Chapter 3
GRAVIN. Gy doet zeer wel, dat gy dien schreuwert houd daar buiten, Maar ik...
LEANDER. Men laat geen mensch naar binnen gaan, Mevrouw.
GRAVIN. Ik zal'er echter in.
LEANDER. Mischien.
GRAVIN. En als ik wouw?
LEANDER. Door 't venster.
GRAVIN. Door de deur.
LEANDER. Dat geef ik jou in vyven.
GRAVIN. Ik zal'er in, al zou ik hier tot t'avond blyven.
_ELFDE TOONEEL._
DANDYN, LEANDER, JERONIMO, GRAVIN, WOUTER, ORATYN.
ORATYN, _tegen Leander_. Laat hy zyn best nou doen, ik heb hem 't gaan belet. Bloed! 'k heb jou vaâr, myn Heer, in 't onderhuis gezet, Dicht by de kelder.
LEANDER. 'k Zeg noch eens, laat jou beleezen, Men ziet myn Vader niet.
JERONIMO. En als het echter wezen En ik noodzaaklyk, om myn zaak, hem spreeken moet. _Dandyn verschynt door 't keldergat._ Maar och, wat zie ik! Sinte Agniet, wat ben je goed!
LEANDER. Wel hoe, door 't kelder gat!
ORATYN. 'k Zeg noch, hy is betovert.
JERONIMO. Myn Heer...
DANDYN. Dat beest heeft my, met noch een schelm, verovert.
JERONIMO. Myn Heer...
DANDYN. Vertrek, gy zyt van uw verstand berooft.
JERONIMO. Myn Heer, ei, wil je wel...
DANDYN. Ik zeg, je breekt my 't hooft.
JERONIMO. Myn Heer, ik heb belast...
DANDYN. Zwyg, wilt uw tong besnoejen.
JERONIMO. Dat men u brengen zou...
DANDYN. Men breng hem naar de boejen.
JERONIMO. Een zeker Oxhooft Wyn...
DANDYN. 'k Heb daar niet meê te doen.
JERONIMO. Van d'alderbeste zoort.
DANDYN. Spreek op, maar met fatzoen.
LEANDER _tegen Wouter_. Kom, past wel op, dat zy ons niet ontvluchten moogen.
GRAVIN. Myn Heer, al wat hy u gezeit heeft, is geloogen.
JERONIMO. Ik zal u zeggen Heer...
DANDYN. Hou smoel. Spreek jy, Mevrouw.
GRAVIN. Myn Heer, ik zal...
DANDYN. Laat my myn aâm eens haalen, houw!
JERONIMO. Myn Heer...
DANDYN. Gy breekt my 't hooft.
GRAVIN, _by hem in de kelder kruipende_. Ei, hoor my eens aandachtig.
DANDYN. Zy wurgt me, help! och, och!
JERONIMO. Gy sleept my meê, warachtig, Zie voor u wat gy doed, help! help! ik val.
ORATYN. Zie daar, Daar zyn de zotten in de kelder by elkaar.
LEANDER. Loop, vlieg, en help hen wat, maar sluit aan alle zyen De deuren toe; doch 'k wil in 't alderminst niet lyen, Dat Heer Jeronimo nu hy 'er binnen is, Voor morgen komen zal uit zyn gevangenis. Loop, Wouter pas 'er op.
WOUTER. Wil dan het gat bewaaren.
LEANDER. Za, lustig repje maar, ik zal de rest wel klaaren.
_TWALEFDE TOONEEL._
LEANDER, GRAVIN.
GRAVIN. Och, och! nu zal die schelm myn Rechter van zyn zaak Het schoonste zeggen! och, de waarheid roept om wraak! _door 't kelder gat._ Myn Heer, gelooft het niet, hy heeft niet een getuigen, Hy komt, al wat hy zeit, maar uit zyn poot te zuigen.
LEANDER. Mevrouw, wat praat je daar? ik bid je weest wat stil.
GRAVIN. Stil! hy zal hem al doen geloven dat hy wil. Laat ik 'er meê in gaan.
LEANDER. Neen, niemand zal 'er binnen.
