 63, 64, 65, 69, 70, 72, 202, 211, 225, 231, 238.

Vos Azn. (G. J.), 199.

Vliegen, 117, 120, 127, 128, 130, 132.

Vlugt (Van der), 87, 232, 238.

Vlymen (Van), 245.

Vredeburch (Baron Van), 89.

Vries Cz. (S. de), 93.

Wagenaar, 229.

Wentholt, 247.

Wichers, 148.

Wilhelmina (Koningin), 189, 205, 233.

Willem I (Koning), 13.

Willem II (Koning), 15, 146.

Willem III (Koning), 149, 176, 189.

Wintgens, 179.

Wijnkoop, 133.

Zimmerman, 242.

Zuylen van Nyevelt (Van), 149, 152.

Zwaag (Van der), 121, 127, 140.

ERRATUM.

De vellen 10 en 11 zijn gepagineerd 253-284; lees 153-184.

INHOUDSOPGAVE.

INLEIDING.

#Het Hollandsche landschap.#--Karakter van het volk.--Kalmte.--Vrije vereeniging.--Vrijheidszin.--Godsdienst.--Toestand der Roomschen na 1648.--Na 1797.--Na 1848 9-14

EERSTE HOOFDSTUK.

DE "KATHOLIEKE PARTIJ".

#I. Sinds 1848 volkomen vrijheid voor de Roomschen.#--In 1853 herstel der Roomsche hiërarchie.--Schoolstrijd sinds 1857.--Verdeeldheid in eigen boezem.--Herderlijke brief van 23 Juli 1868.--Schoolwet van 1878 15-18

#II. Dr. Schaepman in de Tweede Kamer.#--Karakterschets van Schaepman.--Zijn pers-arbeid 18-20

#III. Schaepman en Kuyper.#--Samenwerking in den schoolstrijd.--Ministerie Mackay.--Fractie Bahlman.--Splitsing.--Herstel van de Katholieke partij 20-24

#IV. Program van 20 October 1896.#--Aangenomen door de kiesvereenigingen.--Schaepmans ideaal verwezenlijkt 24-29

#V. Organisatie van de Katholieke partij# 29-31

#VI. Volksscholen.#--Verdere opleiding.--Volksbond.--Boerenbond.--Overige sociale arbeid 31-36

#VII. Geen confessioneele partij# 36-38

TWEEDE HOOFDSTUK.

DE PROTESTANTSCHE PARTIJEN.

#Calvinisme.#--Nederlandsche Hervormde Kerk.--Groen van Prinsterer.--Verschillende fracties 39-41

#I. De Anti-revolutionaire partij.# Beteekenis van dien naam.--Program dier partij.--Geen staatskerk.--Geen kerkelijke beweging.--Dr. Kuyper.--Karakterschets.--Werkzaamheid.--Loopbaan.--Program van 1 Januari 1878.--Programs van actie.--Verkiezingen van 1891; van 1897; van 1901.--Organisatie.--Getalsterkte in de Kamers 41-58

#II. De Vrij-antirevolutionaire of nieuwe Christelijk historische partij.# Conservatief.--De Savornin Lohman.--Zijn scheiding van Dr. Kuyper.--Organisatie der partij.--Verklaring van November 1896.--Program van beginselen.--Dr. De Visser en zijn groep.--Sterkte in de Kamers.--De Christelijk Historische Unie 58-65

#III. De Christelijk-Historische Kiezersbond.--De Friesche Christelijk-Historischen.# De partij der orthodoxe Hervormde predikanten.--Dr. Bronsveld.--Tegen het verbond tusschen Antirevolutionairen en Roomschen.--Program.--Invloed.--Verval.--De Friesche Kiezersbond.--Program.--Schokking.--Invloed.--Samensmelting met de Christelijk-Historische partij 65-73

DERDE HOOFDSTUK.

DE LIBERALE PARTIJEN.