GRAVIN. 'k Zie, d'alderbeste wyn werkt reeds op uwe zinnen Zo wel, als op de geest uws Vaders. Gaat het zo, Pasjentie. Maar ik zweer, dat ik Jeronimo, En u, ja zelf uw vaâr die parten zal verleeren; 'k Zal tegen 't Oxhooft, en myn Rechter protesteeren.
LEANDER. Ja loop, dan zyn wy van uw zotterny bevreid. Geen zot is zotter, als een mensch die gaaren pleit.
_DERTIENDE TOONEEL._
DANDYN, LEANDER, WOUTER. _in zyn gewoon gewaad_.
WOUTER. Waar loop je heên, myn Heer? waarachtig, 't zal niet lukken, Je gaat te mank; ik zeg je hebt vervloekte nukken.
DANDYN. Ik wil gaan rechten.
LEANDER. Hoe, gy rechten! gy zyt krank, Uw wond loopt prykel, en gy gaat zo schriklyk mank; Haal Meester Jan.
DANDYN. Laat hy ter Audientie komen.
LEANDER. Ei, Vader blyf toch staan gy zult...
DANDYN. Uw tong wat toomen. Ho, ho, nu zie ik wat 'er om gaat, gy alleen Wilt met my leven naar uw eige zinlykheên: Gy draagt my achting, noch ontzag toe, en uw lellen Belet my, dat ik niet een Vonnis meêr kan vellen. Daar neem de zak, hou vast.
LEANDER. Zacht, vader, zacht, uw vuur Is al te groot, gy zyt gebonden aan geen uur, Noch dag; en zo gy niet kond zonder rechten leven, Indien gy rechten moet, waarom niet 't huis gebleven? Recht hier, gy hoeft daarom niet uit te gaan naar't Hof; Kom, excerceert uw gaaf; recht ons, gy hebt verlof.
DANDYN. Zacht, schen het Hof niet, noch laat ons het Hof niet schennen; Dat's _quasi vero_; neen, elk moet my daar voor kennen.
LEANDER. Gy zult in tegendeel een Rechter zyn, zo wel Van Criminele, als van Civiele, en _sine_ Apel. Men zal uw Sentiment in 't minst niet tegen blaffen; Ja, alles zal u stof tot Vonnissen verschaffen. Indien uw knecht een glas niet helder heeft gespoelt, Wel condemneert hem in de boeten; breekt hy 't, koelt Uw lust door 't geesselen.
DANDYN. Dat's wel, dat kan niet faalen. Maar myn Vacering, he? wie zal my die betaalen?
LEANDER. Dat geld staat vast; gy kunt dat zoeken uyt zyn loon.
DANDYN. Zyn loon! ja toch; gy spreekt met fondament myn Zoon.
LEANDER. Indien uw...
_VEERTIENDE TOONEEL._
DANDYN, LEANDER, WOUTER, ORATYN.
ORATYN. Houwt den dief! houw vast, 't zal noch niet gaar zyn!
LEANDER. Och, myn gevangen is 't ontsnapt!
WOUTER. Dat kan niet waar zyn.
ORATYN. De wereld zal vergaan... helpt buuren... ach!... Citroen... Uw hond... komt daar om laag, en vreet daar een Kapoen... Ja alles wat hy vind, gaat hy incorporeeren.
LEANDER. Daar Vader, een Proces! nu kunt gy procedeeren. Za vat hem by de kop, loop heên.
DANDYN. Al zacht, al zacht. 'k Wil niet dat hy hier door twe dienders werd gebracht.
LEANDER. Kom, Vader, nu moet gy de weereld recht verschaffen, Gy moet dien huisdief op het strengst van daag doen straffen.
DANDYN. 'k Wil evenwel de zaak naar eisch doen; ik begeer Dat elk een Advokaat op 't minst zal hebben, eer Ik voort ga, en is daar zo maklyk aan te raaken? Wy hebben der geen een.
LEANDER. Geen nood, men moet 'er maaken. Zie daar is Wouter, en daar Oratyn, 'k vertrouw Dat men geen gauwer noch geen wyzer vinden zouw. Zy zyn zeer harzenloos.
WOUTER. Zacht, Heer, ik wil wel zweeren, Dat ik zo goed ben, als 'er veel aan 't Hof verkeeren.
ORATYN. 'k Versta me op geen Proces, noch pleiten, neen, myn Stad...
LEANDER. Het zal uw eerste zyn, men zal wel maaken dat.
ORATYN. Maar 'k ken niet lezen, Heer.
DANDYN. Men zal 't u wel verklaaren.
LEANDER. Kom, maakt u klaar, maar laat de kuiperyen vaaren, En sluit uw oogen voor geschenken, en uw oor Voor 't smeeken; ziet de zaak ter degen door en door. Jy Meester Oratyn, jy zult den Eischer wezen, Jy Meester Wouter den Beweerder; wilt niet vrezen.
_Einde van het tweede Bedryf._
DERDE BEDRYF.
_EERSTE TOONEEL._
LEANDER, JERONIMO, VOLKERT.
JERONIMO. Ja, Heer, zo leit de zaak. Noch d'Exploteur was my Noch Commissaris niet bekent, gelooft me vry.
LEANDER. Ja toch, 'k geloof het wel, myn Heer, wat moog je praaten. Maar zo gy my gelooft, zo zult gy 't daar by laaten. 't Is doch vergeefs dat gy, dan naar uw Rechter, nu Naar uw Party, dan 't Hof wilt loopen; geef aan u Wat meerder rust, en zyt wat met u zelf bewoogen. Drie vierden van uw goed is reeds, myn Heer, vervloogen. Gy zult wel ryk zyn van gedachten, maar uw geld Zal haast gesmolten, en gy arm zyn, daarom kwelt U met geen rechten, noch Processen, die uw zinnen Doen hollen, gy zult doch met uw vervolg niet winnen.
JERONIMO. Warachtig Heer, je geeft my daar een goede raad, En schoon zy haatlyk is, 'k zal evenwel die daad Beöogen. Doch ik bid, terwyl zyn Excellentie, Myn Heer, Dandyn, hier in zyn huis geeft Audientie, Dat my voor 't minste myn verzoek werd toegestaan. Ei, staat het toe, myn Heer, ik zal naar huis toe gaan, En met myn Dochter weêr zo daatlyk herwaarts komen: De zaak wordt best uit haar onnozelheid vernoomen; Zy zal veel beter op 't geschiede als ik, myn Heer, Antwoorden.
LEANDER. Wel ga heên, maar komt zo daatlyk weêr, Men zal u recht doen.
VOLKERT. Wel, myn Heer, die vent heeft mienen.
_TWEDE TOONEEL._
LEANDER, VOLKERT.
LEANDER. Ik wil my heden van een vreemde list bedienen. Myn Vader is een mensch die zot is; 'k moet expres Hem hier toe lokken door de smaak van een Proces. 'k Heb myn dessyn wel, doch ik zal van hem begeeren Dat hy den dager van elk een, wil condemneeren. Maar daar komt Vader, en ons volk aan, houd myn zy.
_DERDE TOONEEL._
DANDYN, LEANDER, VOLKERT, WOUTER _en_ ORATYN. _als Advokaten gekleed_.
DANDYN. Wat zyt gy voor een volk?
LEANDER. 't Zyn d'Advocaten.
DANDYN. _tegen Volkert_. Gy?
VOLKERT. 'k Kom om hun zwak verstand met voorgaan op te wekken.
DANDYN. _tegen Leander_. Goed, goed. En gy?
LEANDER. 'k Zal voor vergadering verstrekken.
DANDYN. Begin dan maar.
VOLKERT. Messieurs...
ORATYN. Al zacht, val zo niet aan. Als jy zo schreuwt, wie zal my hooren, of verstaan? Messieurs...
DANDYN. Zet op je hoed.
ORATYN. Messieurs...
DANDYN. Hoe zal 't hier lukken, Ik zeg, zet op je hoed, die vent heeft zotte nukken.
ORATYN. Myn Heer, ik weet wel waar dat d'eer my toe verplicht.
DANDYN. Wel, zet hem dan op 't hooft.