#Haar gouden eeuw.#--Thorbecke.--Diens dood het begin van verval voor de partij.--Oorsprong uit de Fransche Revolutie.--Zwakheid op sociaal terrein.--Druk van de socialistische beginselen.--Het koloniale vraagstuk in 1866.--De Liberale Unie.--Kieswet-ontwerp.--Tak van Poortvliet.--Desorganisatie 73-86

#I. De Oud-Liberalen, Conservatief-Liberalen of Vrij-Liberalen.# Langzaam afgeweken.--Nuttigheidspolitiek.--Vrees voor socialisme en clericalisme.--Nieuwe gematigde partij.--Organisatie.--Manifest der 75.--Bond van Vrij-Liberalen.--Nederlaag in 1909 86-94

#II. De vooruitstrevende Liberalen van de Liberale Unie.# Meer links.--Program van 1896.--Verkiezingsprogram van 1897.--Eisch van grondwetsherziening in 1901.--Motie van urgentie.--Verzwakking.--Goeman Borgesius 94-104

#III. De Vrijzinnig-Democraten.# De Radicale Bond.--Program.--Verkiezingen van 1897.--Vrijzinnig-democratische Bond.--Beginselverklaring.--Verkiezingsprogram en werkprogram van 1901.--Overhelling naar het Socialisme.--Invloed 104-112

VIERDE HOOFDSTUK.

DE SOCIALISTISCHE PARTIJ.

#I. De eerste organisatie.# Ontstaan in 1877.--Snelle vooruitgang.--Domela Nieuwenhuijs.--Zijn welslagen in Friesland.--Vliegen.--Groningsch congres in 1893.--Sociaal-Democratische Bond 112-119

#II. De Sociaal-Democratische Arbeiderspartij.# Troelstra, Van Kol, Van der Goes.--Oprichting der partij in 1894.--Voorspoed.--Program.--Krachtige propaganda.--Pers.--De steden en het platteland.--Carl Marx de twistappel.--Ontstaan van de Sociaal-Democratische partij 119-133

#III. De Anarchistische Socialisten.# Domela Nieuwenhuis anarchist.--Botsing met de regeering.--De Socialistenbond.--Nationaal Arbeiderssecretariaat.--De Vrije Socialist.--Werkstaking in 1903 133-142

#TWEEDE DEEL.#

EERSTE HOOFDSTUK.

DE EERSTE POGINGEN EN DE EERSTE VERBONDEN.

#Talrijkheid der partijen.# De Roomschen steeds verplicht bij andere partijen zich aan te sluiten ten einde invloed te hebben 145-146

#I. Het Liberaal-Roomsch verbond.# Ontstaan in 1848.--Daardoor machtig.--Eerste ministerie Thorbecke.--Beweging van 1853.--Val van Thorbecke en van het verbond.--Ministerie Van Hall.--Donker Curtius.--Schoolkwestie.--Pauselijke Encycliek en Syllabus van 1864 146-151

#II. Het verbond der Conservatieven met de Roomschen.# De Roomschen zoeken andere bondgenooten.--De Antirevolutionairen daartoe te zwak.--De Conservatieven bekwaam en machtig.--Ministerie Heemskerk.--Door Roomsche hulp staande gebleven.--Val van het ministerie en van het verbond.--Ministerie Fock.--Nieuwe partijindeeling.--Dood van de Conservatieve partij.--Samenwerking tusschen Roomschen en Antirevolutionairen 151-156

TWEEDE HOOFDSTUK.

DE CHRISTELIJKE COALITIE.

#I. De historische redenen voor de Christelijke coalitie.--»De schoolstrijd.«# Derde ministerie Thorbecke.--Opheffing van het Nederlandsche gezantschap bij den Pauselijken Stoel.--Nieuw ministerie-Heemskerk.--Herziening van de schoolwet.--Wet van 1878.--Volkspetitionnement.--Geheim verbond van Roomschen en Antirevolutionaren 157-161

#II. De theoretische gronden voor de Christelijke coalitie.--De godsdienstkwestie.#--Ontstemming.--Twijfelaars.--Geen kunstmatige samensmelting maar natuurlijke samenwerking.--Buys over de Conservatieve partij.--De godsdienstkwestie beheerscht alles.--Openbaring of rede?--De antithese steeds scherper.--De strijd niet meer tusschen Roomsch en Protestantsch, maar tusschen godsdienst en godloochening.--Sinds de Hervorming geen zedelijke eenheid meer in Nederland.--Eenheid van grondbeginselen.--De groote wet der historie.--De Christelijke staat in de moderne samenleving 161-174

DERDE HOOFDSTUK.

TWINTIG JAREN VAN STRIJD.

#I. De grondwetsherziening.# Val van het ministerie Kappeyne.--Ministerie Van Lynden.--Derde ministerie Heemskerk.--Grondwetsherziening aan de orde gesteld.--Verkiezingen van 1884.--De Kamer op het doode punt.--Artikel 194.--Ministerie Heemskerk blijft aan de regeering.--Grondwetsherziening in 1887.--Kiesrecht-uitbreiding 174-184

#II. De eerste triomf van de Christelijke Coalitie.--Het ministerie Mackay.--De Pacificatie-wet.# Toenadering tusschen Roomschen en Antirevolutionairen.--Elke dezer partijen werkt afzonderlijk.--De nieuwe Kamer.--Ministerie Mackay.--De pacificatie-wet.--Dood van koning Willem III.--Koningin Wilhelmina 184-189

#III. De crisis van de Christelijke Coalitie.--Hervorming van het kiesrecht.# Dienstplicht.--Verbreking van de samenwerking.--De overwinning noodlottig voor de Christelijke partijen.--Verschil van beginselen tusschen Calvinisme en Roomsch-Katholicisme.--Schaepman en Kuyper.--Fractie Bahlman.--Bronsveld.--Nederlaag der Christelijke partijen.--Ministerie Van Tienhoven.--Tak van Poortvliet.--Program van kiesrechthervorming.--Conservatief of democratisch.--Kamerontbinding 1894.--Verwarring en splitsing.--Ministerie Van Houten.--Kieswet Van Houten 189-197

#IV. De herstelling van de Christelijke Coalitie.--De verkiezingen van 1897.--Het ministerie Pierson.#--Liberalisme tegen clericalisme.--Splitsing der Antirevolutionaire partij.--Vrij-Antirevolutionairen.--De Savornin Lohman.--Antirevolutionairen en Roomschen tegenover Liberalen en den Christelijk Historischen Kiezersbond.--Nederlaag der eersten.--Ministerie Pierson.--Dr. De Visser's overgang naar Rechts.--Vooroordeelen onderling.--Werkzaamheid van het ministerie Pierson.--Vredesconferentie.--Meerderjarigheid van koningin Wilhelmina.--Leerplichtwet.--De Christelijke Coalitie versterkt.--Verkiezingen van 1901.--Overwinning 197-209

VIERDE HOOFDSTUK.

DE ZEGE EN DE TOEKOMST DER CHRISTELIJKE COALITIE.

#I. Het ministerie Kuyper.--Gemengd Christelijk ministerie.--De Eerste Kamer nog liberaal.#--Program van het ministerie.--Kritiek en moeilijkheden.--Werkstaking van 1903.--Ontbinding en omzetting van de Eerste Kamer 210-221

#II. De verkiezingen van 1905.--De overwinning van de linkerzijde.#--Kiezerscampagne van 1905.--Wederzijdsche voorbereiding.--Bronsveld.--Staalman.--Hevige strijd.--Nederlaag 221-229

#III. Het liberaal ministerie De Meester.#--Ongelijksoortige samenstelling van de Linkerzijde.--Goeman Borgesius.--Ministerie De Meester.--Program.--Blanco artikel.--Houding der Rechterzijde.--Het "blijvend gedeelte".--Val van minister Staal.--Verkiezingen voor de Provinciale Staten.--Val van het Liberalisme.--Minister Van Rappard.--Begrooting van 1908.--Val van Van Rappard.--Aftreding van het ministerie 229-246

#IV. Het ministerie Heemskerk.--De algemeene verkiezingen van 1909.--De toekomst van de Christelijke coalitie.#--Mr. Heemskerk aanvaardt de regeering.--Tegen de meening van Dr. Kuyper.--Afwachtende en verzoeningsgezinde houding van het kabinet.--Program van het ministerie.--Financieele crisis.--Verhooging van vermogens- en bedrijfsbelasting.--Regeling militairen dienst.--Kamerverkiezingen van 1909.--Roeping van het ministerie Heemskerk.--Blik in de toekomst.--De Roomschen aangekomen op hetzelfde punt als de Roomschen in België in 1884.--Roeping van de Christelijke Coalitie 246-260