ORATYN. _zyn hoed op zettende._ Messieurs... ja, ja 't zal licht Het best zyn, dat ik my by 't geen ik weet ga houwen. Messieurs, wanneer ik op 't nauwkeurigst kom beschouwen, Al d'onstandvastigheid des Weerelds, heel verward; Wanneer ik onder zo veel menschen wit en zwart, Niet eenen vaste ster noch dwaalder zie gevloogen; Wanneer ik zie de Son, de Maan met by myn oogen; *_Babyloniers_. Wanneer ik zie den staat der *Babibiboniers, *_Persianen_. *_Macedoniers_ Door *Serpianen, heel tot de *Nacedoniers *_Romeinen_. *_Despotike_. Gebragt; wanneer ik zie *Loreinen, *Depotike, Gevoert door beesten tot aan 't end der Monarchike; Wanneer ik zie de Lap, de Vin, de Pool...
WOUTER. Misschien, Heeft hy het alles in een jaar noch niet gezien.
ORATYN. Wel zo jy beter kond als ik de zaak uitleggen, Begin maar, ik voor my, ik zal geen woord meêr zeggen.
DANDYN. Beestachtige Advocaat, waarom liet gy hem niet Heel uitverklaaren, wat voor dingen dat hy ziet? Ik zweette gal en bloed van angst, en 'k was vol schroomen, Dat hy zou van de Pool tot aan den daad toe koomen Van zyn Capoen. Ja wel, 'k word dol, maar 't is te laat. Verstoor hem niet op nieuw. Vaar voort maar Advokaat.
ORATYN. Och, dat ik zeggen wou, myn Heer, heb ik vergeeten.
LEANDER. Nu Oratyn, vaar voort, gy hebt u wel gekweeten. Maar hoe, je staat zo krom, wat doen uw armen by Uw lyf te hangen? sta recht op, en ziet naar my. Beweeg uw armen op die wys, en wilt niet hellen Op eene zy. Nu kom gryp moet; wilt u herstellen.
ORATYN. _zyn armen beweegende._ Wanneer... ik zie... ik zie...
LEANDER. Wel, zeg dan wat je ziet.
ORATYN. Men loopt in een dag uit Parys naar Rome niet.
VOLKERT. Men leest...
ORATYN. Men leest...
VOLKERT. In de...
ORATYN. In de...
VOLKERT. Metamorphosis.
ORATYN. Hoe, hoe?
VOLKERT. Dat de Metem...
ORATYN. Dat de Metem...
VOLKERT. Phycosis.
ORATYN. Phycosis.
VOLKERT. Weg jou gek.
ORATYN. En dat den gek.
VOLKERT. Alweer!
ORATYN. Alweer.
VOLKERT. Weg zot!
ORATYN. Den zot.
VOLKERT. Weg bestia!
ORATYN. Den beer.
VOLKERT. Weg zotten beest.
ORATYN. Beest, beest! dat moog je zelver wezen, Dat jy een ezel zyt, dat kan men maklyk lezen Uit jouw gebaarden vent, en uit jou zotte praat. Weg gek, loop aan de galg.
DANDYN. Vaar voort, kom tot de daad.
ORATYN. Wat, moet men om een Hond dan zo veel omslag maaken? Zy doen my woorden van een vaam ten halze uitbraaken; Ja woorden hier van daan tot aan het Hof. Voor my 'k Versta my niet, op al die zotte opsnydery. 'k Zou in de Metem, en Phycosis wel verdoolen. De zaak is klaar: Jou Hond heeft een Kapoen gestoolen, En dat gevreten, en vraagt gy me waar van daan 't Kapoen was, wel 't Kapoen, myn Heer, dat is van Kaan; Daar by wil ik zo ik hem weêr daar vind, hem zweeren, Dat zyn Proces daar leit, ik zal hem voort sommeeren.
LEANDER. Dat's een Conclusie die zo een begin wel past!
ORATYN. Versta jy 't niet, zeg zot? ik wel; weg hangebast.
DANDYN. Za, breng getuigen by.
LEANDER. Wilt aan die zaak niet tillen, Hy heeft geen geld, wie zouw voor hem dan zweeren willen?
ORATYN. Ik heb 'er evenwel die zonder opspraak zyn.
DANDYN. Kom, brengt ze voor den dag.
ORATYN. Ik heb ze hier by myn. Zie, dit's Kapoen zyn hooft, en dat zyn zyne voeten; De klauwen zyn noch vuil van in het zand te wroeten; Bezie, en oordeel nu.
WOUTER. 'k Verwerp ze.
DANDYN. Za! wel aan, Waarom verwerpt gy die?
WOUTER. Waarom? zy zyn van Kaan.
DANDYN. Dat's waar, zy komen met dozynen herwaarts heenen.
WOUTER. Messieurs...
DANDYN. Zacht, zacht; zult gy me een lang verhaal verleenen, Of kort?
LEANDER. Ik zwyg daarop.
DANDYN. Nu toont u als een man.
WOUTER. _met een gemaakte fyne stem_. Al 't geen een schuldige, Messieurs, verbazen kan; Al 't geen het meeste hier op aarde is om te vrezen, Schynt tegen ons geheel in wapenen te wezen; 'k Wil zeggen Heer, de gunst, de macht, welsprekentheid. Want 'k vrees aan d'eene zy de macht, van hem, daar 't feit Is aangedaan, dan weêr verblinden my de reden Van Meester Oratyn, en zyn welsprekentheden.
DANDYN. Maar gy verdooft geheel de fraiheid van uw stem. Spreek harder Advokaat.
WOUTER. Ik heb 'er veel. hem, hem! _met een fraie Stem._ Maar wat bedenkingen zyn wysheid, en daar neven De voorgenoemde macht aan ons ook mogen geven, Verzekert echter ons aan d'andre kant, geheel Messieurs, uw goedheid, die wy zien voor 't minste deel Ons nadren; 'k werp daar op myn anker in de stroomen. d'Onnoozelheid heeft voor Dandyn ook niet te schroomen, Ja voor dien Cato van heel Frankryk, wiens verstand Nooit wierd verduistert door een gek uit Switzerland. _Victrix causa Diis placuit, sed victa Catoni._
DANDYN. Hy pleit heel elokwent.
WOUTER. Ja, zonder iets te schroomen, Neem ik het woord, en 'k zal zo tot de daad toekomen. De groote Baldus zeit _primo_ Politicoen Zeer wel...
DANDYN. Men handelt hier alleen van een Kapoen, En niet van Baldus, noch van zyne Policie.
WOUTER. Maar d'autriteid en kracht van de Peripatie Zou toonen, dat het goed en 't kwaad...
DANDYN. En ik zeg dat Heer Baldus mogentheid hier nul is, dat je 't vat. Maar lustig tot de daad.
WOUTER. En Aristotolates...
DANDYN. De daad.
WOUTER. Verwerpt...
DANDYN. De daad.
WOUTER. Den grooten H...
DANDYN. 'k Zeg tot de daad, de daad, de daad, de daad, de daad.
WOUTER. Armeno Pul in Promt...
DANDYN. Ja wel, 'k word desperaat; 'k Ga vonnissen.
WOUTER. Wy zyn geen hoeren, noch geen scheuken. Zie daar de daad. *Een Hond, Messieurs, komt in de keuken, *_zeer ras._ Hy vind daar een Kapoen, dat netjes gelardeert, Bedroopen, en daar na met boter was besmeert. Want hy daar ik voor spreek, had in geen week gegeeten; En daar ik tegen spreek, had pluimen moet je weeten; En hy voor wien ik ben, nam heimelyk; en hy Daar ik nouw tegen spreek, nam openbaar. Daar by Men vangt hem, men stelt dag, men doet de zaak beweeren Door Advokaten, _pro_ en _contra_ voor de Heeren. 'k Moet spreeken, 'k spreek, ik heb gesprooken.
DANDYN. Za, za, za! Wel vent is dat een zaak wel proponeeren? ha! Hy teemt in 't zeggen, dat zyn zaak niet kan verweeren, En tot de daad doet niet de vent als galloppeeren.
WOUTER. Maar 't eerste is 't alderfraist.
DANDYN. Het alderfraist! 'k zeg neen; 't Is 't alderslechtste van uw pleiten maar alleen. Wie zag ooit pleiten, wie, ja wie op die metode? Wat zeit, myn Heer, daar van?
LEANDER. O, 't is heel naar de Mode.
WOUTER. _met een grove stem_. Maar wat gebeurt 'er doch? men komt, hoe komt me? men Vervolgt myn Suppliant. Men breekt een huis op. En Wat voor een huis? het huis, het huis van onze Rechter. Men opend met geweld de zaal, die aan ons echter Voor toevlugt dienden, in zo groot een tieranny. Men maakt ons schuldig daar aan dieve- en rovery. Men sleept, men levert ons aan onze moordenaaren, Aan Meester Oratyn. Messieurs, ik durf verklaaren, Dat hy de wet niet weet de _Si quis Canis_, dat De Paragrapho heel het tegendeel bevat _De vi Caponibus_, en dat ze in alle deelen, Veel met die misdaad, en zyn stellingen verscheelen. En schoon 't al waar was, dat myn Suppliant Citroen Gegeten had, Messieurs, van 't voorgenoemt Kapoen, De borst, de stuit, of heel. Men ga alleen daar tegen Het geen hy voor dit feit gedaan heeft, overwegen. Wanneer is myn party beklad geweest? het beest Was wel. Door wien is doch uw huis bewaart geweest? Wanneer mankeerden wy de dieven te versteuren? Gelooft gy 't niet? men vraagt de zaak drie Procureuren, Van welke dat Citroen de rokken heel van een Gescheurt heeft, dat men niet als maar de rug alleen Daar van gebruyken kon. Men doet ze hier verschynen. En wilt gy meer? ik heb bewyzen by dozynen.
ORATYN. Maar Meester...
WOUTER. Hou je bek.
ORATYN. o Wout...
WOUTER. Laat ons begaan.
ORATYN. 'k Word hees...
WOUTER. Laat ons begaan, en...
DANDYN. Zwyg, en laat hem staan. Besluit.
WOUTER. _met een hoogdravende stem_. Dewyl men ons dan toelaat aâm te haalen, En wyl men ons verbied om buiten lange paalen Te springen, zo zal ik met geen omstandigheên U kwellen, maar beknopt tot alles overtreên; En stellen u de heele afbeelding kort voor oogen Van myn Proces, daar by de Facte, en zyn vermoogen.
DANDYN. 'k Loof hy had eer gedaan met twintigmaal, en meer De zaak te zeggen dan met eenmaal. Wel ik zweer Het kost myn zinnen. Vent of duivel wilt besluiten, Of bruy van hier, en houw jouw mond daar eeuwig buiten.
WOUTER. Ik eindig.
DANDYN. Ach!
WOUTER. Messieurs, voor s'weereld oorspronk, ja...
DANDYN. _geuwende_ 'k Bid, dat men liever tot de Zondvloed over ga.
WOUTER. Voor s'weerelds oorspronk dan, eer aarde, en zee, en baaren, En hemel, die het al bespant, geschaapen waaren, Hadde al de weereld, en natuur, en s'weerelds staat Een enkel aangezicht, een eenerley gelaat, Genoemt de Baiert, een wanschikkelyk gevaarte, Een ruwe mengelklomp, een lompe en plompe zwaarte Van zaden, strydig en gemengelt onder een; Een Rechtbank zonder recht, en vol wanheblykheên. _Unus erat toto Naturæ vultus in orbe, Quem Græci dixere Chaos, rudis indigestaque moles..,_
LEANDER. Ha, Vader! dat's een trek!
ORATYN. Ei, Heer, kyk hy eens slaapen!
LEANDER. Za, Vader waak.
ORATYN. Myn Heer! myn Heer! dat's drommels gaapen!
LEANDER. Kom, Vader.
DANDYN. Wel, wel, hoe? wat's dat? wel, ach! wie daar? Ja wel, 'k heb nooit zo wel geslaapen in een jaar.
LEANDER. Kom, gy moet rechten.
DANDYN. Wel, men doet hem aanstonds hangen.
LEANDER. Hoe, hangen! hoe, een Hond!
DANDYN. 'k Versta van uw Harangen, Van Weereld, Chaos niet een sier, noch van't begin, Myn hooft is yl, besluit.
WOUTER. _hem een nest met jonge Honden aanbiedende_. Kom droevig huisgezin, Komt arme kinderen, die men wil van troost versteeken, Kom laat uw traanen, en uw tedre zuchten spreeken. Hier ziet gy onze nood en droefheid klaar, myn Heer, Ach, wy zyn weezen! kom, geeft onze Vader weêr, Ja, onze Vader die ons teelden, onze Vader Die ons zo dikwils...
DANDYN. Weg, weg, weg.
WOUTER. Wie is ons nader Als onze Vader, Heer, die ons...
DANDYN. Men neemt ze weg. Wat drommel raakt me dat kanalje? wel ik zeg, Zy hebben my bepist.
WOUTER. Myn Heer, ziet onze traanen.
DANDYN. Och! 'k voel dat zy me reeds tot medelyden maanen, Gy maakt uw Rechters hart gevoelig! 'k ben beklemt; De waarheid perst my tot uw ondergang; zy stemt Myn traanen tegen: wyl de misdaad voor elks oogen Zo klaar is, kan ik niet uw droeve traanen droogen! Maar zo hy word gedoemt, wat zal 't dan wezen! ziet Hier zeven wezen, heel gedompelt in 't verdriet. Maar 'k ben geoccupeert, 'k wil niemand heden spreeken.
_LAATSTE TOONEEL._
DANDYN, LEANDER, JERONIMO, IZABEL, WOUTER, ORATYN, VOLKERT.
JERONIMO. Myn Heer, ei, wilt...
DANDYN. 'k Zeg noch, wilt my de kop niet breeken. Hoe Heer, zyt gy't? ja toch, ik zal u hooren. Maar Wiens Dochter is dat? wel, waar loopt die schoonheid daar?
JERONIMO. Zy is myn Dochter, Heer.
DANDYN. Ras, doet haar wederkeeren.
IZABEL. Gy zyt belet.
DANDYN. Hoe ik! o neen, wat's u begeeren? Zei jy niet, dat je waart haar vader? en dat zy...
JERONIMO. Myn Heer...
DANDYN. Zy weet uw zaak veel beter Heer, als gy. De schoonheid kan men uit haar hemelsche oogen leezen! Maar dat's 't niet al, myn kind, daar moet ook wysheid wezen. 'k Ben opgetoogen door de schoonheid van haar hair! Maar wilt gy hoe galant ik in myn jonkheid waar, Men zei...
IZABEL. 'k Geloof het wel.
DANDYN. Wiens zy wilt gy verkiezen? Wien wilt gy dat van tweên zal zijn Proces verliezen?
IZABEL. Noch d'een, noch d'andre.
DANDYN. Spreek, 'k zal alles doen expres, Om u alleen.
IZABEL. Myn Heer, ik ben uw dienares.
DANDYN. Hebt gy uw leeven wel zien pynigen, of hangen?
IZABEL. Neen, Heer, ik wensch niet om die eer van u t'ontfangen.
DANDYN. Kom, kom, ik moet u dat rekres doen.
IZABEL. Ach! die eer Is al te groot; kunt gy dat aanzien? gy, myn Heer?
DANDYN. Dat doet me een uur of twee van ieder dag passeren.
JERONIMO. Myn Heer, ik kom hier om...
LEANDER. Hoor vader, zyn begeeren Zal ik u in een woord of twee geheel ontleên. Daar 's iemand, die wel wenscht in 't Huuwelyk te treên, 't Is alles klaar, als gy het toestemt: zy verlangen Zo Bruid als Bruigom om het woord van u t'ontfangen; Het geen de Dochter wil, begeert de Vader. Nu Kunt gy maar vonnissen.
DANDYN. _zich herstellende._ Ik geef myn woord aan u. Ga heen, wilt haar van daag, hoe eer hoe liever trouwen.
LEANDER. Mevrouw, nu kunt gy uw Schoonvader daar beschouwen, Groet hem.
JERONIMO. Hoe, hoe?
DANDYN. Wat's dit voor een verborgentheid?
LEANDER. Men volgt van stip tot stip al 't geen gy hebt gezeit.
DANDYN. 'k Zal 't niet herroepen, nu ik 't Vonnis heb geweezen.
JERONIMO. Myn Dochter stemt dat niet, zy zal uw Bruid niet wezen.